Εγινε σήμερα η πρόταση του Γενικού Εισαγγελέα του Ευρωπαικού Δικαστηρίου προς το δικαστήριο για την άρνηση της Ελλάδαςνα αναγνωρίζει επαγγελματικά δικαιώματα σε όσους έχουν σπουδάσει σε ΚΕΣ που συνεργάζονται με αναγνωρισμένα πανεπιστήμια του εξωτερικού με franchising. Η πρόταση είναι απόλυτα καταδικαστική.
Την παραθέτω αυτούσια ώστε να μπορεί ο αναγνώστης να σχηματίσει πλήρη εικόνα.
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑ
YVES BOT
της 19ης Απριλίου 2007 1(1)
Υπόθεση C 274/05
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων
κατά
Ελληνικής Δημοκρατίας
«Παράβαση κράτους μέλους – Αναγνώριση διπλωμάτων – Οδηγία 89/48/ΕΟΚ – Εργαζόμενοι – Συμφωνίες δικαιοχρήσεως – Αρχή της αμοιβαίας αναγνωρίσεως»
1. Με την υπό κρίση προσφυγή, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ζητεί να αναγνωρισθεί ότι η Ελληνική Δημοκρατία παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 1, 3, 4, 7, 8 και 10 της οδηγίας 89/48/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Δεκεμβρίου 1988, σχετικά με ένα γενικό σύστημα αναγνωρίσεως των διπλωμάτων τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως που πιστοποιούν επαγγελματική εκπαίδευση ελάχιστης διάρκειας τριών ετών (2).
I – Το νομικό πλαίσιο
Το κοινοτικό δίκαιο
2. Ορισμένες εθνικές ρυθμίσεις, μολονότι δεν εισάγουν δυσμενείς διακρίσεις, είναι δυνατό να περιορίζουν αδικαιολόγητα την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων. Τούτο ισχύει, μεταξύ άλλων, προκειμένου περί των απαιτούμενων προσόντων για την άσκηση επαγγέλματος, τα οποία μπορεί να διαφέρουν σημαντικά από το ένα κράτος μέλος στο άλλο. Ο κοινοτικός νομοθέτης, προκειμένου να εξαλείψει αυτά τα εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων, καθιέρωσε ένα σύστημα αναγνωρίσεως των προσόντων βασιζόμενο στην αρχή της αμοιβαίας αναγνωρίσεως.
3. Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα, προκειμένου να θέσει σε εφαρμογή το σύστημα αυτό, προσέγγισε το θέμα της αναγνωρίσεως των διπλωμάτων κατά δύο τρόπους.
4. Η πρώτη προσέγγιση, επονομαζόμενη «τομεακή», καθιερώνει σύστημα αναγνωρίσεως των διπλωμάτων για επτά νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα (3). Στο πλαίσιο της προσεγγίσεως αυτής έχουν εκδοθεί πολλές οδηγίες. Οι οδηγίες αυτές καθορίζουν τα ελάχιστα κριτήρια, τα οποία είναι κοινά σε όλα τα κράτη μέλη, όσον αφορά τους όρους προσβάσεως και ασκήσεως των επαγγελμάτων αυτών. Κατά συνέπεια, τα διπλώματα τα οποία έχουν αποκτηθεί κατόπιν σπουδών που περιλαμβάνονται σε κατάλογο τον οποίο έχει καταρτίσει ο κοινοτικός νομοθέτης αναγνωρίζονται αυτομάτως από τα κράτη μέλη.
5. Η δεύτερη προσέγγιση του κοινοτικού νομοθέτη είναι πιο σφαιρική. Η προσέγγιση αυτή πρυτάνευσε κατά την έκδοση της οδηγίας 89/48. Η οδηγία αυτή εφαρμόζεται προκειμένου περί των επαγγελμάτων που δεν αποτελούν το αντικείμενο τομεακής οδηγίας και, κατά το άρθρο 3, στηρίζεται στην αρχή της αμοιβαίας αναγνωρίσεως των διπλωμάτων χωρίς προηγούμενη εναρμόνιση των σπουδών.
6. Επομένως, το κράτος μέλος υποδοχής που κατοχυρώνει νομοθετικά ένα επάγγελμα οφείλει, κατά την οδηγία 89/48, να αναγνωρίζει ότι τα επαγγελματικά διπλώματα επιπέδου τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως που έχουν αποκτηθεί σε άλλο κράτος μέλος καθιστούν δυνατή την άσκηση του οικείου νομοθετικά κατοχυρωμένου επαγγέλματος, υπό την προφανή προϋπόθεση, την οποία προβλέπει η εν λόγω οδηγία, ότι το δίπλωμα πιστοποιεί ότι ο κάτοχός του διαθέτει όλα τα επαγγελματικά προσόντα που απαιτούνται στο κράτος χορηγήσεώς του για την πρόσβαση στο οικείο νομοθετικά κατοχυρωμένο επάγγελμα.
7. Κατά το άρθρο 1, στοιχείο α΄, της οδηγίας 89/48, ως «δίπλωμα» νοείται κάθε δίπλωμα το οποίο έχει χορηγηθεί από αρμόδια αρχή κράτους μέλους και πιστοποιεί την επιτυχή παρακολούθηση κύκλου σπουδών διάρκειας τουλάχιστον τριών ετών μετά τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει επίσης ότι οι σπουδές αυτές πρέπει να έχουν πραγματοποιηθεί σε πανεπιστήμιο ή ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα ή άλλο ίδρυμα του αυτού εκπαιδευτικού επιπέδου.
8. Η αρχή αυτή συνοδεύεται, σε ορισμένες περιπτώσεις, από την επιβολή αντισταθμιστικών μέτρων από το κράτος μέλος υποδοχής. Συγκεκριμένα, εφόσον υφίστανται ουσιώδεις διαφορές μεταξύ του περιεχομένου της εκπαιδεύσεως στο κράτος μέλος προελεύσεως και του περιεχομένου της εκπαιδεύσεως στο κράτος μέλος υποδοχής, το δεύτερο έχει τη δυνατότητα, βάσει του άρθρου 4, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, της οδηγίας 89/48, να υποχρεώσει τον κάτοχο του διπλώματος να πραγματοποιήσει πρακτική άσκηση προσαρμογής ή να υποβληθεί σε δοκιμασία επάρκειας.
9. Το δεύτερο εδάφιο, πρώτη περίοδος, της ίδιας αυτής διάταξης διευκρινίζει ότι το κράτος μέλος υποδοχής πρέπει, καταρχήν, να παρέχει στον κάτοχο του διπλώματος τη δυνατότητα επιλογής μεταξύ πρακτικής ασκήσεως προσαρμογής και δοκιμασίας επάρκειας.
10. Πάντως, κατά παρέκκλιση από την αρχή αυτή, το κράτος μέλος υποδοχής μπορεί να προβλέψει είτε την εν λόγω πρακτική άσκηση είτε τη δοκιμασία αυτή, προκειμένου περί επαγγέλματος η άσκηση του οποίου απαιτεί επακριβή γνώση του εθνικού δικαίου και ως προς το οποίο η παροχή συμβουλών ή/και συνδρομής σε θέματα εθνικού δικαίου αποτελεί ουσιώδες και σταθερό στοιχείο της ασκήσεως των σχετικών επαγγελματικών δραστηριοτήτων. Σε περίπτωση εφαρμογής της διαδικασίας αυτής, το κράτος μέλος υποδοχής πρέπει, κατά το άρθρο 10, παράγραφος 1, της οδηγίας 89/48, να διαβιβάσει στην Επιτροπή το σχέδιο της σχετικής διατάξεως και να της γνωστοποιήσει τους λόγους που την καθιστούν αναγκαία.
11. Εξάλλου, το άρθρο 7, παράγραφος 3, της οδηγίας 89/48, το οποίο περιλαμβάνει ειδική διάταξη για τα επαγγέλματα που κατοχυρώνονται νομοθετικά από ένωση ή οργάνωση [κατά την έννοια του άρθρου 1, στοιχείο δ΄, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας αυτής (4)], ορίζει τα εξής:
«Εφόσον ένα επάγγελμα κατοχυρώνεται νομοθετικά στο κράτος μέλος υποδοχής από ένωση ή οργάνωση κατά την έννοια του άρθρου 1, στοιχείο δ΄, οι υπήκοοι των κρατών μελών δικαιούνται να φέρουν τον επαγγελματικό τίτλο ή τη σχετική σύντμηση που απονέμει η ένωση ή η οργάνωση αυτή, μόνον εφόσον αποδεικνύουν ότι είναι μέλη της.
Όταν η ένωση ή η οργάνωση εξαρτά την ιδιότητα του μέλους από την ύπαρξη ορισμένων προσόντων, μπορεί να εφαρμόσει την απαίτηση αυτή σε υπηκόους άλλων κρατών μελών κατόχους διπλώματος κατά την έννοια του άρθρου 1 στοιχείο α΄, ή τίτλου εκπαιδεύσεως κατά την έννοια του άρθρου 3, στοιχείο β΄, μόνον εφόσον πληρούνται οι όροι της παρούσας οδηγίας, και ιδίως των άρθρων 3 και 4.»
12. Η κατά το άρθρο 12 της οδηγίας 89/48 προθεσμία για τη μεταφορά της στο εσωτερικό δίκαιο έληξε στις 4 Ιανουαρίου 1991.
Η εθνική νομοθεσία
13. Στην Ελλάδα το προεδρικό διάταγμα 165/2000, της 28ης Ιουνίου 2000 (5), όπως τροποποιήθηκε με τα προεδρικά διατάγματα 373/2001, της 22ας Οκτωβρίου 2001 (6) και 385/2002, της 23ης Δεκεμβρίου 2002 (7) (στο εξής: ΠΔ 165/2000), αποσκοπεί στη μεταφορά της οδηγίας 89/48 στην εσωτερική έννομη τάξη.
14. Καθόσον η Επιτροπή βάλλει, με τις αιτιάσεις της, κατά ειδικών διατάξεων του εθνικού δικαίου, οι διατάξεις αυτές θα προσδιορισθούν κατά την εξέταση των αιτιάσεων.
II – Η προ της ασκήσεως της προσφυγής διαδικασία
15. Κατόπιν καταγγελιών που υπέβαλαν 37 ιδιώτες, η Επιτροπή έκρινε ότι η ελληνική νομοθεσία δεν είναι σύμφωνη, σε πολλά σημεία, με την οδηγία 89/48. Απηύθυνε, επομένως, στις 27 Ιουλίου 2001 έγγραφο οχλήσεως στην Ελληνική Δημοκρατία και, ακολούθως, συμπληρωματικό έγγραφο οχλήσεως στις 21 Δεκεμβρίου 2001. Η Ελληνική Κυβέρνηση απάντησε στα έγγραφα αυτά με επιστολές της 12ης Οκτωβρίου 2001 και της 13ης Μαρτίου 2002 αντιστοίχως.
16. Η Επιτροπή, κρίνοντας τις απαντήσεις αυτές ως μη ικανοποιητικές, απηύθυνε στην Ελληνική Δημοκρατία την 1η Ιουλίου 2002 αιτιολογημένη γνώμη και στις 9 Ιουλίου 2004 συμπληρωματική αιτιολογημένη γνώμη, με την οποία κάλεσε το εν λόγω κράτος μέλος να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα για να συμμορφωθεί με τις γνώμες αυτές εντός προθεσμίας δύο μηνών από την κοινοποίησή τους. Η Ελληνική Δημοκρατία απάντησε εγγράφως σ’ αυτές τις αιτιολογημένες γνώμες στις 3 Σεπτεμβρίου 2002, στις 26 Αυγούστου 2004 και στις 7 Απριλίου 2005.
17. Μολονότι τα στοιχεία που παρέσχε η Ελληνική Δημοκρατία απαντούσαν σε ορισμένα σημεία στις αιτιάσεις της Επιτροπής, η δεύτερη εμμένει στη θέση της ότι η Ελληνική Δημοκρατία δεν έλαβε όλα τα αναγκαία μέτρα για τη μεταφορά της οδηγίας 89/48 στο εσωτερικό της δίκαιο. Αποφάσισε, επομένως, να ασκήσει την υπό κρίση προσφυγή.
III – Η προσφυγή
18. Προς στήριξη της προσφυγής της, η Επιτροπή προβάλλει επτά αιτιάσεις, οι οποίες αντλούνται αντιστοίχως:
– από τη μη αναγνώριση των διπλωμάτων που χορηγούνται από τις αρμόδιες αρχές άλλου κράτους μέλους βάσει συμφωνιών δικαιοχρήσεως,
– από το ασύμβατο των αντισταθμιστικών μέτρων που προβλέπει το ΠΔ 165/2000 προς αυτά που προβλέπει η οδηγία 89/48,
– από τη διατήρηση στην Ελλάδα της αρμοδιότητας του Συμβουλίου Αναγνωρίσεως Επαγγελματικής Ισοτιμίας Τίτλων Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης (8) να κρίνει αν το εκπαιδευτικό ίδρυμα άλλου κράτους μέλους ανήκει στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και αν ο αιτών διαθέτει την απαιτούμενη επαγγελματική πείρα στην περίπτωση που η διάρκεια της εκπαιδεύσεως υπολείπεται κατά ένα έτος αυτής που απαιτείται στην Ελλάδα για την άσκηση του ίδιου επαγγέλματος,
– από τη μη αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων όσον αφορά την απασχόληση σε επιστημονικές θέσεις εργασίας του δημόσιου τομέα,
– από τη διοικητική πρακτική των διαφόρων υπηρεσιών του δημόσιου τομέα ως προς τους όρους απασχολήσεως ατόμων που έχουν προσληφθεί, τα οποία είναι κάτοχοι διπλώματος υπό την έννοια της οδηγίας 89/48 και αντιμετωπίζουν προβλήματα σχετικά με τις προϋποθέσεις κατατάξεώς τους σε ανώτερο ιεραρχικό κλιμάκιο,
– από την επιβολή στους κατόχους διπλώματος, κατά την έννοια της οδηγίας 89/48, της υποχρεώσεως να προσκομίζουν βεβαίωση ακαδημαϊκής ισοτιμίας, η οποία χορηγείται από το Διαπανεπιστημιακό Κέντρο Αναγνωρίσεως Τίτλων Σπουδών της Αλλοδαπής (9), και να έχουν μετάσχει επιτυχώς σε εξετάσεις, προκειμένου να εγγραφούν στο Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος (10), και
– από την απαίτηση να προσκομίζουν οι κάτοχοι διπλωμάτων άλλων κρατών μελών πιστοποιητικά επαγγελματικής εκπαιδεύσεως θεωρημένα από προξενική αρχή.
19. Βάσει των αιτιάσεων αυτών, η Επιτροπή ζητεί από το Δικαστήριο να αναγνωρίσει ότι η Ελληνική Δημοκρατία παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 1, 3, 4, 7, 8 και 10 της οδηγίας 89/48 και να καταδικάσει την Ελληνική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.
20. Η Επιτροπή παραιτήθηκε από την τέταρτη και την έβδομη αιτίαση. Θα περιορισθούμε, συνεπώς, στην εξέταση της πρώτης, της δεύτερης, της τρίτης, της πέμπτης και της έκτης αιτιάσεως.
IV – Εξέταση
21. Πρέπει, καταρχάς, να υπογραμμισθεί ότι η Ελληνική Δημοκρατία, σε επιστολή που απέστειλε στην Επιτροπή στις 29 Αυγούστου 2006, έκανε λόγο για τη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως της υπουργικής αποφάσεως με την οποία η οδηγία 89/48 μεταφέρεται ορθώς στην εσωτερική έννομη τάξη. Το έγγραφο αυτό στερείται σημασίας. Συγκεκριμένα, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, το βάσιμο προσφυγής λόγω παραβάσεως κράτους μέλους πρέπει να εκτιμάται με γνώμονα την κατάσταση του κράτους μέλους κατά τη λήξη της προθεσμίας που τάχθηκε με την αιτιολογημένη γνώμη, καθόσον το Δικαστήριο δεν λαμβάνει υπόψη τις μεταβολές που έχουν επέλθει εν συνεχεία (11). Εν προκειμένω, η τελευταία προθεσμία έληξε δύο μήνες μετά την κοινοποίηση της συμπληρωματικής αιτιολογημένης γνώμης, δηλαδή στις 9 Σεπτεμβρίου 2004.
Α – Επί της πρώτης αιτιάσεως
1. Κύρια επιχειρήματα των διαδίκων
22. Η πρώτη αιτίαση αφορά την αναγνώριση των διπλωμάτων τα οποία έχουν χορηγηθεί κατόπιν σπουδών που πραγματοποιούνται βάσει συμφωνιών δικαιοχρήσεως. Η πραγματοποίηση σπουδών τέτοιου είδους βασίζεται σε συμφωνίες συνεργασίας μεταξύ πανεπιστημίου ή ιδρύματος τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως ενός κράτους μέλους, το οποίο χορηγεί διπλώματα, και ιδιωτικού εκπαιδευτικού ιδρύματος εγκατεστημένου σε άλλο κράτος μέλος, στο οποίο πραγματοποιούνται οι σπουδές που καταλήγουν στη λήψη του διπλώματος.
23. Με την υπό κρίση προσφυγή, η Επιτροπή προσάπτει στην Ελληνική Δημοκρατία ότι δεν αναγνωρίζει τα διπλώματα που χορηγούνται κατόπιν σπουδών οι οποίες πραγματοποιούνται βάσει συμφωνιών δικαιοχρήσεως μεταξύ πανεπιστημίου ενός κράτους μέλους και ιδιωτικού εκπαιδευτικού ιδρύματος εγκατεστημένου στο ελληνικό έδαφος.
24. Η Ελληνική Δημοκρατία θεωρεί, συγκεκριμένα, ότι δεν υποχρεούται να αναγνωρίσει δίπλωμα που έχει χορηγηθεί από αρχή άλλου κράτους μέλους, όταν με το δίπλωμα αυτό πιστοποιούνται σπουδές που έχουν πραγματοποιηθεί, εν όλω ή εν μέρει, στο κράτος μέλος υποδοχής και οι οποίες, κατ’ αυτό το κράτος μέλος, δεν αναγνωρίζονται ως σπουδές τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως.
25. Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει προς τούτο, ότι, όσον αφορά την ιδιότητα του ιδρύματος ως πανεπιστημίου ή ιδρύματος τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως ή ιδρύματος του αυτού εκπαιδευτικού επιπέδου, το άρθρο 1, στοιχείο α΄, της οδηγίας 89/48 παραπέμπει στις εθνικές διατάξεις του κράτους μέλους στο έδαφος του οποίου πραγματοποιούνται οι σπουδές. Επομένως, η φύση των επίμαχων ιδρυμάτων και, κατά συνέπεια, η αξία των διπλωμάτων θα πρέπει να εκτιμώνται αποκλειστικά βάσει του ελληνικού δικαίου.
26. Συναφώς, η Ελληνική Δημοκρατία επισημαίνει ότι κατά το άρθρο 16 του ελληνικού Συντάγματος η τριτοβάθμια εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από δημόσια ιδρύματα. Συνεπώς, η τυχόν υποχρέωση αναγνωρίσεως του διπλώματος που χορηγείται κατόπιν εκπαιδεύσεως εντός της εθνικής επικρατείας ως διπλώματος πανεπιστημιακής ή τριτοβάθμιας εν γένει εκπαιδεύσεως, παρά την περί του αντιθέτου διάταξη του εθνικού δικαίου, θα αντέβαινε στα άρθρα 149 ΕΚ και 150 ΕΚ (12).
27. Αντιθέτως, η Επιτροπή εκτιμά ότι τα διπλώματα που χορηγούνται κατόπιν σπουδών οι οποίες έχουν πραγματοποιηθεί βάσει συμφωνιών δικαιοχρήσεως εντάσσονται στο εκπαιδευτικό σύστημα του κράτους μέλους στο έδαφος του οποίου είναι εγκατεστημένο το πανεπιστήμιο που χορηγεί τα διπλώματα αυτά. Η Επιτροπή υποστηρίζει ότι, κατά το άρθρο 1, στοιχείο α΄, της οδηγίας 89/48, στις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους χορηγήσεως του διπλώματος εναπόκειται να αξιολογούν το περιεχόμενο και την οργάνωση των σπουδών που παρέχονται σε άλλο κράτος μέλος.
2. Εξέταση
28. Με την πρώτη αιτίαση, προσάπτεται στην Ελληνική Δημοκρατία ότι δεν αναγνωρίζει τα διπλώματα που χορηγούνται από πανεπιστήμια άλλων κρατών μελών, όταν οι σπουδές, μετά το πέρας των οποίων χορηγούνται τα διπλώματα αυτά, έχουν πραγματοποιηθεί σε ιδιωτικό εκπαιδευτικό ίδρυμα εγκατεστημένο στο έδαφός της.
29. Το ζήτημα είναι αν το δίπλωμα που χορηγείται μετά το πέρας σπουδών οι οποίες έχουν πραγματοποιηθεί βάσει συμφωνίας δικαιοχρήσεως αποτελεί «δίπλωμα» κατά την έννοια του άρθρου 1, στοιχείο α΄, της οδηγίας 89/48, οπότε το κράτος μέλος υποδοχής υποχρεούται να το αναγνωρίσει βάσει του άρθρου 3 της οδηγίας αυτής.
30. Η ιδιαιτερότητα ενός τέτοιου διπλώματος συνίσταται στο γεγονός ότι οι σπουδές δεν έχουν πραγματοποιηθεί στο έδαφος του κράτους μέλους χορηγήσεως του διπλώματος αυτού, αλλά σε ιδιωτικό εκπαιδευτικό ίδρυμα εγκατεστημένο στο έδαφος άλλου κράτους μέλους.
31. Λαμβανομένης υπόψη της ιδιαιτερότητας αυτής, πρέπει μήπως να γίνει δεκτό ότι εναπόκειται στο κράτος μέλος, στο έδαφος του οποίου έχουν πραγματοποιηθεί οι σπουδές, να κρίνει το επίπεδο του διπλώματος αυτού;
32. Δεν το νομίζω.
33. Θα ήθελα, καταρχάς, να επισημάνω ότι το άρθρο 1, στοιχείο α΄, πρώτο εδάφιο, πρώτη περίπτωση, της οδηγίας 89/48 ορίζει ότι ως «δίπλωμα» νοείται οποιοδήποτε δίπλωμα «έχει χορηγηθεί από αρμόδια αρχή κράτους μέλους [(13)], η οποία έχει ορισθεί σύμφωνα με τις νομοθετικές, κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις του εν λόγω κράτους μέλους». Επιβάλλεται η διαπίστωση ότι το επίπεδο του διπλώματος κρίνεται κατά το δίκαιο του κράτους μέλους χορηγήσεως.
34. Εν συνεχεία, θα ήθελα να παρατηρήσω ότι το άρθρο 1, στοιχείο α΄, πρώτο εδάφιο, δεύτερη περίπτωση, της οδηγίας αυτής δεν επιβάλλει κανένα κριτήριο εδαφικότητας όσον αφορά τον τόπο πραγματοποιήσεως των σπουδών. Συνεπώς, φρονώ ότι ο καθορισμός του περιεχομένου και της οργανώσεως των σπουδών που οδηγούν στην απόκτηση του διπλώματος αυτού και, επομένως, ο καθορισμός του τόπου όπου θα πραγματοποιηθούν οι σπουδές αυτές εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του κράτους μέλους χορηγήσεως.
35. Προσθέτω, επίσης, ότι το άρθρο 1, στοιχείο α΄, της οδηγίας αυτής διευκρινίζει απλώς ότι η πιστοποιούμενη με το δίπλωμα εκπαίδευση πρέπει να έχει πραγματοποιηθεί κατά το μεγαλύτερό της μέρος στην Κοινότητα (14). Κατά τη διάταξη αυτή, σημασία έχει η εκπαίδευση αυτή να πραγματοποιείται μετά τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, να είναι διάρκειας τουλάχιστον τριών ετών και να παρέχεται από ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα ή άλλο ίδρυμα του ίδιου εκπαιδευτικού επιπέδου.
36. Η ορθότητα της αναλύσεως αυτής επιβεβαιώνεται από τον ίδιο τον σκοπό της οδηγίας 89/48 και από τη νομομολογία του Δικαστηρίου.
37. Συγκεκριμένα, η οδηγία αυτή αποσκοπεί στην αμοιβαία αναγνώριση των διπλωμάτων που πιστοποιούν επαγγελματική εκπαίδευση ελάχιστης διάρκειας τριών ετών. Αντίθετα από τις τομεακές οδηγίες, το σύστημα που καθιερώνεται με την οδηγία 89/48 δεν στηρίζεται στην εναρμόνιση των όρων προσβάσεως στα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα και των όρων ασκήσεώς τους.
38. Για τον λόγο αυτό το Δικαστήριο έκρινε, με την πρόσφατη απόφασή του στην υπόθεση Price (15), ότι τα κράτη μέλη εξακολουθούν να είναι αρμόδια για τον καθορισμό αυτών των όρων προσβάσεως, δηλαδή για τον καθορισμό του περιεχομένου, του επιπέδου ή ακόμη και της δομής της εκπαιδεύσεως που απαιτείται για τα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των τομεακών οδηγιών.
39. Το γεγονός ότι οι σπουδές έχουν πραγματοποιηθεί, εν όλω ή εν μέρει, σε ιδιωτικό εκπαιδευτικό ίδρυμα εγκατεστημένο στο έδαφος του κράτους μέλους υποδοχής δεν απαλλάσσει το κράτος αυτό από την υποχρέωση να αναγνωρίζει το δίπλωμα που χορηγείται μετά την ολοκλήρωση των σπουδών αυτών. Αν αναγνωριζόταν η ύπαρξη τέτοιας ευχέρειας του κράτους μέλους, θα ετίθετο εν αμφιβόλω η ίδια η αρχή της αμοιβαίας αναγνωρίσεως.
40. Προσθέτω ότι η μη αναγνώριση διπλώματος για τον λόγο ότι χορηγήθηκε κατόπιν σπουδών που πραγματοποιήθηκαν βάσει συμφωνίας δικαιοχρήσεως θα είχε ως συνέπεια όχι μόνον να αποθαρρύνει τους φοιτητές να εγγράφονται στα προγράμματα σπουδών που προσφέρουν τα πανεπιστήμια των άλλων κρατών μελών αλλά και να εμποδίζει την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων οι οποίοι είναι κάτοχοι των σχετικών διπλωμάτων, κάτι που θα αντέβαινε στον σκοπό της οδηγίας 89/48.
41. Η πρώτη και η δέκατη τρίτη αιτιολογική σκέψη της οδηγίας αυτής αναφέρουν σχετικά ότι η οδηγία έχει ως σκοπό να διευκολύνει την άσκηση επαγγέλματος σε κράτος μέλος διαφορετικό από αυτό στο οποίο ο κοινοτικός υπήκοος απέκτησε τα επαγγελματικά προσόντα του και ότι αυτός έχει δικαίωμα «να αποκτά [επαγγελματικές] γνώσεις όπου επιθυμεί».
42. Οι συμφωνίες δικαιοχρήσεως καθιστούν δυνατή την κινητικότητα αυτού του είδους και διαπνέονται, εξάλλου, από το πνεύμα ακριβώς του κοινοτικού προγράμματος ανταλλαγών Erasmus, το οποίο ενθαρρύνει τις δράσεις συνεργασίας μεταξύ των ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως των κρατών μελών.
43. Υπενθυμίζεται τέλος ότι, στην περίπτωση κατά την οποία το κράτος μέλος υποδοχής εκτιμά ότι η εκπαίδευση του κατόχου του διπλώματος αφορά τομείς γνώσεων ουσιωδώς διαφορετικούς από εκείνους που καλύπτονται από το δίπλωμα που απαιτείται στο κράτος αυτό, το εν λόγω κράτος έχει τη δυνατότητα, κατά το άρθρο 4, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας 89/48, να απαιτήσει από τον αιτούντα να πραγματοποιήσει πρακτική άσκηση προσαρμογής ή να υποβληθεί σε δοκιμασία επάρκειας.
44. Βάσει των ανωτέρω, εκτιμώ συνεπώς ότι η πρώτη αιτίαση είναι βάσιμη.
Επί της δευτέρας αιτιάσεως
45. Το άρθρο 5, παράγραφος 1, τελευταία περίοδος, του ΠΔ 165/2000 προβλέπει παρέκκλιση από την αρχή που θέτει το άρθρο 4, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 89/48 (16). Συγκεριμένα, το ΠΔ αυτό ορίζει όχι μόνον ότι το δικαίωμα επιλογής δεν ισχύει για τα επαγγέλματα για την άσκηση των οποίων απαιτείται επακριβής γνώση του εσωτερικού δικαίου, αλλά και ότι δεν ισχύει και για «όσα άλλα επαγγέλματα ειδικές διατάξεις ορίζουν διαφορετικά».
46. Όπως ορθώς επισημαίνει η Επιτροπή, αυτή η εθνική διάταξη, που προβλέπει γενικώς ότι το κράτος μέλος υποδοχής διατηρεί το δικαίωμα επιλογής μεταξύ πρακτικής ασκήσεως προσαρμογής και δοκιμασίας επάρκειας «για όσα άλλα επαγγέλματα ειδικές διατάξεις ορίζουν διαφορετικά», αντιβαίνει στα άρθρα 4, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, δεύτερο εδάφιο, δεύτερη περίοδος, και 10 της οδηγίας 89/48. Πράγματι, το κράτος μέλος υποδοχής μπορεί να θεσπίσει παρέκκλιση από την αρχή του δικαιώματος επιλογής του αιτούντος μόνον εφόσον η άσκηση του νομοθετικά κατοχυρωμένου επαγγέλματος απαιτεί επακριβή γνώση του εθνικού δικαίου.
47. Η Ελληνική Δημοκρατία δέχεται το βάσιμο της αιτιάσεως αυτής και προσθέτει ότι προωθείται η έκδοση προεδρικού διατάγματος με το οποίο καταργείται η επίμαχη φράση.
48. Αρκεί να υπομνησθεί ότι, κατά πάγια νομολογία, η ύπαρξη παραβάσεως πρέπει να εκτιμάται με γνώμονα την κατάσταση του κράτους μέλους κατά τη λήξη της ταχθείσας με την αιτιολογημένη γνώμη προθεσμίας (17).
49. Επιβάλλεται, όμως, η διαπίστωση ότι, κατά τη λήξη της προθεσμίας αυτής, η Ελληνική Δημοκρατία δεν είχε λάβει τα αναγκαία μέτρα για να συμμορφωθεί με τα άρθρα 4, παράγραφος 1, στοιχείο β΄, δεύτερο εδάφιο, δεύτερη περίοδος, και 10 της οδηγίας 89/48. Συνεπώς, η δεύτερη αιτίαση είναι βάσιμη.
Επί της τρίτης αιτιάσεως
50. Βάσει του άρθρου 10, παράγραφος 1, περίπτωση β΄, υποπεριπτώσεις αα) και ββ), του ΠΔ 165/2000, στο ΣΑΕΙΤΤΕ έχει ανατεθεί η αποκλειστική αρμοδιότητα να αποφαίνεται επί των αιτήσεων αναγνωρίσεως των διπλωμάτων τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 89/48.
51. Κατά τη διάταξη αυτή, το ΣΑΕΙΤΤΕ είναι αρμόδιο να κρίνει αν το εκπαιδευτικό ίδρυμα στο οποίο πραγματοποίησε τις σπουδές του ο αιτών ανήκει στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και αν ο αιτών διαθέτει την απαραίτητη επαγγελματική πείρα, στην περίπτωση κατά την οποία η διάρκεια της εκπαιδεύσεως υπολείπεται κατά ένα τουλάχιστον έτος της απαιτούμενης στην Ελλάδα για την άσκηση του ιδίου επαγγέλματος.
52. Συμφωνώ με την Επιτροπή ότι η αρμοδιότητα του ΣΑΕΙΤΤΕ να κρίνει αν ένα εκπαιδευτικό ίδρυμα ανήκει στην τριτοβάθμια εκπαίδευση αντιβαίνει στο άρθρο 8, παράγραφος 1, της οδηγίας 89/48. Κατά το άρθρο αυτό, οι βεβαιώσεις και τα έγγραφα τα οποία έχουν εκδώσει οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους χορηγήσεως και τα οποία υποβάλλει ο αιτών αρκούν ως απόδειξη του ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις που αναφέρονται στα άρθρα 3 και 4 της οδηγίας αυτής.
53. Εντούτοις, αντίθετα από ό,τι υποστηρίζει η Επιτροπή, φρονώ ότι το ΣΑΕΙΤΤΕ είναι αρμόδιο, κατά το άρθρο 4, παράγραφος 1, στοιχείο α΄, της εν λόγω οδηγίας, να εξακριβώνει αν ο κάτοχος του διπλώματος διαθέτει την απαραίτητη επαγγελματική πείρα, στην περίπτωση κατά την οποία η διάρκεια της εκπαιδεύσεως υπολείπεται κατά ένα τουλάχιστον έτος αυτής που απαιτείται στην Ελλάδα για την άσκηση του ιδίου επαγγέλματος.
54. Συγκεκριμένα, κατά τη διάταξη αυτή, το άρθρο 3 της οδηγίας 89/48 δεν θίγει την ευχέρεια του κράτους μέλους υποδοχής να απαιτεί επίσης από τον αιτούντα «να αποδεικνύει ότι διαθέτει επαγγελματική πείρα, όταν η διάρκεια της εκπαιδεύσεως […] υπολείπεται κατά ένα τουλάχιστον έτος της διάρκειας που απαιτείται στο κράτος μέλος υποδοχής».
55. Επομένως, η Ελληνική Δημοκρατία έχει το δικαίωμα να απαιτεί από τον κάτοχο του αλλοδαπού διπλώματος να αποδεικνύει ότι διαθέτει επαγγελματική πείρα, όταν η εκπαίδευση για το οικείο νομοθετικά κατοχυρωμένο επάγγελμα έχει διάρκεια μικρότερη κατά ένα τουλάχιστον έτος από αυτήν που απαιτείται στην Ελλάδα.
56. Η Ελληνική Δημοκρατία δεν αμφισβητεί την ορθότητα της αιτίασης αυτής και επισημαίνει ότι προωθείται η έκδοση προεδρικού διατάγματος με το οποίο καταργείται η επίμαχη διάταξη.
57. Λαμβανομένης υπόψη της νομολογίας του Δικαστηρίου(18) και των απαντήσεων που έδωσε η Ελληνική Δημοκρατία, φρονώ ότι η τρίτη αιτίαση είναι επίσης βάσιμη, πλην όμως μόνον ως προς ότι το ΣΑΕΙΤΤΕ είναι αρμόδιο να κρίνει αν το εγκατεστημένο στο έδαφος άλλου κράτους μέλους εκπαιδευτικό ίδρυμα ανήκει στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Επί της πέμπτης αιτιάσεως
58. Η Επιτροπή προσάπτει στην Ελληνική Δημοκρατία ότι αρνείται την αναγνώριση της επαγγελματικής ισοτιμίας στους κατόχους διπλωμάτων, κατά την έννοια της οδηγίας 89/48, οι οποίοι εργάζονται στον δημόσιο τομέα, με συνέπεια να εμποδίζει την προαγωγή τους σε ανώτερο μισθολογικό κλιμάκιο. Η Επιτροπή εκτιμά ότι η πρακτική αυτή αντιβαίνει στο άρθρο 3 της οδηγίας 89/48.
59. Η Ελληνική Δημοκρατία αντικρούει τους ισχυρισμούς αυτούς. Κατ’ αυτήν, οι διατάξεις του ελληνικού Υπαλληλικού Κώδικα παρέχουν στους κατόχους αλλοδαπού διπλώματος το δικαίωμα μετατάξεως σε θέσεις κλάδου ανώτερης κατηγορίας.
60. Προς στήριξη της αιτιάσεώς της, η Επιτροπή περιορίζεται να καταγγείλει το ότι «η διοικητική πρακτική του [ΣΑΕΙΤΤΕ] και των διαφόρων υπηρεσιών του δημοσίου τομέα, δηλαδή η διατήρηση από την Ελληνική Δημοκρατία του παλαιού συστήματος εξελίξεως της σταδιοδρομίας του υπαλλήλου, είναι αντίθετη στο άρθρο 3 της οδηγίας [89/48]». Ομοίως, η Επιτροπή απλώς επικαλείται τις καταγγελίες που της υπέβαλαν οι κάτοχοι των διπλωμάτων αυτών, καθώς και τα πρακτικά συνεδριάσεως του ΣΑΕΙΤΤΕ (19). Η Επιτροπή δεν προσκόμισε στο Δικαστήριο ούτε τις καταγγελίες αυτές ούτε κανένα άλλο στοιχείο ικανό να επιβεβαιώσει τους ισχυρισμούς αυτούς.
61. Πρέπει να υπομνησθεί ότι, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, στο πλαίσιο προσφυγής λόγω παραβάσεως που ασκείται βάσει του άρθρου 226 ΕΚ, η Επιτροπή οφείλει να αποδείξει την ύπαρξη της προσαπτομένης παραβάσεως και δεν μπορεί να βασισθεί σε κανένα τεκμήριο (20).
62. Κατόπιν των προεκτεθέντων, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η Επιτροπή δεν απέδειξε ότι το ελληνικό σύστημα εξελίξεως της σταδιοδρομίας των δημοσίων υπαλλήλων εμποδίζει τους κατόχους διπλωμάτων, κατά την έννοια της οδηγίας 89/48, να επικαλούνται τον επαγγελματικό τίτλο τους προκειμένου να καταταγούν σε ανώτερο μισθολογικό κλιμάκιο.
63. Κατά συνέπεια, φρονώ ότι η πέμπτη αιτίαση είναι αβάσιμη.
Επί της έκτης αιτιάσεως
1. Κύρια επιχειρήματα των διαδίκων
64. Κατά το άρθρο 2 του ελληνικού νόμου 1486/1984 (21), όλοι οι Έλληνες και κοινοτικοί υπήκοοι οι οποίοι είναι διπλωματούχοι μηχανικοί του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου της Αθήνας, των πολυτεχνικών σχολών της χώρας και των ισοτίμων σχολών του εξωτερικού εγγράφονται υποχρεωτικά στο ΤΕΕ, προκειμένου να μπορούν να ασκούν το επάγγελμα του μηχανικού.
65. Η Επιτροπή, με τις γραπτές παρατηρήσεις της, παραπέμπει στο άρθρο μόνο της ελληνικής υπουργικής αποφάσεως ΕΔ 5/1984/Β 713 (στο εξής: υπουργική απόφαση του 1984) (22), το οποίο υποχρεώνει τους κατόχους διπλώματος, κατά την έννοια της οδηγίας 89/48, να προσκομίσουν βεβαίωση του ΔΙΚΑΤΣΑ περί ακαδημαϊκής ισοτιμίας και να συμμετάσχουν επιτυχώς σε εξετάσεις προκειμένου να εγγραφούν στο ΤΕΕ.
66. Η Επιτροπή φρονεί ότι η υπουργική απόφαση του 1984 αντιβαίνει στο άρθρο 7, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 89/48. Κατά τη διάταξη αυτή, η ιδιότητα του μέλους επαγγελματικής οργανώσεως μπορεί να εξαρτάται από την ύπαρξη ορισμένων προσόντων μόνον υπό τους όρους που προβλέπουν, μεταξύ άλλων, τα άρθρα 3 και 4 της οδηγίας αυτής.
67. Η Ελληνική Δημοκρατία αμφισβητεί το βάσιμο της αιτιάσεως αυτής. Κατ’ αυτήν, αφότου τέθηκε σε ισχύ το ΠΔ 165/2000, η πρακτική του ΤΕΕ έχει μεταβληθεί και για την εγγραφή σ’ αυτό αρκεί η απλή αναγνώριση των αλλοδαπών διπλωμάτων από το ΣΑΕΙΤΤΕ. Επιπλέον, η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι η συμμετοχή στις εξετάσεις αφορά άλλες κατηγορίες επαγγελματιών. Με το υπόμνημα ανταπαντήσεως, η Ελληνική Δημοκρατία προσθέτει ότι το ΤΕΕ προτίθεται να τροποποιήσει τις προκηρύξεις διενέργειας των εξετάσεων προς άρση πάσης αμφιβολίας.
2. Εξέταση
68. Κατά την παρούσα διαδικασία, ζητήθηκε από τους διαδίκους να διευκρινίσουν αν το ΤΕΕ αποτελεί «ένωση» ή «οργάνωση» κατά την έννοια του άρθρου 1, στοιχείο δ΄, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 89/48 και εμπίπτει, επομένως, στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 7, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας αυτής.
69. Η Ελληνική Δημοκρατία υποστηρίζει ότι το ΤΕΕ δεν αποτελεί επαγγελματική οργάνωση κατά την έννοια του εν λόγω άρθρου 1, στοιχείο δ΄, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας αυτής. Φρονεί, επομένως, ότι το άρθρο 7, παράγραφος 3, της οδηγίας 89/48 δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής.
70. Η Επιτροπή υποστηρίζει, όμως, ότι το ΤΕΕ αποτελεί επαγγελματική οργάνωση. Εκτιμά, επομένως, ότι το άρθρο 1 της υπουργικής αποφάσεως του 1984, το οποίο επιβάλλει στον κάτοχο του διπλώματος την υποχρέωση να προσκομίσει βεβαίωση του ΔΙΚΑΤΣΑ περί ακαδημαϊκής ισοτιμίας και να συμμετάσχει επιτυχώς σε προφορικές εξετάσεις, αντιβαίνει στο άρθρο 7, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 89/48.
71. Εν τούτοις, δεν νομίζω ότι η υπουργική απόφαση του 1984 εκδόθηκε από επαγγελματική οργάνωση.
72. Συγκεκριμένα, το άρθρο 1, στοιχείο δ΄, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας 89/48 ορίζει ότι ως νομοθετικά κατοχυρωμένη «επαγγελματική δραστηριότητα» νοείται «η επαγγελματική δραστηριότητα για την πρόσβαση στην οποία, την άσκησή της ή για έναν τρόπο ασκήσεώς της, σε ένα κράτος μέλος απαιτείται, αμέσως ή εμμέσως, βάσει νομοθετικών, κανονιστικών ή διοικητικών διατάξεων, η κατοχή διπλώματος».
73. Προκειμένου να καλυφθούν όλες οι περιπτώσεις τις οποίες μπορεί να αντιμετωπίσει ο επαγγελματίας, ο κοινοτικός νομοθέτης θεωρεί ότι τα επαγγέλματα που δεν κατοχυρώνονται νομοθετικά από το κράτος μέλος, αλλά ρυθμίζονται από ανεξάρτητες επαγγελματικές οργανώσεις που παρέχουν πλεονεκτήματα στα μέλη τους, πρέπει επίσης να εξομοιώνονται προς τα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα.
74. Για τον λόγο αυτό, μολονότι δεν εφαρμόζεται το άρθρο 1, στοιχείο δ΄, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας 89/48, η επαγγελματική δραστηριότητα των μελών επαγγελματικής ενώσεως ή οργανώσεως εξομοιώνεται, κατά το άρθρο 1, στοιχείο δ΄, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας αυτής, προς νομοθετικά κατοχυρωμένη επαγγελματική δραστηριότητα.
75. Η τελευταία αυτή διάταξη εφαρμόζεται εφόσον η επαγγελματική ένωση ή οργάνωση χορηγεί στα μέλη της δίπλωμα, τα υποβάλλει σε κανόνες που θεσπίζει η ίδια και παρέχει σ’ αυτά το δικαίωμα να κάνουν χρήση τίτλου ή συντομογραφίας ή ιδιότητας που αντιστοιχεί προς αυτό το δίπλωμα.
76. Συναφώς, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η υπουργική απόφαση του 1984 αποτελεί κανόνα που εκδόθηκε απευθείας από την Ελληνική Δημοκρατία και όχι από το ΤΕΕ.
77. Επισημαίνεται, επίσης, ότι η πρόσβαση στο επάγγελμα του μηχανικού και η άσκησή του στην Ελλάδα υπόκεινται πράγματι σε νομοθετικές διατάξεις, δεδομένου ότι, κατά το άρθρο 2 του νόμου 1486/1984, μόνον οι διπλωματούχοι των σχολών μηχανικών της ημεδαπής και της αλλοδαπής μπορούν να εγγραφούν στο ΤΕΕ (23). Μόνον κατόπιν της αποκτήσεως του διπλώματος αυτού, ο κάτοχός του έχει τη δυνατότητα να εγγραφεί στο ΤΕΕ.
78. Είναι, επομένως, σαφές ότι η πρόσβαση στο επάγγελμα του μηχανικού και η άσκησή του στην Ελλάδα ρυθμίζονται νομοθετικά απευθείας από το κράτος.
79. Εξάλλου, πρέπει να υπομνησθεί ότι το Δικαστήριο, με την απόφασή του στην υπόθεση Πέρος (24), έκρινε ότι το ΤΕΕ δεν μπορεί να απαιτήσει από τον κάτοχο του αλλοδαπού διπλώματος την αναγνώριση της ισοτιμίας του τίτλου του από τις αρμόδιες εθνικές αρχές, τούτο δε βάσει του άρθρου 3, πρώτο εδάφιο, στοιχείο α΄, της οδηγίας 89/48. Αν το ΤΕΕ είχε θεωρηθεί επαγγελματική οργάνωση, οι υποχρεώσεις αυτές θα απέρρεαν από το άρθρο 7, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας αυτής.
80. Κατά συνέπεια, εκτιμώ ότι η αιτίαση είναι αβάσιμη, καθόσον αφορά το άρθρο 7, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 89/48, και ότι εν προκειμένω εφαρμόζεται το άρθρο 3, πρώτο εδάφιο, στοιχείο α΄, της οδηγίας αυτής, το οποίο αφορά τις δραστηριότητες που ρυθμίζονται νομοθετικά από το κράτος.
81. Τίθεται επομένως το ζήτημα αν η τυχόν εφαρμογή του εν λόγω άρθρου 3, πρώτο εδάφιο, στοιχείο α΄, της οδηγίας αυτής στα πραγματικά περιστατικά που εκθέτει με την αιτίασή της η Επιτροπή θα μετέβαλλε το αντικείμενο της διαφοράς και θα συνιστούσε προσβολή των δικαιωμάτων άμυνας, καθιστώντας, συνεπώς, την αιτίαση απαράδεκτη.
82. Δεν το νομίζω, για τους εξής λόγους.
83. Τα άρθρα 3 και 7, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 89/48, μολονότι αφορούν, αφενός, τις επαγγελματικές δραστηριότητες των οποίων η άσκηση ρυθμίζεται νομοθετικά από το κράτος μέλος και, αφετέρου, τις επαγγελματικές δραστηριότητες των μελών των επαγγελματικών οργανώσεων, θεσπίζουν εντούτοις τις ίδιες υποχρεώσεις. Συγκεκριμένα, το άρθρο 3 της οδηγίας αυτής θέτει την αρχή της αμοιβαίας αναγνωρίσεως των διπλωμάτων και το άρθρο 7, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της εν λόγω οδηγίας παραπέμπει, μεταξύ άλλων, στο άρθρο 3.
84. Σε αμφότερες τις περιπτώσεις ο στόχος είναι ο ίδιος, δηλαδή να αποφευχθεί το ενδεχόμενο να απαιτεί το κράτος μέλος υποδοχής από τον κάτοχο του αλλοδαπού διπλώματος, το οποίο έχει αναγνωρισθεί από τον αρμόδιο οργανισμό, οποιαδήποτε άλλη αναγνώριση της ισοτιμίας από μέρους κρατικής αρχής.
85. Συνεπώς, φρονώ ότι, δεδομένου ότι οι υποχρεώσεις που απορρέουν από τις δύο προαναφερθείσες διατάξεις είναι όμοιες, το αντικείμενο της διαφοράς δεν μεταβάλλεται αναλόγως του αν πρόκειται να εφαρμοσθεί το άρθρο 7, παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 89/48 ή το άρθρο 3, πρώτο εδάφιο, στοιχείο α΄, της οδηγίας αυτής.
86. Το Δικαστήριο έχει αποφανθεί συναφώς ότι, όταν επέρχεται μεταβολή του κοινοτικού δικαίου κατά τη διάρκεια της προ της ασκήσεως της προσφυγής διαδικασίας, η Επιτροπή μπορεί παραδεκτώς να ζητήσει να διαπιστωθεί η ύπαρξη παραβάσεως ως προς την τήρηση των υποχρεώσεων οι οποίες απορρέουν από το αρχικό κείμενο οδηγίας και διατηρούνται σε ισχύ δυνάμει των νέων διατάξεων. Το Δικαστήριο έκρινε επομένως ότι το αντικείμενο της διαφοράς δεν είχε μεταβληθεί, παρά τη μεταβολή αυτή, δεδομένου ότι οι ουσιώδεις υποχρεώσεις τις οποίες υπείχε το κράτος μέλος ήταν όμοιες (25).
87. Συνεπώς, στην ιδιαίτερη αυτή περίπτωση, φρονώ ότι η έκτη αιτίαση είναι παραδεκτή όσον αφορά το άρθρο 3, πρώτο εδάφιο, στοιχείο α΄, της οδηγίας 89/48.
88. Επομένως, πρέπει τώρα να εξετασθεί το βάσιμο της αιτιάσεως αυτής.
89. Από τον φάκελο της δικογραφίας προκύπτει ότι το άρθρο 11 του ΠΔ 165/2000 ορίζει ότι, από την έκδοση της αποφάσεως του ΣΑΕΙΤΤΕ, η αρμόδια επαγγελματική οργάνωση υποχρεούται να εγγράψει ως μέλος της τον κάτοχο του διπλώματος, κατά την έννοια της οδηγίας 89/48 (26). Συνεπώς, η απλή αναγνώριση από το ΣΑΕΙΤΤΕ αρκεί, καταρχήν, για την εγγραφή ως μελών του ΤΕΕ των διπλωματούχων μηχανικών ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως άλλων κρατών μελών.
90. Πάντως, όπως εξέθεσα ήδη, η Επιτροπή αναφέρθηκε σε μια υπουργική απόφαση σχετική με τη χορήγηση της αδείας ασκήσεως του επαγγέλματος του μηχανικού. Θα ήθελα να υπενθυμίσω ότι από την απόφαση αυτή προκύπτει ότι οι κάτοχοι αλλοδαπών διπλωμάτων οφείλουν, προκειμένου να εγγραφούν στο ΤΕΕ, να υποβληθούν σε προφορικές εξετάσεις και να λάβουν βεβαίωση ισοτιμίας του διπλώματός τους από το ΔΙΚΑΤΣΑ.
91. Το Δικαστήριο έχει δεχτεί πάντως ότι, όταν η οδηγία 89/48 έχει εφαρμογή, ένας δημόσιος οργανισμός κράτους μέλους, που υποχρεούται να τηρεί τους κανόνες της συγκεκριμένης οδηγίας, δεν μπορεί πλέον να απαιτεί την αναγνώριση της ισοτιμίας των τίτλων του ενδιαφερομένου από τις αρμόδιες εθνικές αρχές (27).
92. Υπενθυμίζεται, συναφώς, ότι, κατά το άρθρο 9, παράγραφος 1, της οδηγίας αυτής, η Ελληνική Δημοκρατία όρισε το ΣΑΕΙΤΤΕ ως αρχή η οποία είναι αρμόδια να δέχεται τις αιτήσεις αναγνωρίσεως των επαγγελματικών προσόντων.
93. Συνεπώς, η απαίτηση αφενός προσκομίσεως βεβαιώσεως του ΔΙΚΑΤΣΑ περί ισοτιμίας του διπλώματος και αφετέρου επιτυχούς συμμετοχής σε προφορικές εξετάσεις, όσον αφορά τους κατόχους αλλοδαπού διπλώματος το οποίο έχει αναγνωρισθεί από το ΣΑΕΙΤΤΕ, αντιβαίνει στο άρθρο 3, πρώτο εδάφιο, στοιχείο α΄, της οδηγίας 89/48 (28).
94. Εν πάση περιπτώσει, η παρούσα κατάσταση δημιουργεί, όσον αφορά την εγγραφή του ενδιαφερομένου ως μέλους του ΤΕΕ, νομική αβεβαιότητα, δεδομένου ότι η συνύπαρξη δύο αντιθέτων κανόνων οδηγεί σε νομικά ασαφή κατάσταση και δεν μπορεί, επομένως, να διασφαλίσει με σαφήνεια την τήρηση των υποχρεώσεων που απορρέουν από την οδηγία 89/48 και ιδίως από το άρθρο 3, πρώτο εδάφιο, στοιχείο α΄, της οδηγίας αυτής (29).
95. Συνεπώς, εκτιμώ ότι η έκτη αιτίαση είναι βάσιμη καθόσον αφορά το άρθρο 3, πρώτο εδάφιο, στοιχείο α΄, της οδηγίας 89/48.
96. Δεδομένου ότι οι περισσότερες από τις αιτιάσεις κρίθηκαν βάσιμες, επιβάλλεται, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 69, παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο, του Κανονισμού Διαδικασίας, να καταδικασθεί η Ελληνική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.
V – Πρόταση
97. Κατόπιν των προεκτεθέντων, προτείνω στο Δικαστήριο:
1) να αναγνωρίσει ότι η Ελληνική Δημοκρατία:
– μη αναγνωρίζοντας τα διπλώματα που χορηγούνται από τις αρμόδιες αρχές άλλου κράτους μέλους βάσει συμφωνιών δικαιοχρήσεως,
– στερώντας από τον αιτούντα τη δυνατότητα επιλογής μεταξύ πρακτικής ασκήσεως προσαρμογής και δοκιμασίας επάρκειας, προκειμένου περί επαγγελμάτων άλλων από αυτά για την άσκηση των οποίων απαιτείται επακριβής γνώση του εσωτερικού δικαίου,
– αναθέτοντας στο Συμβούλιο Αναγνωρίσεως Επαγγελματικής Ισοτιμίας Τίτλων Τριτοβάθμιας Εκπαιδεύσεως την αρμοδιότητα να κρίνει αν το εκπαιδευτικό ίδρυμα, στο οποίο πραγματοποίησε την επαγγελματική του εκπαίδευση ο αιτών, ανήκει στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και
– απαιτώντας από τους κατόχους διπλώματος, κατά την έννοια της οδηγίας 89/48, την προσκόμιση βεβαιώσεως του Διαπανεπιστημιακού Κέντρου Αναγνωρίσεως Τίτλων Σπουδών της Αλλοδαπής περί ακαδημαϊκής ισοτιμίας και την επιτυχή συμμετοχή τους σε εξετάσεις, προκειμένου να εγγραφούν στο Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος,
παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 1, 3, 4, 8 και 10 της οδηγίας 89/48/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Δεκεμβρίου 1988, σχετικά με ένα γενικό σύστημα αναγνωρίσεως των διπλωμάτων τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως που πιστοποιούν επαγγελματική εκπαίδευση ελάχιστης διάρκειας τριών ετών,
2) να καταδικάσει την Ελληνική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.
________________________________________
1 – Γλώσσα του πρωτοτύπου: η γαλλική.
________________________________________
2 – ΕΕ 1989, L 19, σ. 16.
________________________________________
3 – Πρόκειται για τα εξής επαγγέλματα: ιατρός, νοσηλευτής υπεύθυνος για γενικές φροντίδες, οδοντίατρος, κτηνίατρος, μαία, φαρμακοποιός και αρχιτέκτονας.
________________________________________
4 – Κατά τη διάταξη αυτή, ως ένωση ή οργάνωση νοείται η αναγνωρισμένη από το κράτος μέλος ένωση ή οργάνωση, η οποία χορηγεί στα μέλη της δίπλωμα, τα υποβάλλει σε επαγγελματικούς κανόνες τους οποίους θεσπίζει η ίδια και παρέχει σ’ αυτά το δικαίωμα να κάνουν χρήση τίτλου, συντομογραφίας ή ιδιότητας που αντιστοιχεί στο δίπλωμα αυτό.
________________________________________
5 – ΦΕΚ A΄ 149.
________________________________________
6 – ΦΕΚ A΄ 251.
________________________________________
7 – ΦΕΚ A΄ 334.
________________________________________
8 – Στο εξής: ΣΑΕΙΤΤΕ.
________________________________________
9 – Στο εξής: ΔΙΚΑΤΣΑ.
________________________________________
10 – Στο εξής: ΤΕΕ.
________________________________________
11 – Βλ., μεταξύ άλλων, αποφάσεις της 27ης Νοεμβρίου 1990, C 200/88, Επιτροπή κατά Ελλάδας (Συλλογή 1990, σ. I 4299, σκέψη 13), της 18ης Οκτωβρίου 2001, C 354/99, Επιτροπή κατά Ιρλανδίας (Συλλογή 2001, σ. I 7657, σκέψη 45), και της 26ης Ιουνίου 2003, C 233/00, Επιτροπή κατά Γαλλίας (Συλλογή 2003, σ. I 6625, σκέψη 30).
________________________________________
12 – Βάσει των άρθρων αυτών, η Κοινότητα μπορεί, αν αυτό απαιτείται, να υποστηρίζει και να συμπληρώνει τη δράση των κρατών μελών σε θέματα παιδείας και επαγγελματικής εκπαιδεύσεως, σεβόμενη ταυτόχρονα την αρμοδιότητά τους για το περιεχόμενο της διδασκαλίας και την οργάνωση του εκπαιδευτικού τους συστήματος και της επαγγελματικής εκπαιδεύσεως. Η παιδεία και η επαγγελματική εκπαίδευση παραμένουν, επομένως, αρμοδιότητες των κρατών μελών.
________________________________________
13 – Η υπογράμμιση δική μου.
________________________________________
14 – Βλ. άρθρο 1, στοιχείο α΄, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας 89/48.
________________________________________
15 – Απόφαση της 7ης Σεπτεμβρίου 2006, C 149/05, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη στη Συλλογή, σκέψη 54.
________________________________________
16 – Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με την αρχή αυτή, όταν το κράτος μέλος υποδοχής κάνει χρήση της δυνατότητας επιβολής αντισταθμιστικών μέτρων, πρέπει να παρέχει στον αιτούντα τη δυνατότητα επιλογής μεταξύ πρακτικής ασκήσεως προσαρμογής και δοκιμασίας επάρκειας.
________________________________________
17 – Βλ. υποσημείωση 11.
________________________________________
18 – Όπ.π.
________________________________________
19 – Βλ. σημεία 66 και 67 του δικογράφου της προσφυγής.
________________________________________
20 – Βλ., μεταξύ άλλων, αποφάσεις της 25ης Μαΐου 1982, 96/81, Επιτροπή κατά Κάτω Χωρών (Συλλογή 1982, σ. 1791, σκέψη 6), της 29ης Απριλίου 2004, C 194/01, Επιτροπή κατά Αυστρίας (Συλλογή 2004, σ. I 4579, σκέψη 34), της 12ης Μαΐου 2005, C 287/03, Επιτροπή κατά Βελγίου (Συλλογή 2005, σ. I 3761, σκέψη 27), και της 20ής Οκτωβρίου 2005, C 6/04, Επιτροπή κατά Ηνωμένου Βασιλείου (Συλλογή 2005, σ. I 9017, σκέψη 75). Εξάλλου, θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι το Δικαστήριο έχει δεχτεί ότι, όταν πρόκειται για πρακτική της διοικήσεως που μπορεί να καταλογιστεί σε κράτος μέλος, για την απόδειξη της παραβάσεως του κράτους μέλους είναι αναγκαία η προσκόμιση αποδεικτικών στοιχείων ιδιαίτερης φύσης σε σχέση με τα στοιχεία που λαμβάνονται συνήθως υπόψη κατά την εκδίκαση των προσφυγών λόγω παραβάσεως που αφορούν μόνο το περιεχόμενο εθνικών διατάξεων (βλ. προπαρατεθείσα απόφαση Επιτροπή κατά Βελγίου, σκέψη 28).
________________________________________
21 – ΦΕΚ A΄ 161. Ο νόμος αυτός τροποποιήθηκε με το άρθρο 2 του προεδρικού διατάγματος 512/1991 (ΦΕΚ A΄ 190, στο εξής: νόμος 1486/1984).
________________________________________
22 – Βλ. σημείο 5 του υπομνήματος απαντήσεως.
________________________________________
23 – Βλ. απάντηση της Ελληνικής Δημοκρατίας στις ερωτήσεις που έθεσε το Δικαστήριο, σ. 5.
________________________________________
24 – Απόφαση της 14ης Ιουλίου 2005, C 141/04 (Συλλογή 2005, σ. I 7163, σκέψεις 39 και 40).
________________________________________
25 – Βλ. απόφαση της 9ης Νοεμβρίου 1999, C 365/97, Επιτροπή κατά Ιταλίας (Συλλογή 1999, σ. I 7773, σκέψεις 36 έως 40).
________________________________________
26 – Βλ. την έγγραφη απάντηση της Ελληνικής Δημοκρατίας στις ερωτήσεις που έθεσε το Δικαστήριο, σ. 6.
________________________________________
27 – Προπαρατεθείσα απόφαση Πέρος (σκέψη 35 και παρατιθέμενη νομολογία).
________________________________________
28 – Όπ.π. (σκέψη 40).
________________________________________
29 – Βλ. απόφαση της 10ης Ιανουαρίου 2006, C 98/03, Επιτροπή κατά Γερμανίας (Συλλογή 2006, σ. I 53, σκέψη 78), με την οποία το Δικαστήριο έκρινε ότι η συνύπαρξη ενός κανόνα που συνάδει προς το κοινοτικό δίκαιο και ενός κανόνα αντίθετου προς αυτό δεν μπορεί να εξασφαλίσει αποτελεσματικά και με σαφή και συγκεκριμένο τρόπο την τήρηση των υποχρεώσεων που απορρέουν από κοινοτική ρύθμιση.
Thursday, April 19, 2007
Tuesday, April 17, 2007
Οι φόνοι στο Virginia Tech
Τα σχόλια και οι ερμηνείες για την Αμερικανική κοινωνία και τα προβλήματά της θα πολλαπλασιαστούν μετά το θλιβερό γεγονός στο Πολυτεχνείο της Virginia.
Δεν έχω εύκολη γενική ερμηνεία για το συμβάν. Ούτε θεωρώ ότι (μόνο) το θέμα της «εύκολης» οπλοφορίας εξηγεί την κατάσταση. Παρ’ ότι δεν ξέρω αν είναι σύμπτωση ότι αντίστοιχο περιστατικό στην Ελλάδα έγινε στο Πανεπιστήμιο της Κρήτης, όπου επίσης ο έλεγχος της κατοχής όπλων είναι τουλάχιστον χαλαρός. (Γνώριζα καλά τόσο τον Βασίλη Ξανθόπουλο όσο και τον Στέφανο Πνευματικό. Με τον Βασίλη Ξανθόπουλο είχαμε διπλανά γραφεία στο πανεπιστήμιο Κρήτης, στις αρχές της δεκαετίας του ’80, όταν ήμουν επισκέπτης καθηγητής εκεί). Η συχνότητα πάντως που συμβαίνουν τέτοια περιστατικά στις ΗΠΑ δεν εξηγείται εύκολα.
Υπάρχουν όμως πράγματα που μου έκαναν εντύπωση στο χθεσινό περιστατικό: Π.χ. ότι μεσολάβησαν 2 ώρες μεταξύ των δύο συμβάντων. Δεν έχω διαβάσει επαρκείς εξηγήσεις για τους λόγους που η αστυνομία δεν κινήθηκε με μεγαλύτερη ταχύτητα. Επίσης, ότι το Virginia Tech, λόγω της τοποθεσίας του, έχει εξαιρετική ηλεκτρονική "κάλυψη" (παρακολούθηση). Ομως, προφανώς για άλλους λόγους, διακόπηκε κάθε δυνατότητα επικοινωνίας με κινητά για μεγάλο διάστημα με άσχημα αποτελέσματα.
Ελπίζω, με τις απλοϊκές προσεγγίσεις που η αμερικανική ηγεσία ακολουθεί, οι Κορεάτες φοιτητές να μην αποτελέσουν μια ακόμα "επικίνδυνη" κοινωνική ομάδα.
Δεν έχω εύκολη γενική ερμηνεία για το συμβάν. Ούτε θεωρώ ότι (μόνο) το θέμα της «εύκολης» οπλοφορίας εξηγεί την κατάσταση. Παρ’ ότι δεν ξέρω αν είναι σύμπτωση ότι αντίστοιχο περιστατικό στην Ελλάδα έγινε στο Πανεπιστήμιο της Κρήτης, όπου επίσης ο έλεγχος της κατοχής όπλων είναι τουλάχιστον χαλαρός. (Γνώριζα καλά τόσο τον Βασίλη Ξανθόπουλο όσο και τον Στέφανο Πνευματικό. Με τον Βασίλη Ξανθόπουλο είχαμε διπλανά γραφεία στο πανεπιστήμιο Κρήτης, στις αρχές της δεκαετίας του ’80, όταν ήμουν επισκέπτης καθηγητής εκεί). Η συχνότητα πάντως που συμβαίνουν τέτοια περιστατικά στις ΗΠΑ δεν εξηγείται εύκολα.
Υπάρχουν όμως πράγματα που μου έκαναν εντύπωση στο χθεσινό περιστατικό: Π.χ. ότι μεσολάβησαν 2 ώρες μεταξύ των δύο συμβάντων. Δεν έχω διαβάσει επαρκείς εξηγήσεις για τους λόγους που η αστυνομία δεν κινήθηκε με μεγαλύτερη ταχύτητα. Επίσης, ότι το Virginia Tech, λόγω της τοποθεσίας του, έχει εξαιρετική ηλεκτρονική "κάλυψη" (παρακολούθηση). Ομως, προφανώς για άλλους λόγους, διακόπηκε κάθε δυνατότητα επικοινωνίας με κινητά για μεγάλο διάστημα με άσχημα αποτελέσματα.
Ελπίζω, με τις απλοϊκές προσεγγίσεις που η αμερικανική ηγεσία ακολουθεί, οι Κορεάτες φοιτητές να μην αποτελέσουν μια ακόμα "επικίνδυνη" κοινωνική ομάδα.
Monday, April 16, 2007
Φοιτητικές Εκλογές στο Berkeley και Προεκλογικές Εκστρατείες
Ο εσωτερικός κανονισμός του Πανεπιστημίου του Berkeley προβλέπει τα όρια των δαπανών που μπορούν να κάνουν οι υποψήφιοι στις προεκλογικές τους εκστρατείες.
Στις τελευταίες εκλογές, οι υποψήφιοι για πρόεδροι του συλλόγου, δαπάνησαν από $0 ως $630. Το όριο των επιτρεπομένων από τον κανονισμό δαπανών ανά υποψήφιο είναι $1000.
Στις τελευταίες εκλογές, οι υποψήφιοι για πρόεδροι του συλλόγου, δαπάνησαν από $0 ως $630. Το όριο των επιτρεπομένων από τον κανονισμό δαπανών ανά υποψήφιο είναι $1000.
Saturday, April 14, 2007
Θρησκεία και Πολιτική
Παρακολούθησα χθές μαι πολύ ενδιαφέρουσα conference.
"For God's Sake: Religious Upheaval in Politics and Society in the West". Μπόρεσα να καταλάβω αρκετά γιατί οι προοδευτικές δυνάμεις έχασαν το παιγνίδι της θρησκείας από τους ευαγγελιστές στις ΗΠΑ, αλλά και αλλού.
This conference brings together world-renowned scholars to discuss the changing role that religion plays in public life in both Europe and the United States. It is free and open to the public.Around the world, religion is gaining currency in public life. This is true not only in traditionally religious societies, but also in many countries long considered secular. Clear examples of a return of the religious in society and politics abound: the debates prompted by Pope Benedict's speech at the University of Regensburg, the prominence of evangelicals on the neo-conservative right wing in both the domestic and foreign policy of the United States, and the global repercussions of the Danish publication of the Muhammad caricatures—to name but a few examples. What are the changing roles that religion plays around the world, not only in those societies governed by religious law, but in the "secular" societies of Europe and the United States, as well?
"For God's Sake: Religious Upheaval in Politics and Society in the West". Μπόρεσα να καταλάβω αρκετά γιατί οι προοδευτικές δυνάμεις έχασαν το παιγνίδι της θρησκείας από τους ευαγγελιστές στις ΗΠΑ, αλλά και αλλού.
This conference brings together world-renowned scholars to discuss the changing role that religion plays in public life in both Europe and the United States. It is free and open to the public.Around the world, religion is gaining currency in public life. This is true not only in traditionally religious societies, but also in many countries long considered secular. Clear examples of a return of the religious in society and politics abound: the debates prompted by Pope Benedict's speech at the University of Regensburg, the prominence of evangelicals on the neo-conservative right wing in both the domestic and foreign policy of the United States, and the global repercussions of the Danish publication of the Muhammad caricatures—to name but a few examples. What are the changing roles that religion plays around the world, not only in those societies governed by religious law, but in the "secular" societies of Europe and the United States, as well?
Κέντρα Ελευθέρων Σπουδών
Το παρακάτω είναι από την Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία. (14/4/07). Επιβεβαιώνονται έτσι, όσοι από μας υποστήριζαν από χρόνια ότι πρέπει τα Κέντρα αυτά να αξιολογηθούν. Τώρα, απλώς θα έχουμε μια επανάληψη της «ελεύθερης» τηλεόρασης.
Οριστικά ανοίγει πλέον, από την ερχόμενη εβδομάδα, ο δρόμος για την αναγνώριση των τίτλων σπουδών όσων Κέντρων Ελευθέρων Σπουδών λειτουργούν στη χώρα μας και συνεργάζονται με ευρωπαϊκά πανεπιστήμια.
Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ.Ε.», η εισήγηση του γενικού εισαγγελέα του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, Ιβ Μποτ, θα είναι αρνητική για τις θέσεις της Ελλάδας, δημιουργώντας έτσι το πρώτο βήμα για τη νόμιμη λειτουργία «ξένων ιδιωτικών ΑΕΙ» από την επόμενη κιόλας ακαδημαϊκή χρονιά. Μια εξέλιξη που καθιστά ανεξέλεγκτη την «παραγωγή πτυχίων» και δείχνει παρωχημένη ακόμη και τη συζήτηση για το άρθρο 16.
Ο κ. Μποτ θα ανακοινώσει τις προτάσεις του το πρωί της Πέμπτης, ενώ σύμφωνα με την πάγια πρακτική του Δικαστηρίου, η ολομέλεια των δικαστών θα τις εγκρίνει και θα τις υιοθετήσει χωρίς ουσιώδεις ενστάσεις. Κάτι που αναμένεται να γίνει με την έκδοση της απόφασης μέσα στο επόμενο δίμηνο το πολύ.
Η υπόθεση, άλλωστε, τούς είναι γνωστή και οι εξηγήσεις που δόθηκαν από την ελληνική κυβέρνηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αλλά και στους δικαστές κατά την ακροαματική διαδικασία (18/01/2007), κρίθηκαν ως ανεπαρκείς. Αυτή τη φορά, μάλιστα, η Ελλάδα δεν επικαλέστηκε το απαγορευτικό για τη λειτουργία των ΚΕΣ άρθρο 16 εμπρός στον κίνδυνο ενός ναυαγίου παρόμοιου με εκείνο του βασικού μετόχου. Στήριξε κυρίως τα επιχειρήματά της στην «ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης από ιδιωτικές επιχειρήσεις».
Μια, λοιπόν, πολύχρονη δικαστική διαμάχη που αφορά πάνω από 100.000 σπουδαστές και πτυχιούχους αυτών των εκπαιδευτηρίων φτάνει στο τέλος της και, όπως διαμήνυσαν στελέχη της Κομισιόν στην «Κ.Ε.», δεν πρόκειται να δοθεί στην Ελλάδα ούτε ημέρα ως προθεσμία συμμόρφωσης. Και αμέσως θα επιβληθεί ημερήσιο πρόστιμο. Κάτι που γνωρίζει και το υπουργείο Παιδείας και προετοιμάζεται καταλλήλως!
Οριστικά ανοίγει πλέον, από την ερχόμενη εβδομάδα, ο δρόμος για την αναγνώριση των τίτλων σπουδών όσων Κέντρων Ελευθέρων Σπουδών λειτουργούν στη χώρα μας και συνεργάζονται με ευρωπαϊκά πανεπιστήμια.
Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ.Ε.», η εισήγηση του γενικού εισαγγελέα του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, Ιβ Μποτ, θα είναι αρνητική για τις θέσεις της Ελλάδας, δημιουργώντας έτσι το πρώτο βήμα για τη νόμιμη λειτουργία «ξένων ιδιωτικών ΑΕΙ» από την επόμενη κιόλας ακαδημαϊκή χρονιά. Μια εξέλιξη που καθιστά ανεξέλεγκτη την «παραγωγή πτυχίων» και δείχνει παρωχημένη ακόμη και τη συζήτηση για το άρθρο 16.
Ο κ. Μποτ θα ανακοινώσει τις προτάσεις του το πρωί της Πέμπτης, ενώ σύμφωνα με την πάγια πρακτική του Δικαστηρίου, η ολομέλεια των δικαστών θα τις εγκρίνει και θα τις υιοθετήσει χωρίς ουσιώδεις ενστάσεις. Κάτι που αναμένεται να γίνει με την έκδοση της απόφασης μέσα στο επόμενο δίμηνο το πολύ.
Η υπόθεση, άλλωστε, τούς είναι γνωστή και οι εξηγήσεις που δόθηκαν από την ελληνική κυβέρνηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αλλά και στους δικαστές κατά την ακροαματική διαδικασία (18/01/2007), κρίθηκαν ως ανεπαρκείς. Αυτή τη φορά, μάλιστα, η Ελλάδα δεν επικαλέστηκε το απαγορευτικό για τη λειτουργία των ΚΕΣ άρθρο 16 εμπρός στον κίνδυνο ενός ναυαγίου παρόμοιου με εκείνο του βασικού μετόχου. Στήριξε κυρίως τα επιχειρήματά της στην «ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης από ιδιωτικές επιχειρήσεις».
Μια, λοιπόν, πολύχρονη δικαστική διαμάχη που αφορά πάνω από 100.000 σπουδαστές και πτυχιούχους αυτών των εκπαιδευτηρίων φτάνει στο τέλος της και, όπως διαμήνυσαν στελέχη της Κομισιόν στην «Κ.Ε.», δεν πρόκειται να δοθεί στην Ελλάδα ούτε ημέρα ως προθεσμία συμμόρφωσης. Και αμέσως θα επιβληθεί ημερήσιο πρόστιμο. Κάτι που γνωρίζει και το υπουργείο Παιδείας και προετοιμάζεται καταλλήλως!
Tuesday, April 10, 2007
Καταξίωση των Ελλήνων Επιστημόνων
O Θέμης Λαζαρίδης δημοσίευσε στο greekuniversityreform ένα πολύ ενδιαφέρον κομμάτι για καταξιωμένους Ελληνες επιστήμονες, σύμφωνα με τις αναφορές στις εργασίες τους.
Είναι γνωστό ότι πολλοί ασκούν κριτική στον δείκτη αυτό, και πολλές φορές δικαιολογημένη. Δεν παύει όμως να είναι ένας μετρήσιμος τρόπος αξιολόγισης των επιστημόνων που χρησιμποιείται ευρύτατα διεθνώς.
Είναι καλό να συνεχισθεί αυτή η προσπάθεια. Σε πολλαπλές κατευθύνσεις.
Π.χ. θα είχε ενδιαφέρον να γίνονται συγκρίσεις σε κάθε επιστημονική περιοχή, των επιστημόνων που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα και αυτών που εργάζονται στο εξωτερικό.
Επίσης, να επισημανθούν τα επιστημονικά πεδία στα οποία η χώρα έχει ένα συγκριτικό πλεονέκτημα. Το Ισραήλ, για παράδειγμα είναι δεύτερο ή τρίτο στον κόσμο στον τομέα των πιθανοτήτων. Και εκεί δίνει ιδιαίτερη έμφαση με μέτρα πολιτικής. (Θυμάμαι ότι προ εικοσαετίας είχα κάνει κάνει μια τέτοια σύγκριση από την οποία προέκυπτε ότι στην Ελλάδα υπερτερούσαν οι πολιτικοί μηχανικοί).
Οσο αφορά τα μέτρα πολιτικής, έχω και στο παρελθόν εκφράσει την άποψη ότι η Ελλάδα δεν έχει την δυνατότητα να επαναπατρίσει τους επιστήμονες που διακρίνονται διεθνώς, για πολλούς λόγους αλλά κυρίως γιατί δεν θα έλθουν οι ίδιοι. Μπορεί όμως να αξιοποιήσει την πρακτική που είναι ευρέως διαδεδομένη στο εξωτερικό των joint appointments (ή half appointments όπως λέγεται αλλού). Να δίνουν δηλαδή την δυνατότητα (αλλά και κίνητρα) στα ελληνικά πανεπιστήμια να εκλέγουν καθηγητές που υπηρετούν σε πανεπιστήμια του εξωτερικού που θα έρχονται στην ελλάδα για ένα εξάμηνο ή ένα τρίμηνο κάθε χρόνο, με ανάλογες αμοιβές. Αυτό, εκτός των άλλων, θα αλλάξει το κλίμα στα ελληνικά πανεπιστήμια και θα δώσει την δυνατότητα στους έλληνες φοιτητές (κυρίως του μεταπτυχιακούς), να αποκτήσουν επαφή με τα πανεπιστήμια του εξωτερικού. Αυτό δεν πρέπει να περιορίζεται μόνο στους καθηγητές πρώτης βαθμίδας. Πρέπει να επεκτείνεται σε όλες τις βαθμίδες και κυρίως στους νέους που με την διεθνή παρουσία τους δείχνουν μια δυναμική εξέλιξης. Ενα πολιτικό κόμμα έχει ήδη υιοθετήσει την πολιτική αυτή. Ελπίζω να ακολουθήσουν και άλλα.
Είναι γνωστό ότι πολλοί ασκούν κριτική στον δείκτη αυτό, και πολλές φορές δικαιολογημένη. Δεν παύει όμως να είναι ένας μετρήσιμος τρόπος αξιολόγισης των επιστημόνων που χρησιμποιείται ευρύτατα διεθνώς.
Είναι καλό να συνεχισθεί αυτή η προσπάθεια. Σε πολλαπλές κατευθύνσεις.
Π.χ. θα είχε ενδιαφέρον να γίνονται συγκρίσεις σε κάθε επιστημονική περιοχή, των επιστημόνων που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα και αυτών που εργάζονται στο εξωτερικό.
Επίσης, να επισημανθούν τα επιστημονικά πεδία στα οποία η χώρα έχει ένα συγκριτικό πλεονέκτημα. Το Ισραήλ, για παράδειγμα είναι δεύτερο ή τρίτο στον κόσμο στον τομέα των πιθανοτήτων. Και εκεί δίνει ιδιαίτερη έμφαση με μέτρα πολιτικής. (Θυμάμαι ότι προ εικοσαετίας είχα κάνει κάνει μια τέτοια σύγκριση από την οποία προέκυπτε ότι στην Ελλάδα υπερτερούσαν οι πολιτικοί μηχανικοί).
Οσο αφορά τα μέτρα πολιτικής, έχω και στο παρελθόν εκφράσει την άποψη ότι η Ελλάδα δεν έχει την δυνατότητα να επαναπατρίσει τους επιστήμονες που διακρίνονται διεθνώς, για πολλούς λόγους αλλά κυρίως γιατί δεν θα έλθουν οι ίδιοι. Μπορεί όμως να αξιοποιήσει την πρακτική που είναι ευρέως διαδεδομένη στο εξωτερικό των joint appointments (ή half appointments όπως λέγεται αλλού). Να δίνουν δηλαδή την δυνατότητα (αλλά και κίνητρα) στα ελληνικά πανεπιστήμια να εκλέγουν καθηγητές που υπηρετούν σε πανεπιστήμια του εξωτερικού που θα έρχονται στην ελλάδα για ένα εξάμηνο ή ένα τρίμηνο κάθε χρόνο, με ανάλογες αμοιβές. Αυτό, εκτός των άλλων, θα αλλάξει το κλίμα στα ελληνικά πανεπιστήμια και θα δώσει την δυνατότητα στους έλληνες φοιτητές (κυρίως του μεταπτυχιακούς), να αποκτήσουν επαφή με τα πανεπιστήμια του εξωτερικού. Αυτό δεν πρέπει να περιορίζεται μόνο στους καθηγητές πρώτης βαθμίδας. Πρέπει να επεκτείνεται σε όλες τις βαθμίδες και κυρίως στους νέους που με την διεθνή παρουσία τους δείχνουν μια δυναμική εξέλιξης. Ενα πολιτικό κόμμα έχει ήδη υιοθετήσει την πολιτική αυτή. Ελπίζω να ακολουθήσουν και άλλα.
Thursday, April 05, 2007
Τσιτουρίδης, Συντάξεις και Ασφαλιστικά Ταμεία
Εκ πρώτης όψεως το θέμα δεν συνδέεται με την παιδεία. Θεωρώ όμως ότι είναι απόλυτα σχετικό γιατί δείχνει το πόσο μερικοί πολιτικοί υποτιμούν την νοημοσύνη των πολιτών.
Εδώ και καιρό ο Υπουργός απασχόλησης διακηρύττει ότι θα λύσει το ασφαλιστικό πρόβλημα της χώρας χωρίς να αυξήσει τα όρια ηλικίας, χωρίς να αυξήσει τις εισφορές των ασφαλισμένων και χωρίς να μειώσει τις συντάξεις.
Προ έτους και πλέον, είχα παρακολουθήσει μαι ημερίδα στο πανεπιστήμιο του Berkeley για την κοινωνική ασφάλιση σε σχέση με τις τότε προτάσεις Bush. Στο πάνελ, μεταξύ των άλλων καθηγητών και ειδικών, ήταν και τρεις νομπελίστες στα Οικονομικά. Το πρώτο πράγμα στο οποίο συμφώνησαν είναι ότι το ασφαλιστικό δεν αντιμετωπίζεται χωρίς αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης ή αύξηση των εισφορών, η συνδυασμό των δύο. Ο κ. Τσιτουρίδης, από όσα γνωρίζω, δεν έχει παρουσιάσει κάποια νέα οικονομική θεωρία (και σίγουρα,έστω και αν το έχει κάνει και δεν το ξέρω, δεν έχει κερδίσει Νομπελ γι'αυτήν).
Αυτό και μόνο θα έπρεπε να έχει οδηγήσει στην πλήρη απαξίωσή του ως αξιόπιστου πολιτικού. Και όμως....
ΥΓ. Αν θυμάμαι καλά, είχε ισχυρισθεί ότι θα λύσει το ασφαλιστικό με καλύτερη αξιοποίηση των αποθεματικών των ασφαλιστικών ταμείων!
Εδώ και καιρό ο Υπουργός απασχόλησης διακηρύττει ότι θα λύσει το ασφαλιστικό πρόβλημα της χώρας χωρίς να αυξήσει τα όρια ηλικίας, χωρίς να αυξήσει τις εισφορές των ασφαλισμένων και χωρίς να μειώσει τις συντάξεις.
Προ έτους και πλέον, είχα παρακολουθήσει μαι ημερίδα στο πανεπιστήμιο του Berkeley για την κοινωνική ασφάλιση σε σχέση με τις τότε προτάσεις Bush. Στο πάνελ, μεταξύ των άλλων καθηγητών και ειδικών, ήταν και τρεις νομπελίστες στα Οικονομικά. Το πρώτο πράγμα στο οποίο συμφώνησαν είναι ότι το ασφαλιστικό δεν αντιμετωπίζεται χωρίς αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης ή αύξηση των εισφορών, η συνδυασμό των δύο. Ο κ. Τσιτουρίδης, από όσα γνωρίζω, δεν έχει παρουσιάσει κάποια νέα οικονομική θεωρία (και σίγουρα,έστω και αν το έχει κάνει και δεν το ξέρω, δεν έχει κερδίσει Νομπελ γι'αυτήν).
Αυτό και μόνο θα έπρεπε να έχει οδηγήσει στην πλήρη απαξίωσή του ως αξιόπιστου πολιτικού. Και όμως....
ΥΓ. Αν θυμάμαι καλά, είχε ισχυρισθεί ότι θα λύσει το ασφαλιστικό με καλύτερη αξιοποίηση των αποθεματικών των ασφαλιστικών ταμείων!
Τηλεόραση και Υποτροφίες για Πανεπιστημιακές Σπουδές
Διάβασα σήμερα για το νέο Ινδικό reality show που θα αρχίσει να παίζεται από τον Ιούλιο με συμμετοχή χιλιάδων Ινδών υποψηφίων που θα περιοριστούν τελικά σε 20 οι οποίοι θα διαγωνισθούν σε μια σειρά από τεστ κι προβλήματα με έπαθλο υποτροφίες 80 χιλ. λιρών για σπουδές στα πανεπιστήμια Leeds, Sheffield, Warwick, Cardiff και Middlesex. Οι υποτροφίες αυτές θα καλύπτουν τα δίδακτρα και τα έξοδα διαβίωσης των 5 νικητών. Όλα τα ερωτήματα στους διαγωνιζόμενους θα τεθούν από καθηγητές των πανεπιστημίων. Το πρόγραμμα, θα παρακολουθήσει τους νικητές και στις σπουδές τους.
Θεωρώ την είδηση αυτή ενδιαφέρουσα γιατί επιβεβαιώνει την πλήρη επικράτηση των κανόνων της αγοράς στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Η διαφήμιση που θα κερδίσουν τα 5 αυτά πανεπιστήμια στην τεράστια αγορά της Ινδίας θα αγοραζόταν με τίποτα. Είναι επίσης βέβαιο ότι οι νικητές, εκτός από την υποτροφία, θα έχουν κερδίσει το επαγγελματικό τους μέλλον.
Η πρώτη μου αντίδραση στην εξέλιξη αυτή ήταν αρνητική. Ο ακαδημαϊκός δάσκαλος δεν συμβιβάζεται εύκολα με τέτοιες πρακτικές. Σε δεύτερη σκέψη δεν βρίσκω την ιδέα τόσο κακή. Τα reality υπάρχουν και κανείς δεν μπορεί να τα σταματήσει. Σκέπτομαι πόσα εκατομμύρια θεατές θα κερδίσουν κάτι από το εκπαιδευτικό μέρος του προγράμματος (αντί να βλέπουν τις συνήθεις ανοησίες των reality). Τα ίδια τα πανεπιστήμια θα διαφημιστούν σε εκατομμύρια κόσμο.
Θεωρώ την είδηση αυτή ενδιαφέρουσα γιατί επιβεβαιώνει την πλήρη επικράτηση των κανόνων της αγοράς στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Η διαφήμιση που θα κερδίσουν τα 5 αυτά πανεπιστήμια στην τεράστια αγορά της Ινδίας θα αγοραζόταν με τίποτα. Είναι επίσης βέβαιο ότι οι νικητές, εκτός από την υποτροφία, θα έχουν κερδίσει το επαγγελματικό τους μέλλον.
Η πρώτη μου αντίδραση στην εξέλιξη αυτή ήταν αρνητική. Ο ακαδημαϊκός δάσκαλος δεν συμβιβάζεται εύκολα με τέτοιες πρακτικές. Σε δεύτερη σκέψη δεν βρίσκω την ιδέα τόσο κακή. Τα reality υπάρχουν και κανείς δεν μπορεί να τα σταματήσει. Σκέπτομαι πόσα εκατομμύρια θεατές θα κερδίσουν κάτι από το εκπαιδευτικό μέρος του προγράμματος (αντί να βλέπουν τις συνήθεις ανοησίες των reality). Τα ίδια τα πανεπιστήμια θα διαφημιστούν σε εκατομμύρια κόσμο.
Μισθοί Καθηγητών, Imperial College
Μου ελέχθη ότι το Imperial College άλλαξε την πολιτική του στο θέμα των μισθών των νέων λεκτόρων και στις εξαιρετικές περιπτώσεις προσφέρει αρχικό μισθό 43 χιλ. αγγλικές λίρες ($85 χιλ). (Αναφέρομαι στο αντικείμενο της Στατιστικής). Με τον τρόπο αυτό το Imperial γίνεται ανταγωνιστικό με τα καλύτερα αμερικανικά πανεπιστήμια. Πρόκειται για προσαρμογή ενός ακόμα μεγάλου Αγγλικού Πανεπιστημίου στις Αμερικανικές πρακτικές για προσέλκυση ικανών νέων επιστημόνων.
(Το Wharton Business School, που προσφέρει τους μεγαλύτερους μισθούς στην Στατιστική στις ΗΠΑ, προσέφερε πρόσφατα σε υποψήφιο για θέση Assistant Professor το ίδιο περίπου ποσό για συμβόλαιο 9 μηνών, με εγγυημένη αμοιβή για άλλο 1 μήνα με ερευνητική χορηγία (περίπου άλλες $9 χιλ), και υπόσχεση to match οποιαδήποτε καλύτερη προσφορά.
(Το Wharton Business School, που προσφέρει τους μεγαλύτερους μισθούς στην Στατιστική στις ΗΠΑ, προσέφερε πρόσφατα σε υποψήφιο για θέση Assistant Professor το ίδιο περίπου ποσό για συμβόλαιο 9 μηνών, με εγγυημένη αμοιβή για άλλο 1 μήνα με ερευνητική χορηγία (περίπου άλλες $9 χιλ), και υπόσχεση to match οποιαδήποτε καλύτερη προσφορά.
Thursday, March 29, 2007
Δωρεάν Παιδεία: Συνέχεια
Στην διαβούλευση των Ευρωπαίων πολιτών στην Κύπρο μιλούσα με ένα ζευγάρι γονιών. Εχουν δυο παιδιά που σπουδάζουν. Το ένα στην Αγγλία σε ένα Polytechnic και το άλλο στην Ελλάδα στο Πάντειο. Στην Αγγλία πληρώνουν δίδακτρα 1100 ευρω τον χρόνο (μειωμένα, λόγω Ευρωπαικής Ενωσης). Στην Ελλάδα "δωρεάν".
Μου έλεγαν ότι τους στοιχίζουν το ίδιο! (περίπου 600 ευρώ το μήνα ο καθένας. Στην ελλάδα 600 στην Αγγλία 500+100 τα δίδακτρα).
Ομως η κόρη που σουδάζει στην Αγγλία ζήτησε από τους γονείς της (και θα το κάνουν) να κάνει και δεύτερο πτυχίο! Γιατί; Γιατί η κοπέλλα τελειώνει σε 3 χρόνια. Ο νεαρός, έχοντας χάσει εφέτος την χρονιά, θα χρειαστεί 6 χρόνια!
Μου έλεγαν ότι τους στοιχίζουν το ίδιο! (περίπου 600 ευρώ το μήνα ο καθένας. Στην ελλάδα 600 στην Αγγλία 500+100 τα δίδακτρα).
Ομως η κόρη που σουδάζει στην Αγγλία ζήτησε από τους γονείς της (και θα το κάνουν) να κάνει και δεύτερο πτυχίο! Γιατί; Γιατί η κοπέλλα τελειώνει σε 3 χρόνια. Ο νεαρός, έχοντας χάσει εφέτος την χρονιά, θα χρειαστεί 6 χρόνια!
Monday, March 19, 2007
Δίδακτρα στα Ουγγρικά Πανεπιστήμια
Τον Ιούλιο του 2006 η Ουγγρική Βουλή ψήφισε νόμο με τον οποίο θεσμοθέτησε δίδακτρα στα πανεπιστήμια. Το ύψος των διδάκτρων κυμαίνεται από 370-540 ευρώ/χρόνο. Οι φοιτητές διαμαρτυρήθηκαν αλλά έκαναν διαπραγματεύσεις με τον Υπουργό Παιδείας Istvan Hiller για την αντιμετώπιση των δυσκολιών που θα αντιμετωπίσουν οι φοιτητές με χαμηλό εισόδημα. Οι πρυτάνεις των πανεπιστημίων υποστήριξαν την νέα νομοθεσία. Υσχυρίζονται ότι, χωρίς την βελτίωση της ποιότητας της παρεχόμενης εκπαίδευσης, οι καλύτεροι φοιτητές θα επιλέξουν να σπουδάσουν στα καλά πανεπιστήμια των γειτονικών χωρών (Αυστρίας, Γερμανίας και Ολλανδίας), έστω και αν εκεί πρέπει να πληρώσουν δίδακτρα.
Sunday, March 18, 2007
Το Γαλλικό Εκπαιδευτικό Σύστημα
Το γαλλικό εκπαιδευτικό σύστημα ανώτατης εκπαίδευσης παρουσιάζει ενδιαφέρον γιατί η Γαλλία έχει πολλές ομοιότητες με την Ελλάδα όσον αφορά τις κοινωνικές δομές. Είναι γνωστό ότι το γαλλικό σύστημα έχει πολλά προβλήματα παρόμοια με τα δικά μας στα οποία θα αναφερθώ μελλοντικά.
Έχει όμως και μια σημαντική διαφορά: Η Γαλλία έχει δημιουργήσει ένα παράλληλο σύστημα κέντρων αριστείας με τις Grandes Écoles.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον, παρουσιάζει η École Polytechnique στην οποία αναφέρθηκα σε προηγούμενο σημείωμα. Διοικείται από Συμβούλιο Διοίκησης (Board of trustees), κάτι όχι συνηθισμένο στην Ευρώπη και ιδίως στην Γαλλία. Το συμβούλιο έχει 26 μέλη που έχουν ηγετικές θέσεις στις επιχειρήσεις, στην βιομηχανία, στην εκπαίδευση κλπ. Ένα μέλος του συμβουλίου είναι ο εκπρόσωπος των πτυχιούχων του Ιδρύματος.
Η ίδια η Σχολή παρουσιάζει με υπερηφάνεια τις επιδόσεις της στην αγορά εργασίας. Ισχυρίζεται ότι 12 από τις 40 μεγαλύτερες εταιρίες της Γαλλίας έχουν ως προέδρους πτυχιούχους της. Από αυτούς 3 είναι μέλη του παρόντος Συμβουλίου Διοίκησης.
Έχει όμως και μια σημαντική διαφορά: Η Γαλλία έχει δημιουργήσει ένα παράλληλο σύστημα κέντρων αριστείας με τις Grandes Écoles.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον, παρουσιάζει η École Polytechnique στην οποία αναφέρθηκα σε προηγούμενο σημείωμα. Διοικείται από Συμβούλιο Διοίκησης (Board of trustees), κάτι όχι συνηθισμένο στην Ευρώπη και ιδίως στην Γαλλία. Το συμβούλιο έχει 26 μέλη που έχουν ηγετικές θέσεις στις επιχειρήσεις, στην βιομηχανία, στην εκπαίδευση κλπ. Ένα μέλος του συμβουλίου είναι ο εκπρόσωπος των πτυχιούχων του Ιδρύματος.
Η ίδια η Σχολή παρουσιάζει με υπερηφάνεια τις επιδόσεις της στην αγορά εργασίας. Ισχυρίζεται ότι 12 από τις 40 μεγαλύτερες εταιρίες της Γαλλίας έχουν ως προέδρους πτυχιούχους της. Από αυτούς 3 είναι μέλη του παρόντος Συμβουλίου Διοίκησης.
Πειθαρχικά Συμβούλια στα Ελληνικά Πανεπιστήμια
Υπάρχει κάποια χώρα στην οποία εθνικός νόμος να προβλέπει ρυθμίσεις για πειθαρχικά παραπτώματα καθηγητών και φοιτητών, όπως π.χ. για την αντιγραφή? Τέτοιες ρυθμίσεις υπάρχουν, νομίζω, στους εσωτερικούς κανονισμούς των Ιδρυμάτων.
Τρόποι αντιμετώπισης του προβλήματος της αντιγραφής σε ένα σύστημα πλήρους αυτοτέλειας; Θα τους βρουν εκ των πραγμάτων τα ίδια τα πανεπιστήμια. Γιατί θα το κάνουν; Γιατί η αντιγραφή θα έχει, έμμεσα, αρνητικό αντίκτυπο στην απασχόληση των αποφοίτων τους. Και αυτό είναι μέσα στους μετρήσιμους στόχους των συμφωνιών πολιτείας-πανεπιστημίων.
Γενικότερα: Στην Αμερική και στην Ευρώπη υπάρχουν αυστηροί κανόνες εσωτερικής λειτουργίας. Αυτούς τους κανόνες όμως δεν τους έθεσε ούτε ο Μπούς ούτε ο Μπλέρ, ούτε ο Τζουλιάνι, ούτε ο Σβαρτζενέγγερ. Τους έχουν θέσει τα ίδια τα Ιδρύματα.
Γι' αυτό η θέση που υποστηρίζω είναι να επιλέξουν τα ίδια τα Ιδρύματα εσωτερικό κανονισμό κάποιου επιτυχημένου πανεπιστημίου του εξωτερικού που να τους ταιριάζει. Για τα πολυτεχνεία, για παράδειγμα, τέτοια πρότυπα θα μπορούσαν να είναι το ΜΙΤ το CALTECH, το Georgia Tech, το Imperial στο Λονδίνο, το École Polytechnique στο Παρίσι ή στο Μοντρεάλ, το Federal Institute of Technology της Ζυρίχης ή της Λωζάννης και πολλά άλλα που δεν έχει έννοια να τα παραθέσω, ανάλογα με το μέγεθός τους και τους στόχους τους. (Σημειώνω με έμφαση ότι τα δύο τελευταία, τα μόνα που χρηματοδοτούνται από την Ομοσπονδιακή κυβέρνηση στην Ελβετία, έχουν διαφορετικούς κανονισμούς και πρακτικές, παρότι έχουν το ίδιο κεντρικό συμβούλιο διοίκησης). Αυτό που θα διαλέξουν τα πανεπιστήμια ίσως δεν θα είναι το τέλειο. Θα είναι όμως καλύτερο από το σημερινό (ή το αυριανό).
Και το κυριότερο: Θα εφαρμοσθεί, γιατί θα το έχουν επιλέξει τα ίδια τα πανεπιστήμια.
Τρόποι αντιμετώπισης του προβλήματος της αντιγραφής σε ένα σύστημα πλήρους αυτοτέλειας; Θα τους βρουν εκ των πραγμάτων τα ίδια τα πανεπιστήμια. Γιατί θα το κάνουν; Γιατί η αντιγραφή θα έχει, έμμεσα, αρνητικό αντίκτυπο στην απασχόληση των αποφοίτων τους. Και αυτό είναι μέσα στους μετρήσιμους στόχους των συμφωνιών πολιτείας-πανεπιστημίων.
Γενικότερα: Στην Αμερική και στην Ευρώπη υπάρχουν αυστηροί κανόνες εσωτερικής λειτουργίας. Αυτούς τους κανόνες όμως δεν τους έθεσε ούτε ο Μπούς ούτε ο Μπλέρ, ούτε ο Τζουλιάνι, ούτε ο Σβαρτζενέγγερ. Τους έχουν θέσει τα ίδια τα Ιδρύματα.
Γι' αυτό η θέση που υποστηρίζω είναι να επιλέξουν τα ίδια τα Ιδρύματα εσωτερικό κανονισμό κάποιου επιτυχημένου πανεπιστημίου του εξωτερικού που να τους ταιριάζει. Για τα πολυτεχνεία, για παράδειγμα, τέτοια πρότυπα θα μπορούσαν να είναι το ΜΙΤ το CALTECH, το Georgia Tech, το Imperial στο Λονδίνο, το École Polytechnique στο Παρίσι ή στο Μοντρεάλ, το Federal Institute of Technology της Ζυρίχης ή της Λωζάννης και πολλά άλλα που δεν έχει έννοια να τα παραθέσω, ανάλογα με το μέγεθός τους και τους στόχους τους. (Σημειώνω με έμφαση ότι τα δύο τελευταία, τα μόνα που χρηματοδοτούνται από την Ομοσπονδιακή κυβέρνηση στην Ελβετία, έχουν διαφορετικούς κανονισμούς και πρακτικές, παρότι έχουν το ίδιο κεντρικό συμβούλιο διοίκησης). Αυτό που θα διαλέξουν τα πανεπιστήμια ίσως δεν θα είναι το τέλειο. Θα είναι όμως καλύτερο από το σημερινό (ή το αυριανό).
Και το κυριότερο: Θα εφαρμοσθεί, γιατί θα το έχουν επιλέξει τα ίδια τα πανεπιστήμια.
Saturday, March 17, 2007
Ο Διάλογος στην Ελλάδα
Μια σειρά από ασύνδετα (επιφανειακά) περιστατικά που συνέβησαν σήμερα προκαλούν σκέψεις και προβληματισμό. Αυτά είναι:
1. Η ¨διαμαρτυρία¨ συνδικαλιστών με στόχο να μην μιλήσει ο γραμματέας της Ένωσης Ευρωπαίων συνδικαλιστών στο συνέδριο της ΓΣΕΕ.
2. Η ¨διαμαρτυρία¨ φοιτητών που προκάλεσε διακοπή του συνεδρίου της ΑΔΕΔΥ.
3. Η διακοπή αγώνα μπάσκετ στην Πάτρα
4. 4. Η διακοπή αγώνα βόλεϊ στην Θεσσαλονίκη.
Αποτελούν τα περιστατικά αυτά ενδείξεις ότι δεν έχουμε μάθει να χάνουμε ή μήπως ότι μερικοί κατέχουν την απόλυτη αλήθεια και πρέπει να την επιβάλλουν και στους άλλους;
1. Η ¨διαμαρτυρία¨ συνδικαλιστών με στόχο να μην μιλήσει ο γραμματέας της Ένωσης Ευρωπαίων συνδικαλιστών στο συνέδριο της ΓΣΕΕ.
2. Η ¨διαμαρτυρία¨ φοιτητών που προκάλεσε διακοπή του συνεδρίου της ΑΔΕΔΥ.
3. Η διακοπή αγώνα μπάσκετ στην Πάτρα
4. 4. Η διακοπή αγώνα βόλεϊ στην Θεσσαλονίκη.
Αποτελούν τα περιστατικά αυτά ενδείξεις ότι δεν έχουμε μάθει να χάνουμε ή μήπως ότι μερικοί κατέχουν την απόλυτη αλήθεια και πρέπει να την επιβάλλουν και στους άλλους;
Πρόσθετα μαθήματα για τους καλούς μαθητές στην Αγγλία
Την επόμενη εβδομάδα, αναμένεται να ανακοινωθεί στην Αγγλία ένα σχέδιο σύμφωνα με το οποίο το 10% των μαθητών της Αγγλίας με την υψηλότερη απόδοση θα μπορεί να κάνει έξτρα μαθήματα για βελτίωση της απόδόσής του.
Παιδιά από την ηλικία των 4 ετών που θα βρίσκονται στην κατηγορία αυτή, θα έχουν την δυνατότητα να παρακολουθήσουν θερινά μαθήματα σε πανεπιστήμια, να έχουν διδασκαλία μέσω διαδικτύου, να παρακολουθούν μαθήματα το Σάββατο το πρωί και να μπορούν να συνδέονται ηλεκτρονικά με καλούς μαθητές από άλλα σχολεία.
Παιδιά από την ηλικία των 4 ετών που θα βρίσκονται στην κατηγορία αυτή, θα έχουν την δυνατότητα να παρακολουθήσουν θερινά μαθήματα σε πανεπιστήμια, να έχουν διδασκαλία μέσω διαδικτύου, να παρακολουθούν μαθήματα το Σάββατο το πρωί και να μπορούν να συνδέονται ηλεκτρονικά με καλούς μαθητές από άλλα σχολεία.
Friday, March 16, 2007
Η κατάσταση της Ανώτατης Εκπαίδευσης στην Ουγγαρία
Κάποια στοιχεία από το 2004 που έχουν ενδιαφέρον (από την εφημερίδα Nepszabadsag).
Before the collapse of the communist system, passing the university-entrance examination meant being able to find a secure job after graduation. In the first years afterward, many skilled laborers in state industry were laid off. The economy, however, managed to absorb graduates. When recession hit in 2000, the situation reversed. Data from the Ministry of Labor now show that the number of unemployed graduates reached its peak in July 2003: more than 15,000 people, or nearly 4 percent of the total unemployed population. Unofficially, the number of unemployed people who have a degree is thought to be much higher, approximately 40,000 to 50,000.
Because university funding levels are determined by the number of students they enroll, schools are still heavily recruiting applicants. Coupled with the rise in unemployment is an apparent decrease in the average compensation that graduates can now expect. At the candidate.hu online job fair for university and college students, newly graduated economists, computer scientists and engineers were looking for starting salaries of US$971, based on the fact that graduates in the second half of the 1990s were finding positions with a starting salary of US$1,068. But now, economics majors who graduate with no special qualifications are typically offered approximately US$364 per month.
In 1990, there were 24,100 graduates; in 2003, 47,200 people age 18 to 24 graduated from a college or a university. Since the collapse of communism, the number of students has almost tripled; today there are almost 400,000 students pursuing higher education. In addition, the government is seeking more graduates through a policy whose aim is to have every second member of the younger generation in college by 2010. Since schools are subsidized on the basis of the number of students they enroll, a place is found for almost every applicant.
Before the collapse of the communist system, passing the university-entrance examination meant being able to find a secure job after graduation. In the first years afterward, many skilled laborers in state industry were laid off. The economy, however, managed to absorb graduates. When recession hit in 2000, the situation reversed. Data from the Ministry of Labor now show that the number of unemployed graduates reached its peak in July 2003: more than 15,000 people, or nearly 4 percent of the total unemployed population. Unofficially, the number of unemployed people who have a degree is thought to be much higher, approximately 40,000 to 50,000.
Because university funding levels are determined by the number of students they enroll, schools are still heavily recruiting applicants. Coupled with the rise in unemployment is an apparent decrease in the average compensation that graduates can now expect. At the candidate.hu online job fair for university and college students, newly graduated economists, computer scientists and engineers were looking for starting salaries of US$971, based on the fact that graduates in the second half of the 1990s were finding positions with a starting salary of US$1,068. But now, economics majors who graduate with no special qualifications are typically offered approximately US$364 per month.
In 1990, there were 24,100 graduates; in 2003, 47,200 people age 18 to 24 graduated from a college or a university. Since the collapse of communism, the number of students has almost tripled; today there are almost 400,000 students pursuing higher education. In addition, the government is seeking more graduates through a policy whose aim is to have every second member of the younger generation in college by 2010. Since schools are subsidized on the basis of the number of students they enroll, a place is found for almost every applicant.
Thursday, March 15, 2007
Ο Νέος Νόμος για τα Πανεπιστήμια
Ο νέος νόμος για τα πανεπιστήμια, στην τελική του μορφή μετά την ψήφισή του στην Βουλή χθες στο σύνολό του, βρίσκεται εδώ.
Βιβλίο Ιστορίας
Θεωρώ σημαντική την δήλωση της Υπουργού Παιδείας ότι δεν προτίθεται να αποσύρει το βιβλίο της Ιστορίας για το οποίο υπάρχουν αντιδράσεις. Η στάση αυτή θα βοηθήσει να γίνει αντιληπτό ότι μπορούμε μεν να μιλάμε όλοι για όλα δεν μπορούν όμως ο μη ειδικοί να επιβάλλουν την γνώμη τους στους ειδικούς.
Monday, March 12, 2007
Δωρεάν Παιδεία
Αντιγράφω παρακάτω την σχετική είδηση και τα στοιχεία από το in.gr.
Για το θέμα της "δωρεάν" παιδείας θα επανέλθω. Θέλω όμως εδώ να μείνω σε ένα σημείο.
Από τα στοιχεία που παρατίθενται, σημειώνω την αύξηση των ιδιωτικών δαπανών κατά 15.4% από το 1999 λόγω του συστήματος πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση που καθιερώθηκε τότε. Οταν θεσμοθετήθηκε το σύστημα αυτό, είχε έλθει σε έντονη δημόσια αντιπαράθεση με την τότε ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας (Γερ. Αρσένης), υποστηρίζοντας ότι η εξαγγελία για εξάλειψη των φροντιστηρίων με το σύστημα εκείνο ήταν ανεδαφική και αποπροσανατολιστική. Μια τέτοια υπόσχεση καθιστούσε το σύστημα αναξιόπιστο εξ υπαρχής. Αυτός ήταν και ο λόγος που, όταν ανακοινώσαμε το 1995 το Εθνικό Απολυτήριο, δεν το συνδέσαμε με το πρόβλημα των φροντιστηρίων.
Η εξήγηση είναι απλή. (Θα έλεγα προφανής). Οταν η πρόσβαση έχει στοιχεία διαγωνισμού, είναι αδύνατον να σταματήσεις κάποιον από το να προσπαθεί να βελτιώσει την απόδοσή του με όποιο τρόπο μπορεί. Σε εθνικές ή διεθνείς εξετάσεις αυτό γίνεται συνήθως με εκμάθηση τεχνικών. Δε είναι τυχαίο ότι και στη Αμερική με το SAT πολλοί κάνουν ιδιαίτερα (και έχει διαπιστωθεί από μελέτες ότι η απόδοσή τους βελτιώνεται). Το ίδιο γίνεται με το International Baccalaureate.
Το ποσό των 4,37 δισ. ευρώ τον χρόνο δαπανούν τα νοικοκυριά στην Ελλάδα για τη «δωρεάν Παιδεία», όπως προκύπτει από έρευνα της ΓΣΕΕ.
Όπως επισημαίνουν «Τα Νέα», τα νοικοκυριά ξοδεύουν το 5,09% του συνόλου των δαπανών τους σε πάσης φύσεως υπηρεσίες εκπαίδευσης για τα παιδιά τους, από φροντιστήρια μέχρι βοηθήματα και μετακινήσεις.
Oι ιδιωτικές δαπάνες για την Παιδεία, σύμφωνα με έρευνα του Κέντρου Ανάπτυξης Εκπαιδευτικής Πολιτικής της ΓΣΕΕ που παρουσιάστηκε τη Δευτέρα, έχουν αυξηθεί κατά 15,4% από το 1999.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, αυτό συνέβη εξαιτίας της αλλαγής του συστήματος πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και της αντίστοιχης αύξησης του αριθμού των μαθητών της Β΄και Γ΄Λυκείου που παρακολουθούσαν φροντιστηριακά μαθήματα (σε φροντιστήρια ή ιδιαίτερα) για να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις των πανελληνίων εξετάσεων.
Η περιφέρεια έχει πλέον ξεπεράσει την Αθήνα στις εκπαιδευτικές δαπάνες. Έτσι, υψηλότερο από την πανελλήνια μέση τιμή (5,09%) ποσοστό των δαπανών για την εκπαίδευση ως προς το σύνολο των μηνιαίων δαπανών των νοικοκυριών, παρουσιάζεται στις ημιαστικές περιοχές και στις λοιπές αστικές περιοχές. Οι δαπάνες αυτές στην Αθήνα είναι οριακές (5,13%) ως προς τη μέση τιμή και στη Θεσσαλονίκη (4,39%) κάτω από αυτήν.
Το πολύ μεγαλύτερο από την πανελλήνια μέση τιμή ποσοστό των δαπανών για την εκπαίδευση που παρουσιάζεται στις νησιωτικές περιοχές (νησιά Ιονίου 8,12% και Νοτίου Αιγαίου 6,51%) αφορά κυρίως στις οικονομικές μεταβιβάσεις για σπουδές των φοιτητών στο εσωτερικό.
Περισσότερα από 1,401 δισ. ευρώ δαπανώνται ετησίως προκειμένου οι μαθητές να αποκτήσουν βασικές δεξιότητες και γνώσεις που σε όλες τις χώρες της ΕΕ.κατακτώνται όχι έξω, αλλά μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα.
Συγκεκριμένα, περίπου 596 εκατομμύρια δαπανώνται τον χρόνο στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση για την εκμάθηση ξένων γλωσσών, ενώ για τα ιδιαίτερα μαθήματα και τα φροντιστήρια δαπανώνται 805 εκατομμύρια.
Ένα δισεκατομμύριο ευρώ, δηλαδή το 69,5% των δαπανών που τα νοικοκυριά καταβάλλουν για την τριτοβάθμια εκπαίδευση (που συνολικά υπολογίζονται στο 1.441,8 εκατ. ευρώ) αφορά στις δαπάνες διαβίωσης-σπουδών των φοιτητών στο εσωτερικό (εσωτερικές μετακινήσεις λόγω σπουδών), ενώ το 23,7% (δηλαδή 342,1 εκατ. ευρώ) αφορά σε αντίστοιχες δαπάνες για σπουδές των φοιτητών στο εξωτερικό.
Τα νοικοκυριά δαπανούν περισσότερα από 284,6 εκατ. ευρώ τον χρόνο για υπηρεσίες φύλαξης των παιδιών στο σπίτι, για δίδακτρα σε παιδικούς σταθμούς και παιδότοπους, προκειμένου να εργαστούν και οι δύο γονείς.
Για το θέμα της "δωρεάν" παιδείας θα επανέλθω. Θέλω όμως εδώ να μείνω σε ένα σημείο.
Από τα στοιχεία που παρατίθενται, σημειώνω την αύξηση των ιδιωτικών δαπανών κατά 15.4% από το 1999 λόγω του συστήματος πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση που καθιερώθηκε τότε. Οταν θεσμοθετήθηκε το σύστημα αυτό, είχε έλθει σε έντονη δημόσια αντιπαράθεση με την τότε ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας (Γερ. Αρσένης), υποστηρίζοντας ότι η εξαγγελία για εξάλειψη των φροντιστηρίων με το σύστημα εκείνο ήταν ανεδαφική και αποπροσανατολιστική. Μια τέτοια υπόσχεση καθιστούσε το σύστημα αναξιόπιστο εξ υπαρχής. Αυτός ήταν και ο λόγος που, όταν ανακοινώσαμε το 1995 το Εθνικό Απολυτήριο, δεν το συνδέσαμε με το πρόβλημα των φροντιστηρίων.
Η εξήγηση είναι απλή. (Θα έλεγα προφανής). Οταν η πρόσβαση έχει στοιχεία διαγωνισμού, είναι αδύνατον να σταματήσεις κάποιον από το να προσπαθεί να βελτιώσει την απόδοσή του με όποιο τρόπο μπορεί. Σε εθνικές ή διεθνείς εξετάσεις αυτό γίνεται συνήθως με εκμάθηση τεχνικών. Δε είναι τυχαίο ότι και στη Αμερική με το SAT πολλοί κάνουν ιδιαίτερα (και έχει διαπιστωθεί από μελέτες ότι η απόδοσή τους βελτιώνεται). Το ίδιο γίνεται με το International Baccalaureate.
Το ποσό των 4,37 δισ. ευρώ τον χρόνο δαπανούν τα νοικοκυριά στην Ελλάδα για τη «δωρεάν Παιδεία», όπως προκύπτει από έρευνα της ΓΣΕΕ.
Όπως επισημαίνουν «Τα Νέα», τα νοικοκυριά ξοδεύουν το 5,09% του συνόλου των δαπανών τους σε πάσης φύσεως υπηρεσίες εκπαίδευσης για τα παιδιά τους, από φροντιστήρια μέχρι βοηθήματα και μετακινήσεις.
Oι ιδιωτικές δαπάνες για την Παιδεία, σύμφωνα με έρευνα του Κέντρου Ανάπτυξης Εκπαιδευτικής Πολιτικής της ΓΣΕΕ που παρουσιάστηκε τη Δευτέρα, έχουν αυξηθεί κατά 15,4% από το 1999.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, αυτό συνέβη εξαιτίας της αλλαγής του συστήματος πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και της αντίστοιχης αύξησης του αριθμού των μαθητών της Β΄και Γ΄Λυκείου που παρακολουθούσαν φροντιστηριακά μαθήματα (σε φροντιστήρια ή ιδιαίτερα) για να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις των πανελληνίων εξετάσεων.
Η περιφέρεια έχει πλέον ξεπεράσει την Αθήνα στις εκπαιδευτικές δαπάνες. Έτσι, υψηλότερο από την πανελλήνια μέση τιμή (5,09%) ποσοστό των δαπανών για την εκπαίδευση ως προς το σύνολο των μηνιαίων δαπανών των νοικοκυριών, παρουσιάζεται στις ημιαστικές περιοχές και στις λοιπές αστικές περιοχές. Οι δαπάνες αυτές στην Αθήνα είναι οριακές (5,13%) ως προς τη μέση τιμή και στη Θεσσαλονίκη (4,39%) κάτω από αυτήν.
Το πολύ μεγαλύτερο από την πανελλήνια μέση τιμή ποσοστό των δαπανών για την εκπαίδευση που παρουσιάζεται στις νησιωτικές περιοχές (νησιά Ιονίου 8,12% και Νοτίου Αιγαίου 6,51%) αφορά κυρίως στις οικονομικές μεταβιβάσεις για σπουδές των φοιτητών στο εσωτερικό.
Περισσότερα από 1,401 δισ. ευρώ δαπανώνται ετησίως προκειμένου οι μαθητές να αποκτήσουν βασικές δεξιότητες και γνώσεις που σε όλες τις χώρες της ΕΕ.κατακτώνται όχι έξω, αλλά μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα.
Συγκεκριμένα, περίπου 596 εκατομμύρια δαπανώνται τον χρόνο στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση για την εκμάθηση ξένων γλωσσών, ενώ για τα ιδιαίτερα μαθήματα και τα φροντιστήρια δαπανώνται 805 εκατομμύρια.
Ένα δισεκατομμύριο ευρώ, δηλαδή το 69,5% των δαπανών που τα νοικοκυριά καταβάλλουν για την τριτοβάθμια εκπαίδευση (που συνολικά υπολογίζονται στο 1.441,8 εκατ. ευρώ) αφορά στις δαπάνες διαβίωσης-σπουδών των φοιτητών στο εσωτερικό (εσωτερικές μετακινήσεις λόγω σπουδών), ενώ το 23,7% (δηλαδή 342,1 εκατ. ευρώ) αφορά σε αντίστοιχες δαπάνες για σπουδές των φοιτητών στο εξωτερικό.
Τα νοικοκυριά δαπανούν περισσότερα από 284,6 εκατ. ευρώ τον χρόνο για υπηρεσίες φύλαξης των παιδιών στο σπίτι, για δίδακτρα σε παιδικούς σταθμούς και παιδότοπους, προκειμένου να εργαστούν και οι δύο γονείς.
Friday, March 09, 2007
Νομοσχέδιο για την Παιδεία. Η διαφωνία μου με τον Σ. Μάνο
Από το GreekUniversityReform forum, αντιγράφω την αιτιολόγηση της θετικής ψήφου του Σ. Μάνου.
«Να καταψηφίσω το νομοσχέδιο, όπως φαίνεται ότι θα κάνουν όλα τα κόμματα της Αντιπολίτευσης και όπως μάλλον του αξίζει, αλλά όχι για τους λόγους που προβάλλει η Αντιπολίτευση, ή να συμβιβαστώ και σε ένδειξη ρεαλιστικής παραίτησης να το ψηφίσω; Αποφάσισα να ακολουθήσω το δεύτερο δρόμο, διότι πιο πολύ από το να καταψηφίσω το νομοσχέδιο θέλω να καταψηφίσω τη για εμένα ακατανόητη, μηδενιστική προσέγγιση της αριστερής αντιπολίτευσης… Εάν σήμερα, κύριοι συνάδελφοι, η ανώτατη παιδεία βαθμολογείται με 11 στα 20, τώρα, μετά το νομοσχέδιο, άντε να φθάσει στο 12 στα 20. .»
Η διαφωνία μου: Η χώρα έχει ένα κεφάλαιο ανοχής και αντοχής σε κοινωνικές αναταράξεις και εντάσεις. Η παρούσα κρίση διασπάθισε ένα μεγάλο μέρος του κεφαλαίου αυτού για το τίποτα. Προκάλεσε αναιτιολόγητες αντιπαραθέσεις στο εσωτερικό κοινωνικών ομάδων. Πόσο εύκολο είναι για μια κυβέρνηση να βάλει την κοινωνία σε μια παρόμοια αναταραχή και μάλιστα σε μικρό χρονικό διάστημα, προκειμένου να επιτευχθούν κάποιοι από τους ουσιαστικούς στόχους; Και φυσικά,εν τω μεταξύ, η ένταση θα συνεχίζεται.
«Να καταψηφίσω το νομοσχέδιο, όπως φαίνεται ότι θα κάνουν όλα τα κόμματα της Αντιπολίτευσης και όπως μάλλον του αξίζει, αλλά όχι για τους λόγους που προβάλλει η Αντιπολίτευση, ή να συμβιβαστώ και σε ένδειξη ρεαλιστικής παραίτησης να το ψηφίσω; Αποφάσισα να ακολουθήσω το δεύτερο δρόμο, διότι πιο πολύ από το να καταψηφίσω το νομοσχέδιο θέλω να καταψηφίσω τη για εμένα ακατανόητη, μηδενιστική προσέγγιση της αριστερής αντιπολίτευσης… Εάν σήμερα, κύριοι συνάδελφοι, η ανώτατη παιδεία βαθμολογείται με 11 στα 20, τώρα, μετά το νομοσχέδιο, άντε να φθάσει στο 12 στα 20. .»
Η διαφωνία μου: Η χώρα έχει ένα κεφάλαιο ανοχής και αντοχής σε κοινωνικές αναταράξεις και εντάσεις. Η παρούσα κρίση διασπάθισε ένα μεγάλο μέρος του κεφαλαίου αυτού για το τίποτα. Προκάλεσε αναιτιολόγητες αντιπαραθέσεις στο εσωτερικό κοινωνικών ομάδων. Πόσο εύκολο είναι για μια κυβέρνηση να βάλει την κοινωνία σε μια παρόμοια αναταραχή και μάλιστα σε μικρό χρονικό διάστημα, προκειμένου να επιτευχθούν κάποιοι από τους ουσιαστικούς στόχους; Και φυσικά,εν τω μεταξύ, η ένταση θα συνεχίζεται.
Thursday, March 08, 2007
Η Εφαρμογή του Νόμου και οι Εσωτερικοί Κανονισμοί των Πανεπιστημίων
Η πείρα, αλλά και η εμπλοκή με τα της διοίκησης της εκπαίδευσης επί 25 σχεδόν χρόνια, με έχει οδηγήσει στο συμπέρασμα ότι αν δεν δοθεί πλήρης αυτονομία στα πανεπιστήμια (αφού όμως πρώτα αλλάξει ο τρόπος διοίκησης), με διαρκή και αξιόπιστη αξιολόγηση δεν πρόκειται να αλλάξει τίποτα.
Είμαι πεπεισμένος ότι ένας νόμος με 4 άρθρα είναι αρκετός να αλλάξει άρδην την κατάσταση.
Και για να σχολιάσω τα περί εσωτερικών κανονισμών του νόμου Σουφλιά -αλλά και του σημερινού: Υπηρέτησα σε δύο πανεπιστήμια στην Ελλάδα (Πατρών και Οικονομικό Πανεπιστήμιο) και συνέβαλα όσο μπορούσα να εκδοθούν οι εσωτερικοί κανονισμοί. Μάλιστα, το ΠΠ ήταν το πρώτο πανεπιστήμιο που εξέδωσε εσωτερικό κανονισμό το 1989. (Συνέπεσε τότε να είμαι αντιπρύτανης στην Πάτρα και ΓΓ του ΥΠΕΠΘ).
Η εμπειρία μου από την εφαρμογή των εσωτερικών κανονισμών στα δύo αυτά πανεπιστήμια μου επέτρεψε να αντιληφθώ γιατί πολλά ελληνικά πανεπιστήμια δεν έχουν εσωτερικούς κανονισμούς και γιατί, σε όσα έχουν, η κατάσταση δεν είναι διαφορετική.
Ο εσωτερικός κανονισμός δεν μπορεί να είναι (μόνο) ένα νομικό κείμενο. Είναι πρωτίστως, η περιγραφή κανόνων λειτουργίας ενός ακαδημαϊκού ιδρύματος που είναι το αποτέλεσμα μιας ακαδημαϊκής παράδοσης. Η καταγραφή των κανόνων αυτών βοηθά το ίδρυμα να λειτουργεί σωστά, αλλά και να προσαρμόζει εύκολα τους κανόνες εσωτερικής λειτουργίας στα νέα δεδομένα. Γι’ αυτό και η μεταβολή τους αποτελεί εσωτερικό θέμα των πανεπιστημίων.
Τι σημαίνει εσωτερικός κανονισμός για τα ελληνικά πανεπιστήμια; Μια ακόμα συλλογή περιοριστικών κανόνων που τα ίδια δεν έχουν κανένα κίνητρο να εφαρμόσουν και συνήθως μια νέα διοίκηση, έχοντας άλλες απόψεις, τους αδρανοποιεί. Ένα παράδειγμα: Στο Οικονομικό πανεπιστήμιο είχα προτείνει –και είχε γίνει δεκτό στην Σύγκλητο- να δημιουργηθεί ένα συμβούλιο ακαδημαϊκών παραπόνων (στο πρότυπο των grievances committees), ώστε να επιλύονται εσωτερικά προβλήματα και διαφωνίες που τις περισσότερες φορές -λόγω της απουσίας ενός τέτοιου οργάνου- οδηγούν τους καθηγητές στο Συμβούλιο της Επικρατείας η ακόμα και στα ποινικά δικαστήρια. Είχε μάλιστα υιοθετηθεί η πρότασή μου η επιτροπή να αποτελείται από τους αρχαιότερους καθηγητές του Ιδρύματος που δεν συμμετέχουν στα όργανα διοίκησης ώστε να μην επηρεάζονται από πιθανές μελλοντικές φιλοδοξίες να ασκήσουν διοίκηση. Έχουν περάσει σχεδόν 7 χρόνια από όταν ψηφίστηκε ο ΕΚ και τέτοια επιτροπή δεν έχει καν συσταθεί!
Θα ήθελα επίσης να θυμίσω ότι ο νόμος Σουφλιά προέβλεπε ότι όσα πανεπιστήμια δεν συντάξουν εσωτερικό κανονισμό εντός 6 μηνών από την δημοσίευση του νόμου, δεν θα χρηματοδοτούνται. Ποτέ δεν εφαρμόστηκε η διάταξη αυτή (Νομίζω ότι κάτι τέτοιο προβλέπει και ο σημερινός νόμος).
Εκτιμώ ότι τα πράγματα θα λειτουργήσουν όταν η πολιτεία, αξιοποιώντας την υπάρχουσα εμπειρία, αποφασίσει να δώσει έμφαση στην αξιολόγηση του αποτελέσματος και όχι της αρχής (output και όχι input). Όταν αποφασίσει να δώσει έμφαση στην επιβράβευση των καλών πρακτικών και της επίτευξης μετρήσιμων στόχων και όχι στη απειλή των κυρώσεων για τις κακές πρακτικές.
Είμαι πεπεισμένος ότι ένας νόμος με 4 άρθρα είναι αρκετός να αλλάξει άρδην την κατάσταση.
Και για να σχολιάσω τα περί εσωτερικών κανονισμών του νόμου Σουφλιά -αλλά και του σημερινού: Υπηρέτησα σε δύο πανεπιστήμια στην Ελλάδα (Πατρών και Οικονομικό Πανεπιστήμιο) και συνέβαλα όσο μπορούσα να εκδοθούν οι εσωτερικοί κανονισμοί. Μάλιστα, το ΠΠ ήταν το πρώτο πανεπιστήμιο που εξέδωσε εσωτερικό κανονισμό το 1989. (Συνέπεσε τότε να είμαι αντιπρύτανης στην Πάτρα και ΓΓ του ΥΠΕΠΘ).
Η εμπειρία μου από την εφαρμογή των εσωτερικών κανονισμών στα δύo αυτά πανεπιστήμια μου επέτρεψε να αντιληφθώ γιατί πολλά ελληνικά πανεπιστήμια δεν έχουν εσωτερικούς κανονισμούς και γιατί, σε όσα έχουν, η κατάσταση δεν είναι διαφορετική.
Ο εσωτερικός κανονισμός δεν μπορεί να είναι (μόνο) ένα νομικό κείμενο. Είναι πρωτίστως, η περιγραφή κανόνων λειτουργίας ενός ακαδημαϊκού ιδρύματος που είναι το αποτέλεσμα μιας ακαδημαϊκής παράδοσης. Η καταγραφή των κανόνων αυτών βοηθά το ίδρυμα να λειτουργεί σωστά, αλλά και να προσαρμόζει εύκολα τους κανόνες εσωτερικής λειτουργίας στα νέα δεδομένα. Γι’ αυτό και η μεταβολή τους αποτελεί εσωτερικό θέμα των πανεπιστημίων.
Τι σημαίνει εσωτερικός κανονισμός για τα ελληνικά πανεπιστήμια; Μια ακόμα συλλογή περιοριστικών κανόνων που τα ίδια δεν έχουν κανένα κίνητρο να εφαρμόσουν και συνήθως μια νέα διοίκηση, έχοντας άλλες απόψεις, τους αδρανοποιεί. Ένα παράδειγμα: Στο Οικονομικό πανεπιστήμιο είχα προτείνει –και είχε γίνει δεκτό στην Σύγκλητο- να δημιουργηθεί ένα συμβούλιο ακαδημαϊκών παραπόνων (στο πρότυπο των grievances committees), ώστε να επιλύονται εσωτερικά προβλήματα και διαφωνίες που τις περισσότερες φορές -λόγω της απουσίας ενός τέτοιου οργάνου- οδηγούν τους καθηγητές στο Συμβούλιο της Επικρατείας η ακόμα και στα ποινικά δικαστήρια. Είχε μάλιστα υιοθετηθεί η πρότασή μου η επιτροπή να αποτελείται από τους αρχαιότερους καθηγητές του Ιδρύματος που δεν συμμετέχουν στα όργανα διοίκησης ώστε να μην επηρεάζονται από πιθανές μελλοντικές φιλοδοξίες να ασκήσουν διοίκηση. Έχουν περάσει σχεδόν 7 χρόνια από όταν ψηφίστηκε ο ΕΚ και τέτοια επιτροπή δεν έχει καν συσταθεί!
Θα ήθελα επίσης να θυμίσω ότι ο νόμος Σουφλιά προέβλεπε ότι όσα πανεπιστήμια δεν συντάξουν εσωτερικό κανονισμό εντός 6 μηνών από την δημοσίευση του νόμου, δεν θα χρηματοδοτούνται. Ποτέ δεν εφαρμόστηκε η διάταξη αυτή (Νομίζω ότι κάτι τέτοιο προβλέπει και ο σημερινός νόμος).
Εκτιμώ ότι τα πράγματα θα λειτουργήσουν όταν η πολιτεία, αξιοποιώντας την υπάρχουσα εμπειρία, αποφασίσει να δώσει έμφαση στην αξιολόγηση του αποτελέσματος και όχι της αρχής (output και όχι input). Όταν αποφασίσει να δώσει έμφαση στην επιβράβευση των καλών πρακτικών και της επίτευξης μετρήσιμων στόχων και όχι στη απειλή των κυρώσεων για τις κακές πρακτικές.
Sunday, March 04, 2007
Η εφαρμογή των νόμων για την Παιδεία
Η σύγχρονη ιστορία έχει δείξει ότι πολλοί από τους νόμους που έχουν ψηφιστεί στην Ελλάδα και αφορούν το εκπαιδευτικό σύστημα δεν έχουν εφαρμοστεί.
Τα παραδείγματα είναι πολλά. Αναφέρω ενδεικτικά μερικά που έρχονται πρόχειρα στο μυαλό μου. Αναφέρομαι σε διαφορετικούς Υπουργούς διαφορετικών κυβερνήσεων για να αναδείξω ότι το πρόβλημα είναι βαθύτερο:
Ο νόμος 815/78 (Υπουργός Βαρβιτσιώτης),
Το μέρος του νόμου 1268/82 που αναφέρεται στην συγκρότηση της ΕΑΓΕ (Εθνική Ακαδημία Γραμμάτων και Επιστημών) και αρκετά άλλα.
Ο νόμος «Κοντογιαννόπουλου» του 1991.
Το μέρος του νόμου «Σουφλιά» 2083/93 που αναφέρεται στα συγγράμματα, και τους εσωτερικούς κανονισμούς.
Ο νόμος για το Εθνικό Συμβούλιο Παιδείας (Παπανδρέου, 1996).
Ο Νόμος για τα προγράμματα σπουδών επιλογής (Αρσένης, 1998).
Ο Νόμος για την αξιολόγηση των πανεπιστημίων (Γιαννάκου, 2006).
Δεν μπορώ να πιστέψω ότι τα τελευταία 30 χρόνια οι πανεπιστημιακοί στην Ελλάδα έχουν αποφασίσει να παρανομούν.
Η μη εφαρμογή των νόμων δεν σχετίζεται (μόνο) με το αν ένας νόμος είναι καλός ή κακός. Οι κοινωνικές συνθήκες που υπάρχουν σε μια δεδομένη χρονική στιγμή αλλά και η προχειρότητα με την οποία ψηφίζονται πολλοί νόμοι, έχει οδηγήσει σε αυτή την κατάσταση.
Όσον αφορά ειδικότερα την νομοθεσία για τα πανεπιστήμια, η μη εφαρμογή πολλών νόμων οφείλεται κατά την γνώμη μου και στο ότι αυτοί οι νόμοι ρυθμίζουν στην Βουλή θέματα που θα έπρεπε να ρυθμίζονται εσωτερικά στα πανεπιστήμια. Αυτό, σε συνδυασμό με την έλλειψη αξιολόγησης, επιτρέπει στα πανεπιστήμια να κάνουν αυτό που κάνουν.
Το τι σημαίνει αυτονομία (αυτοτέλεια ή όποιο άλλο όρο θέλει να χρησιμοποιήσει κανείς) των πανεπιστημίων, μπορεί να το βρεί εύκολα μελετώντας την δομή και λειτουργία γνωστών πανεπιστημίων στην Ευρώπη και την Αμερική.
Τα παραδείγματα είναι πολλά. Αναφέρω ενδεικτικά μερικά που έρχονται πρόχειρα στο μυαλό μου. Αναφέρομαι σε διαφορετικούς Υπουργούς διαφορετικών κυβερνήσεων για να αναδείξω ότι το πρόβλημα είναι βαθύτερο:
Ο νόμος 815/78 (Υπουργός Βαρβιτσιώτης),
Το μέρος του νόμου 1268/82 που αναφέρεται στην συγκρότηση της ΕΑΓΕ (Εθνική Ακαδημία Γραμμάτων και Επιστημών) και αρκετά άλλα.
Ο νόμος «Κοντογιαννόπουλου» του 1991.
Το μέρος του νόμου «Σουφλιά» 2083/93 που αναφέρεται στα συγγράμματα, και τους εσωτερικούς κανονισμούς.
Ο νόμος για το Εθνικό Συμβούλιο Παιδείας (Παπανδρέου, 1996).
Ο Νόμος για τα προγράμματα σπουδών επιλογής (Αρσένης, 1998).
Ο Νόμος για την αξιολόγηση των πανεπιστημίων (Γιαννάκου, 2006).
Δεν μπορώ να πιστέψω ότι τα τελευταία 30 χρόνια οι πανεπιστημιακοί στην Ελλάδα έχουν αποφασίσει να παρανομούν.
Η μη εφαρμογή των νόμων δεν σχετίζεται (μόνο) με το αν ένας νόμος είναι καλός ή κακός. Οι κοινωνικές συνθήκες που υπάρχουν σε μια δεδομένη χρονική στιγμή αλλά και η προχειρότητα με την οποία ψηφίζονται πολλοί νόμοι, έχει οδηγήσει σε αυτή την κατάσταση.
Όσον αφορά ειδικότερα την νομοθεσία για τα πανεπιστήμια, η μη εφαρμογή πολλών νόμων οφείλεται κατά την γνώμη μου και στο ότι αυτοί οι νόμοι ρυθμίζουν στην Βουλή θέματα που θα έπρεπε να ρυθμίζονται εσωτερικά στα πανεπιστήμια. Αυτό, σε συνδυασμό με την έλλειψη αξιολόγησης, επιτρέπει στα πανεπιστήμια να κάνουν αυτό που κάνουν.
Το τι σημαίνει αυτονομία (αυτοτέλεια ή όποιο άλλο όρο θέλει να χρησιμοποιήσει κανείς) των πανεπιστημίων, μπορεί να το βρεί εύκολα μελετώντας την δομή και λειτουργία γνωστών πανεπιστημίων στην Ευρώπη και την Αμερική.
Thursday, March 01, 2007
Το Πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ για την Παιδεία
Ι. ΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ – ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΝΤΟΥ
Ένα νέο εκπαιδευτικό σύστημα για τη νέα εποχή
Στη νέα εποχή με τις νέες απαιτήσεις, όπου οι γνώσεις απαξιώνονται γρήγορα, η οργάνωση της εργασίας αλλάζει και η μάθηση γίνεται διαδικασία ολόκληρης της ζωής, θέλουμε παιδεία με αξίες, με βάση τις αρχές του ουμανισμού, της δημοκρατίας, της αλληλεγγύης, του υπεύθυνου και ενεργού πολίτη. Θέλουμε παιδεία που δίνει στους μαθητές, φοιτητές και ενήλικες σύγχρονες γνώσεις και δεξιότητες, και αναπτύσσει τη δημιουργικότητα τους. Στόχος μας η συνεχής βελτίωση της ποιότητας της εκπαίδευσης. Στόχος μας η χώρα μας να γίνει διεθνές κέντρο εκπαίδευσης, έρευνας και καινοτομίας.
Επενδύουμε στον άνθρωπο, τις γνώσεις και τη δημιουργικότητά του, στην ικανότητα καινοτομίας, επιχειρηματικής πρωτοβουλίας και απασχόλησης κάθε ατόμου ανάλογα με τις κλίσεις, τα ενδιαφέροντα, τις ικανότητες, το ταλέντο και τις γνώσεις του και όχι ανάλογα με την καταγωγή του, την κοινωνική και γεωγραφική του προέλευση, το φύλο, τη θρησκεία ή την κομματική του ένταξη.
Το ΠΑΣΟΚ εγγυάται στη νέα γενιά και στην ελληνική οικογένεια τη δημόσια δωρεάν Παιδεία που έχει σήμερα ανάγκη ο τόπος. Ένα εκπαιδευτικό σύστημα στηριγμένο στην ποιότητα και στην αξιολόγηση, όπου οι σύγχρονες υποδομές, η πληροφορική και οι νέες τεχνολογίες θα είναι αυτονόητη καθημερινότητα στο σχολείο και στο Πανεπιστήμιο. Ένα εκπαιδευτικό σύστημα που λειτουργεί ως δύναμη ανάπτυξης και κοινωνικής συνοχής, ως εργαλείο αναδιανομής του πλούτου και όχι ως μέσο αναπαραγωγής των κοινωνικών διακρίσεων και δημιουργίας νέων αποκλεισμών. Ένα εκπαιδευτικό σύστημα συνδεδεμένο με την κοινωνία και την παραγωγή, που θα δίνει στους νέους μας όλες τις δυνατότητες να γίνουν ισότιμοι πολίτες της Ευρώπης.
Θέλουμε οι Έλληνες μαθητές να φύγουν άμεσα από τις τελευταίες θέσεις στις διεθνείς συγκρίσεις μέτρησης των επιδόσεων των μαθητών (π.χ. πρόγραμμα PISA του ΟΟΣΑ). Βάζουμε ως στόχο στο τέλος της πρώτης τετραετίας οι Έλληνες μαθητές να βελτιώσουν, τουλάχιστον κατά πέντε θέσεις, την απόδοσή τους στην κατάταξη των χωρών του ΟΟΣΑ. Διασφαλίζουμε την καθολική πρόσβαση στη 12ετή εκπαίδευση.
Η υπάρχουσα κατάσταση χρειάζεται επειγόντως ανατροπή και ρήξεις. Χρειάζεται μια επανάσταση, που θα φέρει την εκπαίδευση στο ρυθμό των σύγχρονων εξελίξεων και τη γνώση στην καρδιά της κοινωνίας. Χρειάζεται ένα δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα απελευθερωμένο από τα δεσμά του κρατισμού και της γραφειοκρατίας, ανοιχτό στη δημιουργία, στην ελεύθερη σκέψη, στις τεχνολογίες και στις απαιτήσεις της νέας εποχής. Ένα πραγματικά δημόσιο δωρεάν σύστημα που μειώνει δραστικά το κόστος για την εκπαίδευση στη μέση ελληνική οικογένεια.
Το ΠΑΣΟΚ εγγυάται τη συνεχή αύξηση της χρηματοδότησης για την Παιδεία, ώστε να επιτευχθεί ο στόχος του 5% του ΑΕΠ και η διάθεση και 40% του Δ' ΚΠΣ στους ανθρώπινους πόρους. Από τον πρώτο χρόνο, από τον πρώτο προϋπολογισμό που θα καταρτίσει η κυβέρνησή μας, η αύξηση αυτή θα φτάσει το ένα δισεκατομμύριο ευρώ. Το ΠΑΣΟΚ εγγυάται τη διαρκή επιμόρφωση, την αντικειμενική αξιολόγηση, τη συμμετοχή και την αύξηση των μισθών των εκπαιδευτικών. θέλουμε τους εκπαιδευτικούς πρωταγωνιστές στην προσπάθεια για την αναγέννηση της παιδείας.
Ένα ανοικτό σχολείο που βλέπει στο μέλλον
• Προσχολική εκπαίδευση για όλους. Καθιστούμε την προσχολική εκπαίδευση δημόσιο αγαθό. Το εγγυόμαστε σταδιακά για όλα τα παιδιά άνω των 3 ετών.
• Διαδίκτυο και ξένες γλώσσες. Κάθε μαθητής που τελειώνει το Γυμνάσιο θα αποκτά, μέσα από τη σχολική εκπαίδευση, πιστοποιητικό επάρκειας στη χρήση του διαδικτύου και γλωσσομάθειας για μια τουλάχιστον ξένη γλώσσα. Εξασφαλίζονται σύγχρονες υποδομές παντού, φορητός υπολογιστής και δωρεάν γρήγορη πρόσβαση στο διαδίκτυο για κάθε μαθητή.
• Εθνικό Πλαίσιο Προγράμματος. Αντικαθιστούμε το ασφυκτικό αναλυτικό πρόγραμμα με ένα εθνικό πλαίσιο προγράμματος που θα ανοίγει τα περιθώρια για δημιουργία και πρωτοβουλίες σε κάθε σχολείο. Θέτουμε εθνικούς στόχους μάθησης σε κάθε βαθμίδα και δίνουμε τη δυνατότητα προσαρμογής του σχολείου σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, στις ανάγκες των μαθητών και των γονέων, των κλίσεων, των ενδιαφερόντων, της δημιουργικότητας όλων των μαθητών.
• Ανοιχτό σχολείο σε στενή συνεργασία με γονείς και τοπική κοινωνία. Οικοδομούμε μια δυναμική εκπαιδευτική μονάδα, με ευελιξία, λόγο και ευθύνη στη διαχείριση πόρων και την οργάνωση της μάθησης. Το ανοικτό σχολείο λειτουργεί ως τοπική κοινότητα. Δίνει ρόλο και συμμετοχή στους γονείς, στους περιφερειακούς και τοπικούς φορείς. Διαβουλεύεται και συνεργάζεται στενά μαζί τους για τη διοίκηση και παιδαγωγική καθοδήγηση. Διαθέτει βιβλιοθήκη και δυνατότητα πρόσβασης σε ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης και βάσεις δεδομένων. Γίνεται χώρος μόρφωσης και πληροφόρησης για ολόκληρη τη γειτονιά. Προσφέρει ευκαιρίες για μάθηση, απόκτηση γνώσεων και ανάπτυξη δεξιοτήτων σε όλους, με τα ολοήμερα προγράμματα, τα προγράμματα ενισχυτικής διδασκαλίας, πρόσθετης διδακτικής στήριξης, τα εσπερινά σχολεία, τα προγράμματα επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, τη συμβουλευτική γονέων, τη δια βίου εκπαίδευση, τη λαϊκή επιμόρφωση. Διαμορφώνει ένα πλαίσιο μάθησης και εργασίας, με κανόνες δεοντολογίας, σεβασμό και αξιοπρέπεια στη σχέση εκπαιδευτικού μαθητή. Προσαρμόζεται και ανταποκρίνεται στις ανάγκες των ατόμων με αναπηρίες. Το έργο του αξιολογείται, ενισχύεται και επιβραβεύεται.
• Ολοήμερο σχολείο ο γενικός κανόνας. Ως το τέλος της τετραετίας, το ολοήμερο Σχολείο θα είναι βασικός τύπος σχολείου σε όλες τις βαθμίδες. Αναδιοργανώνουμε και αναβαθμίζουμε την ολοήμερη παραμονή στο σχολείο. Εισάγουμε νέο ενιαίο ημερήσιο πρόγραμμα, όπου εντάσσονται οργανικά τα μαθήματα του σημερινού πρωινού σχολείου, η εκμάθηση ξένων γλωσσών, πρόσθετες δραστηριότητες αλλά και η προετοιμασία για την επόμενη μέρα, η ενισχυτική διδασκαλία και γενικότερα το πρόγραμμα υποστήριξης του πρωινού ωραρίου. Με δημιουργική ολοήμερη δραστηριότητα και μέριμνα για το παιδί. Ο μαθητής έχει ελεύθερο χρόνο. ‘Η τσάντα του μένει στο σχολείο’.
• Η έμφαση εκεί που υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη. Αυξημένη χρηματοδότηση στη σχολική μονάδα, πρόσθετα κίνητρα και στοχευμένη επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, ειδικά προγράμματα ολοκληρωμένης παρέμβασης, στο σχολείο και το σπίτι, εκεί όπου υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη και στις απομακρυσμένες περιοχές.
• Διαπολιτισμική εκπαίδευση. Στηρίζουμε δράσεις και πρακτικές με διαπολιτισμικό προσανατολισμό για όλους. Με βάση τις αρχές της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης εξασφαλίζουμε την ομαλή ένταξη των μαθητών με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες (παλιννοστούντες, μουσουλμανόπαιδες, τσιγγανόπαιδες, αλλοδαπούς), στην εκπαίδευση και τη ζωή.
• Αυτοδύναμο Λύκειο. Αυτοδύναμη εκπαιδευτική βαθμίδα με μορφωτική και επαγγελματική αξία που πιστοποιείται με το Απολυτήριο Λυκείου το οποίο δίνεται μετά από πανελλαδικές εξετάσεις.
• Αυτοδύναμο Τεχνολογικό και επαγγελματικό Λύκειο. Αυξάνουμε τις ευκαιρίες και διευρύνουμε τις επιλογές των μαθητών με την αναδιοργάνωση της τεχνικής επαγγελματικής εκπαίδευσης στα ισότιμα, με το Ενιαίο Λύκειο, αυτοδύναμα ανοικτά Τεχνολογικά Λύκεια. Δημιουργούμε τις προϋποθέσεις ώστε οι απόφοιτοι τους φοιτώντας στα ΙΕΚ, για ένα χρόνο, να μπορούν με την αποφοίτησή τους, να ασκήσουν αποτελεσματικά ένα επάγγελμα και να έχουν τη δυνατότητα να εξελιχθούν επαγγελματικά. Με το Απολυτήριο του Τεχνολογικού Λυκείου θα μπορούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους στην ανώτατη εκπαίδευση. Διευρύνουμε τις δυνατότητες οριζόντιας μετακίνησης των μαθητών στους δύο τύπους Λυκείου.
• Αλλαγή του εξεταστικού συστήματος με στόχο να εξαληφθεί η ανάγκη της φροντιστηριακής προετοιμασίας αλλά και της ανούσιας αποστήθισης. Να αναπτύσσεται με σεβασμό η προσωπικότητα του μαθητή. Οι νέοι που παίρνουν απολυτήριο Λυκείου, θα έχουν εγγυημένο ποσό στο όνομά τους από το κράτος, στο ύψος του κόστους σπουδών. Το ποσό αυτό θα κατευθύνεται στο δημόσιο Ίδρυμα που θα τους δέχεται. Τα ΑΕΙ και τα ΤΕΙ θα θέτουν τους όρους εισαγωγής, οι οποίοι μπορεί να είναι διαφορετικοί από Ίδρυμα σε Ίδρυμα. Ο υποψήφιος θα εισάγεται στη Σχολή ή στο Πανεπιστήμιο, όχι στο Τμήμα, δίνοντάς του έτσι μεγαλύτερο εύρος επιλογών. Το ΠΑΣΟΚ θα θέσει σε δημόσιο διάλογο εναλλακτικά συστήματα που διασφαλίζουν τις παραπάνω προϋποθέσεις.
• Εκπαιδευτικοί με επαγγελματικό και κοινωνικό κύρος. Βελτίωση του μισθού των εκπαιδευτικών που θα συνδυαστεί με τον αναβαθμισμένο ρόλο τους, τις αυξημένες υποχρεώσεις τους, την επιμόρφωση και ένα σύστημα αξιολόγησης της εκπαιδευτικής μονάδας και του έργου τους. Παροχή ειδικών κινήτρων για την προσέλκυση εκπαιδευτικών με εξειδικευμένα προσόντα σε σχολεία που σήμερα δεν θεωρούνται ελκυστικά λόγω γεωγραφικής θέσης ή άλλων συνθηκών. Ενθαρρύνουμε τη μακρόχρονη παραμονή των εκπαιδευτικών τους στο ίδιο σχολείο. Ενισχύουμε την αρχική εκπαίδευση των καθηγητών μέσης εκπαίδευσης με μεταπτυχιακό κύκλο μαθημάτων ετήσιας διάρκειας, με πρακτικά σεμινάρια παιδαγωγικής και κατάρτιση στη χρήση και αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση. Διασφαλίζουμε τη δυνατότητα να επιμορφώνονται και να παρακολουθούν τις εξελίξεις στο αντικείμενό τους, να ανανεώνουν τις δεξιότητές τους και να βελτιώνουν τις παιδαγωγικές του μεθόδους σε όλη τη διάρκεια της εκπαιδευτικής του θητείας.
Δημόσια Ανώτατη Εκπαίδευση που πρωταγωνιστεί διεθνώς
Θέλουμε αυτοτελή και αυτοδιοικούμενα Πανεπιστήμια και ΤΕΙ, με ισχυρή κρατική χρηματοδότηση, μηχανισμούς κοινωνικής λογοδοσίας και αυτοδιαχείριση - υπόδειγμα διαφάνειας. Με στόχο την αριστεία, την προετοιμασία των αυριανών ενεργών πολιτών, τη σύνδεση με την επαγγελματική ζωή.
Ο νόμος για τα πανεπιστήμια πρέπει να είναι λιτός, σαφής, και να στηρίζεται στις παραπάνω αρχές. Γι’ αυτό δεν θα περιέχει τίποτα περισσότερο από τα παρακάτω:
Κάθε πανεπιστήμιο θα υποβάλλει στο ΥΠΕΠΘ πρόταση για την δομή, την λειτουργία του και τους στόχους του. Το σχέδιο αυτό θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις καλύτερες διεθνείς πρακτικές και θα αναφέρεται, μεταξύ των άλλων, και στον τρόπο διοίκησης, τον τρόπο εκλογής των οργάνων της διοίκησης και στα της συμμετοχής των φοιτητών.
Μετά την ολοκλήρωση των νέων οργανισμών και εσωτερικών κανονισμών των Πανεπιστημίων και την ολοκλήρωση των διαδικασιών εκλογής των νέων οργάνων διοίκησης σύμφωνα με τον κανονισμό αυτό, κάθε ΑΕΙ θα προτείνει στο Υπουργείο ένα τετραετή προγραμματισμό δραστηριοτήτων, με βάση τον οποίο θα γίνει και η συμφωνία με το κράτος για χρηματοδότηση του πανεπιστημίου. Η δημόσια χρηματοδότηση των πανεπιστημίων θα πρέπει να καλύπτει τις ανάγκες που θα δημιουργούν οι συμφωνημένοι στόχοι. Η πρόταση των πανεπιστημίων, θα περιλαμβάνει, μεταξύ των άλλων, μετρήσιμους στόχους με βάση την επίτευξη των οποίων θα αξιολογούνται συνεχώς. Θα ιδρυθεί μια Ανεξάρτητη Αρχή Αξιολόγησης και Πιστοποίησης που θα αξιολογεί και θα πιστοποιεί και τα κρατικά και αργότερα τα μη κρατικά Πανεπιστήμια και ΤΕΙ.
Ειδικότερα:
• Προγραμματικές συμφωνίες με την πολιτεία. Θέλουμε ιδρύματα με ισχυρή, ευέλικτη, δυναμική διοίκηση που λειτουργούν με διαφανείς, δημόσια ελεγχόμενους οργανισμούς και εσωτερικούς κανονισμούς, με πολυετείς –αμοιβαία δεσμευτικές- προγραμματικές συμφωνίες με την πολιτεία όπου θα καθορίζονται οι δικοί τους στόχοι, η δική τους φυσιογνωμία, στρατηγική, δομή και λειτουργία. Θα ενθαρρύνουμε συμφωνίες με την Τοπική Αυτοδιοίκηση και την περιφέρεια με στόχο να συμβάλλουν ουσιαστικά στην ταυτότητα της περιοχής και την ανάπτυξη της περιφέρειας. Θέλουμε ιδρύματα που χρηματοδοτούνται με διαφάνεια και βάσει των αποτελεσμάτων της λειτουργίας τους σε στόχους που έχουν θέσει τα ίδια και έχουν συμφωνηθεί με την πολιτεία. Με κριτήρια όπως πχ το ποσοστό των φοιτητών που ολοκληρώνει στον αναμενόμενο χρόνο τις σπουδές του, το ποσοστό των φοιτητών που βρίσκει εργασία σε διάστημα ενός έτους από την αποφοίτησή τους, τον αριθμό των αλλοδαπών φοιτητών. Θα ενθαρρύνουμε, με κίνητρα και χωρίς γραφειοκρατικούς περιορισμούς, την άντληση πρόσθετων πόρων από άλλες πηγές με διαφάνεια και κανόνες ακαδημαϊκής δεοντολογίας. Θα ιδρύσουμε κέντρα αριστείας τόσο στα ανώτατα ιδρύματα όσο και στα ερευνητικά κέντρα σε τομείς με ενδιαφέρον για την χώρα και την οικονομία.
• Συγγράμματα στο Διαδίκτυο. Το Πανεπιστήμιο είναι το σπίτι της ελεύθερης σκέψης, της έρευνας, της δημιουργικής αναζήτησης. Το παλαιολιθικό απολίθωμα της μονοκρατορίας του ενός διδακτικού συγγράμματος δεν έχει θέση σ’ αυτό. Όλα τα συγγράμματα θα βρίσκονται στο διαδίκτυο και οι φοιτητές θα έχουν ελεύθερη πρόσβαση σε αυτά. Ο ψηφιακός αναλφαβητισμός των φοιτητών τερματίζεται με δωρεάν πρόσβαση στο γρήγορο διαδίκτυο από το Πανεπιστήμιο και το σπίτι.
• Ανώτατη εκπαίδευση εξωστρεφής στον κόσμο. Θέλουμε ανώτατη εκπαίδευση με διεθνή χαρακτήρα. Στηρίζουμε την οργάνωση κοινών προγραμμάτων με ιδρύματα του εξωτερικού, την προσφορά εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε ξένες γλώσσες και μαθημάτων ελληνικής γλώσσας για τους αλλοδαπούς φοιτητές. Θα δώσουμε κίνητρα για την προσέλκυση αλλοδαπών φοιτητών, δυνατότητες και απλές διαδικασίες για την πρόσληψη και πρόσκληση Ελλήνων ή αλλοδαπών επιστημόνων από το εξωτερικό, κίνητρα για κοινούς διορισμούς (joint appointments), επιστημόνων που διαπρέπουν στο εξωτερικό και σε ελληνικά πανεπιστήμια.
• Κινητικότητα στα Πανεπιστήμια. Θέλουμε ιδρύματα που ενθαρρύνουν τη διεπιστημονικότητα στη μάθηση και δίνουν δυνατότητες οικοδόμησης της γνώσης στους φοιτητές με αυξημένη ελευθερία επιλογών. Ελευθερία μετακίνησης των φοιτητών μεταξύ διαφορετικών Τμημάτων, γνωστικών αντικειμένων και Ιδρυμάτων, με ακαδημαϊκά κριτήρια, και με δυνατότητα παρακολούθησης αναγνωρισμένων περιόδων σπουδών και στο εξωτερικό. Προγράμματα πρακτικής άσκησης των φοιτητών σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς στην Ελλάδα και το εξωτερικό και Γραφεία Σταδιοδρομίας για τους αποφοίτους.
• Αξιολόγηση και κοινωνική λογοδοσία. Κάθε Πανεπιστήμιο θα αξιολογείται με βάση τους στόχους που το ίδιο έχει δημοσιοποιήσει και έχει συμφωνήσει με την Πολιτεία. Η Πολιτεία θα αξιολογεί και θα πιστοποιεί τα αποτελέσματα μέσω μία Αρχής Αξιολόγησης και Πιστοποίησης. Στην Αρχή θα συμμετέχουν και αναγνωρισμένοι Έλληνες επιστήμονες της διασποράς.
• Ανώτατη εκπαίδευση για όλους. Οικονομική κάλυψη φοιτητικής μέριμνας σε όσους φοιτητές το έχουν ανάγκη. Η πολιτεία θα εγγυάται ένα σύγχρονο σύστημα οικονομικής κάλυψης της φοιτητικής μέριμνας στη δημόσια παιδεία για όλους τους φοιτητές που έχουν ανάγκη. Θα επεκτείνουμε την άμεση οικονομική στήριξη ευρύτερων κατηγοριών φτωχότερων φοιτητών. Δίνουμε δυνατότητα μερικής απασχόλησής τους στα ιδρύματα που σπουδάζουν και επιτρέπουμε την δυνατότητα μερικής φοίτησης για διευκόλυνσή τους. Η πολιτεία θα εξασφαλίζει χαμηλότοκα δάνεια για φοιτητές. Οι κρατικές υποτροφίες για μεταπτυχιακούς φοιτητές στο εσωτερικό και το εξωτερικό θα επεκταθούν. Θα προωθήσουμε τις συμπράξεις με ιδιωτικούς φορείς για παροχή φτηνής φοιτητικής στέγης σε περισσότερους φοιτητές.
• Βιβλιοθήκες και διαδίκτυο. Εμπλουτισμένες πανεπιστημιακές βιβλιοθήκες, με ψηφιοποίηση των διδακτικών συγγραμμάτων, συνδεδεμένες μεταξύ τους, με την –ψηφιοποιημένη- Εθνική Βιβλιοθήκη και διεθνείς βάσεις δεδομένων και περιοδικών, με διευρυμένα ωράρια λειτουργίας (βράδυ & Σαββατοκύριακα) που να αποτελούν κέντρα μάθησης και μελέτης και να δίνουν πρόσβαση στην επιστημονική γνώση στην ευρύτερη κοινωνία. Δωρεάν πρόσβαση στο γρήγορο διαδίκτυο από το Πανεπιστήμιο και το σπίτι. Εργαστήρια πληροφορικής και χώροι πρόσβασης στο γρήγορο διαδίκτυο. Ηλεκτρονική διοικητική εξυπηρέτηση και από το σπίτι.
• Μη-κρατικά κοινωφελή ιδρύματα με ποιότητα και δημόσιο έλεγχο. Βάζουμε τέλος στο σημερινό άναρχο τοπίο των ιδιωτικών ιδρυμάτων. Θεσπίζουμε αυστηρές προδιαγραφές λειτουργίας και εξετάσεων στα μη-κρατικά, κοινωφελή ιδρύματα και αυστηρό έλεγχο της λειτουργίας τους από τη Αρχή Αξιολόγησης και Πιστοποίησης. Καθορίζουμε κριτήρια δεοντολογίας για την αποκλειστική απασχόληση του διδακτικού προσωπικού των δημοσίων ιδρυμάτων και την αποφυγή ετεροαπασχόλησης σε ανταγωνιστικά μη-κρατικά ιδρύματα. Για την έναρξη της λειτουργίας τους θέτουμε συγκεκριμένες οικονομικές προϋποθέσεις που διασφαλίζουν την μακροπρόθεσμη λειτουργία τους. Για τη διασφάλιση της διαρκούς αναβάθμισης της ποιότητάς τους και την αποφυγή κερδοσκοπικής συμπεριφοράς, θέτουμε συγκεκριμένα κριτήρια χρηματοδότησης των υποδομών καθώς και της έρευνας και τεχνολογίας από τους πόρους των μη-κρατικών ιδρυμάτων.
Ευκαιρίες για μάθηση σε ολόκληρη τη ζωή
• Εθνικός σχεδιασμός, με τους κοινωνικούς φορείς, σε τοπικό επίπεδο. Ενισχύουμε την προσφορά ευκαιριών για μάθηση, διευκολύνουμε τη συμμετοχή, ενισχύουμε τα κίνητρα, βελτιώνουμε την ποιότητα και την αποτελεσματικότητά των προγραμμάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης δια βίου μάθησης. Με επιτελικό σχεδιασμό και συντονισμό σε εθνικό επίπεδο, με αποκέντρωση, κινητοποίηση και συμμετοχή όλων των κοινωνικών φορέων και των επιχειρήσεων σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, με κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό.
• Δια βίου μάθηση για τον πολίτη και τον εργαζόμενο. Δίνουμε έμφαση στην ενδοεπιχειρησιακή κατάρτιση των εργαζομένων. Επιδοτούμε εκπαιδευτικά δάνεια για νέους ανέργους. Ενισχύουμε τα κίνητρα (φορολογικά και επιδοτήσεις) των επιχειρήσεων για την συνεχιζόμενη κατάρτιση του προσωπικού τους. Ενισχύουμε και επεκτείνουμε τα Κέντρα Εκπαίδευσης Ενηλίκων, τα Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας. Πιστοποιούμε προσόντα που αποκτώνται με την επαγγελματική κατάρτιση και άλλες άτυπες μορφές μάθησης. Αξιοποιούμε τις δυνατότητες της εξ’ αποστάσεως μάθησης. Ανταποκρινόμαστε στη μεγάλη ζήτηση για δια βίου ανώτατη μάθηση επεκτείνοντας το Ανοικτό Πανεπιστήμιο και ιδρύοντας δεύτερο ανοικτό Πανεπιστήμιο με περισσότερο ευέλικτη και σύγχρονη μορφή. Προτεραιότητά μας οι κοινωνικές ομάδες που είναι περισσότερο εκτεθειμένες στην ανεργία και τον κοινωνικό αποκλεισμό.
Οι δεσμεύσεις μας για ένα νέο εκπαιδευτικό σύστημα:
• Δημόσιο, αποτελεσματικό, άριστο σχολείο που μειώνει δραστικά το κόστος για τη μέση Ελληνική οικογένεια.
• Αύξηση της χρηματοδότησης για την Παιδεία με στόχο το 5% του ΑΕΠ στο τέλος της τετραετίας
• Από τον πρώτο χρόνο, αύξηση κατά 1 δισ. Ευρώ των δαπανών για την παιδεία
• Σύγχρονες υποδομές, πληροφορική και νέες τεχνολογίες παντού, από το σχολείο έως το Πανεπιστήμιο.
• Ουσιαστική αύξηση των αμοιβών των εκπαιδευτικών σε συνδυασμό με την επιμόρφωση και την αξιολόγησή τους.
• Απόκτηση πιστοποιητικού επάρκειας στη χρήση του διαδικτύου και γλωσσομάθειας μέσα από το σχολείο.
• Φορητός υπολογιστής και δωρεάν γρήγορη πρόσβαση στο διαδίκτυο για κάθε μαθητή.
• Επέκταση του Ολοήμερου σχολείου σε όλα τα σχολεία της χώρας μέσα στην επόμενη τετραετία.
• Νέο σύστημα εισαγωγής στην ανώτατη εκπαίδευση το οποίο εξασφαλίζει πως όλοι οι νέοι με απολυτήριο θα μπορούν να βρουν θέση στα Πανεπιστήμια ή στα ΤΕΙ, εφόσον τα ίδια τα Ιδρύματα κρίνουν ότι έχουν τις απαιτούμενες ικανότητες.
• Καθιέρωση ατομικής μερίδα για κάθε φοιτητή με εγγυημένο ποσό από το κράτος στο ύψος του κόστους σπουδών. Το ποσό αυτό θα κατευθύνεται στο δημόσιο ίδρυμα που θα τους δέχεται.
• Αυτόνομα και αυτοδιοικούμενα Πανεπιστήμια και ΤΕΙ, με ισχυρή κρατική χρηματοδότηση, μηχανισμούς κοινωνικής λογοδοσίας, αξιολόγησης και ελέγχου.
• Όλα τα συγγράμματα στο διαδίκτυο.
• Δωρεάν πρόσβαση στο γρήγορο διαδίκτυο για τους φοιτητές.
Ένα νέο εκπαιδευτικό σύστημα για τη νέα εποχή
Στη νέα εποχή με τις νέες απαιτήσεις, όπου οι γνώσεις απαξιώνονται γρήγορα, η οργάνωση της εργασίας αλλάζει και η μάθηση γίνεται διαδικασία ολόκληρης της ζωής, θέλουμε παιδεία με αξίες, με βάση τις αρχές του ουμανισμού, της δημοκρατίας, της αλληλεγγύης, του υπεύθυνου και ενεργού πολίτη. Θέλουμε παιδεία που δίνει στους μαθητές, φοιτητές και ενήλικες σύγχρονες γνώσεις και δεξιότητες, και αναπτύσσει τη δημιουργικότητα τους. Στόχος μας η συνεχής βελτίωση της ποιότητας της εκπαίδευσης. Στόχος μας η χώρα μας να γίνει διεθνές κέντρο εκπαίδευσης, έρευνας και καινοτομίας.
Επενδύουμε στον άνθρωπο, τις γνώσεις και τη δημιουργικότητά του, στην ικανότητα καινοτομίας, επιχειρηματικής πρωτοβουλίας και απασχόλησης κάθε ατόμου ανάλογα με τις κλίσεις, τα ενδιαφέροντα, τις ικανότητες, το ταλέντο και τις γνώσεις του και όχι ανάλογα με την καταγωγή του, την κοινωνική και γεωγραφική του προέλευση, το φύλο, τη θρησκεία ή την κομματική του ένταξη.
Το ΠΑΣΟΚ εγγυάται στη νέα γενιά και στην ελληνική οικογένεια τη δημόσια δωρεάν Παιδεία που έχει σήμερα ανάγκη ο τόπος. Ένα εκπαιδευτικό σύστημα στηριγμένο στην ποιότητα και στην αξιολόγηση, όπου οι σύγχρονες υποδομές, η πληροφορική και οι νέες τεχνολογίες θα είναι αυτονόητη καθημερινότητα στο σχολείο και στο Πανεπιστήμιο. Ένα εκπαιδευτικό σύστημα που λειτουργεί ως δύναμη ανάπτυξης και κοινωνικής συνοχής, ως εργαλείο αναδιανομής του πλούτου και όχι ως μέσο αναπαραγωγής των κοινωνικών διακρίσεων και δημιουργίας νέων αποκλεισμών. Ένα εκπαιδευτικό σύστημα συνδεδεμένο με την κοινωνία και την παραγωγή, που θα δίνει στους νέους μας όλες τις δυνατότητες να γίνουν ισότιμοι πολίτες της Ευρώπης.
Θέλουμε οι Έλληνες μαθητές να φύγουν άμεσα από τις τελευταίες θέσεις στις διεθνείς συγκρίσεις μέτρησης των επιδόσεων των μαθητών (π.χ. πρόγραμμα PISA του ΟΟΣΑ). Βάζουμε ως στόχο στο τέλος της πρώτης τετραετίας οι Έλληνες μαθητές να βελτιώσουν, τουλάχιστον κατά πέντε θέσεις, την απόδοσή τους στην κατάταξη των χωρών του ΟΟΣΑ. Διασφαλίζουμε την καθολική πρόσβαση στη 12ετή εκπαίδευση.
Η υπάρχουσα κατάσταση χρειάζεται επειγόντως ανατροπή και ρήξεις. Χρειάζεται μια επανάσταση, που θα φέρει την εκπαίδευση στο ρυθμό των σύγχρονων εξελίξεων και τη γνώση στην καρδιά της κοινωνίας. Χρειάζεται ένα δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα απελευθερωμένο από τα δεσμά του κρατισμού και της γραφειοκρατίας, ανοιχτό στη δημιουργία, στην ελεύθερη σκέψη, στις τεχνολογίες και στις απαιτήσεις της νέας εποχής. Ένα πραγματικά δημόσιο δωρεάν σύστημα που μειώνει δραστικά το κόστος για την εκπαίδευση στη μέση ελληνική οικογένεια.
Το ΠΑΣΟΚ εγγυάται τη συνεχή αύξηση της χρηματοδότησης για την Παιδεία, ώστε να επιτευχθεί ο στόχος του 5% του ΑΕΠ και η διάθεση και 40% του Δ' ΚΠΣ στους ανθρώπινους πόρους. Από τον πρώτο χρόνο, από τον πρώτο προϋπολογισμό που θα καταρτίσει η κυβέρνησή μας, η αύξηση αυτή θα φτάσει το ένα δισεκατομμύριο ευρώ. Το ΠΑΣΟΚ εγγυάται τη διαρκή επιμόρφωση, την αντικειμενική αξιολόγηση, τη συμμετοχή και την αύξηση των μισθών των εκπαιδευτικών. θέλουμε τους εκπαιδευτικούς πρωταγωνιστές στην προσπάθεια για την αναγέννηση της παιδείας.
Ένα ανοικτό σχολείο που βλέπει στο μέλλον
• Προσχολική εκπαίδευση για όλους. Καθιστούμε την προσχολική εκπαίδευση δημόσιο αγαθό. Το εγγυόμαστε σταδιακά για όλα τα παιδιά άνω των 3 ετών.
• Διαδίκτυο και ξένες γλώσσες. Κάθε μαθητής που τελειώνει το Γυμνάσιο θα αποκτά, μέσα από τη σχολική εκπαίδευση, πιστοποιητικό επάρκειας στη χρήση του διαδικτύου και γλωσσομάθειας για μια τουλάχιστον ξένη γλώσσα. Εξασφαλίζονται σύγχρονες υποδομές παντού, φορητός υπολογιστής και δωρεάν γρήγορη πρόσβαση στο διαδίκτυο για κάθε μαθητή.
• Εθνικό Πλαίσιο Προγράμματος. Αντικαθιστούμε το ασφυκτικό αναλυτικό πρόγραμμα με ένα εθνικό πλαίσιο προγράμματος που θα ανοίγει τα περιθώρια για δημιουργία και πρωτοβουλίες σε κάθε σχολείο. Θέτουμε εθνικούς στόχους μάθησης σε κάθε βαθμίδα και δίνουμε τη δυνατότητα προσαρμογής του σχολείου σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, στις ανάγκες των μαθητών και των γονέων, των κλίσεων, των ενδιαφερόντων, της δημιουργικότητας όλων των μαθητών.
• Ανοιχτό σχολείο σε στενή συνεργασία με γονείς και τοπική κοινωνία. Οικοδομούμε μια δυναμική εκπαιδευτική μονάδα, με ευελιξία, λόγο και ευθύνη στη διαχείριση πόρων και την οργάνωση της μάθησης. Το ανοικτό σχολείο λειτουργεί ως τοπική κοινότητα. Δίνει ρόλο και συμμετοχή στους γονείς, στους περιφερειακούς και τοπικούς φορείς. Διαβουλεύεται και συνεργάζεται στενά μαζί τους για τη διοίκηση και παιδαγωγική καθοδήγηση. Διαθέτει βιβλιοθήκη και δυνατότητα πρόσβασης σε ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης και βάσεις δεδομένων. Γίνεται χώρος μόρφωσης και πληροφόρησης για ολόκληρη τη γειτονιά. Προσφέρει ευκαιρίες για μάθηση, απόκτηση γνώσεων και ανάπτυξη δεξιοτήτων σε όλους, με τα ολοήμερα προγράμματα, τα προγράμματα ενισχυτικής διδασκαλίας, πρόσθετης διδακτικής στήριξης, τα εσπερινά σχολεία, τα προγράμματα επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, τη συμβουλευτική γονέων, τη δια βίου εκπαίδευση, τη λαϊκή επιμόρφωση. Διαμορφώνει ένα πλαίσιο μάθησης και εργασίας, με κανόνες δεοντολογίας, σεβασμό και αξιοπρέπεια στη σχέση εκπαιδευτικού μαθητή. Προσαρμόζεται και ανταποκρίνεται στις ανάγκες των ατόμων με αναπηρίες. Το έργο του αξιολογείται, ενισχύεται και επιβραβεύεται.
• Ολοήμερο σχολείο ο γενικός κανόνας. Ως το τέλος της τετραετίας, το ολοήμερο Σχολείο θα είναι βασικός τύπος σχολείου σε όλες τις βαθμίδες. Αναδιοργανώνουμε και αναβαθμίζουμε την ολοήμερη παραμονή στο σχολείο. Εισάγουμε νέο ενιαίο ημερήσιο πρόγραμμα, όπου εντάσσονται οργανικά τα μαθήματα του σημερινού πρωινού σχολείου, η εκμάθηση ξένων γλωσσών, πρόσθετες δραστηριότητες αλλά και η προετοιμασία για την επόμενη μέρα, η ενισχυτική διδασκαλία και γενικότερα το πρόγραμμα υποστήριξης του πρωινού ωραρίου. Με δημιουργική ολοήμερη δραστηριότητα και μέριμνα για το παιδί. Ο μαθητής έχει ελεύθερο χρόνο. ‘Η τσάντα του μένει στο σχολείο’.
• Η έμφαση εκεί που υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη. Αυξημένη χρηματοδότηση στη σχολική μονάδα, πρόσθετα κίνητρα και στοχευμένη επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, ειδικά προγράμματα ολοκληρωμένης παρέμβασης, στο σχολείο και το σπίτι, εκεί όπου υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη και στις απομακρυσμένες περιοχές.
• Διαπολιτισμική εκπαίδευση. Στηρίζουμε δράσεις και πρακτικές με διαπολιτισμικό προσανατολισμό για όλους. Με βάση τις αρχές της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης εξασφαλίζουμε την ομαλή ένταξη των μαθητών με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες (παλιννοστούντες, μουσουλμανόπαιδες, τσιγγανόπαιδες, αλλοδαπούς), στην εκπαίδευση και τη ζωή.
• Αυτοδύναμο Λύκειο. Αυτοδύναμη εκπαιδευτική βαθμίδα με μορφωτική και επαγγελματική αξία που πιστοποιείται με το Απολυτήριο Λυκείου το οποίο δίνεται μετά από πανελλαδικές εξετάσεις.
• Αυτοδύναμο Τεχνολογικό και επαγγελματικό Λύκειο. Αυξάνουμε τις ευκαιρίες και διευρύνουμε τις επιλογές των μαθητών με την αναδιοργάνωση της τεχνικής επαγγελματικής εκπαίδευσης στα ισότιμα, με το Ενιαίο Λύκειο, αυτοδύναμα ανοικτά Τεχνολογικά Λύκεια. Δημιουργούμε τις προϋποθέσεις ώστε οι απόφοιτοι τους φοιτώντας στα ΙΕΚ, για ένα χρόνο, να μπορούν με την αποφοίτησή τους, να ασκήσουν αποτελεσματικά ένα επάγγελμα και να έχουν τη δυνατότητα να εξελιχθούν επαγγελματικά. Με το Απολυτήριο του Τεχνολογικού Λυκείου θα μπορούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους στην ανώτατη εκπαίδευση. Διευρύνουμε τις δυνατότητες οριζόντιας μετακίνησης των μαθητών στους δύο τύπους Λυκείου.
• Αλλαγή του εξεταστικού συστήματος με στόχο να εξαληφθεί η ανάγκη της φροντιστηριακής προετοιμασίας αλλά και της ανούσιας αποστήθισης. Να αναπτύσσεται με σεβασμό η προσωπικότητα του μαθητή. Οι νέοι που παίρνουν απολυτήριο Λυκείου, θα έχουν εγγυημένο ποσό στο όνομά τους από το κράτος, στο ύψος του κόστους σπουδών. Το ποσό αυτό θα κατευθύνεται στο δημόσιο Ίδρυμα που θα τους δέχεται. Τα ΑΕΙ και τα ΤΕΙ θα θέτουν τους όρους εισαγωγής, οι οποίοι μπορεί να είναι διαφορετικοί από Ίδρυμα σε Ίδρυμα. Ο υποψήφιος θα εισάγεται στη Σχολή ή στο Πανεπιστήμιο, όχι στο Τμήμα, δίνοντάς του έτσι μεγαλύτερο εύρος επιλογών. Το ΠΑΣΟΚ θα θέσει σε δημόσιο διάλογο εναλλακτικά συστήματα που διασφαλίζουν τις παραπάνω προϋποθέσεις.
• Εκπαιδευτικοί με επαγγελματικό και κοινωνικό κύρος. Βελτίωση του μισθού των εκπαιδευτικών που θα συνδυαστεί με τον αναβαθμισμένο ρόλο τους, τις αυξημένες υποχρεώσεις τους, την επιμόρφωση και ένα σύστημα αξιολόγησης της εκπαιδευτικής μονάδας και του έργου τους. Παροχή ειδικών κινήτρων για την προσέλκυση εκπαιδευτικών με εξειδικευμένα προσόντα σε σχολεία που σήμερα δεν θεωρούνται ελκυστικά λόγω γεωγραφικής θέσης ή άλλων συνθηκών. Ενθαρρύνουμε τη μακρόχρονη παραμονή των εκπαιδευτικών τους στο ίδιο σχολείο. Ενισχύουμε την αρχική εκπαίδευση των καθηγητών μέσης εκπαίδευσης με μεταπτυχιακό κύκλο μαθημάτων ετήσιας διάρκειας, με πρακτικά σεμινάρια παιδαγωγικής και κατάρτιση στη χρήση και αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση. Διασφαλίζουμε τη δυνατότητα να επιμορφώνονται και να παρακολουθούν τις εξελίξεις στο αντικείμενό τους, να ανανεώνουν τις δεξιότητές τους και να βελτιώνουν τις παιδαγωγικές του μεθόδους σε όλη τη διάρκεια της εκπαιδευτικής του θητείας.
Δημόσια Ανώτατη Εκπαίδευση που πρωταγωνιστεί διεθνώς
Θέλουμε αυτοτελή και αυτοδιοικούμενα Πανεπιστήμια και ΤΕΙ, με ισχυρή κρατική χρηματοδότηση, μηχανισμούς κοινωνικής λογοδοσίας και αυτοδιαχείριση - υπόδειγμα διαφάνειας. Με στόχο την αριστεία, την προετοιμασία των αυριανών ενεργών πολιτών, τη σύνδεση με την επαγγελματική ζωή.
Ο νόμος για τα πανεπιστήμια πρέπει να είναι λιτός, σαφής, και να στηρίζεται στις παραπάνω αρχές. Γι’ αυτό δεν θα περιέχει τίποτα περισσότερο από τα παρακάτω:
Κάθε πανεπιστήμιο θα υποβάλλει στο ΥΠΕΠΘ πρόταση για την δομή, την λειτουργία του και τους στόχους του. Το σχέδιο αυτό θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις καλύτερες διεθνείς πρακτικές και θα αναφέρεται, μεταξύ των άλλων, και στον τρόπο διοίκησης, τον τρόπο εκλογής των οργάνων της διοίκησης και στα της συμμετοχής των φοιτητών.
Μετά την ολοκλήρωση των νέων οργανισμών και εσωτερικών κανονισμών των Πανεπιστημίων και την ολοκλήρωση των διαδικασιών εκλογής των νέων οργάνων διοίκησης σύμφωνα με τον κανονισμό αυτό, κάθε ΑΕΙ θα προτείνει στο Υπουργείο ένα τετραετή προγραμματισμό δραστηριοτήτων, με βάση τον οποίο θα γίνει και η συμφωνία με το κράτος για χρηματοδότηση του πανεπιστημίου. Η δημόσια χρηματοδότηση των πανεπιστημίων θα πρέπει να καλύπτει τις ανάγκες που θα δημιουργούν οι συμφωνημένοι στόχοι. Η πρόταση των πανεπιστημίων, θα περιλαμβάνει, μεταξύ των άλλων, μετρήσιμους στόχους με βάση την επίτευξη των οποίων θα αξιολογούνται συνεχώς. Θα ιδρυθεί μια Ανεξάρτητη Αρχή Αξιολόγησης και Πιστοποίησης που θα αξιολογεί και θα πιστοποιεί και τα κρατικά και αργότερα τα μη κρατικά Πανεπιστήμια και ΤΕΙ.
Ειδικότερα:
• Προγραμματικές συμφωνίες με την πολιτεία. Θέλουμε ιδρύματα με ισχυρή, ευέλικτη, δυναμική διοίκηση που λειτουργούν με διαφανείς, δημόσια ελεγχόμενους οργανισμούς και εσωτερικούς κανονισμούς, με πολυετείς –αμοιβαία δεσμευτικές- προγραμματικές συμφωνίες με την πολιτεία όπου θα καθορίζονται οι δικοί τους στόχοι, η δική τους φυσιογνωμία, στρατηγική, δομή και λειτουργία. Θα ενθαρρύνουμε συμφωνίες με την Τοπική Αυτοδιοίκηση και την περιφέρεια με στόχο να συμβάλλουν ουσιαστικά στην ταυτότητα της περιοχής και την ανάπτυξη της περιφέρειας. Θέλουμε ιδρύματα που χρηματοδοτούνται με διαφάνεια και βάσει των αποτελεσμάτων της λειτουργίας τους σε στόχους που έχουν θέσει τα ίδια και έχουν συμφωνηθεί με την πολιτεία. Με κριτήρια όπως πχ το ποσοστό των φοιτητών που ολοκληρώνει στον αναμενόμενο χρόνο τις σπουδές του, το ποσοστό των φοιτητών που βρίσκει εργασία σε διάστημα ενός έτους από την αποφοίτησή τους, τον αριθμό των αλλοδαπών φοιτητών. Θα ενθαρρύνουμε, με κίνητρα και χωρίς γραφειοκρατικούς περιορισμούς, την άντληση πρόσθετων πόρων από άλλες πηγές με διαφάνεια και κανόνες ακαδημαϊκής δεοντολογίας. Θα ιδρύσουμε κέντρα αριστείας τόσο στα ανώτατα ιδρύματα όσο και στα ερευνητικά κέντρα σε τομείς με ενδιαφέρον για την χώρα και την οικονομία.
• Συγγράμματα στο Διαδίκτυο. Το Πανεπιστήμιο είναι το σπίτι της ελεύθερης σκέψης, της έρευνας, της δημιουργικής αναζήτησης. Το παλαιολιθικό απολίθωμα της μονοκρατορίας του ενός διδακτικού συγγράμματος δεν έχει θέση σ’ αυτό. Όλα τα συγγράμματα θα βρίσκονται στο διαδίκτυο και οι φοιτητές θα έχουν ελεύθερη πρόσβαση σε αυτά. Ο ψηφιακός αναλφαβητισμός των φοιτητών τερματίζεται με δωρεάν πρόσβαση στο γρήγορο διαδίκτυο από το Πανεπιστήμιο και το σπίτι.
• Ανώτατη εκπαίδευση εξωστρεφής στον κόσμο. Θέλουμε ανώτατη εκπαίδευση με διεθνή χαρακτήρα. Στηρίζουμε την οργάνωση κοινών προγραμμάτων με ιδρύματα του εξωτερικού, την προσφορά εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε ξένες γλώσσες και μαθημάτων ελληνικής γλώσσας για τους αλλοδαπούς φοιτητές. Θα δώσουμε κίνητρα για την προσέλκυση αλλοδαπών φοιτητών, δυνατότητες και απλές διαδικασίες για την πρόσληψη και πρόσκληση Ελλήνων ή αλλοδαπών επιστημόνων από το εξωτερικό, κίνητρα για κοινούς διορισμούς (joint appointments), επιστημόνων που διαπρέπουν στο εξωτερικό και σε ελληνικά πανεπιστήμια.
• Κινητικότητα στα Πανεπιστήμια. Θέλουμε ιδρύματα που ενθαρρύνουν τη διεπιστημονικότητα στη μάθηση και δίνουν δυνατότητες οικοδόμησης της γνώσης στους φοιτητές με αυξημένη ελευθερία επιλογών. Ελευθερία μετακίνησης των φοιτητών μεταξύ διαφορετικών Τμημάτων, γνωστικών αντικειμένων και Ιδρυμάτων, με ακαδημαϊκά κριτήρια, και με δυνατότητα παρακολούθησης αναγνωρισμένων περιόδων σπουδών και στο εξωτερικό. Προγράμματα πρακτικής άσκησης των φοιτητών σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς στην Ελλάδα και το εξωτερικό και Γραφεία Σταδιοδρομίας για τους αποφοίτους.
• Αξιολόγηση και κοινωνική λογοδοσία. Κάθε Πανεπιστήμιο θα αξιολογείται με βάση τους στόχους που το ίδιο έχει δημοσιοποιήσει και έχει συμφωνήσει με την Πολιτεία. Η Πολιτεία θα αξιολογεί και θα πιστοποιεί τα αποτελέσματα μέσω μία Αρχής Αξιολόγησης και Πιστοποίησης. Στην Αρχή θα συμμετέχουν και αναγνωρισμένοι Έλληνες επιστήμονες της διασποράς.
• Ανώτατη εκπαίδευση για όλους. Οικονομική κάλυψη φοιτητικής μέριμνας σε όσους φοιτητές το έχουν ανάγκη. Η πολιτεία θα εγγυάται ένα σύγχρονο σύστημα οικονομικής κάλυψης της φοιτητικής μέριμνας στη δημόσια παιδεία για όλους τους φοιτητές που έχουν ανάγκη. Θα επεκτείνουμε την άμεση οικονομική στήριξη ευρύτερων κατηγοριών φτωχότερων φοιτητών. Δίνουμε δυνατότητα μερικής απασχόλησής τους στα ιδρύματα που σπουδάζουν και επιτρέπουμε την δυνατότητα μερικής φοίτησης για διευκόλυνσή τους. Η πολιτεία θα εξασφαλίζει χαμηλότοκα δάνεια για φοιτητές. Οι κρατικές υποτροφίες για μεταπτυχιακούς φοιτητές στο εσωτερικό και το εξωτερικό θα επεκταθούν. Θα προωθήσουμε τις συμπράξεις με ιδιωτικούς φορείς για παροχή φτηνής φοιτητικής στέγης σε περισσότερους φοιτητές.
• Βιβλιοθήκες και διαδίκτυο. Εμπλουτισμένες πανεπιστημιακές βιβλιοθήκες, με ψηφιοποίηση των διδακτικών συγγραμμάτων, συνδεδεμένες μεταξύ τους, με την –ψηφιοποιημένη- Εθνική Βιβλιοθήκη και διεθνείς βάσεις δεδομένων και περιοδικών, με διευρυμένα ωράρια λειτουργίας (βράδυ & Σαββατοκύριακα) που να αποτελούν κέντρα μάθησης και μελέτης και να δίνουν πρόσβαση στην επιστημονική γνώση στην ευρύτερη κοινωνία. Δωρεάν πρόσβαση στο γρήγορο διαδίκτυο από το Πανεπιστήμιο και το σπίτι. Εργαστήρια πληροφορικής και χώροι πρόσβασης στο γρήγορο διαδίκτυο. Ηλεκτρονική διοικητική εξυπηρέτηση και από το σπίτι.
• Μη-κρατικά κοινωφελή ιδρύματα με ποιότητα και δημόσιο έλεγχο. Βάζουμε τέλος στο σημερινό άναρχο τοπίο των ιδιωτικών ιδρυμάτων. Θεσπίζουμε αυστηρές προδιαγραφές λειτουργίας και εξετάσεων στα μη-κρατικά, κοινωφελή ιδρύματα και αυστηρό έλεγχο της λειτουργίας τους από τη Αρχή Αξιολόγησης και Πιστοποίησης. Καθορίζουμε κριτήρια δεοντολογίας για την αποκλειστική απασχόληση του διδακτικού προσωπικού των δημοσίων ιδρυμάτων και την αποφυγή ετεροαπασχόλησης σε ανταγωνιστικά μη-κρατικά ιδρύματα. Για την έναρξη της λειτουργίας τους θέτουμε συγκεκριμένες οικονομικές προϋποθέσεις που διασφαλίζουν την μακροπρόθεσμη λειτουργία τους. Για τη διασφάλιση της διαρκούς αναβάθμισης της ποιότητάς τους και την αποφυγή κερδοσκοπικής συμπεριφοράς, θέτουμε συγκεκριμένα κριτήρια χρηματοδότησης των υποδομών καθώς και της έρευνας και τεχνολογίας από τους πόρους των μη-κρατικών ιδρυμάτων.
Ευκαιρίες για μάθηση σε ολόκληρη τη ζωή
• Εθνικός σχεδιασμός, με τους κοινωνικούς φορείς, σε τοπικό επίπεδο. Ενισχύουμε την προσφορά ευκαιριών για μάθηση, διευκολύνουμε τη συμμετοχή, ενισχύουμε τα κίνητρα, βελτιώνουμε την ποιότητα και την αποτελεσματικότητά των προγραμμάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης δια βίου μάθησης. Με επιτελικό σχεδιασμό και συντονισμό σε εθνικό επίπεδο, με αποκέντρωση, κινητοποίηση και συμμετοχή όλων των κοινωνικών φορέων και των επιχειρήσεων σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, με κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό.
• Δια βίου μάθηση για τον πολίτη και τον εργαζόμενο. Δίνουμε έμφαση στην ενδοεπιχειρησιακή κατάρτιση των εργαζομένων. Επιδοτούμε εκπαιδευτικά δάνεια για νέους ανέργους. Ενισχύουμε τα κίνητρα (φορολογικά και επιδοτήσεις) των επιχειρήσεων για την συνεχιζόμενη κατάρτιση του προσωπικού τους. Ενισχύουμε και επεκτείνουμε τα Κέντρα Εκπαίδευσης Ενηλίκων, τα Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας. Πιστοποιούμε προσόντα που αποκτώνται με την επαγγελματική κατάρτιση και άλλες άτυπες μορφές μάθησης. Αξιοποιούμε τις δυνατότητες της εξ’ αποστάσεως μάθησης. Ανταποκρινόμαστε στη μεγάλη ζήτηση για δια βίου ανώτατη μάθηση επεκτείνοντας το Ανοικτό Πανεπιστήμιο και ιδρύοντας δεύτερο ανοικτό Πανεπιστήμιο με περισσότερο ευέλικτη και σύγχρονη μορφή. Προτεραιότητά μας οι κοινωνικές ομάδες που είναι περισσότερο εκτεθειμένες στην ανεργία και τον κοινωνικό αποκλεισμό.
Οι δεσμεύσεις μας για ένα νέο εκπαιδευτικό σύστημα:
• Δημόσιο, αποτελεσματικό, άριστο σχολείο που μειώνει δραστικά το κόστος για τη μέση Ελληνική οικογένεια.
• Αύξηση της χρηματοδότησης για την Παιδεία με στόχο το 5% του ΑΕΠ στο τέλος της τετραετίας
• Από τον πρώτο χρόνο, αύξηση κατά 1 δισ. Ευρώ των δαπανών για την παιδεία
• Σύγχρονες υποδομές, πληροφορική και νέες τεχνολογίες παντού, από το σχολείο έως το Πανεπιστήμιο.
• Ουσιαστική αύξηση των αμοιβών των εκπαιδευτικών σε συνδυασμό με την επιμόρφωση και την αξιολόγησή τους.
• Απόκτηση πιστοποιητικού επάρκειας στη χρήση του διαδικτύου και γλωσσομάθειας μέσα από το σχολείο.
• Φορητός υπολογιστής και δωρεάν γρήγορη πρόσβαση στο διαδίκτυο για κάθε μαθητή.
• Επέκταση του Ολοήμερου σχολείου σε όλα τα σχολεία της χώρας μέσα στην επόμενη τετραετία.
• Νέο σύστημα εισαγωγής στην ανώτατη εκπαίδευση το οποίο εξασφαλίζει πως όλοι οι νέοι με απολυτήριο θα μπορούν να βρουν θέση στα Πανεπιστήμια ή στα ΤΕΙ, εφόσον τα ίδια τα Ιδρύματα κρίνουν ότι έχουν τις απαιτούμενες ικανότητες.
• Καθιέρωση ατομικής μερίδα για κάθε φοιτητή με εγγυημένο ποσό από το κράτος στο ύψος του κόστους σπουδών. Το ποσό αυτό θα κατευθύνεται στο δημόσιο ίδρυμα που θα τους δέχεται.
• Αυτόνομα και αυτοδιοικούμενα Πανεπιστήμια και ΤΕΙ, με ισχυρή κρατική χρηματοδότηση, μηχανισμούς κοινωνικής λογοδοσίας, αξιολόγησης και ελέγχου.
• Όλα τα συγγράμματα στο διαδίκτυο.
• Δωρεάν πρόσβαση στο γρήγορο διαδίκτυο για τους φοιτητές.
Διοίκηση των Πανεπιστημίων. Ένα σχόλιο και μια απάντηση
Στο Greek university reform forum, δημοσιεύθηκε η άποψη του κ. Λαζαρίδη αναφορικά με τον τρόπο διοίκησης των πανεπιστημίων και ο σχολιασμός του για την πρόταση Παπανδρέου.
(Το σχόλιο του κ. Λαζαρίδη το παραθέτω στην συνέχεια για διευκόλυνση του αναγνώστη).
Η άποψή μου είναι η εξής: Υπάρχει ένα ουσιαστικό σημείο που δεν λαμβάνει υπόψη του το σχόλιο του κ. Λαζαρίδη. Η πρόβλεψη ότι τα πανεπιστήμια θα πρέπει να επιλέξουν μεταξύ υφισταμένων διεθνώς και επιτυχημένων πρακτικών. Αν τελικά θα επιλέξουν το αμερικανικό σύστημα του Συμβουλίου Διοίκησης ή το σύστημα του Oxford ή του EPFL ή του Trinity College Dublin, έχει για μένα μικρή σημασία. Αν οι επιλογές είναι μεταξύ συστημάτων που έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικά στην εφαρμογή τους, το ποιοί θα ψηφίσουν για την επιλογή τους είναι δευτερεύον.
Αντίθετα, αν ένα σύστημα "επιβληθεί" από την κυβέρνηση, έστω και αν είναι το καλύτερο στον κόσμο, δεν θα λειτουργήσει.
Οι σκέψεις που διατυπώνω, δεν εκφράζουν προσωπικές επιθυμίες ή προτιμήσεις. Φυσικά και έχω προτιμήσεις. Προσπαθώ όμως, αξιοποιώντας την όποια εμπειρία έχω αποκομίσει, να διατυπώσω σκέψεις που να είναι ρεαλιστικές, δηλαδή εφαρμόσιμες.
Το σχόλιο του κ. Λαζαρίδη. February 28th, 2007 at 10:46 pm
Κύριε Πανάρετε, πολιτικά είναι καλή ιδέα να δοθεί στα ίδια τα πανεπιστήμια η δυνατότητα να επιλέξουν τον τρόπο διοίκησης που επιθυμούν. Όμως, ποιός ακριβώς θα αποφασίσει; Το πρυτανικό συμβούλιο; Η σύγκλητος; Όλα τα μέλη ΔΕΠ με καθολική ψηφοφορία; Θα συμμετέχουν φοιτητές σε αυτήν την διαδικασία; Μου φαίνεται απίθανο πάντως οι ίδιοι οι καθηγητές να απεμπολήσουν τη δυνατότητα να εκλέγουν τον πρύτανή τους. Εκτιμώ ότι μόνο ένα 10-20 % θα επιλέξει κάτι τέτοιο. Και γιατί πρέπει οι καθηγητές να έχουν τη δυνατότητα βέτο σε τέτοια θέματα; Οι καθηγητές είναι υπάλληλοι του λαού. Το αφεντικό είναι ο λαός που πληρώνει τους λογαριασμούς. Ο λαός θα έπρεπε να αποφασίζει για αυτά τα θέματα. Οπότε ερχόμαστε στην ιδέα του κ. Παπανδρέου για δημοψήφισμα, που νομίζω είναι πολύ λογική. Ας παρουσιάσει λοιπόν κάθε κόμμα και κάθε κοινωνικός φορέας την ολοκληρωμένη πρότασή του για τα πανεπιστήμια, ας δοθεί σε όλους η δυνατότητα να την υπερασπιστούν ενώπιον του λαού, και ας αφήσουμε μετά το λαό να αποφασίσει.
(Το σχόλιο του κ. Λαζαρίδη το παραθέτω στην συνέχεια για διευκόλυνση του αναγνώστη).
Η άποψή μου είναι η εξής: Υπάρχει ένα ουσιαστικό σημείο που δεν λαμβάνει υπόψη του το σχόλιο του κ. Λαζαρίδη. Η πρόβλεψη ότι τα πανεπιστήμια θα πρέπει να επιλέξουν μεταξύ υφισταμένων διεθνώς και επιτυχημένων πρακτικών. Αν τελικά θα επιλέξουν το αμερικανικό σύστημα του Συμβουλίου Διοίκησης ή το σύστημα του Oxford ή του EPFL ή του Trinity College Dublin, έχει για μένα μικρή σημασία. Αν οι επιλογές είναι μεταξύ συστημάτων που έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικά στην εφαρμογή τους, το ποιοί θα ψηφίσουν για την επιλογή τους είναι δευτερεύον.
Αντίθετα, αν ένα σύστημα "επιβληθεί" από την κυβέρνηση, έστω και αν είναι το καλύτερο στον κόσμο, δεν θα λειτουργήσει.
Οι σκέψεις που διατυπώνω, δεν εκφράζουν προσωπικές επιθυμίες ή προτιμήσεις. Φυσικά και έχω προτιμήσεις. Προσπαθώ όμως, αξιοποιώντας την όποια εμπειρία έχω αποκομίσει, να διατυπώσω σκέψεις που να είναι ρεαλιστικές, δηλαδή εφαρμόσιμες.
Το σχόλιο του κ. Λαζαρίδη. February 28th, 2007 at 10:46 pm
Κύριε Πανάρετε, πολιτικά είναι καλή ιδέα να δοθεί στα ίδια τα πανεπιστήμια η δυνατότητα να επιλέξουν τον τρόπο διοίκησης που επιθυμούν. Όμως, ποιός ακριβώς θα αποφασίσει; Το πρυτανικό συμβούλιο; Η σύγκλητος; Όλα τα μέλη ΔΕΠ με καθολική ψηφοφορία; Θα συμμετέχουν φοιτητές σε αυτήν την διαδικασία; Μου φαίνεται απίθανο πάντως οι ίδιοι οι καθηγητές να απεμπολήσουν τη δυνατότητα να εκλέγουν τον πρύτανή τους. Εκτιμώ ότι μόνο ένα 10-20 % θα επιλέξει κάτι τέτοιο. Και γιατί πρέπει οι καθηγητές να έχουν τη δυνατότητα βέτο σε τέτοια θέματα; Οι καθηγητές είναι υπάλληλοι του λαού. Το αφεντικό είναι ο λαός που πληρώνει τους λογαριασμούς. Ο λαός θα έπρεπε να αποφασίζει για αυτά τα θέματα. Οπότε ερχόμαστε στην ιδέα του κ. Παπανδρέου για δημοψήφισμα, που νομίζω είναι πολύ λογική. Ας παρουσιάσει λοιπόν κάθε κόμμα και κάθε κοινωνικός φορέας την ολοκληρωμένη πρότασή του για τα πανεπιστήμια, ας δοθεί σε όλους η δυνατότητα να την υπερασπιστούν ενώπιον του λαού, και ας αφήσουμε μετά το λαό να αποφασίσει.
Wednesday, February 28, 2007
Η πρόταση Παπανδρέου για την Διοίκηση των Πανεπιστημίων
Η πρόταση Παπανδρέου αναφέρεται στην ανάγκη να εξετασθεί ο τρόπος διοίκησης των πανεπιστημίων από μια νέα οπτική γωνία. Το να μιλάμε για την συμμετοχή των φοιτητών μέσω εκπροσώπων ή με καθολική ψηφοφορία έχει μικρή σημασία. Αυτό που έχει σημασία είναι τα προσόντα αυτών που θέλουν να διοικήσουν το πανεπιστήμιο και η προέλευσή τους.
Χωρίς αλλαγή στον τομέα αυτό όλα τα άλλα είναι χαμένη υπόθεση. Ούτε ο τετραετής προγραμματισμός ούτε ο καθορισμός των εισακτέων από τα πανεπιστήμια θα λειτουργήσουν με τα σημερινά σχήματα.
Υπάρχουν πολλά διαφορετικά και επιτυχή πρότυπα διεθνώς. Η πρωτοτυπία της προτάσεως Παπανδρέου έγκειται στο ότι με αυτήν δεν θα επιβληθεί ένα από αυτά από την πολιτεία στα πανεπιστήμια. Θα τους επιτραπεί να διαλέξουν εκείνα και να προτείνουν στην κυβέρνηση. Το να πειραματιζόμαστε όμως με παραλλαγές της υφισταμένης κατάστασης είναι μάλλον χαμένος χρόνος.
Δυστυχώς, η κυβέρνηση, αφήνει μια μεγάλη ευκαιρία να πάει χαμένη. Και αρκείται να ικανοποιείται προβάλλοντας τους ισχυρισμούς ότι το ΠΑΣΟΚ την αντιγράφει.
Χωρίς αλλαγή στον τομέα αυτό όλα τα άλλα είναι χαμένη υπόθεση. Ούτε ο τετραετής προγραμματισμός ούτε ο καθορισμός των εισακτέων από τα πανεπιστήμια θα λειτουργήσουν με τα σημερινά σχήματα.
Υπάρχουν πολλά διαφορετικά και επιτυχή πρότυπα διεθνώς. Η πρωτοτυπία της προτάσεως Παπανδρέου έγκειται στο ότι με αυτήν δεν θα επιβληθεί ένα από αυτά από την πολιτεία στα πανεπιστήμια. Θα τους επιτραπεί να διαλέξουν εκείνα και να προτείνουν στην κυβέρνηση. Το να πειραματιζόμαστε όμως με παραλλαγές της υφισταμένης κατάστασης είναι μάλλον χαμένος χρόνος.
Δυστυχώς, η κυβέρνηση, αφήνει μια μεγάλη ευκαιρία να πάει χαμένη. Και αρκείται να ικανοποιείται προβάλλοντας τους ισχυρισμούς ότι το ΠΑΣΟΚ την αντιγράφει.
Tuesday, February 27, 2007
Η Ομιλία του Προέδρου του ΠΑΣΟΚ στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής
Η ομιλία του Προέδρου του ΠΑΣΟΚ στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής στην συζήτηση του Νομοσχεδίου για τα Πανεπιστήμια βρίσκεται εδώ.
Η Πρόταση Νόμου Παπανδρέου για τα Πανεπιστήμια
Σύμφωνα με την πρόταση που κατέθεσε σήμερα στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ, ο νόμος που κατέθεσε η κυβέρνηση αντικαθίσταται από 4 άρθρα.
Η λογική στην οποία στηρίζεται η πρόταση βασίζεται σε τρεις παραμέτρους: αυτονομία-αξιολόγηση-χρηματοδότηση.
Συγκεκριμένα, ο Γ.Α. Παπανδρέου πρότεινε τις εξής αλλαγές στον νόμο που έχει καταθέσει η κυβέρνηση.
Κεφάλαιο Α:
Διαγράφονται τα άρθρα 2, 3
Κεφάλαιο Β: Το άρθρο 4 (εσωτερικοί κανονισμοί λειτουργίας των ΑΕΙ) αντικαθίσταται ως εξής:
Εντός 6 μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου κάθε πανεπιστήμιο υποβάλλει στο ΥΠΕΠΘ πρόταση για την δομή, την λειτουργία του και τους στόχους του. Το σχέδιο αυτό θα πρέπει να στηρίζεται στους οργανισμούς και τους εσωτερικούς κανονισμούς αντιστοίχων πανεπιστημίων της Ευρώπης και της Αμερικής. Το σχέδιο αυτό θα αναφέρεται, μεταξύ των άλλων, και στον τρόπο διοίκησης, τον τρόπο εκλογής των οργάνων της διοίκησης και στα της συμμετοχής των φοιτητών.
Το άρθρο 5 (Ακαδημαϊκός-Αναπτυξιακός Προγραμματισμός), αντικαθίσταται ως εξής:
Μετά την ολοκλήρωση των νέων οργανισμών και εσωτερικών κανονισμών των Πανεπιστημίων και την ολοκλήρωση των διαδικασιών εκλογής των νέων οργάνων διοίκησης σύμφωνα με τον κανονισμό αυτό, κάθε ΑΕΙ προτείνει στο Υπουργείο ένα τετραετή προγραμματισμό δραστηριοτήτων, με βάση τον οποίο θα γίνει και η συμφωνία με το κράτος για χρηματοδότηση του πανεπιστημίου. Η δημόσια χρηματοδότηση των πανεπιστημίων θα πρέπει να υπερκαλύπτει τις ανάγκες που θα δημιουργούν οι συμφωνημένοι στόχοι. Η πρόταση των πανεπιστημίων, θα περιλαμβάνει, μεταξύ των άλλων, μετρήσιμους στόχους με βάση την επίτευξη των οποίων θα θα αξιολογούνται συνεχώς. Θα ιδρυθεί μια Ανεξάρτητη Αρχή Αξιολόγησης και Πιστοποίησης που θα αξιολογεί και θα πιστοποιεί και τα κρατικά και αργότερα τα μη κρατικά Πανεπιστήμια και ΤΕΙ
Άρθρο 6 (Γραμματέας του Α.Ε.Ι.). (Διαγράφεται (θα αποτελεί μέρος του εσωτερικού κανονισμού)
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄ (ΘΕΜΑΤΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Α.Ε.Ι. ).Διαγράφεται όλο το κεφάλαιο (Τα θέματα του κεφαλαίου αυτού θα αποτελούν μέρος των εσωτερικών κανονισμών των πανεπιστημίων)
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄(ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΕΣ ΣΠΟΥΔΕΣ) Διαγράφεται όλο το κεφάλαιο Δ’ (Τα θέματα του κεφαλαίου αυτού θα αποτελούν μέρος των εσωτερικών κανονισμών των πανεπιστημίων), εκτός του άρθρου 15 περί συγγραμμάτων που αντικαθίσταται σύμφωνα με τα παρακάτω.
Άρθρο 15 (Δωρεάν διανομή συγγραμμάτων – Βιβλιοθήκες). Αντικαθίσταται από το εξής:
Ολα τα συγγράμματα, οι σημειώσεις των καθηγητών και η προτεινόμενη βιβλιογραφία για τα μαθήματα που διδάσκουν αναρτώνται στην ιστοσελίδα του κάθε τμήματος. Με κοινή Υπ. Απόφαση των υπουργών παιδείας και Οικονομικών καθορίζεται η αποζημίωση των συγγραφέων.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε΄
ΡΥΘΜΙΣΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ. Διαγράφεται όλο το κεφάλαιο και ρυθμίζεται μέσω του εσωτερικού κανονισμού.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ΄
ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ – ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ. Αντικαθίσται ως εξής:
Κάθε διάταξη νόμου που αποκλίνει από τα ανωτέρω καταργείται.
Η ισχύς του νόμου αυτού αρχίζει από την δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά στις επιμέρους διατάξεις του.
Η λογική στην οποία στηρίζεται η πρόταση βασίζεται σε τρεις παραμέτρους: αυτονομία-αξιολόγηση-χρηματοδότηση.
Συγκεκριμένα, ο Γ.Α. Παπανδρέου πρότεινε τις εξής αλλαγές στον νόμο που έχει καταθέσει η κυβέρνηση.
Κεφάλαιο Α:
Διαγράφονται τα άρθρα 2, 3
Κεφάλαιο Β: Το άρθρο 4 (εσωτερικοί κανονισμοί λειτουργίας των ΑΕΙ) αντικαθίσταται ως εξής:
Εντός 6 μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου κάθε πανεπιστήμιο υποβάλλει στο ΥΠΕΠΘ πρόταση για την δομή, την λειτουργία του και τους στόχους του. Το σχέδιο αυτό θα πρέπει να στηρίζεται στους οργανισμούς και τους εσωτερικούς κανονισμούς αντιστοίχων πανεπιστημίων της Ευρώπης και της Αμερικής. Το σχέδιο αυτό θα αναφέρεται, μεταξύ των άλλων, και στον τρόπο διοίκησης, τον τρόπο εκλογής των οργάνων της διοίκησης και στα της συμμετοχής των φοιτητών.
Το άρθρο 5 (Ακαδημαϊκός-Αναπτυξιακός Προγραμματισμός), αντικαθίσταται ως εξής:
Μετά την ολοκλήρωση των νέων οργανισμών και εσωτερικών κανονισμών των Πανεπιστημίων και την ολοκλήρωση των διαδικασιών εκλογής των νέων οργάνων διοίκησης σύμφωνα με τον κανονισμό αυτό, κάθε ΑΕΙ προτείνει στο Υπουργείο ένα τετραετή προγραμματισμό δραστηριοτήτων, με βάση τον οποίο θα γίνει και η συμφωνία με το κράτος για χρηματοδότηση του πανεπιστημίου. Η δημόσια χρηματοδότηση των πανεπιστημίων θα πρέπει να υπερκαλύπτει τις ανάγκες που θα δημιουργούν οι συμφωνημένοι στόχοι. Η πρόταση των πανεπιστημίων, θα περιλαμβάνει, μεταξύ των άλλων, μετρήσιμους στόχους με βάση την επίτευξη των οποίων θα θα αξιολογούνται συνεχώς. Θα ιδρυθεί μια Ανεξάρτητη Αρχή Αξιολόγησης και Πιστοποίησης που θα αξιολογεί και θα πιστοποιεί και τα κρατικά και αργότερα τα μη κρατικά Πανεπιστήμια και ΤΕΙ
Άρθρο 6 (Γραμματέας του Α.Ε.Ι.). (Διαγράφεται (θα αποτελεί μέρος του εσωτερικού κανονισμού)
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄ (ΘΕΜΑΤΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Α.Ε.Ι. ).Διαγράφεται όλο το κεφάλαιο (Τα θέματα του κεφαλαίου αυτού θα αποτελούν μέρος των εσωτερικών κανονισμών των πανεπιστημίων)
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄(ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΕΣ ΣΠΟΥΔΕΣ) Διαγράφεται όλο το κεφάλαιο Δ’ (Τα θέματα του κεφαλαίου αυτού θα αποτελούν μέρος των εσωτερικών κανονισμών των πανεπιστημίων), εκτός του άρθρου 15 περί συγγραμμάτων που αντικαθίσταται σύμφωνα με τα παρακάτω.
Άρθρο 15 (Δωρεάν διανομή συγγραμμάτων – Βιβλιοθήκες). Αντικαθίσταται από το εξής:
Ολα τα συγγράμματα, οι σημειώσεις των καθηγητών και η προτεινόμενη βιβλιογραφία για τα μαθήματα που διδάσκουν αναρτώνται στην ιστοσελίδα του κάθε τμήματος. Με κοινή Υπ. Απόφαση των υπουργών παιδείας και Οικονομικών καθορίζεται η αποζημίωση των συγγραφέων.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε΄
ΡΥΘΜΙΣΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ. Διαγράφεται όλο το κεφάλαιο και ρυθμίζεται μέσω του εσωτερικού κανονισμού.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ΄
ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ – ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ. Αντικαθίσται ως εξής:
Κάθε διάταξη νόμου που αποκλίνει από τα ανωτέρω καταργείται.
Η ισχύς του νόμου αυτού αρχίζει από την δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά στις επιμέρους διατάξεις του.
Monday, February 26, 2007
Το μέρισμα του φοιτητή (το κουπόνι)
Η πρόταση για την καθιέρωση μερίσματος σε κάθε φοιτητή δεν έχει γίνει απόλυτα κατανοητή και έχει απλώς συνδεθεί με την σχετική άποψη του M. Friedman. Η απλούστευση αυτή αγνοεί τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που έχει το εκπαιδευτικό σύστημα στην χώρα μας. Θα προσπαθήσω να το εξηγήσω.
Το πρόβλημα:
1.Στην χώρα μας, βραχνάς όλων των οικογενειών είναι το κόστος του φροντιστηρίου. Επί πλέον, το «κέρδος» από το φροντιστήριο είναι η βελτίωση της τεχνικής αντιμετώπισης των εξετάσεων και όχι η ουσιαστική γνώση.
2. Ο αριθμός των θέσεων που είναι διαθέσιμες στους φοιτητές στα αντικείμενα μεγάλης ζήτησης είναι περιορισμένες. Τα πανεπιστήμια δεν έχουν κίνητρα να προσπαθήσουν να ικανοποιήσουν αυτή την ζήτηση. (Αντίθετα, έχουν κίνητρα να δημιουργούν νέα τμήματα με ανύπαρκτη απήχηση στην αγορά εργασίας).
3. Ο νέος (ο μαθητής), δεν έχει ουσιαστικά ελευθερία επιλογής. Είναι υποχρεωμένος να πάει στο τμήμα που «μπήκε», ανεξάρτητα αν του αρέσει ή όχι. Αν δεν του αρέσει, θα πρέπει να ξαναδώσει εξετάσεις με νέα φροντιστήρια, κόστος για την οικογένειά του και την οικονομία.
Η λύση:
Με το μέρισμα στον φοιτητή επιτυγχάνονται το εξής:
1. Ο φοιτητής, έχοντας την δυνατότητα να επιλέξει, θα εξαρτάται λιγότερο από το φροντιστήριο. Αν η απόδοσή του δεν είναι ικανοποιητική για τις πρώτες του επιλογές, θα πάει σε ένα άλλο παρεμφερές αντικείμενο και έτσι ο χρόνο του θα είναι παραγωγικός και όχι χαμένος, χωρίς πρόσθετο κόστος στην οικογένειά του για επανάληψη των φροντιστηρίων. Αυτό, σε συνδυασμό με την δυνατότητα κινητικότητας από ίδρυμα σε ίδρυμα, θα του επιτρέψει σε μια μελλοντική στιγμή να μετακινηθεί στην αρχική του επιλογή, εφόσον εν τω μεταξύ αποκτήσει τα προσόντα που το πανεπιστήμιο απαιτεί, χωρίς να χρειάζεται να δοκιμάσει πάλι την «ρουλέτα» των εξετάσεων.
2. Οι θέσεις στα αντικείμενα μεγάλης ζήτησης θα αυξηθούν, όχι με υπουργική απόφαση αλλά με επιλογή των ίδιων των πανεπιστημίων γιατί τα πανεπιστήμια θα έχουν κίνητρα γι’ αυτό.
3. Το σύστημα θα γίνει ποιό ορθολογικό, αφού τα χρήματα που διαθέτει το κράτος θα διατίθενται με κριτήριο τις επιλογές των ίδιων των ενδιαφερομένων.
Το πρόβλημα:
1.Στην χώρα μας, βραχνάς όλων των οικογενειών είναι το κόστος του φροντιστηρίου. Επί πλέον, το «κέρδος» από το φροντιστήριο είναι η βελτίωση της τεχνικής αντιμετώπισης των εξετάσεων και όχι η ουσιαστική γνώση.
2. Ο αριθμός των θέσεων που είναι διαθέσιμες στους φοιτητές στα αντικείμενα μεγάλης ζήτησης είναι περιορισμένες. Τα πανεπιστήμια δεν έχουν κίνητρα να προσπαθήσουν να ικανοποιήσουν αυτή την ζήτηση. (Αντίθετα, έχουν κίνητρα να δημιουργούν νέα τμήματα με ανύπαρκτη απήχηση στην αγορά εργασίας).
3. Ο νέος (ο μαθητής), δεν έχει ουσιαστικά ελευθερία επιλογής. Είναι υποχρεωμένος να πάει στο τμήμα που «μπήκε», ανεξάρτητα αν του αρέσει ή όχι. Αν δεν του αρέσει, θα πρέπει να ξαναδώσει εξετάσεις με νέα φροντιστήρια, κόστος για την οικογένειά του και την οικονομία.
Η λύση:
Με το μέρισμα στον φοιτητή επιτυγχάνονται το εξής:
1. Ο φοιτητής, έχοντας την δυνατότητα να επιλέξει, θα εξαρτάται λιγότερο από το φροντιστήριο. Αν η απόδοσή του δεν είναι ικανοποιητική για τις πρώτες του επιλογές, θα πάει σε ένα άλλο παρεμφερές αντικείμενο και έτσι ο χρόνο του θα είναι παραγωγικός και όχι χαμένος, χωρίς πρόσθετο κόστος στην οικογένειά του για επανάληψη των φροντιστηρίων. Αυτό, σε συνδυασμό με την δυνατότητα κινητικότητας από ίδρυμα σε ίδρυμα, θα του επιτρέψει σε μια μελλοντική στιγμή να μετακινηθεί στην αρχική του επιλογή, εφόσον εν τω μεταξύ αποκτήσει τα προσόντα που το πανεπιστήμιο απαιτεί, χωρίς να χρειάζεται να δοκιμάσει πάλι την «ρουλέτα» των εξετάσεων.
2. Οι θέσεις στα αντικείμενα μεγάλης ζήτησης θα αυξηθούν, όχι με υπουργική απόφαση αλλά με επιλογή των ίδιων των πανεπιστημίων γιατί τα πανεπιστήμια θα έχουν κίνητρα γι’ αυτό.
3. Το σύστημα θα γίνει ποιό ορθολογικό, αφού τα χρήματα που διαθέτει το κράτος θα διατίθενται με κριτήριο τις επιλογές των ίδιων των ενδιαφερομένων.
Sunday, February 25, 2007
Σχολιασμός του Νομοσχεδίου για τα Πανεπιστήμια
Οφείλω να εξηγήσω την αρνητική άποψη που διατύπωσα προ ημερών για το νομοσχέδιο.
Κυρίως, δεδομένου ότι πολλοί σχολιαστές τους οποίους εκτιμώ (και αναφέρομαι σε ακαδημαικούς) υποστηρίζουν ότι "και αυτό κάτι είναι".
Επειδή και ο χρόνος είναι περιορισμένος, θα προσπαθήσω, σε μια σειρά από σχόλια, να αναλύσω την άποψή μου.
Είδα π.χ στο greekuniversityreform, ένα πολύ θετικό σχόλιο για την πρόβλεψη του νόμου για δημοσιοποίηση όλων των στοιχείων των πανεπιστημίων στο ιντερνετ. Και ποιός μπορεί να διαφωνήσει ότι κάτι τέτοιο είναι σωστό. Αυτό δεν πρέπει να είναι ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά των πανεπιστημίων;
Η αντίρρησή μου: Είναι αυτό κάτι που πρέπει να το προβλέπει νόμος ή θα έπρεπε να είναι στοιχείο της ακαδημαικής πρακτικής και κουλτούρας; Και θα πει κανείς: Οταν δεν υπάρχει κουλτούρα, ας γίνει υποχρέωση από τον νόμο. Και θα απαντήσω: Αν ο νόμος δεν εφαρμόζεται τι θα κάνει το κράτος; Θα στείλει τους πρυτάνεις στον Εισαγγελέα; Και αυτοί αντίστοιχα τι θα κάνουν; Θα στείλουν τους προέδρους των τμημάτων στο πειθαρχικό συμβούλιο;
Μα καλά, θα ισχυριστεί κάποιος άλλος. Μπορούν καθηγητές πανεπιστημίου να παρανομούν; Και θα απαντήσω με ένα σχετικό παράδειγμα: Εδώ και 25 χρόνια ο νόμος (1268/82), προβλέπει ότι κάθε χρόνο τα πανεπιστήμια δημοσιοποιούν τις δραστηριότητες τους. Τι ποιό λογικό; Θα έπρεπε επομένως να υπάρχουν περίπου 500 τέτοιες εκθέσεις μέχρι σήμερα. Πόσες υπάρχουν και γιατί;
Ο νόμος πρέπει να θέτει τις παραμέτρους με βάση τις οποίες θα αξιολογούνται πανεπιστήμια και τα κίνητρα για την επίτευξη αυτών των στόχων. Κάθε άλλη λογική έχει αποδειχθεί αποτυχημένη. Και δεν έχουμε την πολυτέλεια άλλης μιας αποτυχίας.
Κυρίως, δεδομένου ότι πολλοί σχολιαστές τους οποίους εκτιμώ (και αναφέρομαι σε ακαδημαικούς) υποστηρίζουν ότι "και αυτό κάτι είναι".
Επειδή και ο χρόνος είναι περιορισμένος, θα προσπαθήσω, σε μια σειρά από σχόλια, να αναλύσω την άποψή μου.
Είδα π.χ στο greekuniversityreform, ένα πολύ θετικό σχόλιο για την πρόβλεψη του νόμου για δημοσιοποίηση όλων των στοιχείων των πανεπιστημίων στο ιντερνετ. Και ποιός μπορεί να διαφωνήσει ότι κάτι τέτοιο είναι σωστό. Αυτό δεν πρέπει να είναι ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά των πανεπιστημίων;
Η αντίρρησή μου: Είναι αυτό κάτι που πρέπει να το προβλέπει νόμος ή θα έπρεπε να είναι στοιχείο της ακαδημαικής πρακτικής και κουλτούρας; Και θα πει κανείς: Οταν δεν υπάρχει κουλτούρα, ας γίνει υποχρέωση από τον νόμο. Και θα απαντήσω: Αν ο νόμος δεν εφαρμόζεται τι θα κάνει το κράτος; Θα στείλει τους πρυτάνεις στον Εισαγγελέα; Και αυτοί αντίστοιχα τι θα κάνουν; Θα στείλουν τους προέδρους των τμημάτων στο πειθαρχικό συμβούλιο;
Μα καλά, θα ισχυριστεί κάποιος άλλος. Μπορούν καθηγητές πανεπιστημίου να παρανομούν; Και θα απαντήσω με ένα σχετικό παράδειγμα: Εδώ και 25 χρόνια ο νόμος (1268/82), προβλέπει ότι κάθε χρόνο τα πανεπιστήμια δημοσιοποιούν τις δραστηριότητες τους. Τι ποιό λογικό; Θα έπρεπε επομένως να υπάρχουν περίπου 500 τέτοιες εκθέσεις μέχρι σήμερα. Πόσες υπάρχουν και γιατί;
Ο νόμος πρέπει να θέτει τις παραμέτρους με βάση τις οποίες θα αξιολογούνται πανεπιστήμια και τα κίνητρα για την επίτευξη αυτών των στόχων. Κάθε άλλη λογική έχει αποδειχθεί αποτυχημένη. Και δεν έχουμε την πολυτέλεια άλλης μιας αποτυχίας.
Saturday, February 24, 2007
Αυτοτέλειας συνέχεια...
Συμπλήρωση του προηγούμένου για το πως αντιλαβάνεται η κυβέρνηση τηn αυτοτέλεια των πανεπιστημίων.
Εάν δεν συμπληρωθεί ο ελάχιστος αριθμός διδακτικών εβδομάδων και πιστωτικών μονάδων σε κάποιο μάθημα, τότε το μάθημα αυτό θεωρείται ως μη διδαχθέν και δεν επιτρέπεται η εξέταση του. Σε περίπτωση εξέτασης μη διδαχθέντος μαθήματος, κατά την έννοια του προηγούμενου εδαφίου, η εξέταση αυτή είναι άκυρη και ο βαθμός δεν υπολογίζεται για τη λήψη του πτυχίου
Εάν δεν συμπληρωθεί ο ελάχιστος αριθμός διδακτικών εβδομάδων και πιστωτικών μονάδων σε κάποιο μάθημα, τότε το μάθημα αυτό θεωρείται ως μη διδαχθέν και δεν επιτρέπεται η εξέταση του. Σε περίπτωση εξέτασης μη διδαχθέντος μαθήματος, κατά την έννοια του προηγούμενου εδαφίου, η εξέταση αυτή είναι άκυρη και ο βαθμός δεν υπολογίζεται για τη λήψη του πτυχίου
Νομοσχέδιο και Αυτοτέλεια των Πανεπιστημίων
Το άκρο άωτο της αυτοτέλειας! (Οπως την βλέπει το νέο νομοσχέδιο).
Αν ο φοιτητής στην εξέταση, και ενώπιον της τριμελούς εξεταστικής επιτροπής, υποχρεωτικού μαθήματος της προηγούμενης παραγράφου, η γνώση του οποίου είναι επιστημονικά απαραίτητη για την παρακολούθηση και επιτυχή εξέταση υποχρεωτικών μαθημάτων ανωτέρων εξαμήνων, , μπορεί να συνεχίσει να εγγράφεται στο μάθημα αυτό και σε επόμενα εξάμηνα, χωρίς να δικαιούται να επιλέξει και να εξεταστεί σε μαθήματα ανωτέρων εξαμήνων που προϋποθέτουν επιτυχή εξέταση στο υποχρεωτικό αυτό μάθημα.
Αν ο φοιτητής στην εξέταση, και ενώπιον της τριμελούς εξεταστικής επιτροπής, υποχρεωτικού μαθήματος της προηγούμενης παραγράφου, η γνώση του οποίου είναι επιστημονικά απαραίτητη για την παρακολούθηση και επιτυχή εξέταση υποχρεωτικών μαθημάτων ανωτέρων εξαμήνων, , μπορεί να συνεχίσει να εγγράφεται στο μάθημα αυτό και σε επόμενα εξάμηνα, χωρίς να δικαιούται να επιλέξει και να εξεταστεί σε μαθήματα ανωτέρων εξαμήνων που προϋποθέτουν επιτυχή εξέταση στο υποχρεωτικό αυτό μάθημα.
Μισθοδοσία Καθηγητών Πανεπιστημίου
Ένα πράγμα που σίγουρα δεν λέει το νομοσχέδιο είναι να περάσει η μισθοδοσία των καθηγητών και του κάθε είδους προσωπικού στα πανεπιστήμια. Είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα των ημίμετρων. Αυτό είναι στοιχείο της αυτοτέλειας αλλά και των ευθυνών που προέρχονται από αυτήν. Όταν η μισθοδοσία βγαίνει απ' ευθείας από τον κρατικό προϋπολογισμό, όλα τα πανεπιστήμια θα ζητούν περισσότερες θέσεις (όπως κάνουν σήμερα και έχουμε φαινόμενα τμημάτων που έχουν περισσότερους διδάσκοντες από τα μεγαλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου).
Αναθεώρηση του Συντάγματος
H κυβέρνηση, στην συζήτηση στην επιτροπή, απέρριψε όλες τις προτάσεις του ΠΑΣΟΚ. Τώρα που το ΠΑΣΟΚ απεχώρησε, ψηφίζει στην ολομέλεια κάποιες από τις προτάσεις του! Η επιφοίτηση του Αγίου Πνεύματος έχει αποδειχθεί χρήσιμη σε πολλές περιπτώσεις. Ισως αυτό αρχίσει να γίνεται και στην πολιτική. Γιατί, τι άλλο μεσολάβησε από την συζήτηση στην επιτροπή? Μήπως η κυβέρνηση ξαναδιάβασε τα επιχειρήματα των βουλευτών του ΠΑΣΟΚ στην επιτροπή και, σε δεύτερη ανάγνωση, τα βρήκε σωστά;
Wednesday, February 21, 2007
Το Νέο Νομοσχέδιο για τα Πανεπιστήμια
Ένα πρώτο σχόλιο για το νέο νομοσχέδιο:
Δυστυχώς, χάνεται μια μοναδική ευκαιρία. Η αυτοτέλεια που δίνεται στα πανεπιστήμια, δεν έχει καμμιά σχέση με τα διεθνώς κρατούντα.
Διαφωνώ με όσους, καλοπροαίρετα, ισχυρίζονται ότι είναι βήμα προς την σωστή κατεύθυνση. Κατά την γνώμη μου, είναι ένα μετέωρο βήμα στο κενό.
Δεν ξέρω αν ψηφιστεί. Ακόμα περισσότερο, δεν ξέρω αν θα εφαρμοστεί. Αυτό που προβλέπω είναι ατέλειωτες γενικές συνελεύσεις με κάποιο βιβλιαράκι στα χέρια με τον νέο νόμο, αντεγκλήσεις και πληθώρα προσφυγών στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Κρίμα...
Δυστυχώς, χάνεται μια μοναδική ευκαιρία. Η αυτοτέλεια που δίνεται στα πανεπιστήμια, δεν έχει καμμιά σχέση με τα διεθνώς κρατούντα.
Διαφωνώ με όσους, καλοπροαίρετα, ισχυρίζονται ότι είναι βήμα προς την σωστή κατεύθυνση. Κατά την γνώμη μου, είναι ένα μετέωρο βήμα στο κενό.
Δεν ξέρω αν ψηφιστεί. Ακόμα περισσότερο, δεν ξέρω αν θα εφαρμοστεί. Αυτό που προβλέπω είναι ατέλειωτες γενικές συνελεύσεις με κάποιο βιβλιαράκι στα χέρια με τον νέο νόμο, αντεγκλήσεις και πληθώρα προσφυγών στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Κρίμα...
Monday, February 19, 2007
ΑΡΘΡΟ ΤΟΥ TONY BLAIR ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΩΝ ΑΓΓΛΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ
(Ευχαριστώ ένα καλό φίλο για την ενημέρωση).
Τη νέα κυβερνητική πολιτική επιχορηγήσεων των Πανεπιστημίων της Βρεττανίας από ιδιωτικούς φορείς, δηλαδή επιχειρήσεις, πρώην σπουδαστές και φιλανθρωπικούς οργανισμούς περιγράφει ο Πρωθυπουργός της Αγγλίας Tony Blair, σε άρθρο του στις 15/2 στην εφημερίδα DAILY TELEGRAPH με τίτλο “Keeping universities up to the mark”.
Το νέο πρόγραμμα επιχορηγήσεων θα αποτελέσει την τρίτη μεγαλύτερη πηγή χρηματοδότησης των Πανεπιστημίων, μετά τις 10 δις στερλίνες που συνεισφέρουν οι φορολογούμενοι και τις 1.4 δις στερλίνες που συγκεντρώνονται από την καταβολή των διδάκτρων, γράφει ο Τ. Blair. Προσθέτει, δε, ότι η κυβέρνηση, με επιδότηση 200 εκ. Στερλινών στα επόμενα τρία χρόνια, στοχεύει να ωθήσει τα πανεπιστήμια να συγκεντρώσουν τουλάχιστον 400 εκ στερλίνες από ιδιωτικούς φορείς για την ανανέωση των εγκαταστάσεων, του προσωπικού και των υποτροφιών για τους σπουδαστές. Στο άρθρο του, ο Τ. Blair υπογραμμίζει, για ακόμη μια φορά, τη σημασία της εκπαίδευσης για την πρόοδο και ευημερία της χώρας, αλλά και την αναγκαιότητα διατήρησης του υψηλού επιπέδου των Βρετανικών Πανεπιστημίων.
Ο Τ. Blair ισχυρίζεται ότι η Αγγλία έχει το ίδιο ύψος δημόσιας χρηματοδότησης των πανεπιστημίων των όπως οι ΗΠΑ. Οι ιδιωτικές χορηγίες όμως στις ΗΠΑ είναι σημαντικά υψηλότερες. Το μέσο αμερικανικό πανεπιστήμιο έχει ιδωτικές χορηγίες 15 φορές υψηλότερες από το μέσο αγγλικό πανεπιστήμιο.Την στιγμή αυτή, περισσότερα από 200 αμερικανικά πανεπιστήμια έχουν ιδιωτικές χορηγίες ύψους μεγαλυτέρου από 100 χιλ. στερλίνες. Κάτι τέτοιο συμβαίνει μόνο με επτά βρετανικά πανεπιστήμια.
Άλλο μεγάλο θέμα που προβάλλεται στον Βρεττανικό Τύπο, είναι τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η UCAS (Υπηρεσία για την εισαγωγή στα Πανεπιστήμια και τα Κολλέγια της Βρετανίας), σύμφωνα με τα οποία, η αύξηση που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια στο ύψος των πανεπιστημιακών διδάκτρων, δεν αποθαρρύνει τους υποψήφιους φοιτητές, ο αριθμός των οποίων έχει αυξηθεί.
Τη νέα κυβερνητική πολιτική επιχορηγήσεων των Πανεπιστημίων της Βρεττανίας από ιδιωτικούς φορείς, δηλαδή επιχειρήσεις, πρώην σπουδαστές και φιλανθρωπικούς οργανισμούς περιγράφει ο Πρωθυπουργός της Αγγλίας Tony Blair, σε άρθρο του στις 15/2 στην εφημερίδα DAILY TELEGRAPH με τίτλο “Keeping universities up to the mark”.
Το νέο πρόγραμμα επιχορηγήσεων θα αποτελέσει την τρίτη μεγαλύτερη πηγή χρηματοδότησης των Πανεπιστημίων, μετά τις 10 δις στερλίνες που συνεισφέρουν οι φορολογούμενοι και τις 1.4 δις στερλίνες που συγκεντρώνονται από την καταβολή των διδάκτρων, γράφει ο Τ. Blair. Προσθέτει, δε, ότι η κυβέρνηση, με επιδότηση 200 εκ. Στερλινών στα επόμενα τρία χρόνια, στοχεύει να ωθήσει τα πανεπιστήμια να συγκεντρώσουν τουλάχιστον 400 εκ στερλίνες από ιδιωτικούς φορείς για την ανανέωση των εγκαταστάσεων, του προσωπικού και των υποτροφιών για τους σπουδαστές. Στο άρθρο του, ο Τ. Blair υπογραμμίζει, για ακόμη μια φορά, τη σημασία της εκπαίδευσης για την πρόοδο και ευημερία της χώρας, αλλά και την αναγκαιότητα διατήρησης του υψηλού επιπέδου των Βρετανικών Πανεπιστημίων.
Ο Τ. Blair ισχυρίζεται ότι η Αγγλία έχει το ίδιο ύψος δημόσιας χρηματοδότησης των πανεπιστημίων των όπως οι ΗΠΑ. Οι ιδιωτικές χορηγίες όμως στις ΗΠΑ είναι σημαντικά υψηλότερες. Το μέσο αμερικανικό πανεπιστήμιο έχει ιδωτικές χορηγίες 15 φορές υψηλότερες από το μέσο αγγλικό πανεπιστήμιο.Την στιγμή αυτή, περισσότερα από 200 αμερικανικά πανεπιστήμια έχουν ιδιωτικές χορηγίες ύψους μεγαλυτέρου από 100 χιλ. στερλίνες. Κάτι τέτοιο συμβαίνει μόνο με επτά βρετανικά πανεπιστήμια.
Άλλο μεγάλο θέμα που προβάλλεται στον Βρεττανικό Τύπο, είναι τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η UCAS (Υπηρεσία για την εισαγωγή στα Πανεπιστήμια και τα Κολλέγια της Βρετανίας), σύμφωνα με τα οποία, η αύξηση που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια στο ύψος των πανεπιστημιακών διδάκτρων, δεν αποθαρρύνει τους υποψήφιους φοιτητές, ο αριθμός των οποίων έχει αυξηθεί.
Cambridge: Στόχος η συγκέντρωση 1 δισ. Λιρών από Ιδιώτες
Το Πανεπιστήμιο του Cambridge ανακοίνωσε προ ημερών (βλ. πχ. Guardian, 15/2), ότι έχει συγκεντρώσει 500 εκ. λίρες στερλίνες στην μεγάλη προσπάθεια που έχει ξεκινήσει για συγκέντρωση χρημάτων ώστε να ελαττώσει την εξάρτησή σου από τις κρατικές επιχορηγήσεις.
Στόχος του πανεπιστημίου, ενός από τα κορυφαία στον κόσμο, είναι να συγκεντρώσει 1 δισ. λίρες μέχρι το 2012 από πλουσίους δωρητές και παλαιούς αποφοίτους. Η προσπάθεια ξεκίνησε το 2005. Τα χρήματα αυτά θα χρησιμοποιηθούν για την ανακαίνιση των ιστορικών κτιρίων του πανεπιστημίου και την χρηματοδότηση νέων ερευνητικών προγραμμάτων.
Με την κίνησή του αυτή το Cambridge ακολουθεί τον δρόμο άλλων μεγάλων δημοσίων πανεπιστημίων στην προσπάθεια που κάνουν να ανταγωνισθούν τα μεγάλα ιδιωτικά πανεπιστήμια. (Π.χ. το πανεπιστήμιο του Berkeley στην Καλιφόρνια, έχει περιορίσει το ποσοστό των εσόδων του από την πολιτειακή χρηματοδότηση στο 14% μόνο του προϋπολογισμού του, από 40% που ήταν μέχρι πρόσφατα).
Η ακαδημαϊκή πρύτανης (Vice-chancellor) του πανεπιστημίου του Cambridge δήλωσε ότι οι ιδιωτικές χρηματοδοτήσεις θα ισχυροποιήσουν την θέση του Cambridge στην λίστα των πανεπιστημίων παγκοσμίου κλάσεως.
Ο πρωθυπουργός της Μ. Βρετανίας ανακοίνωσε προχθές, σχέδιο με το οποίο θα δίνονται κίνητρα στους πτυχιούχους, στις επιχειρήσεις και στους φιλανθρώπους να κάνουν δωρεές στα πανεπιστήμια. Ακολουθώντας το παράδειγμα των ΗΠΑ, η Αγγλική κυβέρνηση θα χρηματοδοτεί ισόποσα ιδιωτικές δωρεές.
Στόχος του πανεπιστημίου, ενός από τα κορυφαία στον κόσμο, είναι να συγκεντρώσει 1 δισ. λίρες μέχρι το 2012 από πλουσίους δωρητές και παλαιούς αποφοίτους. Η προσπάθεια ξεκίνησε το 2005. Τα χρήματα αυτά θα χρησιμοποιηθούν για την ανακαίνιση των ιστορικών κτιρίων του πανεπιστημίου και την χρηματοδότηση νέων ερευνητικών προγραμμάτων.
Με την κίνησή του αυτή το Cambridge ακολουθεί τον δρόμο άλλων μεγάλων δημοσίων πανεπιστημίων στην προσπάθεια που κάνουν να ανταγωνισθούν τα μεγάλα ιδιωτικά πανεπιστήμια. (Π.χ. το πανεπιστήμιο του Berkeley στην Καλιφόρνια, έχει περιορίσει το ποσοστό των εσόδων του από την πολιτειακή χρηματοδότηση στο 14% μόνο του προϋπολογισμού του, από 40% που ήταν μέχρι πρόσφατα).
Η ακαδημαϊκή πρύτανης (Vice-chancellor) του πανεπιστημίου του Cambridge δήλωσε ότι οι ιδιωτικές χρηματοδοτήσεις θα ισχυροποιήσουν την θέση του Cambridge στην λίστα των πανεπιστημίων παγκοσμίου κλάσεως.
Ο πρωθυπουργός της Μ. Βρετανίας ανακοίνωσε προχθές, σχέδιο με το οποίο θα δίνονται κίνητρα στους πτυχιούχους, στις επιχειρήσεις και στους φιλανθρώπους να κάνουν δωρεές στα πανεπιστήμια. Ακολουθώντας το παράδειγμα των ΗΠΑ, η Αγγλική κυβέρνηση θα χρηματοδοτεί ισόποσα ιδιωτικές δωρεές.
Friday, February 16, 2007
Φοιτητικές Δραστηριότητες στο Πανεπιστήμιο του ΜΠΕΡΚΛΕΥ
Ο Πρύτανης του πανεπιστημίου του ΜΠΕΡΚΛΕΥ Robert J. Birgeneau ανακοίνωσε σήμερα ότι, σε συνεργασία με τον σύλλογο των φοιτητών του πανεπιστημίου, οργανώνει ένα διαγωνισμό $138,000 για ευρηματικές ιδέες των φοιτητών του πανεπιστημίου σε ένα ευρύ φάσμα θεμάτων όπως οι «πράσινες» πόλεις, οι παραμελημένες ασθένειες, η μείωση της παγκόσμιας φτώχειας, οι καινοτομίες στα προγράμματα σπουδών, η πολιτική για τις επιστήμες, η βελτίωση της φοιτητικής ζωής, η συνθετική βιολογία, και η χρήση τεχνολογίας της πληροφορίας για το καλό της κοινωνίας.
Τα αποτελέσματα του διαγωνισμού της προηγούμενης χρονιάς έχουν ήδη αλλάξει την ζωή στο πανεπιστήμιο με νέα προσφερόμενα μαθήματα, προγράμματα σε αναπτυσσόμενες χώρες, και άλλες δραστηριότητες που προήλθαν από την διεπιστημονική συνεργασία των φοιτητών του ΜΠΕΡΚΛΕΥ.
Δημοσιοποιώ αυτή την δραστηριότητα στα ελληνικά γιατί θεωρώ ότι αποτελεί ένα από τους καλύτερους τρόπους συνεργασίας διοίκησης πανεπιστημίου και φοιτητικού συλλόγου με σημαντικά αποτελέσματα και για τους φοιτητές αλλά και για την κοινωνία.
Τα αποτελέσματα του διαγωνισμού της προηγούμενης χρονιάς έχουν ήδη αλλάξει την ζωή στο πανεπιστήμιο με νέα προσφερόμενα μαθήματα, προγράμματα σε αναπτυσσόμενες χώρες, και άλλες δραστηριότητες που προήλθαν από την διεπιστημονική συνεργασία των φοιτητών του ΜΠΕΡΚΛΕΥ.
Δημοσιοποιώ αυτή την δραστηριότητα στα ελληνικά γιατί θεωρώ ότι αποτελεί ένα από τους καλύτερους τρόπους συνεργασίας διοίκησης πανεπιστημίου και φοιτητικού συλλόγου με σημαντικά αποτελέσματα και για τους φοιτητές αλλά και για την κοινωνία.
Ιδιωτικά Πανεπιστήμια στην Σουηδία. Ο διάλογος Σημίτη-Πέρσον.
Ειχα αναφερθεί σε προηγούμενο σημείωμά μου (31/1), στην ερώτηση του Κ. Σημίτη στον Γκ.Πέρσον για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια στην Σουηδία. Δεν ήξερα τό ακριβές περιεχόμενο του διαλόγου. Το βρήκα στην σημερινή (3/2) Ημερησία και το αντιγράφω από εκεί. Είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον, γιατί απαντά στο γενικώτερο ερώτημα για τα πανεπιστήμια και το μέλλον τους. Θα ήταν καλό να διαβάσουν την απάντηση του Γκ. Πέρσον όσοι ανησυχούν για την δημόσια παιδεία στην Ελλάδα. Κια ελπίζω να μην τον κατατάξουν στους πράκτορες του διεθνούς κεφαλαίου.
K. ΣHMITHΣ: Eυχαριστώ Goran. Στην ομιλία σου αναφέρθηκες στην ανάπτυξη των πανεπιστημίων στη χώρα σου. Στην Eλλάδα έχουμε ένα από τα υψηλότερα ποσοστά στην Eυρώπη νέων που αποφοιτούν από τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και εγγράφονται μετά στα πανεπιστήμια. Παρ όλα αυτά, απέχουμε ακόμα πολύ από το να είμαστε μια κοινωνία της γνώσης. Σημαντική προϋπόθεση για την κοινωνία της γνώσης είναι η ποιότητα των πανεπιστημίων. Πώς εξασφαλίζετε αυτή την ποιότητα στη Σουηδία; Γίνεται αξιολόγηση των πανεπιστημίων; Kαι υπάρχουν ιδιωτικά πανεπιστήμια στη Σουηδία;
Γκ. ΠEPΣON: Nαι, υπάρχουν ιδιωτικά πανεπιστήμια και υπάρχει ένα σύστημα αξιολόγησης των αποτελεσμάτων των πανεπιστημίων μας, που συχνά πραγματοποιείται από το Aνώτατο Συμβούλιο της Aνώτερης Eκπαίδευσης, αλλά πάντοτε με τη βοήθεια εμπειρογνωμόνων από άλλες χώρες, που αξιολογούν αν επιτυγχάνουμε αποτελέσματα που είναι αρκετά καλά ή όχι. Γιατί στο κάτω-κάτω πρόκειται για μια διεθνή δραστηριότητα. Ένα πανεπιστήμιο είναι ένας διεθνής φορέας. Eκπαιδεύεις την επόμενη γενιά και η επόμενη γενιά θα είναι μια παγκοσμιοποιημένη γενιά. Xρειάζεται μια εκπαίδευση που να είναι ανταγωνιστική σε σχέση με άλλες χώρες. Πρέπει να είσαι ο καλύτερος και δεν μπορείς να ξέρεις αν είσαι ο καλύτερος αν δεν συγκρίνεις τα αποτελέσματά σου με τους άλλους και πρέπει να το κάνεις αυτό συνεχώς.
Aυτό πάντως είναι κάτι το επίπονο και δεν είναι εύκολο να γίνει εσωτερικά, από τις δομές των ίδιων των πανεπιστημίων. Eίναι όμως απαραίτητο να γίνεται αν πρόκειται να δαπανούμε τεράστια ποσά για τον τομέα αυτό.
Eίχαμε μια αύξηση τα τελευταία 10-15 χρόνια των δαπανών. Tώρα πρέπει να εστιάσουμε στην ποιότητα. Mερικές φορές είναι δύσκολο να γίνουν τα δύο αυτά πράγματα ταυτόχρονα. Aπό την άλλη πλευρά μια χώρα που δεν έχει υψηλούς στόχους για την πανεπιστημιακή της παιδεία, δεν θα είναι ποτέ ανταγωνιστική. Προσπαθούμε συνεχώς να βρούμε τρόπους συνεργασίας ανάμεσα στις εταιρείες, στις μεγάλες πολυεθνικές σουηδικές εταιρίες και τα πανεπιστήμια.
Yπάρχουν αυτοί που λένε ότι οι δύο αυτοί τομείς έχουν λίγο-πολύ ενσωματωθεί μεταξύ τους. Aυτό είναι υπερβολικό. Yπάρχει όμως στενή συνεργασία. Tα μεγάλα πανεπιστήμια σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό έχουν στενή συνεργασία με τις μεγάλες σουηδικές πολυεθνικές εταιρείες.
Eίμαστε μια μικρή χώρα. Δεν έχουμε τόσο πολλούς πόρους. Aν θέλουμε να είμαστε ανταγωνιστικοί στην παγκόσμια αγορά πρέπει να δημιουργήσουμε την κρίσιμη μάζα. Δεν είναι δυνατό να το κάνουμε αυτό χωρίς στενή συνεργασία με τον βιομηχανικό τομέα. Όταν λέω ότι το 4% του AEΠ πάει για έρευνα και ανάπτυξη αυτό είναι το επίσημο νούμερο που μας δίνει η EUROSTAT, η Eυρωπαϊκή Στατιστική Yπηρεσία. Aλλά αυτό το 4% είναι 1% από τον Δημόσιο Tομέα και 3% από τη βιομηχανία, από τον Iδιωτικό Tομέα. Aλλά αυτό το μείγμα έχει αποβεί μέχρι στιγμής εξαιρετικά ανταγωνιστικό.
Eίμαστε πάρα πολύ ρεαλιστές. Όσον αφορά στα ιδιωτικά πανεπιστήμια, πράγματι, ισχύουν οι ίδιες προϋποθέσεις για την είσοδο σε αυτά τα πανεπιστήμια που ισχύουν για την εισαγωγή και στα δημόσια και υπάρχουν οι ίδιες συνθήκες για τους φοιτητές που συμμετέχουν στα διάφορα προγράμματα. Yπάρχει το ίδιο σύστημα δημόσιας υποστήριξης, όπως και για τα δημόσια πανεπιστήμια. Δεν βλέπω κανένα πρόβλημα επ αυτού.
K. ΣHMITHΣ: Eυχαριστώ Goran. Στην ομιλία σου αναφέρθηκες στην ανάπτυξη των πανεπιστημίων στη χώρα σου. Στην Eλλάδα έχουμε ένα από τα υψηλότερα ποσοστά στην Eυρώπη νέων που αποφοιτούν από τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και εγγράφονται μετά στα πανεπιστήμια. Παρ όλα αυτά, απέχουμε ακόμα πολύ από το να είμαστε μια κοινωνία της γνώσης. Σημαντική προϋπόθεση για την κοινωνία της γνώσης είναι η ποιότητα των πανεπιστημίων. Πώς εξασφαλίζετε αυτή την ποιότητα στη Σουηδία; Γίνεται αξιολόγηση των πανεπιστημίων; Kαι υπάρχουν ιδιωτικά πανεπιστήμια στη Σουηδία;
Γκ. ΠEPΣON: Nαι, υπάρχουν ιδιωτικά πανεπιστήμια και υπάρχει ένα σύστημα αξιολόγησης των αποτελεσμάτων των πανεπιστημίων μας, που συχνά πραγματοποιείται από το Aνώτατο Συμβούλιο της Aνώτερης Eκπαίδευσης, αλλά πάντοτε με τη βοήθεια εμπειρογνωμόνων από άλλες χώρες, που αξιολογούν αν επιτυγχάνουμε αποτελέσματα που είναι αρκετά καλά ή όχι. Γιατί στο κάτω-κάτω πρόκειται για μια διεθνή δραστηριότητα. Ένα πανεπιστήμιο είναι ένας διεθνής φορέας. Eκπαιδεύεις την επόμενη γενιά και η επόμενη γενιά θα είναι μια παγκοσμιοποιημένη γενιά. Xρειάζεται μια εκπαίδευση που να είναι ανταγωνιστική σε σχέση με άλλες χώρες. Πρέπει να είσαι ο καλύτερος και δεν μπορείς να ξέρεις αν είσαι ο καλύτερος αν δεν συγκρίνεις τα αποτελέσματά σου με τους άλλους και πρέπει να το κάνεις αυτό συνεχώς.
Aυτό πάντως είναι κάτι το επίπονο και δεν είναι εύκολο να γίνει εσωτερικά, από τις δομές των ίδιων των πανεπιστημίων. Eίναι όμως απαραίτητο να γίνεται αν πρόκειται να δαπανούμε τεράστια ποσά για τον τομέα αυτό.
Eίχαμε μια αύξηση τα τελευταία 10-15 χρόνια των δαπανών. Tώρα πρέπει να εστιάσουμε στην ποιότητα. Mερικές φορές είναι δύσκολο να γίνουν τα δύο αυτά πράγματα ταυτόχρονα. Aπό την άλλη πλευρά μια χώρα που δεν έχει υψηλούς στόχους για την πανεπιστημιακή της παιδεία, δεν θα είναι ποτέ ανταγωνιστική. Προσπαθούμε συνεχώς να βρούμε τρόπους συνεργασίας ανάμεσα στις εταιρείες, στις μεγάλες πολυεθνικές σουηδικές εταιρίες και τα πανεπιστήμια.
Yπάρχουν αυτοί που λένε ότι οι δύο αυτοί τομείς έχουν λίγο-πολύ ενσωματωθεί μεταξύ τους. Aυτό είναι υπερβολικό. Yπάρχει όμως στενή συνεργασία. Tα μεγάλα πανεπιστήμια σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό έχουν στενή συνεργασία με τις μεγάλες σουηδικές πολυεθνικές εταιρείες.
Eίμαστε μια μικρή χώρα. Δεν έχουμε τόσο πολλούς πόρους. Aν θέλουμε να είμαστε ανταγωνιστικοί στην παγκόσμια αγορά πρέπει να δημιουργήσουμε την κρίσιμη μάζα. Δεν είναι δυνατό να το κάνουμε αυτό χωρίς στενή συνεργασία με τον βιομηχανικό τομέα. Όταν λέω ότι το 4% του AEΠ πάει για έρευνα και ανάπτυξη αυτό είναι το επίσημο νούμερο που μας δίνει η EUROSTAT, η Eυρωπαϊκή Στατιστική Yπηρεσία. Aλλά αυτό το 4% είναι 1% από τον Δημόσιο Tομέα και 3% από τη βιομηχανία, από τον Iδιωτικό Tομέα. Aλλά αυτό το μείγμα έχει αποβεί μέχρι στιγμής εξαιρετικά ανταγωνιστικό.
Eίμαστε πάρα πολύ ρεαλιστές. Όσον αφορά στα ιδιωτικά πανεπιστήμια, πράγματι, ισχύουν οι ίδιες προϋποθέσεις για την είσοδο σε αυτά τα πανεπιστήμια που ισχύουν για την εισαγωγή και στα δημόσια και υπάρχουν οι ίδιες συνθήκες για τους φοιτητές που συμμετέχουν στα διάφορα προγράμματα. Yπάρχει το ίδιο σύστημα δημόσιας υποστήριξης, όπως και για τα δημόσια πανεπιστήμια. Δεν βλέπω κανένα πρόβλημα επ αυτού.
Thursday, February 15, 2007
Το Μεσογειακό Αγρονομικό Ινστιτούτο Χανίων (συνέχεια)
Στο σχετικό θέμα προστέθηκε ένα πολύ ενδιαφέρον σχόλιο από τον κ. Χαράλαμπο Σαμαρτζίδη με ποσοστικά στοιχεία για τους πτυχιούχους του Ινστιτούτου και την επιστημονική τους δουλειά. Τα βρίσκω πολύ χρήσιμα και τον ευχαριστώ. Θα ήταν χρήσιμο να δημοσιοπούνται να αντίστοιχα στοιχεία των πανεπιστημίων. Ελπίζω, το επόμενο βήμα του ινστιτούτου να είναι η αξιολόγησή του από διεθνή επιτροπή αξιολογητών.
Wednesday, February 14, 2007
Αυτοτέλεια και Νέα Τμήματα στα Πανεπιστήμια
Ανακοινώθηκαν τα μηχανογραφικά για τις εισαγωγικές εξετάσεις. Σε αυτά υπάρχουν νέα τμήματα! Αν η κυβέρνηση είναι ειλικρινής στις προθέσεις της για αυτοτέλεια των πανεπιστημίων και αν πράγματι θέλει να καταθέσει σύντομα σχετικό νόμο, γιατί βιάζεται να δημιουργήσει τώρα νέα τμήματα;
Ντόρα Μπακογιάννη, Εκσυγχρονισμός και Νέα Τμήματα
Η Ντόρα Μπακογιάννη, σε επίσκεψή της στην Δράμα, μίλησε για την ανάγκη εκσυγχρονισμού των Πανεπιστημίων. Ταυτόχρονα, ζήτησε την ίδρυση πανεπιστημιακού τμήματος στην Δράμα!
Monday, February 05, 2007
Πανεπιστήμια, Αυτοτέλεια και Συμβούλιο της Επικρατείας
Στο in.gr είδα μια είδηση σχετικά με επικείμενη απόφαση του ΣτΕ για το αν τα Γενικά Τμήματα των πανεπιστημίων μπορούν να οργανώνουν μεταπτυχιακά προγράμματα.
Δεν είναι αυτό ένα θέμα που θα έπρεπε να ανήκει στην αρμοδιότητα των πανεπιστημίων και να καθορίζεται από τους εσωτερικούς τους κανονισμούς;
Το εντυπωσιακό είναι ότι, σύμφωνα με το δημοσίευμα, το ΣτΕ θεώρησε ένα διδαχθέν μάθημα ως μη διδαχθέν!
Δεν είναι αυτό ένα θέμα που θα έπρεπε να ανήκει στην αρμοδιότητα των πανεπιστημίων και να καθορίζεται από τους εσωτερικούς τους κανονισμούς;
Το εντυπωσιακό είναι ότι, σύμφωνα με το δημοσίευμα, το ΣτΕ θεώρησε ένα διδαχθέν μάθημα ως μη διδαχθέν!
Saturday, February 03, 2007
To Άρθρο 16 και Το Μεσογειακό Αγρονομικό Ινστιτούτο Χανίων
Τα ΝΕΑ δημοσιεύουν σήμερα ένα εξαιρετικά επίκαιρο άρθρο που επιβεβαιώνει τον παραλογισμό που δημιουργεί η παρούσα διατύπωση του άρθρου 16 του Συντάγματος.
Οι υποτιτλοι του κειμένου (Μάστερ στον παραλογισμό, Κρατικά πτυχία αναγνωρίζονται σε όλο τον κόσμο αλλά όχι στην Ελλάδα), είναι εύγλωττοι.
Το ΜΑΙΧ, έχει φοιτητές απ' όλο τον κόσμο και έξι μεταπτυχιακά, προγράμματα, χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από το Ελληνικό Δημόσιο διά του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, οι φοιτητές του όχι μόνο δεν πληρώνουν δίδακτρα αλλά στη συντριπτική τους πλειονότητα φοιτούν με υποτροφία, και οι μεταπτυχιακοί τίτλοι σπουδών που παρέχει αναγνωρίζονται σε όλο τον κόσμο - εκτός από την Ελλάδα.
Οι υποτιτλοι του κειμένου (Μάστερ στον παραλογισμό, Κρατικά πτυχία αναγνωρίζονται σε όλο τον κόσμο αλλά όχι στην Ελλάδα), είναι εύγλωττοι.
Το ΜΑΙΧ, έχει φοιτητές απ' όλο τον κόσμο και έξι μεταπτυχιακά, προγράμματα, χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από το Ελληνικό Δημόσιο διά του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, οι φοιτητές του όχι μόνο δεν πληρώνουν δίδακτρα αλλά στη συντριπτική τους πλειονότητα φοιτούν με υποτροφία, και οι μεταπτυχιακοί τίτλοι σπουδών που παρέχει αναγνωρίζονται σε όλο τον κόσμο - εκτός από την Ελλάδα.
Ο υπολογιστής των $100 στα ελληνικά σχολεία
Στην σημερινή Καθημερινή δημοσιεύεται η είδηση ότι από την νέα σχολική χρονιά θα αρχίσει πιλοτικά η διανομή των φορητών υπολογιστών των $100 σε μαθητές, με στόχο αργότερα να επεκταθεί.
Αυτό αποτελεί μια πολύ θετική εξέλιξη. Όταν τον Οκτώβρη του 2005 ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ πρότεινε να υιοθετήσει η Ελλάδα την πρωτοβουλία αυτή, η κυβέρνηση απέρριψε την πρότασή του, με τον ισχυρισμό ότι έχει άλλη πολιτική στο θέμα (χωρίς να εξηγήσει ποια είναι η πολιτική αυτή).
Αυτό αποτελεί μια πολύ θετική εξέλιξη. Όταν τον Οκτώβρη του 2005 ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ πρότεινε να υιοθετήσει η Ελλάδα την πρωτοβουλία αυτή, η κυβέρνηση απέρριψε την πρότασή του, με τον ισχυρισμό ότι έχει άλλη πολιτική στο θέμα (χωρίς να εξηγήσει ποια είναι η πολιτική αυτή).
Friday, February 02, 2007
Άρθρο 24, Πρόταση Μομφής και Εξελίξεις στην Παιδεία
Η κατάσταση που δημιουργήθηκε με τον τρόπο που χειρίστηκε η κυβέρνηση στην επιτροπή αναθεώρησης την συζήτηση για το άρθρο 24, η πρόταση μομφής του ΠΑΣΟΚ που ακολούθησε, η πολιτική ένταση στην οποία εισέρχεται η χώρα και η αντιπαράθεση μεταξύ των πανεπιστημιακών δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για αισιοδοξία. Θα έλεγα ότι όλα τα θέματα μεταφέρονται για μετά τις εκλογές. Με αυτή την έννοια –και όσο αφορά την παιδεία- όσο νωρίτερα γίνουν οι εκλογές τόσο καλύτερα. Και είναι φανερό ότι –για πρώτη φορά στην Ελλάδα- οι εκλογές σε μια τέτοια περίπτωση θα έχουν πρώτο θέμα την παιδεία.
Άρθρο 16 και άρθρο 24
Έχει δημιουργηθεί μεγάλο θέμα με την κατάσταση που επεκράτησε στην επιτροπή της Βουλής κατά την συζήτηση για την αναθεώρηση του άρθρου 24. Διαβάζοντας τα επίσημα πρακτικά, αισθάνεται κανείς πλήρη απογοήτευση.
Thursday, February 01, 2007
Δημόσια Πανεπιστήμια, Συνεργασίες με Ιδιώτες Berkeley-BP
Το μεγαλύτερο δημόσιο πανεπιστήμιο της Αμερικής –και ένα από τα κορυφαία στον κόσμο- το Berkeley στην Καλιφόρνια, ανακοίνωσε σήμερα ότι επελέγη να χρηματοδοτηθεί με το εκπληκτικό πόσο των $500 εκ. από την εταιρία BP, για να πραγματοποιήσει πρωτοποριακή έρευνα σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Το ερευνητικό αυτό πρόγραμμα θα μεταμορφώσει την ενεργειακή πολιτική τόσο στις ΗΠΑ όσο και στον πλανήτη γενικότερα.
Το πρόγραμμα αυτό είναι δεκαετές και θα εκτελεσθεί σε συνεργασία με το Lawrence Berkeley National Laboratory (που επίσης διοικείται από το Berkeley) και με το πανεπιστήμιο του Illinois στο Urbana-Champaign.
Για τον σκοπό αυτό θα δημιουργηθεί ένα νέο Ινστιτούτο Ενέργειας και Βιοεπιστημών - the Energy Biosciences Institute (EBI) – που θα εστιασθεί στην βιοτεχνολογία για να παράγει καύσιμα για μεταφορές κατασκευασμένα από φυτά.
Έχουμε εδώ ένα δημόσιο πανεπιστήμιο με μακρά φιλελεύθερη παράδοση να συνεργάζεται με ένα ιδιωτικό πετρελαϊκό κολοσσό για τον οποίο οι προοδευτικοί άνθρωποι δεν έχουν τις καλύτερες εντυπώσεις. Όμως, ο στόχος του προγράμματος είναι τόσο σημαντικός για το μέλλον της ανθρωπότητας που δύσκολα μπορεί να έχει κανείς αντίρρηση σε μια τέτοια συνεργασία.
Το πρόγραμμα αυτό είναι δεκαετές και θα εκτελεσθεί σε συνεργασία με το Lawrence Berkeley National Laboratory (που επίσης διοικείται από το Berkeley) και με το πανεπιστήμιο του Illinois στο Urbana-Champaign.
Για τον σκοπό αυτό θα δημιουργηθεί ένα νέο Ινστιτούτο Ενέργειας και Βιοεπιστημών - the Energy Biosciences Institute (EBI) – που θα εστιασθεί στην βιοτεχνολογία για να παράγει καύσιμα για μεταφορές κατασκευασμένα από φυτά.
Έχουμε εδώ ένα δημόσιο πανεπιστήμιο με μακρά φιλελεύθερη παράδοση να συνεργάζεται με ένα ιδιωτικό πετρελαϊκό κολοσσό για τον οποίο οι προοδευτικοί άνθρωποι δεν έχουν τις καλύτερες εντυπώσεις. Όμως, ο στόχος του προγράμματος είναι τόσο σημαντικός για το μέλλον της ανθρωπότητας που δύσκολα μπορεί να έχει κανείς αντίρρηση σε μια τέτοια συνεργασία.
Subscribe to:
Posts (Atom)
Posts
