Η εισήγηση της Υπουργού Παιδείας στο Υπουργικό Συμβούλιο (4/3/10)
Μέρος Α’
Από το Σήμερα…..
στο Νέο Σχολείο με Πρώτα το Μαθητή
Επιγραμματικά…..
ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΕΝΑ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΩΡΙΣ… ΤΟΙΧΟΥΣ!
1. ΠΡΩΤΑ Ο ΜΑΘΗΤΗΣ. Είναι η νέα αντίληψη στο νέο σχολείο που οραματιζόμαστε. Ξεκινάμε από το άλφα, όπως λέμε ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ. Προσαρμόζουμε το ελληνικό σχολείο στις ανάγκες της σύγχρονης εποχής, βάζοντας στο επίκεντρο τη βασική αυτή κατευθυντήρια επιλογή της πολιτικής μας. Οι επιλογές, οι ρυθμίσεις, οι επενδύσεις, οι αποφάσεις μας αφορούν πρώτα από όλα την ποιότητα της εκπαίδευσης δηλαδή στο αποτέλεσμα για τον μαθητή
2. ΚΑΝΕΝΑ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΚΑΝΕΝΑ ΠΑΙΔΙ ΔΕΝ ΑΦΗΝΟΥΜΕ ΝΑ ΜΕΙΝΕΙ ΠΙΣΩ. Τα παιδιά μας, οι νέοι και οι νέες μας, βρίσκονται μπροστά σε τεράστιες προκλήσεις που αφορούν το μέλλον τους. Για να τις αντιμετωπίσουν με επιτυχία, για να κάνουν τα όνειρά τους πραγματικότητα, χρειάζονται πολύ ευρύτερες γνώσεις και δεξιότητες απ’ ό,τι χρειάστηκαν ποτέ στο παρελθόν. Τα εφόδια που θα πάρουν από το σχολείο σήμερα, θα είναι οι αυριανές ευκαιρίες τους για κοινωνική πρόοδο και επιτυχία. Και αυτό αφορά όλα τα παιδιά, χωρίς κοινωνικές, οικονομικές, μορφωτικές, θρησκευτικές ή πολιτισμικές διακρίσεις και ανισότητες.
3. Το ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ απαιτεί ανασχεδιασμό σε βάθος. Με νέα αναλυτικά προγράμματα, νέες διδακτικές μεθόδους, καινοτόμες δράσεις, πολιτιστική ζωή και με σύγχρονα ψηφιακά εκπαιδευτικά μέσα.
4. Το Νέο Σχολείο είναι πρώτα απ’ όλα ΕΝΑ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΩΡΙΣ…ΤΟΙΧΟΥΣ! Ένα σχολείο ανοικτό στις ιδέες, και στην κοινωνία, στην γνώση και το μέλλον, που αξιοποιεί κάθε σύγχρονο εργαλείο. Ο διαδραστικός πίνακας, το ηλεκτρονικό βιβλίο, το ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικό, ο προσωπικός μαθητικός υπολογιστής:
- διευρύνουν τους ορίζοντες κάθε μαθητή και μαθήτριας,
- καταργούν τα σύνορα της γνώσης,
- διευκολύνουν την επικοινωνία με τον εκπαιδευτικό,
- συνδράμουν στο να ολοκληρώνεται η μαθητική διαδικασία στο σχολείο, ώστε «η τσάντα να μένει στο σχολείο»,
- εμπλουτίζουν τον μαθητικό βίο με δραστηριότητες εκπαιδευτικού παιχνιδιού και δημιουργικές εργασίες.
5. Το Νέο Σχολείο κτίζεται με θεμέλια στο νηπιαγωγείο και το Δημοτικό. Επικεντρώνουμε στην πραγματική μαθητική ζωή, έτσι όπως αυτή ξεκινάει από το νηπιαγωγείο και συνεχίζεται στο Δημοτικό, το Γυμνάσιο και το Λύκειο. Δεν επικεντρώνουμε στις εισαγωγικές εξετάσεις όπως συνέβη αρκετές φορές μέχρι σήμερα, - χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα - αλλά εκεί που μπαίνουν βάσεις της μάθησης. αλλά και του νέου τρόπου πρόσβασης στα ΑΕΙ.
6. ΜΕ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΗ ΤΟΝ ΜΑΧΟΜΕΝΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ, το Νέο Σχολείο θα πετύχει τους στόχους του. Το Νέο Σχολείο δίνει έμφαση στη συνάρθρωση, τη συνέργεια και τον συντονισμό μεταξύ των βαθμίδων της εκπαίδευσης. Ισχυροποιείται ο ρόλος του εκπαιδευτικού στη διαδικασία αναβάθμισης του σχολείου, με πρωτοβουλίες αυτενέργειας και κίνητρα καινοτομίας, με τις γνώσεις που χρειάζεται για να ανταποκριθεί στην υψηλή αποστολή του και με αντίστοιχο υψηλό κύρος, θέση στην κοινωνία και αμοιβή.
7. ΠΡΑΣΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Το Νέο Σχολείο καλλιεργεί την περιβαλλοντική συνείδηση στο Μαθητή. Η εξοικονόμηση ενέργειας, Η υγιεινή διατροφή, η φροντίδα και ο σεβασμός στο περιβάλλον και η ικανότητα αξιοποίησής του με βιώσιμο τρόπο περνάει από τη βιωματική γνώση και το «παιχνίδι» του μαθητή με τη φύση που μετατρέπεται σε προστασία και αγάπη για αυτήν.
8. ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ , σε αρμονική σύνδεση με τη Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης. Το νέο σχολείο συνδέεται με τις τοπικές κοινωνίες. Είναι το σχολείο όπου θεσμικό και ουσιαστικό ρόλο έχουν όλοι: οι εκπαιδευτικοί, οι γονείς, οι ίδιοι οι μαθητές, η τοπική αυτοδιοίκηση. Η νέα διοικητική δομή της Χώρας, αποτελεί την βάση για μια νέα σχέση παιδείας και τοπικής κοινωνίας, με μεταφορά νέων αρμοδιοτήτων στο πλαίσιο του Συντάγματος.
9. ΔΗΜΟΣΙΑ, ΔΩΡΕΑΝ ΚΑΙ ΥΨΗΛΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΠΑΙΔΕΙΑ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ. Κεντρική προγραμματική δέσμευση του ΠΑΣΟΚ. Η εκπαίδευση παραμένει προτεραιότητα στον προϋπολογισμό, παρά την εξαιρετικά αρνητική και δύσκολη δημοσιονομική συγκυρία. Η επιλογή αυτή αντανακλά τη βαθιά μας πεποίθηση πως το κλειδί, για την αναπτυξιακή προοπτική, την συνολική και ατομική πρόοδο είναι η παιδεία.
Α1. Η Σκληρή Πραγματικότητα του Νέου Σχολείου
Το σχολείο σήμερα μοιάζει συχνά με χώρο καταναγκαστικού έργου όπου λείπει η χαρά της μάθησης, της έρευνας και ανακάλυψης, της δημιουργίας. Το σχολείο έχει υποβιβαστεί από τις απαιτήσεις μιας στεγνής γνώσης με υπερφορτωμένο πρόγραμμα, που στις μικρές τάξεις γεμίζει την τσάντα των μαθητών με μεγάλο βάρος και στις μεγαλύτερες, τους επιβάλλει ένα εξαντλητικό ωράριο. Έτσι περιορίζεται ο δημιουργικός χρόνος στο σχολείο αλλά και ο ελεύθερος χρόνος. Μετά τη λήξη της «σχολικής μέρας» ο μαθητής συνεχίσει τη δουλειά του σχολείου, ενώ παράλληλα κάνει δεύτερη βάρδια σε φροντιστήρια και σε οργανωμένα ιδιωτικά μαθήματα αθλητισμού, καλλιτεχνικών κ.τ.λ.
Οι εκπαιδευτικοί βιώνουν ένα επαγγελματικό περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από άγχος, αίσθηση απαξίωσης και μια επιφυλακτικότητα απέναντι στην καινοτομία. Τρέχοντας να καλύψουν την ύλη του ενός και μοναδικού βιβλίου, που σε πολλές περιπτώσεις δεν το θεωρούν ικανοποιητικό, χωρίς εναλλακτικό εκπαιδευτικό υλικό, μέσα, νέες τεχνολογίες, καθώς και επαρκή παιδαγωγική και επιστημονική καθοδήγηση και επιμόρφωση βλέπουν να περιορίζεται ο ρόλος τους σε αυτόν του απλού διεκπεραιωτή εκπαιδευτικών εντολών και κατευθύνσεων. Και αυτά όταν οι εκπαιδευτικοί αποτελούν τον κυριότερο παράγοντα για την ποιότητα της εκπαίδευσης, παρότι το κύρος και η αμοιβή τους δεν είναι ανάλογα της υψηλής ευθύνης του επαγγέλματός τους.
Οι γονείς υφίστανται την πίεση όλων των προβλημάτων που αντιμετωπίζει το παιδί τους στο σχολείο και τα βιώνουν από τη δική τους πλευρά. Αναγκάζονται να αφιερώνουν σημαντικό μέρος του οικογενειακού χρόνου στο «διάβασμα των παιδιών» και στο πηγαινέλα στα φροντιστήρια και τα άλλα ιδιωτικά μαθήματα. Υφίστανται την δυσβάστακτη επιβάρυνση στον οικογενειακό προϋπολογισμό και επηρεάζεται η σχέση του γονέα με το παιδί του, όταν υποχρεώνεται να αναλάβει και καθήκοντα άμεσης διδασκαλίας. Μια κατάσταση που ευρύτερα δημιουργεί πρόσθετες κοινωνικές ανισότητες που αντικατοπτρίζουν όχι μόνο οικονομικές αλλά και μορφωτικές και πολιτιστικές διαφορές.
Οι τοπικές κοινωνίες παραμένουν απομονωμένες από το σχολείο, το οποίο αδυνατεί να προσαρμοστεί και να αξιοποιήσει τοπικά χαρακτηριστικά. Στους γονείς δεν δίνεται φωνή και – με ευθύνη και των ίδιων - απουσιάζει η ενεργητική συμμετοχή στη συνδιαμόρφωση της σχολικής ζωής.
Ο μαθητής υφίσταται τις συνέπειες. Όλα τα παραπάνω έχουν συμβάλλει ώστε το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα όχι μόνο να συντηρεί και να αναπαράγει ανισότητες αλλά και να μην είναι ανταγωνιστικό τόσο στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και στο διεθνή χώρο. Οι μέτριες επιδόσεις, αφενός του εκπαιδευτικού συστήματος σε σχέση με τους στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Εκπαίδευση και Κατάρτιση (ET 2010) και αφετέρου των ελλήνων μαθητών σε διεθνείς αξιολογήσεις όπως αυτή της PISA, καθώς επίσης η χαμηλότατη θέση της Ελλάδας ως προς τη χρήση της τεχνολογίας και το φαινόμενο της αποδημίας ελλήνων επιστημόνων, δημιουργούν μια απογοητευτική εικόνα απόδοσης του ελληνικού σχολείου. Αυτό θα αλλάξει. Είναι ώριμες πλέον οι συνθήκες στην εκπαιδευτική κοινότητα και στην κοινωνία για αλλαγές και βαθιές τομές, σωστά μελετημένες και ιεραρχημένες.
Α2. Ένα Νέο Σχολείο με τον Μαθητή στο Επίκεντρο – Οι Στόχοι Μας
Η πρόταση μας για ένα Νέο Σχολείο βασίζεται στις προεκλογικές και προγραμματικές θέσεις της κυβέρνησης, έχει ενσωματώσει τις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη Βελτίωση των Ικανοτήτων για τον 21οΑιώνα (Ιούλιος 2008), και έχει λάβει υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (Νοέμβριος 2009) αλλά και τις μελέτες αξιολόγησης που έγιναν σε ένα βαθμό από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο..
Το Νέο Σχολείο έχει στόχο την προετοιμασία των νέων γενιών ώστε να μπορούν:
· να πατούν στέρεα πάνω σε αξίες και αρχές που κάνουν κάθε νέο «πάνω απ’ όλα ΑΝΘΡΩΠΟ»
· να συνεχίζουν να αποκτούν γνώσεις σε όλη τη διάρκεια του βίου,
· να συμμετέχουν με επιτυχία στην οικονομική ζωή και να έχουν ευκαιρίες κοινωνικής ανόδου,
· να ασκούν το ρόλο του υπεύθυνου πολίτη,
· να συμμετέχουν ενεργά στην κοινωνική και πολιτιστική ζωή,
Στο Νέο Σχολείο οι μαθητές θα αναπτύσσουν ταυτόχρονα αυτόνομη δράση, συλλογικό κοινωνικό πνεύμα, και περιβαλλοντική συνείδηση και έτσι: .
(α) Ο Μαθητής γίνεται «μικρός διανοούμενος». Αποκτά Μεγαλύτερη ικανότητα και άνεση στην χρήση, προφορικά και γραπτά, της ελληνικής γλώσσας. Έρχεται σε επαφή με το λογοτεχνικό πλούτο, το θέατρο , τη μουσική, την ιστορία και το πολιτισμό γενικότερα.
(β) Ο Μαθητής γίνεται «μικρός Επιστήμονας. Αποκτά γνωστική επάρκεια στον χειρισμό των μαθηματικών εννοιών, την εφαρμογή τους στην καθημερινή ζωή, και παράλληλη ανάπτυξη της μαθηματικής λογικής και αφαιρετικής ικανότητας. Κατακτά αντίστοιχες γνώσεις και δεξιότητες στις φυσικές επιστήμες και την τεχνολογία.
(γ) Ο Μαθητής γίνεται «μικρός ερευνητής» . Αποκτά ποιότητα και ταχύτητα στην ανάλυση και στη σκέψη, επάρκεια στη χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας ώστε με κριτική ικανότητα να μπορεί να επιλέγει μέσα από την πληθώρα πληροφοριών και γνώσεων που έχει πλέον στην διάθεση του.
(δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσομαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον μιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων γλωσσών που τον εξοικειώνουν με άλλες κουλτούρες, ευνοούν την ευρωπαϊκή και διεθνή επικοινωνία, και αποτελούν εφόδια επαγγελματικής σταδιοδρομίας. Με την βοήθεια του δάσκαλου και της τεχνολογίας, η γλωσσομάθεια μετατρέπεται από προσόν για λίγους, σε εργαλείο για όλους.
(ε) Ο Μαθητής κατακτά το «Μαθαίνω πώς να μαθαίνω», και δίνεται τέλος στο «μαθαίνω απ’ έξω», με νέες διδακτικές μεθόδους, εκπαιδευτικά υλικά και ψηφιακά εργαλεία
(ζ) Ο Μαθητής γίνεται συνειδητός Ελληνας Πολίτης - Πολίτης του κόσμου. Ο μαθητής ενδυναμώνει την ελληνική ταυτότητα και συνείδηση με βάση τις αξίες της συλλογικότητας και της αλληλεγγύης, τον σεβασμό και αναγνώριση των άλλων. Με γνώση και υπερηφάνεια για την ιστορία και τον πολιτισμό μας, μαθαίνει να ζει και προοδεύει μέσα στο σύγχρονο πολυπολιτισμικό περιβάλλον, μέσα και έξω από την χώρα.
Στο Νέο Σχολείο, γίνεται μεγαλύτερη εξατομίκευση της διδασκαλίας ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε μαθητή και μαθήτριας και προωθείται η Ενεργητική συμμετοχή τους στις δραστηριότητες μάθησης αντί της παθητικής παρακολούθησης.
Στο Νέο Σχολείο υπηρετούνται οι εκπαιδευτικοί στρατηγικοί στόχοι, κοινοί σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως:
· η προώθηση της δια βίου μάθησης,
· βελτίωση της ποιότητας της παρεχόμενης εκπαίδευσης,
· προαγωγή της κοινωνικής συνοχής και της ενεργού συμμετοχής στα κοινά,
· ενίσχυση της καινοτομίας, δημιουργικότητας και επιχειρηματικού πνεύματος.
Οι στρατηγικοί στόχοι στο πλαίσιο του νέου σχολείου υποστηρίζονται με:
§ Διασφάλιση της πρόσβασης στην προσχολική εκπαίδευση και αύξηση της συμμετοχής από την ηλικία των 4 ετών
§ Διασφάλιση της πρόσβασης στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση.
§ Μείωση του ποσοστού μαθητών που τελειώνουν την υποχρεωτική εκπαίδευση με χαμηλές επιδόσεις στην ανάγνωση, τα μαθηματικά και τις θετικές επιστήμες.
§ Μείωση του ποσοστού της σχολικής διαρροής από τη υποχρεωτική εκπαίδευση.
§ Πιστοποίηση των γνώσεων ξένης γλώσσας και χρήσης Η/Υ
§ Δραστική αύξηση του ποσοστού των εκπαιδευτικών που χρησιμοποιούν την τεχνολογία για τη διδασκαλία.
Μέρος Β’
Άμεσες Οριζόντιες Δράσεις
Β1. Ψηφιακό Σχολείο – Επτά Άξονες Λειτουργίας
Οι νέες τεχνολογίες αποτελούν το βασικό εργαλείο στην εξυπηρέτηση των στόχων του Νέου Σχολείου. Η αξιοποίηση των δυνατοτήτων που παρέχουν, με την αναβάθμιση των υπαρχόντων δικτύων και η δημιουργία ενός ενιαίου ψηφιακού περιβάλλοντος για μαθητές και εκπαιδευτικούς που θα εξασφαλίζει ένα καλύτερο εκπαιδευτικό αποτέλεσμα, είναι η βασική προϋπόθεση. Το εγχείρημα απαιτεί σχέδιο και ταχύτητα γιατί τόσο οι υποδομές όσο και η επένδυση στο εκπαιδευτικό δυναμικό είναι χρόνια πίσω από τις χώρες με υψηλές αποδόσεις. Επιτέλους να αποδώσουν τα πολλά χρήματα που έχουν δαπανηθεί αποσπασματικά και τυχαία
Η στρατηγική για τη ψηφιακή λειτουργία του Νέου Σχολείου διαρθρώνεται σε επτά άξονες:
1. Ευρυζωνικότητα παντού και εξοπλισμός σε κάθε τάξη ώστε να διασφαλίζεται η πρόσβαση στο διαδίκτυο ως βασικό δικαίωμα και απαραίτητο εφόδιο για κάθε μαθητή και εκπαιδευτικό. Αναβάθμιση των σχολικών υποδομών και δικτύων που θα περιλαμβάνουν διαδραστικούς πίνακες και δίκτυα υπολογιστών σε κάθε σχολείο. Άμεσα της Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και πιλοτικά της Πρωτοβάθμιας. Δυνατότητα υποστήριξης της εκπαιδευτικής διαδικασίας τόσο στο σχολείο όσο και στο σπίτι. Στόχος η σταδιακή αναβάθμιση από το 2010 της ευρυζωνικότητας σε 24 Mbps για όλα τα σχολεία και μέχρι τέλους του έτους η ένταξη 1.350 σχολείων στο δίκτυο Οπτικών Ινών.
2. Πύλη πληροφόρησης κάθε λεπτό για κάθε γονιό, μαθητή και εκπαιδευτικό. Δημιουργία πύλης ηλεκτρονικής διακυβέρνησης για τις διοικητικές υπηρεσίες του υπουργείου και των περιφερειακών μονάδων, όπου θα παρέχονται υπηρεσίες «Μιας Στάσης». Δηλαδή εξατομικευμένη ψηφιακή πληροφόρηση, ενημέρωση και διοικητική εξυπηρέτηση, προς τους γονείς, τους υπαλλήλους και τους εκπαιδευτικούς των σχολικών μονάδων, χωρίς να απαιτείται η φυσική τους παρουσία. Ενοποιούνται και αξιοποιούνται υπερκαλυπτόμενες και ασύμβατες ψηφιακές εφαρμογές (e-school, survey, e-data κλπ) Εξασφαλίζεται δυνατότητα αποτίμησης και αξιολόγησης των υπηρεσιών εκπαίδευσης μέσω της επεξεργασίας των στοιχείων που θα συλλέγονται από το σύστημα. Στόχο αποτελεί η ολοκλήρωση του έργου στα επόμενα 3 χρόνια.
3. Ενίσχυση στον εκπαιδευτικό. Ενδυνάμωση του εκπαιδευτικού ώστε να αξιοποιήσει ο ίδιος τις δυνατότητες που του παρέχει η διαρκής εξέλιξη της Τεχνολογίας – Πληροφορίας – Επικοινωνίας (ΤΠΕ), για την διευκόλυνση και αναβάθμιση της ποιότητας του έργου του. Ολοκλήρωση της Επιμόρφωσης του συνόλου των εκπαιδευτικών με αρχή τον Σεπτέμβριο του 2010.
4. Μάθημα χωρίς σύνορα με ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο. Ανάπτυξη ολοκληρωμένων εκπαιδευτικών περιβαλλόντων με τη μορφή μιας ενιαίας ψηφιακής εκπαιδευτικής βιβλιοθήκης. Όλα τα υπάρχοντα σχολικά βιβλία, σχέδια μαθημάτων για τους εκπαιδευτικούς και ψηφιακές εκπαιδευτικές εφαρμογές για τους μαθητές για κάθε μάθημα, σε κάθε τάξη στο Γυμνάσιο και το Λύκειο αλλά και στο Δημοτικό ψηφιοποιούνται. Δυνατότητα πρόσβασης στο ψηφιοποιημένο εκπαιδευτικό υλικό από το σχολείο και από το σπίτι ώστε οι μαθητές, να μελετούν, να εκπονούν και να παραδίδουν τις εργασίες τους ηλεκτρονικά. Ενσωμάτωση στην ψηφιακή βιβλιοθήκη και ψηφιακή τηλεόραση, των βέλτιστων παραδόσεων για κάθε μάθημα και υπάρχοντος ψηφιακού εκπαιδευτικού υλικού. Επιπλέον παροχή δυνατότητας στο μαθητή να ενημερώνεται με ανακοινώσεις για γεγονότα του σχολείου. Αντίστοιχα, ο εκπαιδευτικός θα μπορεί ψηφιακά να αναθέτει εργασίες για το μάθημα, να αξιολογεί την γνώση με διαγωνίσματα, να παρακολουθεί και να βαθμολογεί τις εργασίες των μαθητών αλλά και να τηρεί ημερολόγιο του μαθήματος. Στόχος, με αρχή από το 2010 να υπάρξει η δυνατότητα πρόσβασης σε ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικό που θα αναρτάται σταδιακά και θα καλύπτει το σύνολο των τάξεων του Γυμνασίου και Λυκείου. Προβλέπεται και η σταδιακή ένταξη του υλικού για την πρωτοβάθμια εκπαίδευση.
Στόχος η χρήση εναλλακτικών μέσων και πιλοτική χρήση του e-book.
5. Νέα μέσα – νέα προγράμματα. Μετασχηματισμός του υπάρχοντος Προγράμματος Σπουδών, ώστε να αξιοποιούνται νέες διδακτικές και μαθησιακές πρακτικές, καθώς και τα νέα ψηφιακά περιβάλλοντα και μέσα. Συνεργασία με την Ψηφιακή Τηλεόραση για αναμετάδοση ολοκληρωμένων εκπαιδευτικών μαθημάτων από τη διδασκαλία μέχρι το πείραμα. Δημιουργία παραδειγμάτων ολοκληρωμένων εκπαιδευτικών σεναρίων και παροχή εργαλείων για την κατασκευή μαθησιακών δραστηριοτήτων για όλα τα μαθήματα σε Γυμνάσιο και Λύκειο.
6. Ενίσχυση του ρόλου της ειδικής αγωγής με την ανάπτυξη και διασφάλιση τις πρόσβασης στο ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικό και τις υποδομές ανεξάρτητα από δυσκολίες κίνησης, όρασης, ακοής ή και άλλης μορφής δυσκολίας (π.χ. δυσλεξία, αυτισμός) στη μάθηση. Στόχος η ψηφιακή αναβάθμιση των υποδομών σε όλα τα ειδικά σχολεία μέχρι το 2013 και η συνεχής επιμόρφωση των εκπαιδευτικών με αρχή το 2010.
7. Δημιουργία μηχανισμού αξιολόγησης και εποπτείας. Νέα εργαλεία για την Προώθηση της αριστείας ώστε να ενθαρρύνεται η δημιουργικότητα και η καινοτομία στη χρήση των ΤΠΕ στο σχολείο, σε όλους τους επιμέρους τομείς: διδακτική, πολιτισμό, περιβάλλον κλπ. Ψηφιακή υποστήριξη της συνεργασίας του γονιού και της εκπαιδευτικής κοινότητας και πιστοποίηση. Θεσμοθέτηση της ανάδειξης των 100 καινοτόμων σχολείων και εκπαιδευτικών κάθε χρόνο.
Β2. Ο Μαχόμενος Εκπαιδευτικός είναι ο Πρωταγωνιστής Της Αναβάθμισης
Ο εκπαιδευτικός είναι το κλειδί της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Κανένα εκπαιδευτικό σύστημα δεν μπορεί να επιτύχει τους στόχους του, εάν οι εκπαιδευτικοί δεν δίνουν καθημερινά τον καλύτερο εαυτό τους μέσα στην τάξη και δεν αναδεικνύονται ως η πνευματική και ηθική πρωτοπορία της κοινωνίας.
Για αυτό και το Υπουργείο Παιδείας δημιουργώντας τους όρους και τις προϋποθέσεις του Νέου Σχολείου αναλαμβάνει σειρά από νομοθετικές πρωτοβουλίες που επαναπροσδιορίζει τη σχέση του εκπαιδευτικού με την εκπαίδευση, αναδεικνύοντας τον εκπαιδευτικό ως τον πρωταγωνιστή της αναβάθμισης στην εκπαίδευση.
Οι πρώτες βασικές επιλογές μας αφορούν :
1. Στην καθιέρωση Πιστοποιητικού Παιδαγωγικής Κατάρτισης.
Η παιδαγωγική κατάρτιση των εκπαιδευτικών της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης παρέχεται : α) κατά τη διάρκεια των σπουδών και εντάσσεται στο Πρόγραμμα των Τμημάτων με τη μορφή «Ειδικού Προγράμματος Σπουδών στις Επιστήμες της Αγωγής», β) μετά την αποφοίτηση και με βάση όρους και προϋποθέσεις που τίθενται από το Υπουργείο Παιδείας σε συνεννόηση με τα ανώτατα ιδρύματα.
2. Σε σχέδιο για την επιμόρφωση:
Ξεκινούμε άμεσα την σταδιακή επιμόρφωση όλων των εκπαιδευτικών της χώρας με στόχο την ολοκλήρωση σε μία τριετία.
Η επιμόρφωση εστιάζεται στους τομείς:
α) επιστημονικό αντικείμενο,
β) παιδαγωγικές μέθοδοι,
γ) νέες τεχνολογίες,
δ) στελέχη καθοδήγησης και διοίκησης της εκπαίδευσης.
Τα σχετικά Προγράμματα περιλαμβάνουν τα εξής μέρη:
· Βασικό Σεμινάριο,
· Εκπαίδευση από Απόσταση,
· Σεμινάριο Ανατροφοδότησης.
Η διάρκεια των επιμορφωτικών προγραμμάτων υπολογίζεται σε 200 ώρες εκ των οποίων 50 ώρες κατά πρόσωπο και 150 ώρες εξ αποστάσεως. Και θα υλοποιηθούν από μεγάλο αριθμό εκπαιδευτών / πολλαπλασιαστών που θα επιλεγούν με διαφανείς και αξιοκρατικές διαδικασίες.
3. Στη διασφάλιση ενός αντικειμενικού και ενιαίου τρόπου επιλογής και πρόσληψης εκπαιδευτικών με βάση τις αρχές της αξιοκρατίας και της διαφάνειας.
Η πρόσληψη του νέου εκπαιδευτικού προσωπικού συναρτάται άμεσα με την ποιότητα του εκπαιδευτικού συστήματος, την προσφορά στον μαθητή, αλλά και την αποδοτικότητα των πόρων που διατίθενται για το σκοπό αυτό, ιδιαίτερα στην τρέχουσα οικονομική συγκυρία. Κρίνεται επομένως αναγκαία η αναμόρφωση του συστήματος προσλήψεων με βασικούς στόχους:
· Τον εξορθολογισμό του συστήματος με βάση τις πραγματικές ανάγκες σε εκπαιδευτικό προσωπικό που προσδιορίζονται τόσο από τα διεθνώς ισχύοντα όσο και από τις ιδιομορφίες της χώρας και
· Την εμπέδωση της αξιοκρατίας στις προσλήψεις του εκπαιδευτικού προσωπικού.
Έτσι, η εισαγωγή στο εκπαιδευτικό σύστημα προβλέπεται :
· Με βάση τα κενά των σχολικών μονάδων
· Μετά από επιτυχείς εξετάσεις στον ΑΣΕΠ εκπαιδευτικών που θα διαθέτουν Πιστοποιητικό Παιδαγωγικής Κατάρτισης
· Με πρόσληψη από το Υπουργείο Παιδείας σε επίπεδο Δ/νσης Εκπ/σης , με βάση την επιτυχία του στον ΑΣΕΠ, συνυπολογίζοντας την προϋπηρεσία και τις μεταπτυχιακές σπουδές.
· Με μεταβατική περίοδο για γρήγορη αλλά ομαλή μετάβαση στο νέο σύστημα.
4. Τη μετάθεση μόνον σε πραγματικά οργανικά κενά.
Η πολιτεία οφείλει να καλύπτει, κάθε φορά, τα οργανικά κενά με μόνιμους διορισμούς. Πρόβλημα προκύπτει όταν τα κενά που δίνονται είναι πλασματικά. Το πρόβλημα θα αντιμετωπισθεί με την ενεργοποίηση και ευθύνη των Διευθύνσεων σε επίπεδο Νομού και την εκπόνηση οργανογραμμάτων που θα αποτυπώνουν τις πραγματικές ανάγκες. Θα προχωρήσει επίσης η επανακατάταξη των δυσπρόσιτων σχολικών μονάδων στις οποίες οι εκπαιδευτικοί θα έχουν υψηλή μοριοδότηση υπό την αυτονόητη προϋπόθεση ότι υπηρετούν εκεί.
5. Την εφαρμογή του κανόνα πως «κανένας εκπαιδευτικός δεν θα μετακινείται εάν δεν υπάρχει ο αντικαταστατής του».
Επιπροσθέτως, για τις αποσπάσεις σε υπηρεσίες και φορείς του Υπουργείου Παιδείας, οι θέσεις θα προκηρύσσονται αμέσως μετά τις μεταθέσεις. Στην προκήρυξη θα αναφέρονται:
- Ο αριθμός των θέσεων προς κάλυψη, κατά υπηρεσία ή φορέα
- Τα συγκεκριμένα προσόντα που πρέπει να διαθέτουν οι ενδιαφερόμενοι,
- Ο χρόνος της απόσπασης .
Θα προβλέπεται επίσης ότι
- Μόνο σε ειδικές περιπτώσεις, εκπαιδευτικοί που διανύουν το στάδιο της δοκιμαστικής υπηρεσίας θα μπορούν νααποσπασθούν σε άλλα σχολεία αλλά όχι σε υπηρεσίες.
- Εθελοντική μετάταξη εκπαιδευτικών σε διοικητικές θέσεις
6. Την ενεργοποίηση του θεσμού του «Δόκιμου εκπαιδευτικού».
Η ομαλή προσαρμογή των νέων εκπαιδευτικών στις συνθήκες της σχολικής ζωής και ιδιαίτερα στις συνθήκες της τάξης αποτελεί σοβαρή πρόκληση για το εκπαιδευτικό σύστημα. Προκειμένου ο απόφοιτος του πανεπιστημίου να μετατραπεί σε λειτουργό της εκπαίδευσης χρειάζεται ο νέος εκπαιδευτικός να υποστηριχθεί ώστε να αποδώσει καλύτερα στο έργο του στη συνέχεια.
Ο εκπαιδευτικός προβλέπεται να διορίζεται ως δόκιμος με διετή θητεία και θα μονιμοποιείται μετά από αξιολόγηση. Η αξιολόγηση μπορεί να καταλήξει:
• Σε πρόταση μονιμοποίησης
• Σε πρόταση μετάταξής του σε άλλη υπηρεσία του υπουργείου Παιδείας
7. Την καθιέρωση αξιοκρατικού συστήματος επιλογής στελεχών διοίκησης στην εκπαίδευση.
Η ανάγκη αλλαγής του πλαισίου επιλογής στελεχών της διοίκησης στην εκπαίδευση προέκυψε από τα προβλήματα που δημιουργήθηκαν κατά την εφαρμογή του υφιστάμενου συστήματος επιλογών, με τις αυξημένες προϋποθέσεις προϋπηρεσίας και έλλειψη κινήτρων.
Με το νέο πλαίσιο, διασφαλίζεται η ισότιμη πρόσβαση των εκπαιδευτικών στη διαδικασία επιλογής καθώς και η διεύρυνση της βάσης των υποψηφίων. Διασφαλίζονται χαρακτηριστικά και εχέγγυα για αξιοκρατικές επιλογές, αίρονται τα εμπόδια και οι περιορισμοί στη συμμετοχή με ταυτόχρονη αξιοποίηση των ικανοτήτων και γνώσεων που προκύπτουν από την εμπειρία, Καθίσταται υποχρεωτική η επιμόρφωση σε θέματα διοίκησης της Εκπαίδευσης σε συνεργασία με το Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης. Παράλληλα υπηρετείται η διαμόρφωση ενός πλαισίου επαγγελματικής εξέλιξης των διοικητικών στελεχών. Προϋπόθεση επιλογής θα είναι η συμμετοχή σε προγράμματα αυτό- αξιολόγησης και αξιολόγησης σε δεύτερη φάση
8.Τη θέσπιση της Αυτο – αξιολόγησης/ Αξιολόγησης της σχολικής μονάδας.
Η αξιολόγηση της σχολικής μονάδας αποτελεί μοναδική διαδικασία διαπίστωσης της θετικής αλλά και της αρνητικής πορείας, και εντοπισμού αδυναμιών. Σε πρώτη φάση ορίζεται ως εσωτερική διαδικασία – ως αυτοαξιολόγηση – που επιδιώκει την ενεργοποίηση των μελών της με στόχο τη βελτίωση των εκπαιδευτικών πρακτικών.
Αυτή αφορά σε τομείς που σχετίζονται με:
- τους Πόρους της Σχολικής Μονάδας (υλικοτεχνική υποδομή, οικονομικοί πόροι, ανθρώπινο δυναμικό)
- τη Διοίκηση της Σχολ. Μονάδας (συντονισμός σχολικής ζωής, διαμόρφωση-εφαρμογή σχολικού προγράμματος, αξιοποίηση μέσων και πόρων)
- την υλοποίηση του προγράμματος χωρίς απώλεια διδακτικών ωρών.
- το Κλίμα και τις Σχέσεις μεταξύ των παραγόντων της εκπαιδευτικής κοινότητας
- Το συνολικό πρόγραμμα κοινωνικής, πολιτιστικής, περιβαλλοντικής δράσης του Σχολείου
- τις Εκπαιδευτικές Διαδικασίες και τις καινοτομικές δράσεις του σχολείου σε όλους τους τομείς
- τα αποτελέσματα (φοίτηση, επίδοση, ατομική-κοινωνική ανάπτυξη μαθητών)
Κάθε σχολείο μπορεί να τροποποιήσει ή να εμπλουτίσει τα πεδία αυτά, με βάση τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του.
Η Έκθεση Αυτο-αξιολόγησης περιλαμβάνει την αναλυτική παρουσίαση των διαδικασιών και των αποτελεσμάτων της αυτο-αξιολόγησης και θα συνοδεύεται από συνοπτική παρουσίαση των αποτελεσμάτων της.
Μέρος Γ’
Από το «Σχολείο Αγγαρεία»…..
στο Νέο Σχολείο Δημιουργικής Μάθησης Συγκεκριμένα Μέτρα και Πολιτικές
Παράλληλα με τις οριζόντιες δράσεις της ψηφιακής αναβάθμισης και καινοτομίας και της νομοθετικής πρωτοβουλίας για την αναβάθμιση του έργου και του κύρους των εκπαιδευτικών, το Υπουργείο Παιδείας προχωρεί σε ένα πλήθος βραχυπρόθεσμων και μεσομακροπρόθεσμων αλλαγών και παρεμβάσεων, οι οποίες αλληλοσυμπληρούμενες και οργανικά διασυνδεόμενες οδηγούν στο Νέο Σχολείο.
Να υπενθυμίσουμε ότι το νέο Σχολείο είναι ολοήμερο και όλες οι δράσεις λαμβάνουν υπόψη αυτή την προοπτική.
Συγκεκριμένα προχωρούμε στις εξής πρωτοβουλίες :
Γ1. Αλλαγή στα Προγράμματα Σπουδών
Τι ισχύει σήμερα:
Τα Αναλυτικά Προγράμματα που εφαρμόζονται σήμερα, παρά το γεγονός ότι περιγράφουν την υιοθέτηση σύγχρονων αρχών δεν έχουν στην πράξη επιφέρει αλλαγές στο σχολείο. Δεν προκαλούν τον μαθητή να ερευνήσει και να ανακαλύψει τη γνώση αλλά προσφέρουν έτοιμες απαντήσεις προς απομνημόνευση, ενώ δεν αφήνουν περιθώρια ανάπτυξης πρωτοβουλιών από τον εκπαιδευτικό.
Τί προτείνεται:
Για να γίνει πραγματικότητα και να εκπληρώσει τους στόχους του το Νέο Σχολείο, απαραίτητη είναι η διαμόρφωση νέου Προγράμματος Σπουδών, που να υιοθετεί νέες αρχές οργάνωσης και εφαρμογής του. Ένα πρόγραμμα σπουδών :
Ø Ανοικτό και ευέλικτο ως προς τον εκπαιδευτικό ο οποίος θα έχει δυνατότητα παρέμβασης και αυτενέργειας στο περιεχόμενο και μέθοδο διδασκαλίας· ως προς τη διαδικασία σύνταξης όπου συμμετέχουν μάχιμοι εκπαιδευτικοί, εκπρόσωποι των επιστημονικών κλάδων και των ειδικών φορέων της πολιτείας· και επίσης ως προς τον μαθητή.
Ø Στοχοκεντρικό, ώστε να περιγράφεται με σαφήνεια η ανάπτυξη των βασικών γνώσεων και δεξιοτήτων και από τις οποίες απορρέει η επιλογή περιεχομένων και διάρθρωσης της ύλης και οι μέθοδοι διδασκαλίας και αξιολόγησης.
Ø Ενιαίο και συνεκτικό από το νηπιαγωγείο μέχρι το λύκειο ώστε με βάση τους εκπαιδευτικούς στόχους να εξασφαλίζεται η συνέχεια και η σύνδεση της γνώσης μεταξύ των μαθημάτων της τάξης αλλά και από τάξη σε τάξη και βαθμίδα σε βαθμίδα.
Ø Συνοπτικό ώστε να αποτελεί εργαλείο επικοινωνίας και καθοδήγησης της εκπαιδευτικής πράξης, που να είναι προσιτό στους εκπαιδευτικούς αλλά και κατανοητό από τους γονείς. Αυτό σημαίνει ότι η ύλη θα είναι περιορισμένη και θα εξασφαλίζεται η ισορροπία ανάμεσα στα είδη μάθησης. Σημαίνει επίσης ότι η διαδικασία μάθησης ειδικά στις μικρές τάξεις ολοκληρώνεται μέσα στο σχολείο και απαλλάσσεται οι οικογένεια από το άγχος της διδασκαλίας στο σπίτι.
Ø Διαθεματικό με την έννοια ότι προωθούνται και καλλιεργούνται με τρόπο εγκάρσιο οι βασικές δεξιότητες-ικανότητες καθώς και η ανάπτυξη θεμάτων και αξιών σε όλο το εύρος των επιμέρους μαθημάτων,
Ø Παιδαγωγικά διαφοροποιούμενο για να λαμβάνει υπόψη τους διαφο-ρετικούς ρυθμούς μάθησης των μαθητών, τις ιδιαιτερότητες στην τάξη, τις διαφορετικές κοινωνικό-πολιτισμικές αναπαραστάσεις και όλα τα άλλα στοιχεία που καταστούν τη διδασκαλία μια μοναδική, μη-τυποποιημένη διαδικασία.
Πρέπει επίσης να:
Ø Ενσωματώνει στοιχεία της σύγχρονης ζωής ώστε να καλλιεργεί την αποδοχή και την κατανόηση μέσα από τη συλλογικότητα.
Ø Προωθεί νέες μεθοδολογίες που καλλιεργούν το βιωματικό και συνεργατικό τρόπο μάθησης.
Ø Χειραφετεί, αναπτύσσοντας των ικανότητα των μαθητών να παίρνουν τον έλεγχο της ζωής τους με τρόπο αυτόνομο και υπεύθυνο.
Τα Προγράμματα Σπουδών για το νηπιαγωγείο, δημοτικό και γυμνάσιο θα αναπτυχθούν μέχρι τον Ιούνιο 2011. Στη συνέχεια θα εφαρμοστούν πειραματικά τη σχολική χρονιά 2011-12 σε αριθμό νηπιαγωγείων, δημοτικών και γυμνασίων. Τη σχολική χρονιά 2012-2013 θα γενικευθεί η εφαρμογή στα σχολεία της χώρας. Κατά την πειραματική εφαρμογή θα υπάρξει συνεχής ανατροφοδότηση από τα συνεργαζόμενα πειραματικά-υποδειγματικά σχολεία (το καθεστώς των οποίων επανεξετάζεται) ως προς την εφαρμογή των νέων Προγραμμάτων Σπουδών ενώ προβλέπεται και τελική αξιολόγηση-έρευνα.
Οι αλλαγές στο επίπεδο του Λυκείου είναι οργανικά ενταγμένες στις συνολικές αλλαγές και αναβάθμιση της ποιότητας στις βαθμίδες της υποχρεωτικής εκπαίδευσης. Το Πρόγραμμα Σπουδών του Λυκείου οργανώνεται ταυτόχρονα με αυτό της υποχρεωτικής εκπαίδευσης. Ενώ παράλληλα οργανώνεται και ο τρόπος πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Αναδιοργανώνονται πλήρως οι δύο τελευταίες τάξεις του Λυκείου. Θα μειωθεί ο σημερινός υψηλός αριθμός μαθημάτων χωρίς να μειωθεί ο συνολικός χρόνος εργασίας μαθητών και εκπαιδευτικών, ενώ ο περιορισμένος αριθμός γνωστικών αντικειμένων θα αντιστοιχεί σε ορισμένα υποχρεωτικά μαθήματα κορμού και σε μαθήματα επιλογής. Οι εισαγωγικές εξετάσεις θα διεξάγονται σε εθνικό επίπεδο κεντρικά, αλλά πλέον τα θέματα θα επιλέγονται από σχετική τράπεζα, στην οποία περιλαμβάνεται πληθώρα θεμάτων σταθμισμένης δυσκολίας. Τα ιδρύματα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης θα ορίζουν τους όρους που λαμβάνονται υπόψη για την εισαγωγή φοιτητών στα τμήματά τους.
Γ2. Αναβάθμιση στις Διδακτικές Μεθόδους.
Τί ισχύει σήμερα:
Παρά τα κατά καιρούς εξαγγελλόμενα, στην πράξη η υπερφόρτωση της ύλης και τα εγχειρίδια οδηγούν στην μετωπική διδασκαλία, στην αφήγηση και την απομνημόνευση. Ο μαθητής βασικά αξιολογείται πάνω στην δυνατότητα αποστήθισης
Τι αλλάζει:
Τέλος στην αποστήθιση: Από το «τόσες λέξεις ξέχασες», στο «τι κατάλαβες». Προωθούνται μαθητοκεντρικές διδακτικές προσεγγίσεις που αναγνωρίζουν τη μοναδικότητα του κάθε μαθητή και μαθήτριας καθώς και της κάθε σχολικής τάξης. Κύρια χαρακτηριστικά των νέων παιδαγωγικών τεχνικών που απαιτούνται είναι το πιο ευέλικτο μαθησιακό περιβάλλον, η βιωματική μάθηση, η ενεργητικότερη συμμετοχή των μαθητών στις δραστηριότητες και στο σχεδιασμό της προσωπικής τους μάθησης, η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών και η μεγαλύτερη εξατομίκευση της διδασκαλίας. Βασικές διδακτικές προσεγγίσεις οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν κατά περίπτωση και σε συνδυασμό μεταξύ τους είναι:
· Η διαθεματική προσέγγιση - ώστε να αλληλοτροφοδοτείται η γνώση
· Τα σχέδια εργασίας – από το «αποστηθίζω» να περάσουμε στο «ερευνώ»
· Η διδασκαλία σε ομάδες – με στόχο το συλλογικό πνεύμα
· Η διαφοροποιημένη παιδαγωγική – που αφορά τις ανάγκες του μαθητή και όχι γενικά της τάξης.
· Η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών στη διδασκαλία – που αποτελεί βασικό συντελεστή της νέας πραγματικότητας που είναι το ψηφιακό σχολείο.
Γ3. Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών στα Νέα Προγράμματα Σπουδών
Τι ισχύει σήμερα:
Μέχρι σήμερα έχουν εφαρμοστεί αρκετά προγράμματα επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών. Από τους ίδιους καταγράφηκαν πολλά προβλήματα στην οργάνωση και το περιεχόμενό τους, τα οποία ελήφθησαν υπόψη.
Τι προτείνεται:
Όπως προκύπτει και από το Πρόγραμμα Γενικής Επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών που αναλύθηκε στο Κεφάλαιο Β2 δίνεται για πρώτη φορά η ευκαιρία για συστηματική, ουσιαστική επιμόρφωση σε θεματικές και αντικείμενα που συνδέονται λειτουργικά με τις αλλαγές στο σχολείο και τις διευκολύνουν.
Ταυτόχρονα όμως προωθείται και η εξειδικευμένη επιμόρφωση για το Νέο Σχολείο. Για πρώτη φορά οι αλλαγές στα προγράμματα σπουδών συνδέονται άρρηκτα με την εξειδικευμένη επιμόρφωση σε αυτά, των εκπαιδευτικών που καλούνται να τα εφαρμόσουν αλλά και ταυτόχρονα να τα συνδιαμορφώσουν. Αντίστοιχα θα υπάρχει επιμόρφωση στις διδακτικές πρακτικές που συνοδεύουν τα προγράμματα.
Η δράση αυτή αξιοποιεί στο μέγιστο τους σχολικούς συμβούλους οι οποίοι επιμορφώνονται ώστε να λειτουργήσουν ως υποστηρικτικές στην εφαρμογή των νέων διδακτικών προσεγγίσεων απαραίτητων για την επιτυχία των νέων προγραμμάτων σπουδών.
Η επιμόρφωση θα ξεκινήσει τουλάχιστον εξη μήνες πριν την πιλοτική εφαρμογή των νέων προγραμμάτων σπουδών και με το ρυθμό που αυτά αρχίζουν να υλοποιούνται. Εκτιμάται ότι θα είναι διάρκειας 180 ωρών περίπου, κυρίως με την φυσική παρουσία των εκπαιδευομένων αλλά και από απόσταση.
Η στοχευμένη και μεγάλης κλίμακας αυτή επιμόρφωση θα δώσει σταδιακά τη θέση της σε άλλες μορφές επιμόρφωσης που θα ενθαρρύνουν κύρια την ενδοσχολική επιμόρφωση με βάση τις ανάγκες μικρών ομάδων ή και μεμονωμένων σχολικών μονάδων.
Γ4. Το Τεχνολογικό Σχολείο σε σύνδεση με την τοπική ανάπτυξη
Η Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση αποτελεί κυρίαρχη προτεραιότητα που αφορά άμεσα το αναπτυξιακό μοντέλο της χώρας , την περιβαλλοντική διάσταση στα τεχνικά επαγγέλματα και την σχέση του σχολείου με την τοπική οικονομία και τις προτεραιότητες που τίθενται σε περιφερειακό επίπεδο.
Τι ισχύει σήμερα:
Σήμερα η ΤΕΕ περνά δύσκολους καιρούς. Τα λάθη, και οι στρεβλώσεις την έχουν οδηγήσει σε κρίση που δεν επιτρέπει να επιτύχει τους στόχους της, είτε αυτοί είναι εκπαιδευτικοί και παιδαγωγικοί είτε είναι κοινωνικοί και αναπτυξιακοί. «Κρίση του σχολείου σημαίνει σχολική αποτυχία και διαρροή, αδιαφορία και απομάκρυνση των μαθητών από την γνώση, σύγχυση των εκπαιδευτικών, μαζική ανεργία των νέων.»
Τα αποτελέσματα της πολιτικής και αλλαγής του νόμου το 2006 οδήγησαν σε:
· Ραγδαία μείωση του μαθητικού δυναμικού στα ΕΠΑΛ-ΕΠΑΣ κατά 35% σχέση με το 2001-02, ενώ η αναλογία μαθητών Γενικής Εκπαίδευσης προς ΤΕΕ από 57,7% και 42,3% αντίστοιχα βρίσκεται στο 76% έναντι 24%.
· Δημιουργία χιλιάδων υπεραρίθμων εκπαιδευτικών λόγω της προχειρότητας δομής και περιεχομένου των εκπαιδευτικών προγραμμάτων
· Κατάργηση πολλών δυναμικών ειδικοτήτων χωρίς καμιά μελέτη και η παράλογη έως και προκλητική κατανομή ακόμη και των ειδικοτήτων που απέμειναν μεταξύ ΕΠΑΛ και ΕΠΑΣ
· Αφαίρεση των γενικών μαθημάτων από τις ΕΠΑΣ με αποτέλεσμα παιδιά σχολικής ηλικίας να μην εκπαιδεύονται πλέον, αλλά απλά να «καταρτίζονται»
· Φραγή εκπαιδευτικών διαδρομών με αποτέλεσμα την αδυναμία επιλογής εναλλακτικών διαδρομών για την επίτευξη των επαγγελματικών στόχων (πρώτη φορά στην ιστορία της ΤΕΕ)
· Κατάργηση της δυνατότητας πρακτικής άσκησης
· Στη γενικότερη απαξίωσή της στην συνείδηση των Ελλήνων πολιτών.
Τι προτείνεται:
Προχωράμε σε λεπτομερή αξιολόγηση του κάθε σχολείου χωριστά και ταυτόχρονα προχωράμε σε νόμο – πλαίσιο για την τεχνική και επαγγελματική εκπαίδευση και τον επαγγελματικό προσανατολισμό, με θέσεις ότι :
Ø Η Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση αποτελεί διακριτή εκπαιδευτική Βαθμίδα παράλληλη με την Γενική εκπαίδευση.
Ø Στον χώρο της ΤΕΕ θα λειτουργεί το «Τεχνολογικό Λύκειο». στο οποίο ενσωματώνονται τα σημερινά ΕΠΑ.Σ. και ΕΠΑ.Λ. και το οποίο συνδέεται στενά με την Περιφέρεια και την τοπική οικονομία.
Ø Σε κάθε Τεχνολογικό Λύκειο οι μαθητές θα έχουν τη δυνατότητα επιλογών σε προγράμματα και εκπαιδευτικές διαδρομές για την ολοκλήρωση των επαγγελματικών τους στόχων, χωρίς φραγμούς και μονόδρομους. Διευρύνονται οι δυνατότητες οριζόντιας μετακίνησης των μαθητών στους διαφορετικούς τύπους Λυκείου.
Ø Διασφαλίζεται η εισαγωγή των αποφοίτων του Τεχνολογικού Λυκείου στην τριτοβάθμια εκπαίδευση μέσα από την επιλογή ειδικού προγράμματος γενικής παιδείας που ο μαθητής μπορεί να επιλέξει στο τρίτο έτος των σπουδών του.
Ø Στο πρόγραμμα της Α’ και Β’ τάξης του Τεχνολογικού Λυκείου λαμβάνονται συμπληρωματικά και υποστηρικτικά μέτρα για να αντιμετωπιστούν τα μαθησιακά ελλείμματα που υπάρχουν σε ένα σημαντικό μέρος των μαθητών.
Ø Οι ειδικότητες του Τεχνολογικού Λυκείου, θα είναι αποτέλεσμα διαλόγου με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές και τους κοινωνικούς εταίρους, με τους οποίους συνδιοργανώνεται και η πρακτική άσκηση
Ø Η κατοχύρωση των επαγγελματικών δικαιωμάτων βασίζεται στο Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων ( το προσχέδιο βρίσκεται σε διαβούλευση)
Ø Τα εκπαιδευτικά προγράμματα θα είναι συμβατά με τα εθνικά πρότυπα «Επαγγελματικών Περιγραμμάτων».
Ø Η Λειτουργία Πειραματικών Τεχνολογικών Λυκείων, σε συνεργασία με ΤΕΙ και Πανεπιστήμια.
Γ5. Ξενόγλωσση Εκπαίδευση με πιστοποίηση
Τι ισχύει σήμερα:
Τα προβλήματα εστιάζονται στην έλλειψη συνέχειας ανάμεσα στις βαθμίδες και το εκπαιδευτικό υλικό, στην απαξίωση του μαθήματος στο Γυμνάσιο με λίγες ώρες διδασκαλίας, στην έλλειψη προγράμματος σπουδών για επίπεδα γλωσσομάθειας, στην έλλειψη κατάλληλης επιμόρφωσης των καθηγητών ξένων γλωσσών, στην έλλειψη εργαστηρίων ΤΠΕ στο Δημοτικό όπου η γνώση της χρήσης νέων τεχνολογιών δεν είναι υποχρεωτική.
Τι αλλάζει:
Η αναβάθμιση της παρεχόμενης ξενόγλωσσης παιδείας και κατάρτισης στη δημόσια εκπαίδευση θα γίνει σε συνεργασία με τον φορέα του ΕΚΠΑ με σκοπό να διαμορφωθεί ένα ολοκληρωμένο συνεκτικό σχέδιο και να εκπονηθούν σχετικές επιμέρους μελέτες.
Θα εκπονηθεί νέο ενιαίο πρόγραμμα σπουδών για όλες τις σύγχρονες γλώσσες του σχολικού προγράμματος. Αυτό θα ακολουθεί τις αρχές του Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Αναφοράς για τις Γλώσσες του Συμβουλίου της Ευρώπης, το οποίο ορίζει μια εξάβαθμη κλίμακα επιπέδων γλωσσομάθειας που έχει υιοθετηθεί και από το Κρατικό Πιστοποιητικό Γλωσσομάθειας (ΚΠΓ). Συνεπώς, το πρόγραμμα αυτό θα προσδιορίζει τι απαιτείται από κάθε Έλληνας χρήστη μιας ξένης γλώσσας σε κάθε ένα από τα παρακάτω επίπεδα:
Α1 Αρχική γνώση
Β1 Μέτρια γνώση
Γ1 Πολύ καλή γνώση
Α2 Βασική γνώση
Β2 Καλή γνώση
Γ2 Άριστη γνώση
Πιλοτικό πρόγραμμα εκμάθησης αγγλικής σύμφωνα με τα παραπάνω θα εφαρμοστεί πειραματικά σε 60 Δημοτικά σχολεία και 30 Γυμνάσια σε διαφορετικούς νομούς της χώρας. Η πρόταση είναι η αποφοίτηση από το Δημοτικό να συνδέεται με πιστοποίηση Α2 ή Β1 και η αποφοίτηση από το Γυμνάσιο με πιστοποίηση Β2 (καλή γνώση- first certificate/lower).
Ο σχεδιασμός ξεκίνησε ώστε να υλοποιηθεί τον Σεπτέμβριο 2010, τόσο μέσω του πιλοτικού προγράμματος όσο και με την αύξηση των ωρών παρακολούθησης σε 10θέσια, 11θεσια και 12 θεσια Δημοτικά Σχολεία.
Γ6. Αναβάθμιση των δράσεων για την αντιμετώπιση ανισοτήτων και την ένταξη όλων. Ολοι προχωρούν χωρίς κανένα αποκλεισμό.
Γ6α. ΕΝΤΑΞΗ
Τι ισχύει σήμερα:
Η διαχείριση του εκπαιδευτικού συστήματος σήμερα, χαρακτηρίζεται από έλλειψη ευελιξίας και διαφοροποίησης του εκπαιδευτικού έργου ανάλογα με τις κοινωνικοοικονομικές και πολιτισμικές ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής και τις ιδιαίτερες ανάγκες των παιδιών. Η έλλειψη υποστήριξης των εκπαιδευτικών, η έλλειψη κατάλληλου εκπαιδευτικού υλικού καθώς και η ελλιπής εφαρμογή των προβλεπόμενων μέτρων ενίσχυσης του εκπαιδευτικού περιβάλλοντος σε ευπαθείς κοινότητες, κατέληξαν στην αποτυχία ουσιαστικής στήριξης
Τι αλλάζει:
Στόχος μας είναι η επιτυχημένη σχολική πορεία όλων χωρίς κανέναν αποκλεισμό, σε Ζώνες Εκπαιδευτικής Προτεραιότητας (ΖΕΠ).
Προχωράμε στην Εφαρμογή Δικτύου Σχολείων Εκπαιδευτικών Καινοτομιών με καινοτόμες εκπαιδευτιικές πρακτικές που εντάσσονται στη λογική της θετικής διάκρισης, προωθούν την κοινωνική ισότητα και συμβάλλουν στην άμβλυνση των διαφορών στα εκπαιδευτικά αποτελέσματα, καθώς και στη βελτίωση του γενικού εκπαιδευτικού επιπέδου όλων.
Το σχολικό έτος 2010-2011 θα εφαρμοστεί πιλοτικά το σύστημα σε σχολεία 3 περιοχών με στόχο μετά από αξιολόγηση του θεσμού των πρώτο χρόνο να εξαπλωθεί σε ένα σύνολο 10 περιοχών ως το 2013.
Παράλληλα, θα προχωρήσει άμεσα η εκπαιδευτική υποστήριξη κοινωνικά ευπαθών ομάδων με τρία ειδικά προγράμματα, τα οποία μετά από διαβούλευση και επεξεργασία έχουν ολοκληρωθεί και προκηρύσσονται για υλοποίηση :
1. Εκπαίδευση των παιδιών της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη
2. Εκπαίδευση Αλλοδαπών και Παλιννοστούντων μαθητών
3. Εκπαίδευση των παιδιών Ρομά.
Γ6β. ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ
Ολοκληρώνεται και θα παρουσιασθεί συνολικά το νέο θεσμικό πλαίσιο στη λογική της Ένταξης.
Σε ότι αφορά την άμεση αντιμετώπιση θεμάτων Ειδικής Αγωγής, βασικές αρχές της πολιτικής του Υπουργείου Παιδείας είναι:
· Κανένα παιδί με αναπηρία ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες δε θα στερείται του αγαθού της εκπαίδευσης. Για το λόγο αυτό καταγράφονται όλοι οι μαθητές με αναπηρία, αποκτούν Αριθμό Μητρώου Μαθητή (Αρ.Μ.Μα) και ανήκουν στο μαθητικό δυναμικό του σχολείου.
· Συγκροτήθηκε ειδική επιτροπή για την εναρμόνιση της εκπαιδευτικής νομοθεσίας με τη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία του ΟΗΕ, αλλά και τις διατάξεις του Συντάγματος έτσι ώστε να εξαλειφθούν οι διακρίσεις και οι αποκλεισμοί στο χώρο της εκπαίδευσης.
· Θα αξιοποιηθεί όλο το εκπαιδευτικό προσωπικό που διαθέτει ειδίκευση στην Ειδική Αγωγή προκειμένου να καλύψουμε τις αυξημένες ανάγκες για εκπαιδευτικούς Ειδικής Αγωγής.
· Για την προώθηση και καθιέρωση της φυσικής και ηλεκτρονικής προσβασιμότητας αναπτύσσεται εξειδικευμένο εκπαιδευτικό υλικό.
· Για τα κωφά και τυφλά παιδιά καθιερώνεται επίσημη διαδικασία πιστοποίησης της επάρκειας της Νοηματικής και δημιουργούνται δομές πιστοποίησης της μεθόδου Γραφής Braille.
· Χαρτογράφηση, Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Ειδικής Αγωγής.
Η ποιοτική και ποσοτική χαρτογράφηση της Ειδικής Εκπαίδευσης που ξεκινούμε άμεσα αποτελεί τη βάση για την συστηματική παρακολούθηση και αξιολόγηση όλων των εκπαιδευτικών δράσεων και δομών.
· Καθιερώνουμε την Εκπόνηση και Δημοσίευση Πορίσματος σε ετήσια βάση με κατάλληλη μεθοδολογία. Το πόρισμα θα αναφέρεται στην κατάσταση της Ειδικής Εκπαίδευσης με μετρήσιμη αξιολόγηση των μέτρων και πολιτικών που εφαρμόσθηκαν
Μέρος Δ’
Εφαρμογή – Άμεσα μέτρα – Χρηματοδότηση
Δ1. ΕΣΠΑ – Εργαλείο Υλοποίησης του Προγράμματος.
Με δεδομένο ότι στόχος μας είναι η υλοποίηση του κυβερνητικού προγράμματος για το Νέο Σχολείο, με δεδομένη επίσης την συγκεκριμένη δημοσιονομική συγκυρία, προχωρήσαμε στην πλήρη αναμόρφωση του προγράμματος ΕΣΠΑ, ώστε να υπηρετεί κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο την πολιτική μας. Κάθε μέτρο να εξυπηρετεί σαφή πολιτικό στόχο.
ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ σε θέματα που άμεσα σχετίζονται με το Νέο Σχολείο ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ είναι :
(α) Έργα στα Τομεακά Επιχειρησιακά Προγράμματα –
προυπολογισμού 575 εκατ. Ευρώ του Υπουργείου Παιδείας
Μέσα στους επόμενους δυο μήνες θα εκδοθούν 19 προσκλήσεις έργων από τα τομεακά Επιχειρησιακά Προγράμματα του ΕΣΠΑ (Ε.Π. «Εκπαίδευση & Δια βίου Μάθηση», Ε.Π. «Ψηφιακή Σύγκλιση» και Ε.Π. «Διοικητική Μεταρρύθμιση»). Τα έργα αφορούν:
1. την ψηφιακή τάξη σύμφωνα με τους άξονες που αναπτύχθηκαν. (3 προσκλήσεις από το ΕΠ «Εκπαίδευση & Δια βίου Μάθηση», 1 πρόσκληση από το ΕΠ «Ψηφιακή Σύγκλιση» και 1 πρόσκληση από το ΕΠ «Διοικητική Μεταρρύθμιση»),
2. την αναμόρφωση των προγραμμάτων & προετοιμασία λειτουργίας νέων υποδειγματικών σχολείων από το Σεπτέμβριο 2011, σύμφωνα με τους στόχους που έχουν τεθεί.
3. τον εξορθολογισμό της ύλης στη νέα μεταβατική περίοδο,
4. την επιμόρφωση εκπαιδευτικών,
5. το κρατικό πιστοποιητικό γλωσσομάθειας,
6. την εφαρμογή εκπαιδευτικού προγράμματος & απαραίτητων παρεμβάσεων σε σχολεία που βρίσκονται σε Ζώνες Εκπαιδευτικής Προτεραιότητας,
7. την εφαρμογή εκπαιδευτικών προγραμμάτων διαπολιτισμικής εκπαίδευσης (μετανάστες, ρομά, μουσουλμανόπαιδες) (3 προσκλήσεις),
8. την διαμόρφωση μητρώου ΑμεΑ στην εκπαίδευση & την βελτίωση της ειδικής αγωγής (3 προσκλήσεις),
9. την αξιολόγηση κάθε ΕΠΑΛ – ΕΠΑΣ και την σύνταξη τεκμηριωμένης πρότασης εφαρμογής για την αναβάθμισή τους,
10. την διαμόρφωση ηλεκτρονικού κόμβου σχολικού επαγγελματικού προσανατολισμού για εφήβους.
Από τις προσκλήσεις αυτές:
- Σε 14 περιπτώσεις, οι φορείς υλοποίησης είναι εκ των προτέρων προσδιορισμένοι (προκύπτουν εκ του θεσμικού πλαισίου ως αποκλειστικά αρμόδιοι) και για το λόγο αυτό η ένταξη των σχετικών έργων θα γίνει ταχύτατα (εντός 20 ημερών από την πρόσκληση κατά μ.ο.) και θα προωθηθεί η υλοποίηση τους.
- Σε 5 περιπτώσεις (ψηφιακή τάξη, διαπολιτισμική εκπαίδευση, μάθημα διδακτικής σε ΑΕΙ) οι προσκλήσεις απευθύνονται σε ευρύ φάσμα δικαιούχων που θα αξιολογηθούν συγκριτικά και ο χρόνος ένταξης των έργων προβλέπεται να διαρκέσει 2,5 μήνες κατά μ.ο.
(β) Έργα στα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα (έργα υποδομών πρωτοβάθμιας δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης) –προϋπολογισμού 815 εκατ.ευρώ.
Σημειώνουμε εδώ ότι το συνολικό πρόγραμμα σχολικής στέγης θα αποτελέσει αντικείμενο ιδιαίτερης παρουσίασης
Από τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα έχουν ήδη εκδοθεί σε όλες τις περιφέρειες προσκλήσεις για έργα σχολικής στέγης και προχωράει η ένταξη έργων σε συνεννόηση των περιφερειών με το Υπουργείο Παιδείας
Παράλληλα, έχουν ξεκινήσει οι προσκλήσεις για την προμήθεια εξοπλισμού για ειδικά σχολεία.
Για όλα τα παραπάνω υπάρχει αναλυτικός σχεδιασμός και οι σχετικές προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος αρχίζουν να δημοσιεύονται από τις 16 Μαρτίου και τελειώνουν στις 10 Μαίου.
Δ2. Ολοήμερο Σχολείο
Το Νέο Σχολείο είναι ολοήμερο, και σταδιακά όλα τα σχολεία της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης μετατρέπονται με επιλογή σε ολοήμερα με ενιαίο εκπαιδευτικό πρόγραμμα, όπως ήδη αναλύθηκε. Ο χρόνος παραμονής είναι μακρύτερος, οι μαθητές και οι μαθήτριες παρακολουθούν μαθήματα ξένης γλώσσας που οδηγούν σε πιστοποίηση, κάνουν αθλητικά, εξοικειώνονται με τις τέχνες ή άλλες δημιουργικές δραστηριότητες που σήμερα κατά κανόνα αναζητούν στην ιδιωτική αγορά. Στις πρώτες τάξεις η μελέτη (ομαδική ή ατομική) γίνεται στην τάξη και έτσι η τσάντα μένει στο σχολείο.
Στην νέα χρονιά προχωράμε στην Α’ φάση με σχέδιο άμεσων παρεμβάσεων που αφορά σε 10θέσια, 11θέσια και 12θέσια σχολεία . Οι λεπτομέρειες θα ανακοινωθούν σε συνεργασία με τους εκπαιδευτικούς και αναφέρονται σε:
· Μείωση της ύλης
· Διεύρυνση του υποχρεωτικού ωραρίου
· Εστίαση στην ελληνική γλώσσα και στα μαθηματικά
· Στόχευση στα μαθηματικά και στη ξένη γλώσσα
· Προτεραιότητα στη ξένη γλώσσα και στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές
· Αύξηση των ωρών που αφορούν τον πολιτισμό και ειδικά την λογοτεχνία
Προγραμματισμός για κάθε σχολείο 5 τουλάχιστον παιδαγωγικών επισκέψεων σε χώρους κοινωνικού ενδιαφέροντος.
Επίλογος
Για ένα Κίνημα Παιδείας
Το ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ θέτει στόχους προς κατάκτηση από την ίδια την κοινωνία στο σύνολό της. Είμαστε στην αφετηρία ενός δύσκολου και ανηφορικού δρόμου, ενός δρόμου αντοχής, του οποίου κύριο χαρακτηριστικό είναι οι συνεχείς και συνεπείς παρεμβάσεις ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ, έτσι ώστε όλα τα ελληνικά σχολεία χωρίς εξαίρεση, από τη μια άκρη της χώρας ως την άλλη, να κόψουν το νήμα και να φτάσουν στον επιθυμητό στόχο.
Το προσκλητήριο είναι ανοιχτό προς όλους. Κάθε μαθητής, κάθε εκπαιδευτικός, κάθε γονιός, κάθε συλλογικός φορέας, κάθε πολίτης, έχει λόγο και ρόλο. Ο πιο σίγουρος και ασφαλής δρόμος προς την επιτυχία του ΝΕΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ είναι να πει η κοινωνία «Ναι, με νοιάζει!».
Η Παιδεία μας είναι αναβαθμίσιμη. Χρειάζονται όμως «αναβαθμιστές». Ένα συλλογικό, αποφασισμένο, πολύπλευρο και πολυεπίπεδο Κίνημα Παιδείας που θα πάρει στους ώμους του την αποτελεσματική υλοποίηση του ΝΕΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ για να διαμορφώσει την ελληνική εκπαιδευτική πραγματικότητα του 21ου αιώνα. Ένα Κίνημα Παιδείας που θα αξιοποιήσει εμπειρίες, γνώσεις, δημιουργικές ιδέες και μεγάλα αποθέματα τόλμης.
Σε τελική ανάλυση, αν όλοι συμφωνούμε πως επιθυμούμε να ζήσουμε σε μια «κοινωνία των αρίστων» και όχι στην «κοινωνία των αρεστών», από κάπου πρέπει να ξεκινήσουμε για να το επιτύχουμε. Η κοινή λογική υπαγορεύει να ξεκινήσουμε από εκεί που αρχίζουν και τελειώνουν όλα: Τον μαθητή.
ΠΡΩΤΑ Ο ΜΑΘΗΤΗΣ.
Friday, March 05, 2010
Thursday, February 25, 2010
Η διδασκαλία των μαθηματικών
Ενα ενδιαφέρον online μαθηματικό παιγνίδι για τους μαθητές Γυμνασίου και μια πολύ ενδιαφέρουσα άποψη για τον τρόπο που μπορεί να διδαχθούν τα μαθηματικά από τον καθηγητή του Stanford Keith Devlin.
Το λινκ μου το έστειλε φοιτητής που όπως μου είπε είχε περάσει πολλές δυσκολίες με τα μαθηματικά στην ηλικία αυτή και τώρα ψάχνει για να μάθει.
Το λινκ μου το έστειλε φοιτητής που όπως μου είπε είχε περάσει πολλές δυσκολίες με τα μαθηματικά στην ηλικία αυτή και τώρα ψάχνει για να μάθει.
Sunday, February 21, 2010
Τα τοπικά κολλέγια, οι πανελλήνιες εξετάσεις, οι μετεγγραφές και η βάση του 10 (Β'μέρος)
Ας έλθουμε τώρα στα δικά μας και στο υπόλοιπο του τίτλου. (Μέρος των σκέψεων που παραθέτω ήταν στην βάση της πρότασης για την αναθεώρηση του συντάγματος το '95, στην οποία έκανα αναφορά στην προηγούμενη ανάρτηση).
Ας δούμε κατ’ αρχήν τις βασικές πολιτικές επιλογές εκπαίδευσης των περασμένων δεκαετιών και τις αδυναμίες τους.
Κυρίαρχες επιλογές ήταν η μαζική τριτοβάθμια εκπαίδευση και η προσπάθεια ενίσχυσης της περιφέρειας μέσω της δημιουργίας μονάδων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σε όλη την χώρα.
Δύο ήταν οι παράγοντες που δεν ελήφθησαν υπ' όψη στην στρατηγική αυτή. Η ποιότητα και το κόστος.
Για να διασφαλισθεί η ποιότητα, η πρόταση του '95 προέβλεπε πιστοποίηση και αξιολόγηση τόσο των τότε υπαρχουσών όσο και των όποιων νέων μονάδων (κάτι που βέβαια ποτέ δεν έγινε). Δεν υπήρξε επίσης κάποια πρόβλεψη για τις ικανότητες που απαιτούνταν για να σπουδάσει κανείς στο πανεπιστήμιο.
Το κόστος ποτέ δεν μπήκε στην εξίσωση. Δημιουργούνταν νέα τμήματα με εντυπωσιακούς τίτλους, ένοιωθαν ικανοποίηση οι τοπικές κοινωνίες που αποκτούσαν πανεπιστήμιο (ΤΕΙ αν οι τοπικοί παράγοντες δεν ήταν τόσο ισχυροί) και εκλέγονταν πολλοί νέοι καθηγητές. Όταν τα οικονομικά άρχισαν να δυσκολεύουν το πρόβλημα των διδασκόντων άρχισε να αντιμετωπίζεται με "407" στα πανεπιστήμια (προσωρινούς διδάσκοντες που κατά τεκμήριο πήγαιναν μια φορά την βδομάδα να διδάξουν άδειες -πολλές φορές- τάξεις) και με εκτάκτους στα ΤΕΙ.
Το αποκορύφωμα της πολιτικής αυτής, ήταν η ίδρυση πανεπιστημίου με τροπολογία ένα μήνα πριν τις τελευταίες εκλογές.
Η ενίσχυση της περιφέρειας όμως, μόνο εν μέρει επετεύχθη. Πολλοί από τους φοιτητές που μπαίνουν στα περιφερειακά ιδρύματα (κανείς δεν ξέρει τον ακριβή αριθμό τους), είτε δεν εγγράφονται καθόλου, είτε φεύγουν με μετεγγραφή (άλλη μια αντίφαση μια και οι ηγεσίες χρησιμοποίησαν τις ανεξέλεγκτες μετεγγραφές για να αντιμετωπίσουν -εν μέρει μόνο- ένα άλλο κοινωνικό πρόβλημα). Η λύση αυτή βέβαια ήταν σε αντίφαση με την πολιτική ενίσχυσης της περιφέρειας.
Επίσης σε αντίφαση με την πολιτική της μαζικής τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, η βάση του 10 καθιερώθηκε για να αναβαθμίσει -υποτίθεται- την ποιότητα των σπουδαστών. Ποιός αλήθεια έχει μετρήσει αν υπάρχει πραγματική αναβάθμιση στα χρόνια που μεσολάβησαν; Μια και είμαστε στο σημείο αυτό, να πω ότι η μελέτη των στοιχείων που έχω αρχίσει να επεξεργάζομαι δείχνει ότι εισάγονται υποψήφιοι που ναι μεν έχουν μέσο όρο πάνω από 10, αλλά έχουν 4 και 5 στα βασικά μαθήματα του αντικειμένου!
Πώς θα αντιμετωπίσει τα προβλήματα αυτά -και πολλά άλλα- η δημιουργία τοπικών κολλεγίων;
-Θα δημιουργήσει μια ενδιάμεση βαθμίδα –που θα λειτουργεί και ως «γέφυρα»- μεταξύ της δευτεροβάθμιας και της ανώτατης εκπαίδευσης με κινητικότητα μεταξύ των βαθμίδων, καταργώντας τα απόλυτα στεγανά που υφίστανται σήμερα.
-Θα αποφορτίσει τις σπουδές στο Λύκειο από το άγχος των εισαγωγικών εξετάσεων αφού όλοι θα έχουν πρόσβαση στα κολλέγια, χωρίς εξετάσεις. Αυτό δεν έχει καμμία σχέση με την ελεύθερη πρόσβαση στα πανεπιστήμια που προτείνουν πολλοί, γιατί εκεί όλοι θα έπρεπε να εισαχθούν σε πανεπιστημιακές σχολές που δεν έχουν υποδομές μαζικής ανώτατης εκπαίδευσης.
- Με δεδομένο ότι θα μπορούν να εγγραφούν σε αυτά όλοι οι ενδιαφερόμενοι χωρίς το άγχος των πανελληνίων εξετάσεων θα μειωθεί σημαντικά η ανάγκη προσφυγής στα φροντιστήρια.
-Θα περιορίσει την συχνότητα του φαινομένου να χάνει ένας νέος που απέτυχε στις εισαγωγικές εξετάσεις δύο και τρία από τα πλέον παραγωγικά χρόνια της ζωής του κάνοντας φροντιστήριο - κάτι άκρως αντιεκπαιδευτικό και αντιοικονομικό- προκειμένου να ξαναδοκιμάσει στις γενικές εξετάσεις.
-Θα απελευθερώσει πολύτιμο χρόνο στους μαθητές του Λυκείου από τα φροντιστήρια και θα τους δώσει την δυνατότητα ενασχόλησης με άλλα ενδιαφέροντα πράγματα.
-Θα περιορίσει τις μετεγγραφές γιατί οι μαθητές θα έχουν την δυνατότητα να σπουδάσουν στα κολλέγια της δικής τους περιοχής, αντί να αναγκάζονται να εγγράφονται σε τμήματα μακριά από το σπίτι τους (όπου έτυχε να πέσει η μπάλα της ρουλέτας), με αντικείμενο πολλές φορές άσχετο με τις προτιμήσεις τους και στην συνέχεια να επιδιώκουν μετεγγραφή.
-Τα νέα παιδιά θα έχουν την δυνατότητα σε ένα ή δύο χρόνια να διαπιστώσουν αν πραγματικά έχουν τις δυνατότητες να ακολουθήσουν πανεπιστημιακές σπουδές ή -σε αντίθετη περίπτωση- αν είναι προτιμότερο να επιδιώξουν μια επαγγελματική κατάρτιση. Θα αποκλιμακωθεί έτσι ο "πληθωρισμός" στην ζήτηση πανεπιστημιακών σπουδών.
-Μετά το τέλος της διετούς φοίτησης όσοι επιλέξουν να μην ακολουθήσουν πανεπιστημιακές σπουδές -ή αντιληφθούν ότι δεν έχουν τις δυνατότητες για κάτι τέτοιο- θα αποκτούν ένα χρήσιμο τίτλο σπουδών (και όχι δυο χαμένα και χρυσοπληρωμένα χρόνια φροντιστηρίου).
-Στα κολλέγια μπορούν να ενταχθούν –ή να μετατραπούν- και τα ΙΕΚ που λειτουργούν σήμερα στην περιφέρεια. Θα λυθεί έτσι και άλλο ένα πρόβλημα, αυτό της έλλειψης κινητικότητας μεταξύ ΙΕΚ και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
-Οι μονάδες αυτές (σε αντίθεση με τα πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ) θα μπορούν εύκολα να προσαρμόζονται σε νέα επιστημονικά η επαγγελματικά δεδομένα. Αυτό θα έχει ως πρόσθετο αποτέλεσμα ότι θα μειωθεί η ανάγκη –και η πίεση- δημιουργίας νέων τμημάτων.
-Θα είναι πολύ ευκολότερο να καλυφθούν οι διδακτικές ανάγκες στο επίπεδο αυτό.
-Θα υπάρξει μεγάλη αποσυμφόρηση των πανεπιστημίων, κυρίως των κεντρικών, αφού για πολλούς ο πρώτος κύκλος σπουδών θα γίνεται στα τοπικά κολλέγια. (Όσοι έχουν μελετήσει λίγο τα στοιχεία γνωρίζουν ότι οι περισσότεροι λιμνάζοντες φοιτητές βρίσκονται στα πρώτα δύο πανεπιστημιακά έτη σπουδών - προσοχή, όχι ημερολογιακά έτη: μόλις ξεπεράσουν το στάδιο αυτό, συγκεντρώνονται και προσπαθούν να τελειώσουν όσο το δυνατόν συντομότερα).
-Θα αποκτήσουν ουσία οι εκπαιδευτικές μονάδες αφού με βάση αυτές και την σχέση που οι προηγούμενες σπουδές θα έχουν με το συγκεκριμένο τμήμα του πανεπιστημίου ή ΤΕΙ στο οποίο θα θέλει κάποιος απόφοιτος κολλεγίου να μεταπηδήσει, θα αναγνωρίζεται η προηγούμενη εκπαίδευση (και όχι απλώς με βάση τα χρόνια σπουδών).
-Τα τοπικά κολλέγια θα εξυπηρετήσουν με τον καλύτερο τρόπο και την δια βίου μάθηση αφού ο κάθε πολίτης που θα θέλει να αποκτήσει γνώσεις ή δεξιότητες σε κάποια φάση της ζωής του θα το κάνει εύκολα χωρίς να απομακρυνθεί από το σπίτι του και την δουλειά του. Θα μπορεί δε, να παρακολουθήσει και ένα μόνο μάθημα που θα πιθανόν τον ενδιαφέρει για την δουλειά του είτε για την βελτίωση των γνώσεών του, παίρνοντας ταυτόχρονα σχετική έγκυρη πιστοποίηση χωρίς να υποχρεώνεται να το κάνει αυτό παρακολουθώντας αμφίβολης ποιότητας σεμινάρια σε αμφίβολης ποιότητας οργανισμούς και παίρνοντας αμφίβολης αξίας πιστοποιητικά.
-Τα πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ θα μπορούν να συνεργάζονται με τα κολλέγια αυτά, ακόμα και να ιδρύουν κολλέγια ως παραρτήματα (αντί να ιδρύονται μεμονωμένα πανεπιστημιακά τμήματα σε πόλεις που καμμία ουσιαστική σύνδεση δεν έχουν με το πανεπιστήμιο στο οποίο ανήκουν). Θα ελέγχουν έτσι και την ποιότητα των σπουδών σε αυτά και την αντιστοιχία τους με τις απαιτήσεις τους (κάτι που δεν γίνεται σήμερα).
-Η τοπική αυτοδιοίκηση και η κοινωνία θα μπορούν να συμβάλλουν ουσιαστικά στην λειτουργία τους.
-Το κόστος ίδρυσης και λειτουργίας τους θα ήταν εξαιρετικά χαμηλότερο από το αντίστοιχο πανεπιστημίων και ΤΕΙ.
Σε μια τέτοια προσέγγιση τα τμήματα πανεπιστημίων και ΤΕΙ που σήμερα έχουν κενές θέσεις θα μπορούσαν να μετατραπούν σε κολλέγια που θα λειτουργούσαν υπό την εποπτεία των αντιστοίχων ιδρυμάτων, καθιστώντας άνευ αντικειμένου και το πρόβλημα της βάσης του 10 που τόσο πολύ μας απασχολεί.
Είμαι βέβαιος ότι υπάρχουν και πολλές πλευρές που πρέπει να εξετασθούν. Αυτή άλλωστε είναι και η χρησιμότητα της διαβούλευσης. Όσο για τις τεχνικές λεπτομέρειες που χρειάζεται να ρυθμισθούν σε μια τέτοια αλλαγή, αυτές μπορούν να μελετηθούν σε επόμενο στάδιο.
Ας δούμε κατ’ αρχήν τις βασικές πολιτικές επιλογές εκπαίδευσης των περασμένων δεκαετιών και τις αδυναμίες τους.
Κυρίαρχες επιλογές ήταν η μαζική τριτοβάθμια εκπαίδευση και η προσπάθεια ενίσχυσης της περιφέρειας μέσω της δημιουργίας μονάδων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σε όλη την χώρα.
Δύο ήταν οι παράγοντες που δεν ελήφθησαν υπ' όψη στην στρατηγική αυτή. Η ποιότητα και το κόστος.
Για να διασφαλισθεί η ποιότητα, η πρόταση του '95 προέβλεπε πιστοποίηση και αξιολόγηση τόσο των τότε υπαρχουσών όσο και των όποιων νέων μονάδων (κάτι που βέβαια ποτέ δεν έγινε). Δεν υπήρξε επίσης κάποια πρόβλεψη για τις ικανότητες που απαιτούνταν για να σπουδάσει κανείς στο πανεπιστήμιο.
Το κόστος ποτέ δεν μπήκε στην εξίσωση. Δημιουργούνταν νέα τμήματα με εντυπωσιακούς τίτλους, ένοιωθαν ικανοποίηση οι τοπικές κοινωνίες που αποκτούσαν πανεπιστήμιο (ΤΕΙ αν οι τοπικοί παράγοντες δεν ήταν τόσο ισχυροί) και εκλέγονταν πολλοί νέοι καθηγητές. Όταν τα οικονομικά άρχισαν να δυσκολεύουν το πρόβλημα των διδασκόντων άρχισε να αντιμετωπίζεται με "407" στα πανεπιστήμια (προσωρινούς διδάσκοντες που κατά τεκμήριο πήγαιναν μια φορά την βδομάδα να διδάξουν άδειες -πολλές φορές- τάξεις) και με εκτάκτους στα ΤΕΙ.
Το αποκορύφωμα της πολιτικής αυτής, ήταν η ίδρυση πανεπιστημίου με τροπολογία ένα μήνα πριν τις τελευταίες εκλογές.
Η ενίσχυση της περιφέρειας όμως, μόνο εν μέρει επετεύχθη. Πολλοί από τους φοιτητές που μπαίνουν στα περιφερειακά ιδρύματα (κανείς δεν ξέρει τον ακριβή αριθμό τους), είτε δεν εγγράφονται καθόλου, είτε φεύγουν με μετεγγραφή (άλλη μια αντίφαση μια και οι ηγεσίες χρησιμοποίησαν τις ανεξέλεγκτες μετεγγραφές για να αντιμετωπίσουν -εν μέρει μόνο- ένα άλλο κοινωνικό πρόβλημα). Η λύση αυτή βέβαια ήταν σε αντίφαση με την πολιτική ενίσχυσης της περιφέρειας.
Επίσης σε αντίφαση με την πολιτική της μαζικής τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, η βάση του 10 καθιερώθηκε για να αναβαθμίσει -υποτίθεται- την ποιότητα των σπουδαστών. Ποιός αλήθεια έχει μετρήσει αν υπάρχει πραγματική αναβάθμιση στα χρόνια που μεσολάβησαν; Μια και είμαστε στο σημείο αυτό, να πω ότι η μελέτη των στοιχείων που έχω αρχίσει να επεξεργάζομαι δείχνει ότι εισάγονται υποψήφιοι που ναι μεν έχουν μέσο όρο πάνω από 10, αλλά έχουν 4 και 5 στα βασικά μαθήματα του αντικειμένου!
Πώς θα αντιμετωπίσει τα προβλήματα αυτά -και πολλά άλλα- η δημιουργία τοπικών κολλεγίων;
-Θα δημιουργήσει μια ενδιάμεση βαθμίδα –που θα λειτουργεί και ως «γέφυρα»- μεταξύ της δευτεροβάθμιας και της ανώτατης εκπαίδευσης με κινητικότητα μεταξύ των βαθμίδων, καταργώντας τα απόλυτα στεγανά που υφίστανται σήμερα.
-Θα αποφορτίσει τις σπουδές στο Λύκειο από το άγχος των εισαγωγικών εξετάσεων αφού όλοι θα έχουν πρόσβαση στα κολλέγια, χωρίς εξετάσεις. Αυτό δεν έχει καμμία σχέση με την ελεύθερη πρόσβαση στα πανεπιστήμια που προτείνουν πολλοί, γιατί εκεί όλοι θα έπρεπε να εισαχθούν σε πανεπιστημιακές σχολές που δεν έχουν υποδομές μαζικής ανώτατης εκπαίδευσης.
- Με δεδομένο ότι θα μπορούν να εγγραφούν σε αυτά όλοι οι ενδιαφερόμενοι χωρίς το άγχος των πανελληνίων εξετάσεων θα μειωθεί σημαντικά η ανάγκη προσφυγής στα φροντιστήρια.
-Θα περιορίσει την συχνότητα του φαινομένου να χάνει ένας νέος που απέτυχε στις εισαγωγικές εξετάσεις δύο και τρία από τα πλέον παραγωγικά χρόνια της ζωής του κάνοντας φροντιστήριο - κάτι άκρως αντιεκπαιδευτικό και αντιοικονομικό- προκειμένου να ξαναδοκιμάσει στις γενικές εξετάσεις.
-Θα απελευθερώσει πολύτιμο χρόνο στους μαθητές του Λυκείου από τα φροντιστήρια και θα τους δώσει την δυνατότητα ενασχόλησης με άλλα ενδιαφέροντα πράγματα.
-Θα περιορίσει τις μετεγγραφές γιατί οι μαθητές θα έχουν την δυνατότητα να σπουδάσουν στα κολλέγια της δικής τους περιοχής, αντί να αναγκάζονται να εγγράφονται σε τμήματα μακριά από το σπίτι τους (όπου έτυχε να πέσει η μπάλα της ρουλέτας), με αντικείμενο πολλές φορές άσχετο με τις προτιμήσεις τους και στην συνέχεια να επιδιώκουν μετεγγραφή.
-Τα νέα παιδιά θα έχουν την δυνατότητα σε ένα ή δύο χρόνια να διαπιστώσουν αν πραγματικά έχουν τις δυνατότητες να ακολουθήσουν πανεπιστημιακές σπουδές ή -σε αντίθετη περίπτωση- αν είναι προτιμότερο να επιδιώξουν μια επαγγελματική κατάρτιση. Θα αποκλιμακωθεί έτσι ο "πληθωρισμός" στην ζήτηση πανεπιστημιακών σπουδών.
-Μετά το τέλος της διετούς φοίτησης όσοι επιλέξουν να μην ακολουθήσουν πανεπιστημιακές σπουδές -ή αντιληφθούν ότι δεν έχουν τις δυνατότητες για κάτι τέτοιο- θα αποκτούν ένα χρήσιμο τίτλο σπουδών (και όχι δυο χαμένα και χρυσοπληρωμένα χρόνια φροντιστηρίου).
-Στα κολλέγια μπορούν να ενταχθούν –ή να μετατραπούν- και τα ΙΕΚ που λειτουργούν σήμερα στην περιφέρεια. Θα λυθεί έτσι και άλλο ένα πρόβλημα, αυτό της έλλειψης κινητικότητας μεταξύ ΙΕΚ και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
-Οι μονάδες αυτές (σε αντίθεση με τα πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ) θα μπορούν εύκολα να προσαρμόζονται σε νέα επιστημονικά η επαγγελματικά δεδομένα. Αυτό θα έχει ως πρόσθετο αποτέλεσμα ότι θα μειωθεί η ανάγκη –και η πίεση- δημιουργίας νέων τμημάτων.
-Θα είναι πολύ ευκολότερο να καλυφθούν οι διδακτικές ανάγκες στο επίπεδο αυτό.
-Θα υπάρξει μεγάλη αποσυμφόρηση των πανεπιστημίων, κυρίως των κεντρικών, αφού για πολλούς ο πρώτος κύκλος σπουδών θα γίνεται στα τοπικά κολλέγια. (Όσοι έχουν μελετήσει λίγο τα στοιχεία γνωρίζουν ότι οι περισσότεροι λιμνάζοντες φοιτητές βρίσκονται στα πρώτα δύο πανεπιστημιακά έτη σπουδών - προσοχή, όχι ημερολογιακά έτη: μόλις ξεπεράσουν το στάδιο αυτό, συγκεντρώνονται και προσπαθούν να τελειώσουν όσο το δυνατόν συντομότερα).
-Θα αποκτήσουν ουσία οι εκπαιδευτικές μονάδες αφού με βάση αυτές και την σχέση που οι προηγούμενες σπουδές θα έχουν με το συγκεκριμένο τμήμα του πανεπιστημίου ή ΤΕΙ στο οποίο θα θέλει κάποιος απόφοιτος κολλεγίου να μεταπηδήσει, θα αναγνωρίζεται η προηγούμενη εκπαίδευση (και όχι απλώς με βάση τα χρόνια σπουδών).
-Τα τοπικά κολλέγια θα εξυπηρετήσουν με τον καλύτερο τρόπο και την δια βίου μάθηση αφού ο κάθε πολίτης που θα θέλει να αποκτήσει γνώσεις ή δεξιότητες σε κάποια φάση της ζωής του θα το κάνει εύκολα χωρίς να απομακρυνθεί από το σπίτι του και την δουλειά του. Θα μπορεί δε, να παρακολουθήσει και ένα μόνο μάθημα που θα πιθανόν τον ενδιαφέρει για την δουλειά του είτε για την βελτίωση των γνώσεών του, παίρνοντας ταυτόχρονα σχετική έγκυρη πιστοποίηση χωρίς να υποχρεώνεται να το κάνει αυτό παρακολουθώντας αμφίβολης ποιότητας σεμινάρια σε αμφίβολης ποιότητας οργανισμούς και παίρνοντας αμφίβολης αξίας πιστοποιητικά.
-Τα πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ θα μπορούν να συνεργάζονται με τα κολλέγια αυτά, ακόμα και να ιδρύουν κολλέγια ως παραρτήματα (αντί να ιδρύονται μεμονωμένα πανεπιστημιακά τμήματα σε πόλεις που καμμία ουσιαστική σύνδεση δεν έχουν με το πανεπιστήμιο στο οποίο ανήκουν). Θα ελέγχουν έτσι και την ποιότητα των σπουδών σε αυτά και την αντιστοιχία τους με τις απαιτήσεις τους (κάτι που δεν γίνεται σήμερα).
-Η τοπική αυτοδιοίκηση και η κοινωνία θα μπορούν να συμβάλλουν ουσιαστικά στην λειτουργία τους.
-Το κόστος ίδρυσης και λειτουργίας τους θα ήταν εξαιρετικά χαμηλότερο από το αντίστοιχο πανεπιστημίων και ΤΕΙ.
Σε μια τέτοια προσέγγιση τα τμήματα πανεπιστημίων και ΤΕΙ που σήμερα έχουν κενές θέσεις θα μπορούσαν να μετατραπούν σε κολλέγια που θα λειτουργούσαν υπό την εποπτεία των αντιστοίχων ιδρυμάτων, καθιστώντας άνευ αντικειμένου και το πρόβλημα της βάσης του 10 που τόσο πολύ μας απασχολεί.
Είμαι βέβαιος ότι υπάρχουν και πολλές πλευρές που πρέπει να εξετασθούν. Αυτή άλλωστε είναι και η χρησιμότητα της διαβούλευσης. Όσο για τις τεχνικές λεπτομέρειες που χρειάζεται να ρυθμισθούν σε μια τέτοια αλλαγή, αυτές μπορούν να μελετηθούν σε επόμενο στάδιο.
Saturday, February 13, 2010
Τα τοπικά κολλέγια, οι πανελλήνιες εξετάσεις, οι μετεγγραφές και η βάση του 10
Επιτέλους, το τριήμερο μου δίνει λίγο χρόνο να αρχίσω να γράφω σκέψεις που συνδέονται με το πρόσφατο ταξίδι μου στην Καλιφόρνια και τις συζητήσεις που είχα εκεί.
Το πρώτο θέμα στο οποίο θα αναφερθώ είναι τα τοπικά κολλέγια (community colleges).
Τα τοπικά κολλέγια ξεκίνησαν το 1908. Συνολικά στις ΗΠΑ υπάρχουν περίπου 800. Η Καλιφόρνια είναι η πολιτεία με τα περισσότερα (110).
Το 2009 σπούδαζαν στα κολλέγια 2.89 εκ. φοιτητές (πλήρους και μερικής φοίτησης και αρκετοί που δεν επιδιώκουν να πάρουν εκπαιδευτικές μονάδες). Παρά τον εντυπωσιακό αυτό αριθμό φοιτητών, η ζήτηση εξακολουθεί να είναι μεγαλύτερη από την προσφορά θέσεων.
Τα τοπικά κολλέγια είναι ουσιαστικά "μεταβατικά" ιδρύματα. Η εισαγωγή σε αυτά γίνεται ελεύθερα. (Δεν υπάρχουν κανενός είδους εξετάσεις. Μπορεί να γραφτεί όποιος έχει τελειώσει την δευτεροβάθμια εκπαίδευση). Οι σπουδές είναι εξαμηνιαίες (π.χ. για οικοδόμους), μονοετείς, διετείς, ή τριετείς και όλα είναι δημόσια (δεν υπάρχουν ιδιωτικά). Στο τέλος, όλοι όσοι ολοκληρώνουν τις σπουδές τους αποκτούν τίτλο σπουδών. Σε αυτά εγγράφονται όχι μόνο νέοι απόφοιτοι Λυκείου αλλά και πολίτες οποιασδήποτε ηλικίας που θέλουν να αποκτήσουν κάποιες γνώσεις για να βελτιώσουν τα προσόντα τους (π.χ. να σπουδάσουν την χρήση υπολογιστών). Οι τελευταίοι επιλέγουν συνήθως βραδυνά μαθήματα.
Οσοι θέλουν να "μεταπηδήσουν" (transfer) σε πανεπιστήμια, πρέπει να συμπληρώσουν τον διετή κύκλο σπουδών. Ο τριετής κύκλος είναι για όσους θέλουν να σπουδάσουν νοσοκόμοι. (Οσοι από αυτούς θέλουν να αποκτήσουν πανεπιστημιακό τίτλο νοσηλευτή εγγράφονται σε πανεπιστήμια μετά το δεύτερο έτος σπουδών).
Το 1/3 περίπου των φοιτητών τα επιλέγουν για επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση.
Το πρώτο έτος σπουδών προσφέρει γενική εκπαίδευση (κάτι όπως το πρώτο έτος του πανεπιστημίου). Στο δεύτερο, όσοι θέλουν να μεταπηδήσουν στο πανεπιστήμιο, εξακολουθούν την γενική εκπαίδευση. Οσοι θέλουν να αποκτήσουν τεχνική εκπαίδευση επιλέγουν το αντικείμενο που επιθυμούν και εξειδικεύονται σε αυτό. Αυτό επιτρέπει στους νέους να αλλάξουν γνώμη χωρίς να χάσουν ένα πολύτιμο χρόνο σε φροντιστήρια.
Τα νέα προγράμματα σπουδών κάθε κολλεγίου εγκρίνονται σε πολιτειακό επίπεδο.Κάθε κολλέγιο ξεκινά ως ένα εκπαιδευτικό κέντρο. Αν η εξέλιξή του είναι καλή, μετατρέπεται σε πλήρες κολλέγιο.
Σε σχέση με την διοίκηση, υπάρχει ένα πολιτειακό board of trustees που επιλέγει τον πρύτανη που διευθύνει όλο το πολιτειακό σύστημα των κολλεγίων. Για κάθε κολλέγιο όμως υπάρχει τοπικό board of trustees που προσλαμβάνει τον πρόεδρο του συγκεκριμένου κολλεγίου. Υπάρχουν και περιφέρειες τοπικών κολλεγίων (Community College Districts) που έχουν περιφερειακό board of trustees.
Τα δίδακτρα είναι πολύ χαμηλά ($26/ανά μάθημα). Ηταν $20 πριν να ξεσπάσει η οικονομική κρίση. Είναι φανερό ότι τα δίδακτρα αυτά καλύπτουν πολύ μικρό μέρος του πραγματικού κόστους σπουδών. Η χρηματοδότηση από την πολιτεία γίνεται από ειδικό ποσοστό της φορολογίας των τοπικών ακινήτων και από πολιτειακούς πόρους.
Οι διδάσκοντες επιλέγονται τοπικά και πρέπει να έχουν τουλάχιστον πτυχίο Μάστερ. (Το Μάστερ δεν απαιτείται για όσους διδάσκουν τα απολύτως τεχνικά θέματα. Οι διδάσκοντες πλήρους απασχόλησης μπορούν να μονιμοποιηθούν μετά από κρίση. Οι διδάσκοντες μερικής απασχόλησης είναι προσωρινοί. Το 65-70% των διδασκόντων είναι πλήρους απασχόλησης. Συνήθως, είναι απόφοιτοι των πολιτειακών πανεπιστημίων (State Universities). Από εκεί συχνά προέρχονταικαι οι δάσκαλοι πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Καλιφόρνια.
Τα κολλέγια αυτά τα επιλέγουν όσοι θέλουν να πάρουν επαγγελματική τεχνική εκπαίδευση και κατάρτιση, αλλά και όσοι επιθυμούν να συνεχίσουν στο πανεπιστήμιο αλλά δεν πέτυχαν στην πρώτη τους προσπάθεια.
Τα πανεπιστήμια απορροφούν ένα πολύ μεγάλο μέρος των αποφοίτων των κολλεγίων αυτών. Είναι εντυπωσιακό ότι περισσότεροι από το 1/3 των φοιτητών του πανεπιστημίου του Berkeley είναι απόφοιτοι των κολλεγίων! Το ποσοστό αυτών που εγγράφονται στα πολιτειακά πανεπιστήμια (California State Universities) κυμαίνεται από 40-50%! Αυτή την στιγμή το 70% των προπτυχιακών φοιτητών στην Καλιφόρνια φοιτούν σε τοπικά κολλέγια (το αντίστοιχο ποσοστό σε όλη την Αμερική είναι 40%).
Η διαδρομή τοπικό κολλέγιο-πανεπιστήμιο είναι και μια από τις χαρακτηριστικότερες εκφάνσεις της κινητικότητας μεταξύ βαθμίδων της εκπαίδευσης στις ΗΠΑ.
Από τις 120 περίπου εκπαιδευτικές μονάδες που απαιτούνται για την απόκτηση του πτυχίου Bachelor στο πανεπιστήμιο, ένα μεγάλο ποσοστό προέρχεται από μεταφορά των εκπαιδευτικών μονάδων που αποκτήθηκαν στα τοπικά κολλέγια. Ετσι, και τίποτα δεν πηγαίνει χαμένο αλλά και τα πανεπιστήμια απαλλάσσονται από ένα μεγάλο μέρος εισαγωγικών σπουδών που γίνονται στα κολλέγια.
Ενας από τους λόγους που τα τοπικά κολλέγια είναι τόσο σημαντικά είναι ότι στοιχίζει στην πολιτεία πολύ λιγότερο να πειραματιστεί με ένα νέο τοπικό κολλέγιο παρά με ένα πανεπιστήμιο (η διαφορά μεγέθους των απαιτούμενων επενδύσεων είναι τεράστια). Τα τοπικά κολλέγια είναι αποκλειστικά εκπαιδευτικές μονάδες (και όχι ερευνητικές.
Δεν είναι τυχαίο ότι τα τοπικά κολλέγια έχουν τον μεγαλύτερο ρυθμό ανάπτυξης από οποιονδήποτε άλλο εκπαιδευτικό τομέα στην Αμερική. Είναι ο τομέας εκπαίδευσης που προσαρμόζεται ταχύτερα στις ανάγκες της κοινωνίας.
Η κυβέρνηση Ομπάμα δίνει την μεγαλύτερη έμφαση στην εκπαιδευτική της πολιτική σε αυτά και ο ίδιος ο Ομπάμα μιλά πολύ συχνά για αυτά και έχει διαμορφώσει σχέδιο ενίσχυσής τους.
Δεν είναι επίσης τυχαίο ότι ο τομέας των τοπικών κολλεγίων υπέστη τις μικρότερες περικοπές (8%) από οποιονδήποτε άλλο τομέα της εκπαίδευσης.
Είναι πολλές πλέον οι χώρες που μελετούν με ενδιαφέρον το μοντέλο των τοπικών κολλεγίων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει δείξει η Κίνα. (Λίγες μέρες πριν από μένα είχαν κάνει αντίστοιχη επίσκεψη στην Καλιφόρνια Κινέζοι υπουργοί). Τοπικά κολλέγια υπάρχουν και στον Καναδά και την Αυστραλία.
Με την (μακρά) αυτή ανάρτηση εξήγησα το πρώτο μόνο μέρος του τίτλου της. Θα συνεχίσω για να εξηγήσω γιατί τα τοπικά κολλέγια μπορούν να αποτελέσουν την ουσιαστική λύση για πολλά από τα δευτερογενή, όπως τα έχω χαρακτηρίσει, προβλήματα του εκπαιδευτκού μας συστήματος που αναφέρονται στον τίτλο. Αυτός είναι και ο λόγος που επιμένω ότι προβλήματα που δημιουργήθηκαν με πρόχειρες αποφάσεις που εξυπηρετούσαν επικοινωνιακές πολιτικές ανάγκες δεν πρέπει να "επιλυθούν" με τον ίδιο τρόπο.
ΥΓ. Θα πρέπει ίσως να υπενθυμίσω σε όσους παρακολουθούν τα εκπαιδευτικά πράγματα ότι η δημιουργία τέτοιων εκπαιδευτικών μονάδων είχε προταθεί επί υπουργίας Γ. Παπανδρέου το 1995 στην αναθεώρηση του συντάγματος. (Μια περίληψη βρίσκεται εδώ). Αν αυτό είχε γίνει από τότε πολλά από τα σημερινά προβλήματα πιθανόν δεν θα υπήρχαν.
Το πρώτο θέμα στο οποίο θα αναφερθώ είναι τα τοπικά κολλέγια (community colleges).
Τα τοπικά κολλέγια ξεκίνησαν το 1908. Συνολικά στις ΗΠΑ υπάρχουν περίπου 800. Η Καλιφόρνια είναι η πολιτεία με τα περισσότερα (110).
Το 2009 σπούδαζαν στα κολλέγια 2.89 εκ. φοιτητές (πλήρους και μερικής φοίτησης και αρκετοί που δεν επιδιώκουν να πάρουν εκπαιδευτικές μονάδες). Παρά τον εντυπωσιακό αυτό αριθμό φοιτητών, η ζήτηση εξακολουθεί να είναι μεγαλύτερη από την προσφορά θέσεων.
Τα τοπικά κολλέγια είναι ουσιαστικά "μεταβατικά" ιδρύματα. Η εισαγωγή σε αυτά γίνεται ελεύθερα. (Δεν υπάρχουν κανενός είδους εξετάσεις. Μπορεί να γραφτεί όποιος έχει τελειώσει την δευτεροβάθμια εκπαίδευση). Οι σπουδές είναι εξαμηνιαίες (π.χ. για οικοδόμους), μονοετείς, διετείς, ή τριετείς και όλα είναι δημόσια (δεν υπάρχουν ιδιωτικά). Στο τέλος, όλοι όσοι ολοκληρώνουν τις σπουδές τους αποκτούν τίτλο σπουδών. Σε αυτά εγγράφονται όχι μόνο νέοι απόφοιτοι Λυκείου αλλά και πολίτες οποιασδήποτε ηλικίας που θέλουν να αποκτήσουν κάποιες γνώσεις για να βελτιώσουν τα προσόντα τους (π.χ. να σπουδάσουν την χρήση υπολογιστών). Οι τελευταίοι επιλέγουν συνήθως βραδυνά μαθήματα.
Οσοι θέλουν να "μεταπηδήσουν" (transfer) σε πανεπιστήμια, πρέπει να συμπληρώσουν τον διετή κύκλο σπουδών. Ο τριετής κύκλος είναι για όσους θέλουν να σπουδάσουν νοσοκόμοι. (Οσοι από αυτούς θέλουν να αποκτήσουν πανεπιστημιακό τίτλο νοσηλευτή εγγράφονται σε πανεπιστήμια μετά το δεύτερο έτος σπουδών).
Το 1/3 περίπου των φοιτητών τα επιλέγουν για επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση.
Το πρώτο έτος σπουδών προσφέρει γενική εκπαίδευση (κάτι όπως το πρώτο έτος του πανεπιστημίου). Στο δεύτερο, όσοι θέλουν να μεταπηδήσουν στο πανεπιστήμιο, εξακολουθούν την γενική εκπαίδευση. Οσοι θέλουν να αποκτήσουν τεχνική εκπαίδευση επιλέγουν το αντικείμενο που επιθυμούν και εξειδικεύονται σε αυτό. Αυτό επιτρέπει στους νέους να αλλάξουν γνώμη χωρίς να χάσουν ένα πολύτιμο χρόνο σε φροντιστήρια.
Τα νέα προγράμματα σπουδών κάθε κολλεγίου εγκρίνονται σε πολιτειακό επίπεδο.Κάθε κολλέγιο ξεκινά ως ένα εκπαιδευτικό κέντρο. Αν η εξέλιξή του είναι καλή, μετατρέπεται σε πλήρες κολλέγιο.
Σε σχέση με την διοίκηση, υπάρχει ένα πολιτειακό board of trustees που επιλέγει τον πρύτανη που διευθύνει όλο το πολιτειακό σύστημα των κολλεγίων. Για κάθε κολλέγιο όμως υπάρχει τοπικό board of trustees που προσλαμβάνει τον πρόεδρο του συγκεκριμένου κολλεγίου. Υπάρχουν και περιφέρειες τοπικών κολλεγίων (Community College Districts) που έχουν περιφερειακό board of trustees.
Τα δίδακτρα είναι πολύ χαμηλά ($26/ανά μάθημα). Ηταν $20 πριν να ξεσπάσει η οικονομική κρίση. Είναι φανερό ότι τα δίδακτρα αυτά καλύπτουν πολύ μικρό μέρος του πραγματικού κόστους σπουδών. Η χρηματοδότηση από την πολιτεία γίνεται από ειδικό ποσοστό της φορολογίας των τοπικών ακινήτων και από πολιτειακούς πόρους.
Οι διδάσκοντες επιλέγονται τοπικά και πρέπει να έχουν τουλάχιστον πτυχίο Μάστερ. (Το Μάστερ δεν απαιτείται για όσους διδάσκουν τα απολύτως τεχνικά θέματα. Οι διδάσκοντες πλήρους απασχόλησης μπορούν να μονιμοποιηθούν μετά από κρίση. Οι διδάσκοντες μερικής απασχόλησης είναι προσωρινοί. Το 65-70% των διδασκόντων είναι πλήρους απασχόλησης. Συνήθως, είναι απόφοιτοι των πολιτειακών πανεπιστημίων (State Universities). Από εκεί συχνά προέρχονταικαι οι δάσκαλοι πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Καλιφόρνια.
Τα κολλέγια αυτά τα επιλέγουν όσοι θέλουν να πάρουν επαγγελματική τεχνική εκπαίδευση και κατάρτιση, αλλά και όσοι επιθυμούν να συνεχίσουν στο πανεπιστήμιο αλλά δεν πέτυχαν στην πρώτη τους προσπάθεια.
Τα πανεπιστήμια απορροφούν ένα πολύ μεγάλο μέρος των αποφοίτων των κολλεγίων αυτών. Είναι εντυπωσιακό ότι περισσότεροι από το 1/3 των φοιτητών του πανεπιστημίου του Berkeley είναι απόφοιτοι των κολλεγίων! Το ποσοστό αυτών που εγγράφονται στα πολιτειακά πανεπιστήμια (California State Universities) κυμαίνεται από 40-50%! Αυτή την στιγμή το 70% των προπτυχιακών φοιτητών στην Καλιφόρνια φοιτούν σε τοπικά κολλέγια (το αντίστοιχο ποσοστό σε όλη την Αμερική είναι 40%).
Η διαδρομή τοπικό κολλέγιο-πανεπιστήμιο είναι και μια από τις χαρακτηριστικότερες εκφάνσεις της κινητικότητας μεταξύ βαθμίδων της εκπαίδευσης στις ΗΠΑ.
Από τις 120 περίπου εκπαιδευτικές μονάδες που απαιτούνται για την απόκτηση του πτυχίου Bachelor στο πανεπιστήμιο, ένα μεγάλο ποσοστό προέρχεται από μεταφορά των εκπαιδευτικών μονάδων που αποκτήθηκαν στα τοπικά κολλέγια. Ετσι, και τίποτα δεν πηγαίνει χαμένο αλλά και τα πανεπιστήμια απαλλάσσονται από ένα μεγάλο μέρος εισαγωγικών σπουδών που γίνονται στα κολλέγια.
Ενας από τους λόγους που τα τοπικά κολλέγια είναι τόσο σημαντικά είναι ότι στοιχίζει στην πολιτεία πολύ λιγότερο να πειραματιστεί με ένα νέο τοπικό κολλέγιο παρά με ένα πανεπιστήμιο (η διαφορά μεγέθους των απαιτούμενων επενδύσεων είναι τεράστια). Τα τοπικά κολλέγια είναι αποκλειστικά εκπαιδευτικές μονάδες (και όχι ερευνητικές.
Δεν είναι τυχαίο ότι τα τοπικά κολλέγια έχουν τον μεγαλύτερο ρυθμό ανάπτυξης από οποιονδήποτε άλλο εκπαιδευτικό τομέα στην Αμερική. Είναι ο τομέας εκπαίδευσης που προσαρμόζεται ταχύτερα στις ανάγκες της κοινωνίας.
Η κυβέρνηση Ομπάμα δίνει την μεγαλύτερη έμφαση στην εκπαιδευτική της πολιτική σε αυτά και ο ίδιος ο Ομπάμα μιλά πολύ συχνά για αυτά και έχει διαμορφώσει σχέδιο ενίσχυσής τους.
Δεν είναι επίσης τυχαίο ότι ο τομέας των τοπικών κολλεγίων υπέστη τις μικρότερες περικοπές (8%) από οποιονδήποτε άλλο τομέα της εκπαίδευσης.
Είναι πολλές πλέον οι χώρες που μελετούν με ενδιαφέρον το μοντέλο των τοπικών κολλεγίων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει δείξει η Κίνα. (Λίγες μέρες πριν από μένα είχαν κάνει αντίστοιχη επίσκεψη στην Καλιφόρνια Κινέζοι υπουργοί). Τοπικά κολλέγια υπάρχουν και στον Καναδά και την Αυστραλία.
Με την (μακρά) αυτή ανάρτηση εξήγησα το πρώτο μόνο μέρος του τίτλου της. Θα συνεχίσω για να εξηγήσω γιατί τα τοπικά κολλέγια μπορούν να αποτελέσουν την ουσιαστική λύση για πολλά από τα δευτερογενή, όπως τα έχω χαρακτηρίσει, προβλήματα του εκπαιδευτκού μας συστήματος που αναφέρονται στον τίτλο. Αυτός είναι και ο λόγος που επιμένω ότι προβλήματα που δημιουργήθηκαν με πρόχειρες αποφάσεις που εξυπηρετούσαν επικοινωνιακές πολιτικές ανάγκες δεν πρέπει να "επιλυθούν" με τον ίδιο τρόπο.
ΥΓ. Θα πρέπει ίσως να υπενθυμίσω σε όσους παρακολουθούν τα εκπαιδευτικά πράγματα ότι η δημιουργία τέτοιων εκπαιδευτικών μονάδων είχε προταθεί επί υπουργίας Γ. Παπανδρέου το 1995 στην αναθεώρηση του συντάγματος. (Μια περίληψη βρίσκεται εδώ). Αν αυτό είχε γίνει από τότε πολλά από τα σημερινά προβλήματα πιθανόν δεν θα υπήρχαν.
Thursday, February 04, 2010
Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων
Με αφορμή την συζήτηση που γίνεται για το Ευρωπαϊκό πλαίσιο προσόντων, θα ήθελα να καταστήσω σαφές ότι από πλευράς Υπουργείου Παιδείας ουδεμία απόφαση ή δέσμευση έχει ληφθεί σχετικά με την κατάταξη των πτυχίων της μεταλυκειακής εκπαίδευσης στην Ελλάδα (συμπεριλαμβανομένων των Πανεπιστημίων και ΤΕΙ), στα επίπεδα που προβλέπει το πλαίσιο αυτό.
Tuesday, January 26, 2010
To ηλεκτρονικό βιβλίο στην Καλιφόρνια
Είχα σήμερα συνάντηση με στο Σακραμέντο με την πολιτική ηγεσία της εκπαίδευσης της πολιτείας της Καλιφόρνιας.
Ενα από τα θέματα που συζητήσαμε ήταν η υιοθέτηση του ηλεκτρονικού βιβλίου στην εκπαίδευση. Η Καλιφόρνια είναι η πρώτη πολιτεία στις ΗΠΑ που πήρε την πρωτοβουλία για την υιοθέτηση του δωρεάν ηλεκτρονικού βιβλίου. (First-in-the-nation free digital textbook initiative).
Σήμερα μάλιστα ο Κυβερνήτης της Καλιφόρνιας ανακοίνωση την έναρξη της δεύτερης φάσης της πρωτοβουλίας αυτής. Στην φάση αυτή προσκλήθηκαν οι εκδότες ηλεκτρονικών βιβλίων ιστορίας και κοινωνικών επιστημών για υποβολή βιβλίων προς αξιολόγηση και πιθανή υιοθέτηση.
Η πρώτη φάση που ανακοινώθηκε τον Μάϊο του 2009, αναφερόταν σε βιβλία μαθηματικών και επιστημών.
Η επίσημη ανακοίνωση.
Ενα από τα θέματα που συζητήσαμε ήταν η υιοθέτηση του ηλεκτρονικού βιβλίου στην εκπαίδευση. Η Καλιφόρνια είναι η πρώτη πολιτεία στις ΗΠΑ που πήρε την πρωτοβουλία για την υιοθέτηση του δωρεάν ηλεκτρονικού βιβλίου. (First-in-the-nation free digital textbook initiative).
Σήμερα μάλιστα ο Κυβερνήτης της Καλιφόρνιας ανακοίνωση την έναρξη της δεύτερης φάσης της πρωτοβουλίας αυτής. Στην φάση αυτή προσκλήθηκαν οι εκδότες ηλεκτρονικών βιβλίων ιστορίας και κοινωνικών επιστημών για υποβολή βιβλίων προς αξιολόγηση και πιθανή υιοθέτηση.
Η πρώτη φάση που ανακοινώθηκε τον Μάϊο του 2009, αναφερόταν σε βιβλία μαθηματικών και επιστημών.
Η επίσημη ανακοίνωση.
Sunday, January 24, 2010
Επίσκεψη στις ΗΠΑ
Από σήμερα και ως το επόμενο Σάββατο, βρίσκομαι στις ΗΠΑ, και συγκεκριμένα στην Καλιφόρνια, προκειμένου να έχω σειρά συναντήσεων στο πλαίσιο της διαμόρφωσης ενός νέου υποβάθρου πολιτικής για την τριτοβάθμια εκπαίδευση και την έρευνα.
Η επίσκεψη αυτή αποτελεί την πρώτη μιας σειράς τέτοιων επαφών με καταξιωμένα ηγετικά στελέχη της εκπαίδευσης διεθνώς για την διερεύνηση των πρακτικών που ακολουθούν αποτελεσματικά εκπαιδευτικά συστήματα.
Η Καλιφόρνια αποτελεί παγκοσμίως ένα υπόδειγμα σε ό,τι αφορά την ποιότητα των δημοσίων τριτοβαθμίων ιδρυμάτων της. Είναι η έδρα του καλύτερου δημοσίου Πανεπιστημίου του κόσμου (Μπέρκλεϋ) και του δεύτερου καλύτερου ιδιωτικού (Στάνφορντ). Ώς πολιτεία έχει την μεγαλύτερη συγκέντρωση κορυφαίων πανεπιστημίων από οποιαδήποτε άλλη πολιτεία. Διαθέτει ένα δημόσιο σύστημα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που είναι εφοδιασμένο με τους μηχανισμούς εκείνους ώστε να συμβιβάζει την προσβασιμότητα με την αριστεία (accessibility and excellence). Στον τομέα της έρευνας, πέρα από την υπεροχή της εξ αιτίας των πανεπιστημίων αυτών, αποτελεί την έδρα μερικών από τα κορυφαία δημόσια και ιδιωτικά ερευνητικά κέντρα στον κόσμο (Lawrence Berkeley National Lab, Scripps Institute). Αποτελεί το πλέον καινοτόμο κομμάτι της Αμερικής και δεν είναι τυχαίο ότι πολλοί από τους κορυφαίους ιδιωτικούς οργανισμούς στον τομέα της έρευνας εδράζονται στην Silicon Valley, μερικά χιλιόμετρα μακριά από το Στάνφορντ και το Μπέρκλεϋ. Η Καλιφόρνια ουσιαστικά αποτελεί το πρότυπο για την μεταφορά τεχνολογίας/γνώσης από τα πανεπιστήμια και ιδρύματα στην βιομηχανία και την κοινωνία. Αν η Καλιφόρνια ήταν ανεξάρτητη χώρα θα είχε την έκτη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο.
Η πρωτοπορία της αυτή οφείλεται σε μεγάλο βαθμό σε αυτά ακριβώς τα πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα. Τέλος, ένα σημείο με ιδιαίτερο Ελληνικό ενδιαφέρον: η πολιτεία της Καλιφόρνιας, και συνεπώς ο δημόσιος εκπαιδευτικός και ερευνητικός ιστός της, περνά τον τελευταίο ενάμιση χρόνο την μεγαλύτερη δημοσιονομική κρίση της σύγχρονης ιστορίας της.
Πρέπει και μπορούμε να μάθουμε πολλά και να αξιοποιήσουμε την εμπειρία της Καλιφόρνιας στην διαδικασία διαμόρφωσης πολιτικής για την τριτοβάθμια εκπαίδευση και την έρευνα, αλλά και στην διαφάνεια. Υπάρχουν φυσικά μεγάλες διαφορές, αλλά δεν λείπουν οι ομοιότητες. Υπάρχουν δομές από τις οποίες μπορούμε να μάθουμε και λάθη τα οποία πρέπει να αποφύγουμε. Για τον σκοπό αυτό επισκέπτομαι την Καλιφόρνια: ώστε να συναντηθώ με κορυφαίους παράγοντες στις διοικήσεις των Πανεπιστημίων, Κολλεγίων, Ερευνητικών Κέντρων, και Πολιτικής ηγεσίας της εκπαίδευσης. Με την ευκαιρία θα μπορέσω να συναντηθώ με φορείς της Ελληνικής Ομογένειας καθώς και με Έλληνες καθηγητές και φοιτητές που ζουν στην Καλιφόρνια.
Ενδεικτικά αναφέρω μερικά από τα θέματα συζήτησης στις συναντήσεις που θα έχω:
1. Το μέλλον της δημόσιας τριτοβάθμιας εκπαίδευσης μετά την οικονομική κρίση
2. Το σύστημα του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας (University of California System) και το σύστημα των πολιτειακών Πανεπιστημίων της Καλιφόρνιας (California State Universities). Πρόκειται για δύο συστήματα που λειτουργούν παράλληλα με επιτυχία. Το πρώτο δίνει έμφαση στην έρευνα το δεύτερο στην εκπαίδευση.
3. Η συνδιαχείριση των επί μέρους Πανεπιστημίων (Campuses) που απαρτίζουν το Πανεπιστημιακό Σύστημα της Καλιφόρνιας ως μία ολότητα, αλλά με συνθήκες εσωτερικού ανταγωνισμού και αποκέντρωσης.
4. Η πορεία του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ και ο «ανταγωνισμός» του με το Πανεπιστήμιο του Μπέρκλεϋ.
5. Η διαχείριση της χρηματοδότησης και οι προγραμματικές συμφωνίες μεταξύ Πολιτείας και Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας.
6. Ο ρόλος των διοικουσών επιτροπών (Boards of Trustees) και των επιτηρητών (Regents).
7. Η χρήση του ηλεκτρονικού βιβλίου στην δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια εκπαίδευση.
8. Η επιτυχία της πολιτικής ευρείας προσβασιμότητας με ταυτόχρονη έμφαση στην αριστεία του Πανεπιστημίου του Μπέρκλεϋ.
9. Συστήματα διοίκησης πανεπιστημίων, εναλλακτικά υποδείγματα, ισορροπία αυτονομίας και κεντρικής ρύθμισης, μοντέλα χρηματοδότησης, κοινωνική λογοδοσία.
10. Το σύστημα των Κοινοτικών Κολλεγίων (Community College system), η θέση του σε σχέση με το Πανεπιστημιακό και το Πολιτειακό Πανεπιστημιακό σύστημα, η σύνδεσή του με τις ανάγκες της κοινότητας που εξυπηρετεί και η έμμεση πρόσβαση μέσω των Κοινοτικών Κολλεγίων στα Πανεπιστήμια.
11. H διαμόρφωση προτεραιοτήτων και πολιτικής έρευνας στις ΗΠΑ.
12. Η ισορροπία μεταξύ κεντρικών ερευνητικών στοχεύσεων και «ανοιχτών» πεδίων έρευνας με κριτήριο την αριστεία. Η σύνδεση της οικονομίας με την έρευνα. Μεγάλα ερευνητικά κέντρα και εξειδικευμένα ερευνητικά κέντρα.
13. Μέθοδοι και πρακτικές προκήρυξης και χρηματοδότησης έρευνας.
14. Τομείς αιχμής στην έρευνα.
15. Συνεργασία Πανεπιστημίων και Ερευνητικών Κέντρων
16.Ερευνητικές καινοτομίες και δημιουργία start up εταιρειών με ερευνητικό χαρακτήρα.
17. Μεταφορά τεχνολογίας (Technology Transfer).
Τρόποι συνεργασίας με τα «καλύτερα μυαλά», ελλήνων επιστημόνων του εξωτερικού.
18. Αξιοποίηση της Ελληνικής επιστημονικής διασποράς. Μονοπάτια εξόδου από την εσωστρέφεια της Ελληνικής τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
19. Πρακτικές ανοικτής διακυβέρνησης, διαβούλευσης και συμμετοχής.
Οι συναντήσεις θα λάβουν χώρα στο Μπέρκλεϋ, Στάνφορντ, Σακραμέντο, Silicon Valley, Σαν Φρανσίσκο, Όουκλαντ. Θα επισκεφθώ επίσης το Lawrence Berkeley Νational Laboratory, το Mathematical Sciences Research Institute (MSRI), την Google Research, κλπ.
Aνάμεσα στους παράγοντες που θα συναντήσω περιλαμβάνονται οι:
-Glen Thomas, Υπουργός Παιδείας της Καλιφόρνιας (Secretary of Education of the State of California)
-John W Etchemendy, Provost του πανεπιστημίου του Στάνφορντ
-Jeffrey H Wachtel, Επικεφαλής των συμβούλων του Προέδρου του Πανεπιστημίου του Στανφορντ John Hennessy (λόγω απουσίας του τελευταίου) και Γραμματέα της επιτροπής διοίκησης (Board of Trustees) του Πανεπιστημίου
-Robert J. Birgeneau, Πρύτανη (Chancellor) του Πανεπιστημίου του Μπέρκλεϋ.
-Steven Beckwith, Αντιπρόεδρο (Vice President) υπεύθυνο για την Έρευνα και τις μεταπτυχιακές σπουδές όλων των Πανεπιστημίων του συστήματος της Καλιφόρνιας (University of California Systems)
-Jack Scott, Πρύτανη (Chancellor) of the California Community College System
-Helene Barcelo, αναπληρώτρια διευθύντρια (Deputy Director) και Dave Auckly (associate Director), του Ινστιτούτου Mαθηματικών Επιστημών (Mathematical Sciences -Research Institute (MSRI)) στο Μπέρκλεϋ
-Graham Fleming, Αντιπρύτανη (Vice Chancellor) υπεύθυνο για την Έρευνα στο Μπέρκλεϋ
-Carol Mimura, Αντιπρύτανη (Vice Chancellor) υπεύθυνη για θέματα πνευματικής ιδιοκτησίας και βιομηχανικής έρευνας στο Μπέρκλεϋ (Assistant Vice Chancellor, Intellectual Property & Industry Research Alliances)
-Craig Newmark, Ιδρυτή του Craigslist
Θα συναντήσω επίσης Κοσμήτορες, Προέδρους Τμημάτων και καθηγητές των Πανεπιστημίων Μπέρκλεϋ και Στάνφορντ.
Τέλος, θα έχω συναντήσεις με τον Μητροπολίτη του Σαν Φραντσίσκο Γεράσιμο, και θα επισκεφθώ το Μεταπτυχιακό κέντρο Θεολογικών σπουδών του Πατριάρχη Αθηναγόρα στο Μπέρκλεϋ και τον διευθυντή του, Μητροπολίτη Νικήτα.
Η επίσκεψη αυτή αποτελεί την πρώτη μιας σειράς τέτοιων επαφών με καταξιωμένα ηγετικά στελέχη της εκπαίδευσης διεθνώς για την διερεύνηση των πρακτικών που ακολουθούν αποτελεσματικά εκπαιδευτικά συστήματα.
Η Καλιφόρνια αποτελεί παγκοσμίως ένα υπόδειγμα σε ό,τι αφορά την ποιότητα των δημοσίων τριτοβαθμίων ιδρυμάτων της. Είναι η έδρα του καλύτερου δημοσίου Πανεπιστημίου του κόσμου (Μπέρκλεϋ) και του δεύτερου καλύτερου ιδιωτικού (Στάνφορντ). Ώς πολιτεία έχει την μεγαλύτερη συγκέντρωση κορυφαίων πανεπιστημίων από οποιαδήποτε άλλη πολιτεία. Διαθέτει ένα δημόσιο σύστημα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που είναι εφοδιασμένο με τους μηχανισμούς εκείνους ώστε να συμβιβάζει την προσβασιμότητα με την αριστεία (accessibility and excellence). Στον τομέα της έρευνας, πέρα από την υπεροχή της εξ αιτίας των πανεπιστημίων αυτών, αποτελεί την έδρα μερικών από τα κορυφαία δημόσια και ιδιωτικά ερευνητικά κέντρα στον κόσμο (Lawrence Berkeley National Lab, Scripps Institute). Αποτελεί το πλέον καινοτόμο κομμάτι της Αμερικής και δεν είναι τυχαίο ότι πολλοί από τους κορυφαίους ιδιωτικούς οργανισμούς στον τομέα της έρευνας εδράζονται στην Silicon Valley, μερικά χιλιόμετρα μακριά από το Στάνφορντ και το Μπέρκλεϋ. Η Καλιφόρνια ουσιαστικά αποτελεί το πρότυπο για την μεταφορά τεχνολογίας/γνώσης από τα πανεπιστήμια και ιδρύματα στην βιομηχανία και την κοινωνία. Αν η Καλιφόρνια ήταν ανεξάρτητη χώρα θα είχε την έκτη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο.
Η πρωτοπορία της αυτή οφείλεται σε μεγάλο βαθμό σε αυτά ακριβώς τα πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα. Τέλος, ένα σημείο με ιδιαίτερο Ελληνικό ενδιαφέρον: η πολιτεία της Καλιφόρνιας, και συνεπώς ο δημόσιος εκπαιδευτικός και ερευνητικός ιστός της, περνά τον τελευταίο ενάμιση χρόνο την μεγαλύτερη δημοσιονομική κρίση της σύγχρονης ιστορίας της.
Πρέπει και μπορούμε να μάθουμε πολλά και να αξιοποιήσουμε την εμπειρία της Καλιφόρνιας στην διαδικασία διαμόρφωσης πολιτικής για την τριτοβάθμια εκπαίδευση και την έρευνα, αλλά και στην διαφάνεια. Υπάρχουν φυσικά μεγάλες διαφορές, αλλά δεν λείπουν οι ομοιότητες. Υπάρχουν δομές από τις οποίες μπορούμε να μάθουμε και λάθη τα οποία πρέπει να αποφύγουμε. Για τον σκοπό αυτό επισκέπτομαι την Καλιφόρνια: ώστε να συναντηθώ με κορυφαίους παράγοντες στις διοικήσεις των Πανεπιστημίων, Κολλεγίων, Ερευνητικών Κέντρων, και Πολιτικής ηγεσίας της εκπαίδευσης. Με την ευκαιρία θα μπορέσω να συναντηθώ με φορείς της Ελληνικής Ομογένειας καθώς και με Έλληνες καθηγητές και φοιτητές που ζουν στην Καλιφόρνια.
Ενδεικτικά αναφέρω μερικά από τα θέματα συζήτησης στις συναντήσεις που θα έχω:
1. Το μέλλον της δημόσιας τριτοβάθμιας εκπαίδευσης μετά την οικονομική κρίση
2. Το σύστημα του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας (University of California System) και το σύστημα των πολιτειακών Πανεπιστημίων της Καλιφόρνιας (California State Universities). Πρόκειται για δύο συστήματα που λειτουργούν παράλληλα με επιτυχία. Το πρώτο δίνει έμφαση στην έρευνα το δεύτερο στην εκπαίδευση.
3. Η συνδιαχείριση των επί μέρους Πανεπιστημίων (Campuses) που απαρτίζουν το Πανεπιστημιακό Σύστημα της Καλιφόρνιας ως μία ολότητα, αλλά με συνθήκες εσωτερικού ανταγωνισμού και αποκέντρωσης.
4. Η πορεία του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ και ο «ανταγωνισμός» του με το Πανεπιστήμιο του Μπέρκλεϋ.
5. Η διαχείριση της χρηματοδότησης και οι προγραμματικές συμφωνίες μεταξύ Πολιτείας και Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας.
6. Ο ρόλος των διοικουσών επιτροπών (Boards of Trustees) και των επιτηρητών (Regents).
7. Η χρήση του ηλεκτρονικού βιβλίου στην δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια εκπαίδευση.
8. Η επιτυχία της πολιτικής ευρείας προσβασιμότητας με ταυτόχρονη έμφαση στην αριστεία του Πανεπιστημίου του Μπέρκλεϋ.
9. Συστήματα διοίκησης πανεπιστημίων, εναλλακτικά υποδείγματα, ισορροπία αυτονομίας και κεντρικής ρύθμισης, μοντέλα χρηματοδότησης, κοινωνική λογοδοσία.
10. Το σύστημα των Κοινοτικών Κολλεγίων (Community College system), η θέση του σε σχέση με το Πανεπιστημιακό και το Πολιτειακό Πανεπιστημιακό σύστημα, η σύνδεσή του με τις ανάγκες της κοινότητας που εξυπηρετεί και η έμμεση πρόσβαση μέσω των Κοινοτικών Κολλεγίων στα Πανεπιστήμια.
11. H διαμόρφωση προτεραιοτήτων και πολιτικής έρευνας στις ΗΠΑ.
12. Η ισορροπία μεταξύ κεντρικών ερευνητικών στοχεύσεων και «ανοιχτών» πεδίων έρευνας με κριτήριο την αριστεία. Η σύνδεση της οικονομίας με την έρευνα. Μεγάλα ερευνητικά κέντρα και εξειδικευμένα ερευνητικά κέντρα.
13. Μέθοδοι και πρακτικές προκήρυξης και χρηματοδότησης έρευνας.
14. Τομείς αιχμής στην έρευνα.
15. Συνεργασία Πανεπιστημίων και Ερευνητικών Κέντρων
16.Ερευνητικές καινοτομίες και δημιουργία start up εταιρειών με ερευνητικό χαρακτήρα.
17. Μεταφορά τεχνολογίας (Technology Transfer).
Τρόποι συνεργασίας με τα «καλύτερα μυαλά», ελλήνων επιστημόνων του εξωτερικού.
18. Αξιοποίηση της Ελληνικής επιστημονικής διασποράς. Μονοπάτια εξόδου από την εσωστρέφεια της Ελληνικής τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
19. Πρακτικές ανοικτής διακυβέρνησης, διαβούλευσης και συμμετοχής.
Οι συναντήσεις θα λάβουν χώρα στο Μπέρκλεϋ, Στάνφορντ, Σακραμέντο, Silicon Valley, Σαν Φρανσίσκο, Όουκλαντ. Θα επισκεφθώ επίσης το Lawrence Berkeley Νational Laboratory, το Mathematical Sciences Research Institute (MSRI), την Google Research, κλπ.
Aνάμεσα στους παράγοντες που θα συναντήσω περιλαμβάνονται οι:
-Glen Thomas, Υπουργός Παιδείας της Καλιφόρνιας (Secretary of Education of the State of California)
-John W Etchemendy, Provost του πανεπιστημίου του Στάνφορντ
-Jeffrey H Wachtel, Επικεφαλής των συμβούλων του Προέδρου του Πανεπιστημίου του Στανφορντ John Hennessy (λόγω απουσίας του τελευταίου) και Γραμματέα της επιτροπής διοίκησης (Board of Trustees) του Πανεπιστημίου
-Robert J. Birgeneau, Πρύτανη (Chancellor) του Πανεπιστημίου του Μπέρκλεϋ.
-Steven Beckwith, Αντιπρόεδρο (Vice President) υπεύθυνο για την Έρευνα και τις μεταπτυχιακές σπουδές όλων των Πανεπιστημίων του συστήματος της Καλιφόρνιας (University of California Systems)
-Jack Scott, Πρύτανη (Chancellor) of the California Community College System
-Helene Barcelo, αναπληρώτρια διευθύντρια (Deputy Director) και Dave Auckly (associate Director), του Ινστιτούτου Mαθηματικών Επιστημών (Mathematical Sciences -Research Institute (MSRI)) στο Μπέρκλεϋ
-Graham Fleming, Αντιπρύτανη (Vice Chancellor) υπεύθυνο για την Έρευνα στο Μπέρκλεϋ
-Carol Mimura, Αντιπρύτανη (Vice Chancellor) υπεύθυνη για θέματα πνευματικής ιδιοκτησίας και βιομηχανικής έρευνας στο Μπέρκλεϋ (Assistant Vice Chancellor, Intellectual Property & Industry Research Alliances)
-Craig Newmark, Ιδρυτή του Craigslist
Θα συναντήσω επίσης Κοσμήτορες, Προέδρους Τμημάτων και καθηγητές των Πανεπιστημίων Μπέρκλεϋ και Στάνφορντ.
Τέλος, θα έχω συναντήσεις με τον Μητροπολίτη του Σαν Φραντσίσκο Γεράσιμο, και θα επισκεφθώ το Μεταπτυχιακό κέντρο Θεολογικών σπουδών του Πατριάρχη Αθηναγόρα στο Μπέρκλεϋ και τον διευθυντή του, Μητροπολίτη Νικήτα.
Tuesday, January 19, 2010
Saturday, January 16, 2010
Τα εγκαίνια σχολείων
Έχω δει σε μερικές ιστοσελίδες και εφημερίδες κριτική για τα εγκαίνια των σχολείων που έκανα στην Θεσσαλονίκη. Η κριτική αυτή διατυπώθηκε σε ένα μέσον και στην συνέχεια έγινε copy-paste σε μερικά άλλα.
Η κριτική αφορούσε στο ότι ένα σχολείο λειτουργεί από το 2007, ότι δεν έχει υπολογιστές, την συζήτηση που έκανα με εκπαιδευτικούς και ότι δεν έκανα συναντήσεις με φορείς.
Η απάντησή μου στην κριτική αυτή είναι η εξής:
Τα σχολεία που εγκαινιάσθηκαν καθορίσθηκαν από τις τοπικές αρχές της Θεσσαλονίκης. Μου ζητήθηκε να το κάνω εγώ γιατί η Υπουργός είχε άλλες υποχρεώσεις.
Δεν με ενδιαφέρει να κόβω κορδέλες. Μου αρκεί να συμβάλλω στο να φτιάχνονται τα σχολεία.
Όπως είπα σε όλες τις τελετές, τα πάσης φύσεως εγκαίνια αποτελούν για μένα αφορμή για να αναδειχθεί ένα έργο και να ξεκινήσει το επόμενο. Με κανένα τρόπο δεν το θεωρώ ως μέσον προσωπικής ή κομματικής προβολής. Τόνισα μάλιστα ότι. κατά την γνώμη μου, είναι τυχαίο γεγονός ποιός θα είναι υπουργός την εποχή που θα έλθει η ώρα να γίνουν εγκαίνια - και επομένως δεν δικαιούται έτσι κι' αλλιώς να "καρπούται" το αποτέλεσμα. Εγκαίνια όμως είναι χρήσιμο να γίνονται, έστω και με καθυστέρηση γιατί αποτελούν μια εκδήλωση χαράς για όσους απολαμβάνουν το νέο σχολείο.
Είπα επίσης, ότι τα σχολεία τα κτίζουν οι φορολογούμενοι πολίτες και όχι οι υπουργοί. Οι υπουργοί διαχειρίζονται τα χρήματα του Έλληνα φορολογούμενου και υποχρέωσή τους είναι να διαχειρίζονται τα χρήματα αυτά με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.
Επί πλέον, ανέφερα ότι το κτίσιμο των σχολείων δεν είναι θέμα μιας κυβέρνησης. Όλες προσπαθούν να κάνουν το καλύτερο.
Ο συμβολικός τρόπος που διάλεξα να αναδείξω την προσέγγισή μου αυτή είναι ότι δεν έκοψα εγώ τις κορδέλες, αλλά κάλεσα μαθητές να το κάνουν. Γιατί σε αυτούς ανήκουν τα σχολεία.
Δεν με ενδιαφέρει να κόβω κορδέλες. Μου αρκεί να συμβάλλω στο να φτιάχνονται τα σχολεία.
Όπως είπα σε όλες τις τελετές, τα πάσης φύσεως εγκαίνια αποτελούν για μένα αφορμή για να αναδειχθεί ένα έργο και να ξεκινήσει το επόμενο. Με κανένα τρόπο δεν το θεωρώ ως μέσον προσωπικής ή κομματικής προβολής. Τόνισα μάλιστα ότι. κατά την γνώμη μου, είναι τυχαίο γεγονός ποιός θα είναι υπουργός την εποχή που θα έλθει η ώρα να γίνουν εγκαίνια - και επομένως δεν δικαιούται έτσι κι' αλλιώς να "καρπούται" το αποτέλεσμα. Εγκαίνια όμως είναι χρήσιμο να γίνονται, έστω και με καθυστέρηση γιατί αποτελούν μια εκδήλωση χαράς για όσους απολαμβάνουν το νέο σχολείο.
Είπα επίσης, ότι τα σχολεία τα κτίζουν οι φορολογούμενοι πολίτες και όχι οι υπουργοί. Οι υπουργοί διαχειρίζονται τα χρήματα του Έλληνα φορολογούμενου και υποχρέωσή τους είναι να διαχειρίζονται τα χρήματα αυτά με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.
Επί πλέον, ανέφερα ότι το κτίσιμο των σχολείων δεν είναι θέμα μιας κυβέρνησης. Όλες προσπαθούν να κάνουν το καλύτερο.
Ο συμβολικός τρόπος που διάλεξα να αναδείξω την προσέγγισή μου αυτή είναι ότι δεν έκοψα εγώ τις κορδέλες, αλλά κάλεσα μαθητές να το κάνουν. Γιατί σε αυτούς ανήκουν τα σχολεία.
Για το ότι δεν υπήρχαν υπολογιστές στο ένα σχολείο από το 2007 δεν νομίζω ότι είναι δίκαιο να αποδίδονται ευθύνες στους τρεις τελευταίους μήνες.
Όσο για την κριτική ότι δεν έκανα συναντήσεις, πρέπει να θυμίσω ότι πήγα έκτακτα στην Θεσσαλονίκη για λίγες ώρες. Επισκέφθηκα 5 σχολεία σε διαφορετικά σημεία. Ήταν αδύνατο να προλάβω κάτι άλλο. Είναι γνωστό ότι οποτεδήποτε ταξίδεψα εκτός Αθηνών, έκανα πολύωρες συναντήσεις με όλους τους φορείς.
Για το υπηρεσιακό καθεστώς των εκπαιδευτικών δεν εξέφρασα προθέσεις του Υπουργείου. Οι πολιτικές του Υπουργείου θα ανακοινωθούν επισήμως. Είχα όμως χθες την ευκαιρία να συζητήσω με εκπαιδευτικούς που υπηρετούν σε σχολείο μιας δύσκολης περιοχής την πρόταση του Υπουργείου που έχει τεθεί για διαβούλευση. Η διαβούλευση δεν γίνεται μόνο στο ίντερνετ. Όσο περισσότερες απόψεις συγκεντρώνει κανείς, τόσο καλύτερα μπορεί να διαμορφώσει την πολιτική του.
Το βέβαιο είναι ότι σήμερα έχουμε πρόβλημα. Η στενή ανθρώπινη σχέση μεταξύ μαθητή και δασκάλου που είναι αναγκαία για την σωστή μαθησιακή διαδικασία δεν υφίσταται στην έκταση και τον βαθμό που θα έπρεπε. Και αυτό το πρόβλημα πρέπει να αντιμετωπίσουμε στην ρίζα του.
Το βέβαιο είναι ότι σήμερα έχουμε πρόβλημα. Η στενή ανθρώπινη σχέση μεταξύ μαθητή και δασκάλου που είναι αναγκαία για την σωστή μαθησιακή διαδικασία δεν υφίσταται στην έκταση και τον βαθμό που θα έπρεπε. Και αυτό το πρόβλημα πρέπει να αντιμετωπίσουμε στην ρίζα του.
ΥΓ: Κάτι ακόμα για τα εγκαίνια του σχολείου που λειτουργούσε από το 2007. Το σχολείο αυτό δεν είχε εγκαινιασθεί ποτέ. Ο λόγος ήταν ότι "ήταν μακριά και σε υποβαθμισμένη περιοχή" (και δεν θα είχε κάλυψη από τα ΜΜΕ). Γι' αυτό κανείς υπουργός ή παράγων δεν είχε πάει μέχρι χτες. Θεώρησα ότι θα ήταν καλό να αισθανθούν οι μαθητές, οι εκπαιδευτικοί και η τοπική κοινωνία ότι άξιζε να συμμετέχουν και αυτοί σε μια παραδοσιακή τελετή, έστω και με καθυστέρηση.
Wednesday, January 13, 2010
Επίσκεψη στην Θεσσαλονίκη
Κατά την επίσκεψή μου στην Θεσσαλονίκη για εγκαίνια σχολείων, είχα την ευκαιρία να συζητήσω με μαθητές και εκπαιδευτικούς.
Ενα από τα θέματα που μου έθεσαν οι μαθητές ήταν η επιθυμία τους να μην αλλάζουν συχνά οι καθηγητές τους.
Με τους καθηγητές είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε και να ανταλλάξουμε απόψεις για θέματα που αφορούν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν και τα κενά στα σχολεία. Ζήτησα και την γνώμη τους για τις σχετικές προτάσεις που το Υπουργείο είχε θέσει για διαβούλευση.
Για την αποφυγή εσφαλμένων εντυπώσεων θα πρέπει να διευκρινίσω ότι δεν αναφέρθηκα σε "αποφάσεις" του Υπουργείου ούτε σε σχέδιο νόμου με συγκεκριμένες προβλέψεις, γιατί τέτοιο σχέδιο δεν υφίσταται.
Ενα από τα θέματα που μου έθεσαν οι μαθητές ήταν η επιθυμία τους να μην αλλάζουν συχνά οι καθηγητές τους.
Με τους καθηγητές είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε και να ανταλλάξουμε απόψεις για θέματα που αφορούν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν και τα κενά στα σχολεία. Ζήτησα και την γνώμη τους για τις σχετικές προτάσεις που το Υπουργείο είχε θέσει για διαβούλευση.
Για την αποφυγή εσφαλμένων εντυπώσεων θα πρέπει να διευκρινίσω ότι δεν αναφέρθηκα σε "αποφάσεις" του Υπουργείου ούτε σε σχέδιο νόμου με συγκεκριμένες προβλέψεις, γιατί τέτοιο σχέδιο δεν υφίσταται.
Thursday, January 07, 2010
Η νέα ιστοσελίδα μου ως υφυπουργού
Ξεκινά από σήμερα η νέα ιστοσελίδα μου. (http://ypepth.opengov.gr/panaretos /)
Επειδή στην πολιτική κάθε πρόβλεψη είναι παράτολμη, θα αρκεστώ να πώ ότι ευελπιστώ η ιστοσελίδα αυτή να συνεισφέρει σε μία νέα αντίληψη για την πολιτική και τις σχέσεις πολιτών με αυτούς στους οποίους έχει ανατεθεί θέση πολιτικής ευθύνης. Ίσως και όχι μόνο στην Ελλάδα. Εύχομαι να έλξει το ενδιαφέρον των πολιτών που θα ήθελαν μία περισσότερο ουσιαστική συμμετοχή τους στην δημόσια συζήτηση και, γιατί όχι, στην διαμόρφωση πολιτικής.
Αντιγράφω εδώ την εισαγωγή στην βασική σελίδα:
Επειδή στην πολιτική κάθε πρόβλεψη είναι παράτολμη, θα αρκεστώ να πώ ότι ευελπιστώ η ιστοσελίδα αυτή να συνεισφέρει σε μία νέα αντίληψη για την πολιτική και τις σχέσεις πολιτών με αυτούς στους οποίους έχει ανατεθεί θέση πολιτικής ευθύνης. Ίσως και όχι μόνο στην Ελλάδα. Εύχομαι να έλξει το ενδιαφέρον των πολιτών που θα ήθελαν μία περισσότερο ουσιαστική συμμετοχή τους στην δημόσια συζήτηση και, γιατί όχι, στην διαμόρφωση πολιτικής.
Αντιγράφω εδώ την εισαγωγή στην βασική σελίδα:
Ένας δημόσιος λειτουργός δεν είναι παρά ένας πολίτης που εντέλλεται από τους συμπολίτες του να φέρει εις πέρας μία δημόσια αποστολή. Στους συμπολίτες του, λοιπόν, πρέπει να αναφέρεται και να τους ενημερώνει για την διαχείριση της εντολής αυτής και την άσκηση του λειτουργήματός του. Τον ίδιο έλεγχο, δηλαδή, που θα θέλει με την σειρά του να ασκεί και ο ίδιος στον επόμενο πολίτη που θα επιφορτισθεί με την αποστολή αυτή, όταν ο ίδιος δεν θα έχει πλέον αυτήν την ευθύνη.
Ο παρών ιστότοπος αποτελεί μέρος αυτής ακριβώς της προσπάθειας για μία περισσότερο ανοιχτή διακυβέρνηση – πράγμα που απαιτεί και περισσότερο ανοιχτή κυβέρνηση. Η ιδέα είναι η σελίδα του υφυπουργού να δίνει την δυνατότητα στους συμπολίτες του να παρακολουθούν, να σχολιάζουν, να συνεισφέρουν, αλλά και το κυριώτερο, να ελέγχουν την δραστηριότητά του.
Οι περισσότερο «παραδοσιακές» ενότητες είναι η κεντρική σελίδα (που λειτουργεί κυρίως ώς πίνακας ανακοινώσεων) και η σελίδα με τα βιογραφικά σημειώματα του υφυπουργού και των συνεργατών του. Πέραν αυτών όμως, στην ενότητα «Διαβούλευση» θα λειτουργεί ιστολόγιο (blog) που θα παρέχει την δυνατότητα διάδρασης και διαβούλευσης με τους πολίτες πάνω στα ζητήματα του υπουργείου, κατά τα πρότυπα του opengov.gr. Πρότυπα, όμως, τα οποία πάμε ένα βήμα παραπέρα: η συζήτηση δεν θα γίνεται αποκλειστικά επί νομοσχεδίων, αλλά θα επιτρέπεται και στον κάθε πολίτη να ξεκινήσει ό ίδιος ένα θέμα πρός συζήτηση και να αρθρογραφήσει.
Από τις πιό σημαντικές ενότητες είναι η ενότητα «Διαφάνεια». Εκεί θα γίνει πράξη η δημοσιοποίηση όλων των αποφάσεων που υπογράφει ο υφυπουργός. Η προσπάθεια είναι οι αποφάσεις που αναρτώνται στην ενότητα αυτή να είναι εύκολα προσβάσιμες, και το κυριώτερο, να υπάρχει αποτελεσματικός μηχανισμός αρχειοθέτησης και αναζήτησης (ειδάλλως ο πολίτης θα χάνεται σε ένα ωκεανό αποφάσεων χωρίς τελικά η δημοσιοποίηση να έχει ουσιαστικό αντίκτυπο). Επί πλέον, με την λειτουργία RSS στην υποσελίδα αυτή, ο πολίτης θα έχει την δυνατότητα να ενημερώνεται αυτόματα για όλες τις νέες αποφάσεις που φέρουν την υπογραφή του υφυπουργού (ή ακόμα να επιλέγει μόνον τις κατηγορίες που τον ενδιαφέρουν).
Η σελίδα «Επικοινωνία» δίνει την δυνατότητα απ’ ευθείας επικοινωνίας με το γραφείο του υφυπουργού.
Όπως σε κάθε τι νέο, είναι ενδεχόμενο να παρουσιαστούν προβλήματα. Οι όποιες προτάσεις για την βελτίωση της λειτουργίας του ιστότοπου μπορούν να αποστέλλονται μέσω της σελίδας επικοινωνίας.
Θα ήθελα να εκφράσω τις ευχαριστίες μου στην ομάδα ηλεκτρονικής διακυβέρνησης του γραφείου του Πρωθυπουργού για την βοήθεια στην διαμόρφωση της σελίδας αυτής.
ΥΓ. Στην ενότητα της διαβούλευσης έχουν αναρτηθεί τα σχέδια ΠΔ για επαγγελματικά δικαιώματα που εκκρεμούν. Είναι η πρώτη φορά που τα σχέδια αυτά δίνονται στην δημοσιότητα. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι όποιος θέλει μπορεί να τα σχολιάσει ώστε να βελτιωθούν.
Ο παρών ιστότοπος αποτελεί μέρος αυτής ακριβώς της προσπάθειας για μία περισσότερο ανοιχτή διακυβέρνηση – πράγμα που απαιτεί και περισσότερο ανοιχτή κυβέρνηση. Η ιδέα είναι η σελίδα του υφυπουργού να δίνει την δυνατότητα στους συμπολίτες του να παρακολουθούν, να σχολιάζουν, να συνεισφέρουν, αλλά και το κυριώτερο, να ελέγχουν την δραστηριότητά του.
Οι περισσότερο «παραδοσιακές» ενότητες είναι η κεντρική σελίδα (που λειτουργεί κυρίως ώς πίνακας ανακοινώσεων) και η σελίδα με τα βιογραφικά σημειώματα του υφυπουργού και των συνεργατών του. Πέραν αυτών όμως, στην ενότητα «Διαβούλευση» θα λειτουργεί ιστολόγιο (blog) που θα παρέχει την δυνατότητα διάδρασης και διαβούλευσης με τους πολίτες πάνω στα ζητήματα του υπουργείου, κατά τα πρότυπα του opengov.gr. Πρότυπα, όμως, τα οποία πάμε ένα βήμα παραπέρα: η συζήτηση δεν θα γίνεται αποκλειστικά επί νομοσχεδίων, αλλά θα επιτρέπεται και στον κάθε πολίτη να ξεκινήσει ό ίδιος ένα θέμα πρός συζήτηση και να αρθρογραφήσει.
Από τις πιό σημαντικές ενότητες είναι η ενότητα «Διαφάνεια». Εκεί θα γίνει πράξη η δημοσιοποίηση όλων των αποφάσεων που υπογράφει ο υφυπουργός. Η προσπάθεια είναι οι αποφάσεις που αναρτώνται στην ενότητα αυτή να είναι εύκολα προσβάσιμες, και το κυριώτερο, να υπάρχει αποτελεσματικός μηχανισμός αρχειοθέτησης και αναζήτησης (ειδάλλως ο πολίτης θα χάνεται σε ένα ωκεανό αποφάσεων χωρίς τελικά η δημοσιοποίηση να έχει ουσιαστικό αντίκτυπο). Επί πλέον, με την λειτουργία RSS στην υποσελίδα αυτή, ο πολίτης θα έχει την δυνατότητα να ενημερώνεται αυτόματα για όλες τις νέες αποφάσεις που φέρουν την υπογραφή του υφυπουργού (ή ακόμα να επιλέγει μόνον τις κατηγορίες που τον ενδιαφέρουν).
Η σελίδα «Επικοινωνία» δίνει την δυνατότητα απ’ ευθείας επικοινωνίας με το γραφείο του υφυπουργού.
Όπως σε κάθε τι νέο, είναι ενδεχόμενο να παρουσιαστούν προβλήματα. Οι όποιες προτάσεις για την βελτίωση της λειτουργίας του ιστότοπου μπορούν να αποστέλλονται μέσω της σελίδας επικοινωνίας.
Θα ήθελα να εκφράσω τις ευχαριστίες μου στην ομάδα ηλεκτρονικής διακυβέρνησης του γραφείου του Πρωθυπουργού για την βοήθεια στην διαμόρφωση της σελίδας αυτής.
ΥΓ. Στην ενότητα της διαβούλευσης έχουν αναρτηθεί τα σχέδια ΠΔ για επαγγελματικά δικαιώματα που εκκρεμούν. Είναι η πρώτη φορά που τα σχέδια αυτά δίνονται στην δημοσιότητα. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι όποιος θέλει μπορεί να τα σχολιάσει ώστε να βελτιωθούν.
Wednesday, January 06, 2010
Συνάντηση με τον Οικουμενικό Πατριάρχη
Το δελτίο τύπου (5/1/2010)
Διήμερη επίσκεψη στο Οικουμενικό Πατριαρχείο πραγματοποιεί από σήμερα ο Υφυπουργός Παιδείας δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων Ιωάννης Πανάρετος.
Σήμερα το απόγευμα είχε μακρά κατ' ιδίαν συνάντηση με τον Οικουμενικό Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο.
Ο υφυπουργός διαβίβασε στον Οικουμενικό Πατριάρχη τους χαιρετισμούς και τις ευχές του πρωθυπουργού Γιώργου Α. Παπανδρέου και της κυβέρνησης για το νέο έτος και του μετέφερε την αμέριστη συμπαράσταση της Ελλάδας στο Οικουμενικό Πατριαρχείο και την ομογένεια.
Σήμερα το απόγευμα είχε μακρά κατ' ιδίαν συνάντηση με τον Οικουμενικό Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο.
Ο υφυπουργός διαβίβασε στον Οικουμενικό Πατριάρχη τους χαιρετισμούς και τις ευχές του πρωθυπουργού Γιώργου Α. Παπανδρέου και της κυβέρνησης για το νέο έτος και του μετέφερε την αμέριστη συμπαράσταση της Ελλάδας στο Οικουμενικό Πατριαρχείο και την ομογένεια.
Κατά την διάρκεια της συνάντησης ο Πατριάρχης και ο Υφυπουργός αντήλλαξαν απόψεις για θέματα κοινού ενδιαφέροντος εκκλησίας και παιδείας
Ο κ. Πανάρετος θα εκπροσωπήσει αύριο την κυβέρνηση στον εορτασμό του αγιασμού των υδάτων και θα παρακαθίσει σε γεύμα που θα παραθέσει ο Οικουμενικός Πατριάρχης.Και δύο σχετικοί σύνδεσμοι:
http://fanarion.blogspot.com/2010/01/blog-post_1433.html
http://fanarion.blogspot.com/2010/01/blog-post_06.html
Tuesday, January 05, 2010
Οι μηνιαίες αποδοχές μου
Οι μηνιαίες αποδοχές μου ως Υφυπουργού (Δεκέμβριος 2009), ήταν 3645 ευρώ (ακαθάριστες αποδοχές 5815 ευρώ).
Στο πανεπιστήμιο, τον τελευταίο μήνα πριν την υπουργοποίησή μου (Σεπτέμβριος 2009), οι καθαρές αποδοχές μου ήταν 3051 ευρώ (ακαθάριστες αποδοχές 4650 ευρώ).
(Σημειώνω ότι όλες οι δραστηριότητές μου που σχετίζονται με την καθηγητική μου ιδιότητα έχουν ανασταλεί από τις 6 Οκτωβρίου).
Στο πανεπιστήμιο, τον τελευταίο μήνα πριν την υπουργοποίησή μου (Σεπτέμβριος 2009), οι καθαρές αποδοχές μου ήταν 3051 ευρώ (ακαθάριστες αποδοχές 4650 ευρώ).
(Σημειώνω ότι όλες οι δραστηριότητές μου που σχετίζονται με την καθηγητική μου ιδιότητα έχουν ανασταλεί από τις 6 Οκτωβρίου).
Monday, January 04, 2010
Εκλογές Κοσμητόρων και Πρυτάνεων
Στο περιθώριο της συνάντησης που είχα σήμερα με πρυτάνεις πανεπιστημίων και προέδρους ΤΕΙ για τα επαγγελματικά δικαιώματα, μου τέθηκε το θέμα του κατά πόσον θα εξαιρεθούν οι κοσμήτορες από την εφαρμογή του νόμου για τις θητείες πανεπιστημιακών οργάνων.
Διευκρίνισα -και το επαναλαμβάνω εδώ για ενημέρωση- ότι δεν θα υπάρξει καμμία εξαίρεση από την εφαρμογή της ισχύουσας διάταξης. Ούτε φυσικά θα αλλάξει του χρόνου η διάταξη .
Το θέμα των θητειών των πανεπιστημιακών οργάνων δεν μπορεί να να σχετίζεται με πρόσωπα. Αλλαγή της διάταξης θα έχει έννοια μόνο όταν αλλάξει ο τρόπος διοίκησης των πανεπιστημίων.
Διευκρίνισα -και το επαναλαμβάνω εδώ για ενημέρωση- ότι δεν θα υπάρξει καμμία εξαίρεση από την εφαρμογή της ισχύουσας διάταξης. Ούτε φυσικά θα αλλάξει του χρόνου η διάταξη .
Το θέμα των θητειών των πανεπιστημιακών οργάνων δεν μπορεί να να σχετίζεται με πρόσωπα. Αλλαγή της διάταξης θα έχει έννοια μόνο όταν αλλάξει ο τρόπος διοίκησης των πανεπιστημίων.
Τα πρακτικά του ΕΣΥΠ (ΣΠΔΕ)
Είχα υποσχεθεί ότι θα δημοσιοποιήσω ντα πρακτικά των συνεδριάσεων του Συμβουλίου Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης.
Τα πρακτικά των 5 πρώτων συνεδριάσεων είναι εδώ.
Διαβάζοντας κανείς τα πρακτικά αυτά (όπως και τα υπόλοιπα που θα ακολουθήσουν), μπορεί να δει ότι το τελικό πόρισμα αδικεί την συζήτηση που έγινε.
Τα πρακτικά των 5 πρώτων συνεδριάσεων είναι εδώ.
Διαβάζοντας κανείς τα πρακτικά αυτά (όπως και τα υπόλοιπα που θα ακολουθήσουν), μπορεί να δει ότι το τελικό πόρισμα αδικεί την συζήτηση που έγινε.
Sunday, January 03, 2010
Saturday, January 02, 2010
Η ανοικτή διακυβέρνηση και οι αριθμοί
Τα πρώτα στατιστικά στοιχεία
Απο τις 6 Οκτωβρίου ως τις 30 Δεκεμβρίου 2009 το opengov.gr έχει δεχτεί συνολικά 1.947.583 μοναδικές επισκέψεις.
Εχουν αναρτηθεί 1081 θέσεις και 12 διαβουλεύσεις που έχουν προκαλέσει 19422 σχόλια.
Αναλυτικά, τα στοιχεία έχουν ως εξής:
Απο τις 6 Οκτωβρίου ως τις 30 Δεκεμβρίου 2009 το opengov.gr έχει δεχτεί συνολικά 1.947.583 μοναδικές επισκέψεις.
Εχουν αναρτηθεί 1081 θέσεις και 12 διαβουλεύσεις που έχουν προκαλέσει 19422 σχόλια.
Αναλυτικά, τα στοιχεία έχουν ως εξής:
| ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ | ΑΡ. ΔΙΑΒ/ΩΝ | ΑΡ. ΣΧΟΛΙΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ | ΑΡ ΠΡΟΣΚΛΗΣΕΩΝ | ΑΡ. ΘΕΣΕΩΝ |
| Υπουργείο Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης | 3 | 7.642 | 1 | 24 |
| Yπουργείο Οικονομικών | 2 | 5.616 | 1 | 34 |
| Υπουργείο Εξωτερικών | 0 | - | 0 | - |
| Υπουργείο Εθνικής Άμυνας | 0 | - | 0 | - |
| Υπουργείο Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας | 2 | 1.642 | 4 | 59 |
| Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής | 2 | 643 | 2 | 88 |
| Υπουργείο Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων | 1 | 3.538 | 3 | 230 |
| Υπουργείο Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων | 0 | - | 1 | 48 |
| Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης | 0 | - | 1 | 47 |
| Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης | 0 | - | 1 | 535 |
| Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων | 0 | - | 2 | 13 |
| Υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων | 1 | 102 | 0 | - |
| Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη | 1 | 239 | 0 | - |
| Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού | 0 | - | 2 | 3 |
| ΣΥΝΟΛΑ | 12 | 19.422 | 18 | 1.081 |
Thursday, December 31, 2009
Συνέντευξη στην ΗΜΕΡΗΣΙΑ
Συνέντευξή μου στο σημερινό (31/12/09) φύλλο της Ημερησίας.
Συνέντευξη στη Χαρά Καλημέρη
Oυσιαστικά είναι τα δομικά προβλήματα. Tα προβλήματα που αγνοούμε χρόνια ή πολλές φορές δεν τα έχουμε καν εντοπίσει. Aντ’ αυτών επιμένουμε να συζητάμε περί δευτερογενών ζητημάτων. Συζητάμε για τα ν+2 χρόνια φοίτησης, τις αυθαίρετες βάσεις του 10, το αν οι μαθητές θα εξετάζονται σε 4 ή 6 μαθήματα. Oλα αυτά θα μπορούσα να τα συνοψίσω ώς απουσία στόχου για το τι θέλουμε να δώσουμε στα παιδιά μας. H επιδίωξη που έχει διατυπώσει ο πρωθυπουργός είναι η ύπαρξη ίσων ευκαιριών σε όλους σε μία παιδεία υψηλής ποιότητας. Aυτή είναι και η αρχή που ορίζει τις προτεραιότητές μας. Που οδηγεί στην αναζήτηση των δομικών προβλημάτων του εκπαιδευτικού συστήματος και την διαμόρφωση ουσιαστικής πολιτικής για την αντιμετώπισή τους. Aντί να κάνουμε μικρορυθμίσεις και «εξυπηρετήσεις» πρέπει να χαράξουμε πολιτική.
Ποιοι είναι οι βασικοί άξονες της πολιτικής που θα ακολουθήσετε;
Συνοπτικά, βασικούς πυλώνες της προσέγγισής μας αποτελούν τα εξής:
Πρωτοβάθμια / Δευτεροβάθμια: οι καθηγητές στα σχολεία και τα σχολεία στην κοινωνία. Πλήρης αλλαγή της λογικής διαχείρισης του εκπαιδευτικού προσωπικού της χώρας. Διορισμός σε σχολεία και σπάσιμο του συστήματος αποσπάσεων. Mεγαλύτερη συμμετοχή της κοινωνίας στην διαμόρφωση του σχολείου.
Tριτοβάθμια: Eκ βάθρων αλλαγή της φυσιογνωμίας και της σχέσης του πανεπιστημίου με το κράτος. Oχι αλλαγή του νόμου πλαισίου, αλλά αλλαγή ολόκληρου του πλαισίου. Kύρια γνωρίσματα: Aυτονομία, προγραμματικές συμφωνίες, αξιολόγηση και κοινωνική λογοδοσία.
Eρευνα: Διαμόρφωση -επιτέλους- στρατηγικής έρευνας. Δεν μπορεί να συνεχίζεται η πρακτική όπου «πολιτική» έρευνας είναι η κατανομή πόρων για να είναι όλοι ευχαριστημένοι. Oι ενέργειές μας θα κινηθούν σε δύο κατευθύνσεις. H πρώτη θα αφορά την προώθηση έρευνας που θα εναρμονίζεται με τις εθνικές στρατηγικές μας (π.χ. υποστήριξη της πράσινης ανάπτυξης).
H δεύτερη θα αφορά την χρηματοδότηση ερευνητών και προγραμμάτων με ανοιχτό πεδίο αντικειμένων με μοναδικό κριτήριο την επιστημονική αριστεία. Tα παραπάνω θα συνδυασθούν με την προσπάθεια δημιουργίας συνεργασίας με ερευνητικά κέντρα και επιστήμονες του εξωτερικού αλλά και τους διακεκριμένους Eλληνες ερευνητές της διασποράς. Πρόσβαση στην γνώση. Yιοθέτηση σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης του ηλεκτρονικού βιβλίου. Aπαγκίστρωση από το ένα και μοναδικό σύγγραμμα ή βιβλίο μέσω των τεράστιων δυνατοτήτων που προσφέρει το ηλεκτρονικό βιβλίο.
Oι προσπάθειες που έχουν γίνει να διορθωθούν τα προβλήματα του Πανεπιστημίου με νομοθετικές ρυθμίσεις έχουν αποτύχει. Mήπως θα πρέπει το Πανεπιστήμιο να βρει μόνο του τον δρόμο του;
Nαι, πρέπει. Mέσα σε πλαίσιο ελέγχου και αξιολόγησης του παραγόμενου αποτελέσματος από το κράτος. Tο πανεπιστήμιο δεν μπορεί να λειτουργεί ως μια δημόσια υπηρεσία με δημοσιοϋπαλληλική νοοτροπία. Oπως έχει πει επανειλημμένα και ο πρωθυπουργός, ήλθε η ώρα να πάμε σε ένα άλλο πανεπιστήμιο. Eνα πανεπιστήμιο που να λειτουργεί με τρόπο που να του επιτρέπει να ανταγωνίζεται με ίσους όρους τα πανεπιστήμια της Eυρώπης και της Aμερικής. Δεν μπορεί να έχουμε καθηγητές που διαπρέπουν στο εξωτερικό, που επιστρέφουν στην Eλλάδα και είναι υποχρεωμένοι να ασχολούνται με δικαστικές διαμάχες και να παρακολουθούν ατέλειωτες γενικές συνελεύσεις με τα βιβλιαράκια της νομοθεσίας και των αποφάσεων του Συμβουλίου της Eπικρατείας ως και να πρόκειται για πανεπιστημιακό ευαγγέλιο. Aλλος είναι ο ρόλος του καθηγητή.
Tο θέμα του πανεπιστημιακού ασύλου ήρθε ξανά στο προσκήνιο μετά τα τελευταία επεισόδια. Mπορεί να λειτουργήσει ο ισχύον νόμος;
Tο πρόβλημα στο οποίο αναφέρεστε τίθεται τις περισσότερες φορές σε λάθος βάση. H διλημματική προσέγγιση «ναι/όχι στο άσυλο» είναι μία παραδοσιακή και βαθύτατα συντηρητική προσέγγιση υπαραπλούστευσης ενός ζητήματος σε άσπρο και μαύρο. Kαι όποτε γίνεται μία τέτοια υπεραπλούστευση, η πλευρά που χρειάζεται να επιχειρηματολογήσει με ουσιαστικό τρόπο πάντα χάνει -αυτή ήταν και η όλη επικοινωνιακή τακτική του Tζορτζ Mπους. Eπί της ουσίας τώρα: Για την κυβέρνηση δεν τίθεται θέμα ασύλου. Eίναι σαφές ότι προβλήματα υφίστανται, αυτό το γνωρίζει ολόκληρη η κοινωνία. Mε νομοθετικές ρυθμίσεις επί ρυθμίσεων και τροποποιήσεις δεν θα λυθεί το ζήτημα. Nόμος υπάρχει και τώρα. Aυτό που απαιτείται είναι βούληση και σοβαρότητα. Aυτά είναι που συνιστούν την αναγκαία προϋπόθεση. Aπό εκεί και πέρα, οι ατέρμονες συζητήσεις επί ψευδοδιλημμάτων απλώς αποπροσανατολίζουν και φέρνουν σε αντιπαράθεση τμήματα του κοινωνικού ιστού της χώρας (άλλη παραδοσιακή συντηρητική τακτική, το «διαίρει και βασίλευε»). Πρώτιστα, οι προϋποθέσεις αυτές αφορούν την ίδια την κυβέρνηση. Kαι εδώ, η αποδεδειγμένα σοβαρή ηγεσία στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη έχει δείξει ότι τις καλύπτει. Yστερα, αφορούν την ανεξάρτητη δικαιοσύνη και τις διοικήσεις των πανεπιστημίων, για την ενεργοποίηση των οποίων η σοβαρή ηγεσία αυτή μπορεί να δράσει ως καταλύτης.
Tα τελευταία χρόνια έχουν ιδρυθεί με κοινοτικά κονδύλια πολλά Tμήματα AEI και TEI που δεν έχουν αντίκρισμα στην αγορά εργασίας. Θεωρείτε ότι πρέπει να κλείσουν κάποια απ’ αυτά;
H μαζική ίδρυση Tμημάτων ήταν λάθος. Kαι το βλέπουμε τώρα. Hμουν από εκείνους που είχαν διαφωνήσει δημόσια με την πολιτική αυτή. Δεν το λέω τώρα. Yπήρχε και αντίφαση πολιτικής. Aπό την μια, προωθούσαμε (όπως και όλες οι χώρες της E.E.) την μαζική τριτοβάθμια εκπαίδευση με ίδρυση Tμημάτων χωρίς ουσιαστική στρατηγική και, από την άλλη, βάζαμε τεχνητούς φραγμούς (π.χ. βάση του 10, μη χορήγηση επαγγελματικών δικαιωμάτων). Tο να κλείσουν τμήματα βέβαια, είναι μια κουβέντα. Πρέπει να προχωρήσουμε στην αντιμετώπιση του προβλήματος με προσεκτικό και μεθοδικό τρόπο.
Mετά την καθιέρωση της βάσης του «10» σε αρκετά Tμήματα TEI της περιφέρειας υπάρχει το φαινόμενο των κενών θέσεων. Πώς σκέφτεστε να αντιμετωπίσετε το ζήτημα;
Tο θέμα είναι σύνθετο. Oι κενές θέσεις είναι η μια πλευρά της εξίσωσης. Πληρώνουμε τώρα μια πρόχειρη και επικοινωνιακή ρύθμιση. Tο να διορθώσει κανείς μια λάθος απόφαση είναι μερικές φορές πιο δύσκολο από μια απλή κατάργηση. H αντιμετώπιση πρέπει να είναι ουσιαστική.
H διαδικασία ενσωμάτωσης στο εθνικό δίκαιο της οδηγίας 36/2005 για την αναγνώριση των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων των κολεγίων βρίσκεται στην τελική φάση. Ποιες είναι οι βασικές αρχές που θα περιλαμβάνει το σχετικό Προεδρικό Διάταγμα;
Mιλάμε για ένα ακόμα θέμα που ταλάνισε την χώρα λόγω έλλειψης πολιτικής. H νέα ηγεσία του υπουργείου Παιδείας προχωρά με γρήγορους ρυθμούς στην ενσωμάτωση της οδηγίας στο ελληνικό δίκαιο. Mε τρόπο που να σέβεται το Eυρωπαϊκό δίκαιο. Tαυτόχρονα, θα δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε να αξιολογούνται τα επαγγελματικά προσόντα με τρόπο που να συνάδει με τις υφιστάμενες σήμερα διεθνείς πρακτικές. Aυτό που κάναμε μέχρι σήμερα είναι να αποφεύγουμε να δούμε το πρόβλημα, κρύβοντάς το κάτω από το χαλί. Θέλω, όμως, να κάνω και μια παρατήρηση, μιας και η E.E. αντιμετωπίζει το θέμα στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς και της ελεύθερης διακίνησης αγαθών και εργαζομένων. Aναρωτιέμαι αν η BMW, π.χ., θα μπορούσε να πουλά στην Eλλάδα αυτοκίνητα δεύτερης ποιότητας χρησιμοποιώντας το όνομά της επειδή ξέρει ότι οι Eλληνες δεν θα τα οδηγήσουν στους δρόμους της Γερμανίας για να κινδυνεύουν από ατυχήματα οι Γερμανοί πολίτες. Γι’ αυτό τον λόγο, έχουμε θέσει σε επίπεδο E.E. το θέμα της αξιολόγησης των μονάδων αυτών, ώστε τα κριτήρια αξιολόγησης που ισχύουν στην χώρα του μητρικού ιδρύματος να ισχύουν και στην χώρα του παραρτήματος.
H πρώτη φάση του διαλόγου για την αλλαγή του συστήματος εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση ολοκληρώθηκε. Σε ποια κατεύθυνση θα κινηθούν οι προτάσεις της κυβέρνησης και σε τι χρονικό ορίζοντα θα εφαρμοστούν οι όποιες αλλαγές;
Δεν είμαι σίγουρος σε τι ακριβώς αναφέρεστε. Oταν ο διάλογος ξεκίνησε, η προηγούμενη κυβέρνηση δεν είχε καταθέσει καμία πρόταση. Aντίθετα, επέλεξε την προσέγγιση της μηδενικής βάσης και διαδραματίζοντας τον ρόλο τροχονόμου απόψεων. Ως εκπρόσωπος του ΠAΣOK στην συζήτηση εκείνη, μάλιστα, προσπάθησα να αναδείξω την ανάγκη να μην επικεντρωνόμαστε αποκλειστικά στο ζήτημα της εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Eπομένως, κυβερνητικές προτάσεις -της οποιασδήποτε κυβέρνησης- δεν έχουν συζητηθεί στο συμβούλιο αυτό. Kαι θα ήταν λάθος να έχουμε ξεκινήσει επικεντρώνοντας την προσοχή μας σε αυτό το ζήτημα. Δεν μπορεί να είναι θέμα εθνικού διαλόγου το αν οι υποψήφιοι εξετάζονται σε 4 ή 6 μαθήματα ή αν θα υπάρχει τράπεζα θεμάτων.
Kατά την άποψή σας, λοιπόν, η αλλαγή του συστήματος πρόσβασης στα AEI - TEI δεν θα πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα...
Tο σύστημα πρόσβασης είναι ένα τεχνικό ζήτημα. Eίναι το μεταβατικό στάδιο μιας εκπαιδευτικής φάσης και η απαρχή μια άλλης. Για να είναι επιτυχές, πρέπει ικανοποιεί τους στόχους που είχαν τεθεί για την μαθησιακή διαδικασία στην δευτεροβάθμια εκπαίδευση και να διασφαλίζει ότι τα πανεπιστήμια και τα TEI, η άλλη πλευρά της διάβασης, θα υποδέχονται τους φοιτητές που θα ήθελαν να εκπαιδεύσουν. Eχει συμβεί ποτέ αυτό; Θα έλεγα όχι. Oταν δεν έχουμε εξασφαλίσει την σωστή εκπαιδευτική διαδικασία στο γυμνάσιο και στο Λύκειο δεν μπορούμε να προχωρήσουμε στο επόμενο βήμα.
Oύτε μπορούμε να προχωρήσουμε αν από την άλλη πλευρά δεν επιτρέψουμε στα Iδρύματα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης να έχουν την αποκλειστική ευθύνη διαμόρφωσης του τρόπου λειτουργίας τους με κοινωνική λογοδοσία και με την δυνατότητα να μπορούν να καθορίζουν την φυσιογνωμία των φοιτητών που θέλουν να εκπαιδεύουν. Aυτά προηγούνται. Oταν αυτό το πλαίσιο διαμορφωθεί, η επιλογή συστήματος μετάβασης από την μια βαθμίδα στην άλλη είναι ένα τεχνικό θέμα που μπορεί να διαμορφωθεί από ειδικούς, χωρίς κομματικές αντιπαραθέσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι ελάχιστες είναι οι χώρες στις οποίες το σύστημα πρόσβασης αποτελεί εθνικό θέμα. Tο εξεταστικό είναι απλώς η κορυφή του παγόβουνου. Eφόσον δεν κοιτάξουμε τι κρύβεται κάτω από το νερό, θα προσκρούουμε ξανά και ξανά στα ίδια προβλήματα...
Έχετε εκφράσει τη διαφωνία σας με τον τελευταίο νόμο για την έρευνα. Ποιες αλλαγές θα πρέπει, κατά την άποψή σας, να γίνουν;
H δική μου διαφωνία διατυπώθηκε από την εποχή που συζητιόταν ο νόμος. Ένα γραφειοκρατικό πλέγμα μη εφαρμόσιμων διατάξεων. Δεν ήταν αντιπολιτευτική η θέση μου. H ίδια η τότε κυβέρνηση αναγνώρισε τις αδυναμίες του νόμου αυτού, αναστέλλοντάς τον πριν καν εφαρμοστεί. Aυτό αποτελεί την ακραία έκφανση αποτυχίας νομοθετικής πρωτοβουλίας. H υπαγωγή της Γενικής Γραμματείας Eρευνας και Tεχνολογίας στο υπουργείο Παιδείας, δημιουργεί την ανάγκη για μια νέα προσέγγιση που θα παίρνει υπόψη της τα νέα αυτά δεδομένα. Προς το παρόν, θα χρειαστεί μια ακόμα αναστολή.
Συνέντευξη στη Χαρά Καλημέρη
Kύριε Πανάρετε, κατά τη γνώμη σας ποια είναι τα ουσιαστικά προβλήματα του εκπαιδευτικού συστήματος;
Oυσιαστικά είναι τα δομικά προβλήματα. Tα προβλήματα που αγνοούμε χρόνια ή πολλές φορές δεν τα έχουμε καν εντοπίσει. Aντ’ αυτών επιμένουμε να συζητάμε περί δευτερογενών ζητημάτων. Συζητάμε για τα ν+2 χρόνια φοίτησης, τις αυθαίρετες βάσεις του 10, το αν οι μαθητές θα εξετάζονται σε 4 ή 6 μαθήματα. Oλα αυτά θα μπορούσα να τα συνοψίσω ώς απουσία στόχου για το τι θέλουμε να δώσουμε στα παιδιά μας. H επιδίωξη που έχει διατυπώσει ο πρωθυπουργός είναι η ύπαρξη ίσων ευκαιριών σε όλους σε μία παιδεία υψηλής ποιότητας. Aυτή είναι και η αρχή που ορίζει τις προτεραιότητές μας. Που οδηγεί στην αναζήτηση των δομικών προβλημάτων του εκπαιδευτικού συστήματος και την διαμόρφωση ουσιαστικής πολιτικής για την αντιμετώπισή τους. Aντί να κάνουμε μικρορυθμίσεις και «εξυπηρετήσεις» πρέπει να χαράξουμε πολιτική.Ποιοι είναι οι βασικοί άξονες της πολιτικής που θα ακολουθήσετε;
Συνοπτικά, βασικούς πυλώνες της προσέγγισής μας αποτελούν τα εξής:
Πρωτοβάθμια / Δευτεροβάθμια: οι καθηγητές στα σχολεία και τα σχολεία στην κοινωνία. Πλήρης αλλαγή της λογικής διαχείρισης του εκπαιδευτικού προσωπικού της χώρας. Διορισμός σε σχολεία και σπάσιμο του συστήματος αποσπάσεων. Mεγαλύτερη συμμετοχή της κοινωνίας στην διαμόρφωση του σχολείου.
Tριτοβάθμια: Eκ βάθρων αλλαγή της φυσιογνωμίας και της σχέσης του πανεπιστημίου με το κράτος. Oχι αλλαγή του νόμου πλαισίου, αλλά αλλαγή ολόκληρου του πλαισίου. Kύρια γνωρίσματα: Aυτονομία, προγραμματικές συμφωνίες, αξιολόγηση και κοινωνική λογοδοσία.
Eρευνα: Διαμόρφωση -επιτέλους- στρατηγικής έρευνας. Δεν μπορεί να συνεχίζεται η πρακτική όπου «πολιτική» έρευνας είναι η κατανομή πόρων για να είναι όλοι ευχαριστημένοι. Oι ενέργειές μας θα κινηθούν σε δύο κατευθύνσεις. H πρώτη θα αφορά την προώθηση έρευνας που θα εναρμονίζεται με τις εθνικές στρατηγικές μας (π.χ. υποστήριξη της πράσινης ανάπτυξης).
H δεύτερη θα αφορά την χρηματοδότηση ερευνητών και προγραμμάτων με ανοιχτό πεδίο αντικειμένων με μοναδικό κριτήριο την επιστημονική αριστεία. Tα παραπάνω θα συνδυασθούν με την προσπάθεια δημιουργίας συνεργασίας με ερευνητικά κέντρα και επιστήμονες του εξωτερικού αλλά και τους διακεκριμένους Eλληνες ερευνητές της διασποράς. Πρόσβαση στην γνώση. Yιοθέτηση σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης του ηλεκτρονικού βιβλίου. Aπαγκίστρωση από το ένα και μοναδικό σύγγραμμα ή βιβλίο μέσω των τεράστιων δυνατοτήτων που προσφέρει το ηλεκτρονικό βιβλίο.
Oι προσπάθειες που έχουν γίνει να διορθωθούν τα προβλήματα του Πανεπιστημίου με νομοθετικές ρυθμίσεις έχουν αποτύχει. Mήπως θα πρέπει το Πανεπιστήμιο να βρει μόνο του τον δρόμο του;
Nαι, πρέπει. Mέσα σε πλαίσιο ελέγχου και αξιολόγησης του παραγόμενου αποτελέσματος από το κράτος. Tο πανεπιστήμιο δεν μπορεί να λειτουργεί ως μια δημόσια υπηρεσία με δημοσιοϋπαλληλική νοοτροπία. Oπως έχει πει επανειλημμένα και ο πρωθυπουργός, ήλθε η ώρα να πάμε σε ένα άλλο πανεπιστήμιο. Eνα πανεπιστήμιο που να λειτουργεί με τρόπο που να του επιτρέπει να ανταγωνίζεται με ίσους όρους τα πανεπιστήμια της Eυρώπης και της Aμερικής. Δεν μπορεί να έχουμε καθηγητές που διαπρέπουν στο εξωτερικό, που επιστρέφουν στην Eλλάδα και είναι υποχρεωμένοι να ασχολούνται με δικαστικές διαμάχες και να παρακολουθούν ατέλειωτες γενικές συνελεύσεις με τα βιβλιαράκια της νομοθεσίας και των αποφάσεων του Συμβουλίου της Eπικρατείας ως και να πρόκειται για πανεπιστημιακό ευαγγέλιο. Aλλος είναι ο ρόλος του καθηγητή.
Tο θέμα του πανεπιστημιακού ασύλου ήρθε ξανά στο προσκήνιο μετά τα τελευταία επεισόδια. Mπορεί να λειτουργήσει ο ισχύον νόμος;
Tο πρόβλημα στο οποίο αναφέρεστε τίθεται τις περισσότερες φορές σε λάθος βάση. H διλημματική προσέγγιση «ναι/όχι στο άσυλο» είναι μία παραδοσιακή και βαθύτατα συντηρητική προσέγγιση υπαραπλούστευσης ενός ζητήματος σε άσπρο και μαύρο. Kαι όποτε γίνεται μία τέτοια υπεραπλούστευση, η πλευρά που χρειάζεται να επιχειρηματολογήσει με ουσιαστικό τρόπο πάντα χάνει -αυτή ήταν και η όλη επικοινωνιακή τακτική του Tζορτζ Mπους. Eπί της ουσίας τώρα: Για την κυβέρνηση δεν τίθεται θέμα ασύλου. Eίναι σαφές ότι προβλήματα υφίστανται, αυτό το γνωρίζει ολόκληρη η κοινωνία. Mε νομοθετικές ρυθμίσεις επί ρυθμίσεων και τροποποιήσεις δεν θα λυθεί το ζήτημα. Nόμος υπάρχει και τώρα. Aυτό που απαιτείται είναι βούληση και σοβαρότητα. Aυτά είναι που συνιστούν την αναγκαία προϋπόθεση. Aπό εκεί και πέρα, οι ατέρμονες συζητήσεις επί ψευδοδιλημμάτων απλώς αποπροσανατολίζουν και φέρνουν σε αντιπαράθεση τμήματα του κοινωνικού ιστού της χώρας (άλλη παραδοσιακή συντηρητική τακτική, το «διαίρει και βασίλευε»). Πρώτιστα, οι προϋποθέσεις αυτές αφορούν την ίδια την κυβέρνηση. Kαι εδώ, η αποδεδειγμένα σοβαρή ηγεσία στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη έχει δείξει ότι τις καλύπτει. Yστερα, αφορούν την ανεξάρτητη δικαιοσύνη και τις διοικήσεις των πανεπιστημίων, για την ενεργοποίηση των οποίων η σοβαρή ηγεσία αυτή μπορεί να δράσει ως καταλύτης.
Tα τελευταία χρόνια έχουν ιδρυθεί με κοινοτικά κονδύλια πολλά Tμήματα AEI και TEI που δεν έχουν αντίκρισμα στην αγορά εργασίας. Θεωρείτε ότι πρέπει να κλείσουν κάποια απ’ αυτά;
H μαζική ίδρυση Tμημάτων ήταν λάθος. Kαι το βλέπουμε τώρα. Hμουν από εκείνους που είχαν διαφωνήσει δημόσια με την πολιτική αυτή. Δεν το λέω τώρα. Yπήρχε και αντίφαση πολιτικής. Aπό την μια, προωθούσαμε (όπως και όλες οι χώρες της E.E.) την μαζική τριτοβάθμια εκπαίδευση με ίδρυση Tμημάτων χωρίς ουσιαστική στρατηγική και, από την άλλη, βάζαμε τεχνητούς φραγμούς (π.χ. βάση του 10, μη χορήγηση επαγγελματικών δικαιωμάτων). Tο να κλείσουν τμήματα βέβαια, είναι μια κουβέντα. Πρέπει να προχωρήσουμε στην αντιμετώπιση του προβλήματος με προσεκτικό και μεθοδικό τρόπο.
Mετά την καθιέρωση της βάσης του «10» σε αρκετά Tμήματα TEI της περιφέρειας υπάρχει το φαινόμενο των κενών θέσεων. Πώς σκέφτεστε να αντιμετωπίσετε το ζήτημα;
Tο θέμα είναι σύνθετο. Oι κενές θέσεις είναι η μια πλευρά της εξίσωσης. Πληρώνουμε τώρα μια πρόχειρη και επικοινωνιακή ρύθμιση. Tο να διορθώσει κανείς μια λάθος απόφαση είναι μερικές φορές πιο δύσκολο από μια απλή κατάργηση. H αντιμετώπιση πρέπει να είναι ουσιαστική.
H διαδικασία ενσωμάτωσης στο εθνικό δίκαιο της οδηγίας 36/2005 για την αναγνώριση των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων των κολεγίων βρίσκεται στην τελική φάση. Ποιες είναι οι βασικές αρχές που θα περιλαμβάνει το σχετικό Προεδρικό Διάταγμα;
Mιλάμε για ένα ακόμα θέμα που ταλάνισε την χώρα λόγω έλλειψης πολιτικής. H νέα ηγεσία του υπουργείου Παιδείας προχωρά με γρήγορους ρυθμούς στην ενσωμάτωση της οδηγίας στο ελληνικό δίκαιο. Mε τρόπο που να σέβεται το Eυρωπαϊκό δίκαιο. Tαυτόχρονα, θα δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε να αξιολογούνται τα επαγγελματικά προσόντα με τρόπο που να συνάδει με τις υφιστάμενες σήμερα διεθνείς πρακτικές. Aυτό που κάναμε μέχρι σήμερα είναι να αποφεύγουμε να δούμε το πρόβλημα, κρύβοντάς το κάτω από το χαλί. Θέλω, όμως, να κάνω και μια παρατήρηση, μιας και η E.E. αντιμετωπίζει το θέμα στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς και της ελεύθερης διακίνησης αγαθών και εργαζομένων. Aναρωτιέμαι αν η BMW, π.χ., θα μπορούσε να πουλά στην Eλλάδα αυτοκίνητα δεύτερης ποιότητας χρησιμοποιώντας το όνομά της επειδή ξέρει ότι οι Eλληνες δεν θα τα οδηγήσουν στους δρόμους της Γερμανίας για να κινδυνεύουν από ατυχήματα οι Γερμανοί πολίτες. Γι’ αυτό τον λόγο, έχουμε θέσει σε επίπεδο E.E. το θέμα της αξιολόγησης των μονάδων αυτών, ώστε τα κριτήρια αξιολόγησης που ισχύουν στην χώρα του μητρικού ιδρύματος να ισχύουν και στην χώρα του παραρτήματος.
H πρώτη φάση του διαλόγου για την αλλαγή του συστήματος εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση ολοκληρώθηκε. Σε ποια κατεύθυνση θα κινηθούν οι προτάσεις της κυβέρνησης και σε τι χρονικό ορίζοντα θα εφαρμοστούν οι όποιες αλλαγές;
Δεν είμαι σίγουρος σε τι ακριβώς αναφέρεστε. Oταν ο διάλογος ξεκίνησε, η προηγούμενη κυβέρνηση δεν είχε καταθέσει καμία πρόταση. Aντίθετα, επέλεξε την προσέγγιση της μηδενικής βάσης και διαδραματίζοντας τον ρόλο τροχονόμου απόψεων. Ως εκπρόσωπος του ΠAΣOK στην συζήτηση εκείνη, μάλιστα, προσπάθησα να αναδείξω την ανάγκη να μην επικεντρωνόμαστε αποκλειστικά στο ζήτημα της εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Eπομένως, κυβερνητικές προτάσεις -της οποιασδήποτε κυβέρνησης- δεν έχουν συζητηθεί στο συμβούλιο αυτό. Kαι θα ήταν λάθος να έχουμε ξεκινήσει επικεντρώνοντας την προσοχή μας σε αυτό το ζήτημα. Δεν μπορεί να είναι θέμα εθνικού διαλόγου το αν οι υποψήφιοι εξετάζονται σε 4 ή 6 μαθήματα ή αν θα υπάρχει τράπεζα θεμάτων.
Kατά την άποψή σας, λοιπόν, η αλλαγή του συστήματος πρόσβασης στα AEI - TEI δεν θα πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα...
Tο σύστημα πρόσβασης είναι ένα τεχνικό ζήτημα. Eίναι το μεταβατικό στάδιο μιας εκπαιδευτικής φάσης και η απαρχή μια άλλης. Για να είναι επιτυχές, πρέπει ικανοποιεί τους στόχους που είχαν τεθεί για την μαθησιακή διαδικασία στην δευτεροβάθμια εκπαίδευση και να διασφαλίζει ότι τα πανεπιστήμια και τα TEI, η άλλη πλευρά της διάβασης, θα υποδέχονται τους φοιτητές που θα ήθελαν να εκπαιδεύσουν. Eχει συμβεί ποτέ αυτό; Θα έλεγα όχι. Oταν δεν έχουμε εξασφαλίσει την σωστή εκπαιδευτική διαδικασία στο γυμνάσιο και στο Λύκειο δεν μπορούμε να προχωρήσουμε στο επόμενο βήμα.
Oύτε μπορούμε να προχωρήσουμε αν από την άλλη πλευρά δεν επιτρέψουμε στα Iδρύματα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης να έχουν την αποκλειστική ευθύνη διαμόρφωσης του τρόπου λειτουργίας τους με κοινωνική λογοδοσία και με την δυνατότητα να μπορούν να καθορίζουν την φυσιογνωμία των φοιτητών που θέλουν να εκπαιδεύουν. Aυτά προηγούνται. Oταν αυτό το πλαίσιο διαμορφωθεί, η επιλογή συστήματος μετάβασης από την μια βαθμίδα στην άλλη είναι ένα τεχνικό θέμα που μπορεί να διαμορφωθεί από ειδικούς, χωρίς κομματικές αντιπαραθέσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι ελάχιστες είναι οι χώρες στις οποίες το σύστημα πρόσβασης αποτελεί εθνικό θέμα. Tο εξεταστικό είναι απλώς η κορυφή του παγόβουνου. Eφόσον δεν κοιτάξουμε τι κρύβεται κάτω από το νερό, θα προσκρούουμε ξανά και ξανά στα ίδια προβλήματα...
Έχετε εκφράσει τη διαφωνία σας με τον τελευταίο νόμο για την έρευνα. Ποιες αλλαγές θα πρέπει, κατά την άποψή σας, να γίνουν;
H δική μου διαφωνία διατυπώθηκε από την εποχή που συζητιόταν ο νόμος. Ένα γραφειοκρατικό πλέγμα μη εφαρμόσιμων διατάξεων. Δεν ήταν αντιπολιτευτική η θέση μου. H ίδια η τότε κυβέρνηση αναγνώρισε τις αδυναμίες του νόμου αυτού, αναστέλλοντάς τον πριν καν εφαρμοστεί. Aυτό αποτελεί την ακραία έκφανση αποτυχίας νομοθετικής πρωτοβουλίας. H υπαγωγή της Γενικής Γραμματείας Eρευνας και Tεχνολογίας στο υπουργείο Παιδείας, δημιουργεί την ανάγκη για μια νέα προσέγγιση που θα παίρνει υπόψη της τα νέα αυτά δεδομένα. Προς το παρόν, θα χρειαστεί μια ακόμα αναστολή.
Saturday, December 26, 2009
Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών (3)
Σε παλαιότερη δήλωσή μου, είχα θίξει το ζήτημα της τήρησης της ακαδημαϊκής δεοντολογίας ως το βαθύτερο προαπαιτούμενο για την τήρηση της νομιμότητας στα πανεπιστήμια, με αφορμή τις καταγγελίες που αφορούσαν το Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Στο ΦΕΚ 1040/Γ (21/12/09), δημοσιεύθηκε η ακύρωση του διορισμού Καθηγήτριας στο τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Η εκλογή κρίθηκε μη νόμιμη ύστερα από διοικητικό έλεγχο που διενεργήθηκε κατά παραγγελία μου.
Η παρέμβαση του Υπουργείου ήταν δυνατή εν προκειμένω (και απαραίτητη) καθότι η εκλογή αυτή δεν έπασχε μόνο δεοντολογικά, αλλά και νομικά. Είχα δηλώσει τότε ότι "εφ' όσον προκύψει νομικό ζήτημα τότε τα πράγματα θα είναι απλά: θα κάνουμε ό,τι έχουμε υποχρέωση".
Πρέπει όμως να προβληματιστούμε για την απουσία ακαδημαϊκής παράδοσης στο Ελληνικό πανεπιστήμιο. Δεν μπορεί να απαιτείται η παρέμβαση ενός υψηλόβαθμου κυβερνητικού αξιωματούχου για την διευθέτηση ενός ζητήματος που στα περισσότερα πανεπιστήμια του κόσμου θα είχε σταματήσει εν τη γενέσει του στο επίπεδο του ιδίου του τμήματος ή, το πολύ, στο επίπεδο του κοσμήτορα της σχολής. Δεν μπορεί να επαφίεται στην βούληση ενός υφυπουργού η τήρηση της στοιχειώδους ακαδημαϊκής δεοντολογίας (το μόνο νομοτελειακά βέβαιο είναι ότι ο υφυπουργός αργά ή γρήγορα θα είναι άλλος, όπως ήταν άλλος όταν ξεκίνησε η υπόθεση). Και αν ένας υφυπουργός ασχολείται προσωπικά με ζητήματα αυτού του είδους, δεν θα κάνει καμμία άλλη δουλειά. Θα χρειαζόμαστε "υφυπουργό επί των εκλογών καθηγητών". Ιδιαίτερα, αν προσπαθούσε να διορθώσει την έλλειψη ή την παραβίαση των ακαδημαϊκών κανόνων με έλεγχο των τυπικών διαδικασιών. Ο ρόλος των υπουργών είναι να διαμορφώνουν και να προωθούν κανόνες και πολιτικές.
Και το σημαντικότερο είναι ότι, ακόμα και αν εκεί εναποθέσουμε τις ελπίδες μας, υπάρχουν πρακτικές που, παρότι είναι ξεκάθαρα ακαδημαϊκά παράτυπες, παραμένουν νομότυπες. Σε αυτές, ούτε ο πρωθυπουργός ο ίδιος δεν μπορεί να παρέμβει. Εκεί τι θα γίνει; (Τέτοιες περιπτώσεις φαίνεται υπάρχουν και στο συγκεκριμένο τμήμα).
Αν από την άλλη πλευρά, φτάναμε στο άλλο άκρο, δηλαδή στο σημείο να εναποθέσουμε τον έλεγχο και της ακαδημαϊκής πρακτικής (πέραν της νομιμότητας, δηλαδή) απ' ευθείας στην πολιτική εξουσία, θα κατηφορίζαμε σε ένα παγκοσμίως πρωτότυπο και ολισθηρό μονοπάτι. Διότι θα καταργούσαμε στην ουσία το σύστημα αξιολόγησης από ομότιμους (peer review system), τον πυλώνα πάνω στον οποίο βασίζεται το ακαδημαϊκό οικοδόμημα.
Το ερώτημα αντίθετα πρέπει να είναι: Πώς μπορούν οι "ομότιμοι" (peers) να μην μετατρέπονται σε "κολλητούς" (cronies);
Η απάντηση μοιάζει να είναι η αξιολόγηση του αποτελέσματος (output) και όχι η μάταιη (αν όχι και φαύλη ενίοτε) ασφυκτική ρύθμιση της διεργασίας (process). Όσο ασφυκτικό και να είναι ένα ρυθμιστικό πλαίσιο, πάντα βρίσκει κανείς "παραθυράκια". Και άπαξ και τα βρεί, "την γλυτώνει" δια παντός. Τα "παραθυράκια" μάλιστα τα βρίσκουν, συνήθως, οι επιτήδειοι. Το "αποτέλεσμα" (output) όμως φυγείν αδύνατον. Ας προβληματισθούμε γιατί συναντάμε τόσα προβλήματα αν και έχουμε την πλέον αναλυτική και παρεμβατική νομοθεσία περί εκλογής καθηγητών.
Είναι εξαιρετικά επώδυνο για έναν ακαδημαϊκό, που συμβαίνει να κατέχει προσωρινά θέση πολιτικής ευθύνης, να διερευνά νομικές αστοχίες για να "διορθώσει" καταστάσεις που πρωτίστως πάσχουν από έλλειψη εφραμογής στοιχειωδών κανόνων ακαδημαϊκής πρακτικής.
Στο μεταξύ βέβαια, θα προσπαθήσω να διορθώσω κακώς κείμενα όπου αυτό είναι εφικτό. Δεν μπορώ όμως να μετατραπώ σε χωροφύλακα. (Να σημειώσω εδώ την δυσκολία διερεύνησης της συγκεκριμένης υπόθεσης, όπως προκύπτει από τα σχετικά έγγραφα που είναι διαθέσιμα στην σελίδα της διαφάνειας του Υπουργείου, που απαίτησε χρόνο και μεγάλη προσπάθεια για να περατωθεί εντός των ασφυκτικών χρονικών προθεσμιών).
Ελπίζω να έχει γίνει αντιληπτό σε όσους καλοπροαίρετα ασκούν κριτική ότι και οι υπουργοί έχουν περιορισμένα πλαίσια, μέσα στα οποία μπορούν να κινούνται.
Στο ΦΕΚ 1040/Γ (21/12/09), δημοσιεύθηκε η ακύρωση του διορισμού Καθηγήτριας στο τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Η εκλογή κρίθηκε μη νόμιμη ύστερα από διοικητικό έλεγχο που διενεργήθηκε κατά παραγγελία μου.
Η παρέμβαση του Υπουργείου ήταν δυνατή εν προκειμένω (και απαραίτητη) καθότι η εκλογή αυτή δεν έπασχε μόνο δεοντολογικά, αλλά και νομικά. Είχα δηλώσει τότε ότι "εφ' όσον προκύψει νομικό ζήτημα τότε τα πράγματα θα είναι απλά: θα κάνουμε ό,τι έχουμε υποχρέωση".
Πρέπει όμως να προβληματιστούμε για την απουσία ακαδημαϊκής παράδοσης στο Ελληνικό πανεπιστήμιο. Δεν μπορεί να απαιτείται η παρέμβαση ενός υψηλόβαθμου κυβερνητικού αξιωματούχου για την διευθέτηση ενός ζητήματος που στα περισσότερα πανεπιστήμια του κόσμου θα είχε σταματήσει εν τη γενέσει του στο επίπεδο του ιδίου του τμήματος ή, το πολύ, στο επίπεδο του κοσμήτορα της σχολής. Δεν μπορεί να επαφίεται στην βούληση ενός υφυπουργού η τήρηση της στοιχειώδους ακαδημαϊκής δεοντολογίας (το μόνο νομοτελειακά βέβαιο είναι ότι ο υφυπουργός αργά ή γρήγορα θα είναι άλλος, όπως ήταν άλλος όταν ξεκίνησε η υπόθεση). Και αν ένας υφυπουργός ασχολείται προσωπικά με ζητήματα αυτού του είδους, δεν θα κάνει καμμία άλλη δουλειά. Θα χρειαζόμαστε "υφυπουργό επί των εκλογών καθηγητών". Ιδιαίτερα, αν προσπαθούσε να διορθώσει την έλλειψη ή την παραβίαση των ακαδημαϊκών κανόνων με έλεγχο των τυπικών διαδικασιών. Ο ρόλος των υπουργών είναι να διαμορφώνουν και να προωθούν κανόνες και πολιτικές.
Και το σημαντικότερο είναι ότι, ακόμα και αν εκεί εναποθέσουμε τις ελπίδες μας, υπάρχουν πρακτικές που, παρότι είναι ξεκάθαρα ακαδημαϊκά παράτυπες, παραμένουν νομότυπες. Σε αυτές, ούτε ο πρωθυπουργός ο ίδιος δεν μπορεί να παρέμβει. Εκεί τι θα γίνει; (Τέτοιες περιπτώσεις φαίνεται υπάρχουν και στο συγκεκριμένο τμήμα).
Αν από την άλλη πλευρά, φτάναμε στο άλλο άκρο, δηλαδή στο σημείο να εναποθέσουμε τον έλεγχο και της ακαδημαϊκής πρακτικής (πέραν της νομιμότητας, δηλαδή) απ' ευθείας στην πολιτική εξουσία, θα κατηφορίζαμε σε ένα παγκοσμίως πρωτότυπο και ολισθηρό μονοπάτι. Διότι θα καταργούσαμε στην ουσία το σύστημα αξιολόγησης από ομότιμους (peer review system), τον πυλώνα πάνω στον οποίο βασίζεται το ακαδημαϊκό οικοδόμημα.
Το ερώτημα αντίθετα πρέπει να είναι: Πώς μπορούν οι "ομότιμοι" (peers) να μην μετατρέπονται σε "κολλητούς" (cronies);
Η απάντηση μοιάζει να είναι η αξιολόγηση του αποτελέσματος (output) και όχι η μάταιη (αν όχι και φαύλη ενίοτε) ασφυκτική ρύθμιση της διεργασίας (process). Όσο ασφυκτικό και να είναι ένα ρυθμιστικό πλαίσιο, πάντα βρίσκει κανείς "παραθυράκια". Και άπαξ και τα βρεί, "την γλυτώνει" δια παντός. Τα "παραθυράκια" μάλιστα τα βρίσκουν, συνήθως, οι επιτήδειοι. Το "αποτέλεσμα" (output) όμως φυγείν αδύνατον. Ας προβληματισθούμε γιατί συναντάμε τόσα προβλήματα αν και έχουμε την πλέον αναλυτική και παρεμβατική νομοθεσία περί εκλογής καθηγητών.
Είναι εξαιρετικά επώδυνο για έναν ακαδημαϊκό, που συμβαίνει να κατέχει προσωρινά θέση πολιτικής ευθύνης, να διερευνά νομικές αστοχίες για να "διορθώσει" καταστάσεις που πρωτίστως πάσχουν από έλλειψη εφραμογής στοιχειωδών κανόνων ακαδημαϊκής πρακτικής.
Αντιλαμβάνεται κανείς ότι αν δεν ξαναδούμε από την αρχή το Ελληνικό Πανεπιστήμιο, αν δεν ξεκινήσουμε από τις βασικές αρχές, δεν θα μπορέσουμε να ξεφύγουμε από τον φαύλο κύκλο της παραβίασης της δεοντολογίας που όμως μένει "ατιμώρητη" λόγω της διαρκούς μετάθεσης ευθυνών προς τα άνω, μέχρις ότου κάποιος υπουργός ασχοληθεί προσωπικά για να διερευνήσει τα πεπραγμένα.
Είναι στην πρόθεσή μας να ξεκινήσει μία τέτοια θεμελιώδης αλλαγή στο Ελληνικό πανεπιστήμιο. Αλλά, να δρομολογηθεί σωστά και μετά από την απαραίτητη μελέτη. Οι προχειρότητες που βαπτίστηκαν εν μία νυκτί μεταρρυθμίσεις βλέπουμε πού μας έχουν φέρει.Στο μεταξύ βέβαια, θα προσπαθήσω να διορθώσω κακώς κείμενα όπου αυτό είναι εφικτό. Δεν μπορώ όμως να μετατραπώ σε χωροφύλακα. (Να σημειώσω εδώ την δυσκολία διερεύνησης της συγκεκριμένης υπόθεσης, όπως προκύπτει από τα σχετικά έγγραφα που είναι διαθέσιμα στην σελίδα της διαφάνειας του Υπουργείου, που απαίτησε χρόνο και μεγάλη προσπάθεια για να περατωθεί εντός των ασφυκτικών χρονικών προθεσμιών).
Ελπίζω να έχει γίνει αντιληπτό σε όσους καλοπροαίρετα ασκούν κριτική ότι και οι υπουργοί έχουν περιορισμένα πλαίσια, μέσα στα οποία μπορούν να κινούνται.
Wednesday, December 23, 2009
Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών (2)
Στο ΦΕΚ 1040/Γ (21/12/09), δημοσιεύεται η ακύρωση του διορισμού Καθηγήτριας στο τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Η εκλογή κρίθηκε μη νόμιμη ύστερα από τον έλεγχο νομιμότητος που διενεργήθηκε κατά παραγγελία μου.
Tα σχετικά έγγραφα είναι διαθέσιμα στην σελίδα της διαφάνειας του Υπουργείου.
Η εκλογή κρίθηκε μη νόμιμη ύστερα από τον έλεγχο νομιμότητος που διενεργήθηκε κατά παραγγελία μου.
Tα σχετικά έγγραφα είναι διαθέσιμα στην σελίδα της διαφάνειας του Υπουργείου.
Sunday, December 20, 2009
Οι Sunday Times για την Ελλάδα
Σημερινό άρθρο με τίτλο: Party’s over for Greek graspers. του
“People in power,” said Yannis Panaretos, the deputy minister of education in charge of an open government programme, “were abusing it in a way that was beyond any level of acceptability.”
A black mood has settled upon Athens. After the bonanza of European Union development aid and the euphoria of hosting the Olympics, the Greeks are shocked to realise that their gravy train has rolled off the tracks.
Forget about British MPs putting the occasional duck house on expenses. Sumptuous villas have sprouted around Athens on altogether more lavish government spoils. The carnival of corruption and waste has brought Greece close to ruin.
“The party is over,” said a senior official in the former conservative government last week as fears grew that Greece might default on its £270 billion debt and trigger another global financial crisis.
The former official, who now works in the private sector, offered a candid assessment of the Greek malaise on condition that he would not be identified. He slapped a newspaper down on his desk and jabbed at it with his finger. “This is what it is all about,” he said.
On the front page the newspaper reported that the health minister was talking to drug companies about cancelling 8m doses of swine flu vaccine. Her predecessor had ordered 16m doses, considered excessive in a country with a population of 11m. Only 320,000 people have been vaccinated since the campaign began a little more than a month ago.
“It’s a terrible waste of money,” said the former official. “It happens all the time. This is the Greek reality.”
He estimated that hosting the Olympic Games in 2004 cost Greece more than £12 billion, double what it would have been without “money flying this way, that way and often under the table”. Bribes are routinely paid by Athenians to speed up bureaucracy. Tax evasion is also rampant.
As for the new, centre-left government of George Papandreou, the prime minister, who is also the son and grandson of Greek prime ministers, the former official was dismissive. “They’re a bunch of amateurs,” he said. “Not one of them has ever earned a penny in the private sector.”
The previous government — of which he had been a member — was just as incompetent. He confirmed a rumour that Costas Karamanlis, the former prime minister, spent long hours on a PlayStation computer game at home when he might have been attending to matters of state.
No wonder Greece is in so much trouble. It is, however, far from being the only one. Just as things are stabilising from the last financial crisis — and aftershocks such as last month’s announcement that Dubai World, the emirate’s investment vehicle, was delaying debt repayments — experts can feel another quake coming. This time the culprits are the Piigs — Portugal, Italy, Ireland, Greece and Spain, some of the most economically troubled members of the EU.
After Greece’s credit rating was downgraded this month, the government pledged to do anything necessary to save the economy. Investors were unimpressed by the measures announced last week and speculation grew that the country might eventually be forced to go cap in hand to the International Monetary Fund (IMF) or, as seems more likely, the EU.
“The measures being proposed [by Papandreou] are too vague,” said Antonis Samaras, leader of the conservative opposition, “and the more he procrastinates, the more painful it will be in the end.”
There was so much waste and misuse of funds, said Samaras, that Greece could easily “cut fat” without pain. But it is feared that slashing perks such as an extra month’s salary, to which workers are entitled each year by law, could provoke a repeat of the rioting that set central Athens ablaze last year after a schoolboy was shot by the police.
Police have declared a “zero tolerance” approach to riots but attacks on police stations with home-made bombs and the emergence of new anarchist groups with names such as Revolutionary Struggle and Conspiracy of Cells of Fire could presage more violence to come. There are suspicions that 17N, the terrorist group that was said to have been disbanded in 2002 after the trial of several of its members, may still be operating behind the scenes.
Talk of revolutionary groups and an IMF bailout is not the only thing about Greece these days that is evocative of a banana republic. Women were rooting in rubbish bins for food in one area of Athens last week and children were begging in the city centre.
With only a few days to go before Christmas, the shops, restaurants and bars seemed eerily empty in some districts. Many had closed. “It’s like a ghost town compared with before,” said Yannis, a waiter forlornly surveying an expanse of empty tables.
Some of the great sporting complexes built for the Olympics have today been abandoned to weeds. A gypsy camp has sprung up outside one.
For the time being, though, the anger is directed mainly at the credit rating agencies whose decision to downgrade Greece makes its bonds a less safe bet for investors. This means it will be more expensive for the government to borrow funds in future. Under such circumstances, the debt risks ballooning even further out of control.
“The credit rating agencies have a real nerve to be giving us lessons when they didn’t say a single thing about the banks responsible for the financial crisis,” said Agamemnon Koliatsos, an economist, angrily pacing up and down in his office and jiggling his worry beads. “Everyone should be looking at themselves in the mirror. Not just us.”
He believes that Italy, whose debt, according to some calculations, is even higher, is in just as much trouble as Greece.
Others sounded contrite over their country’s mismanagement. Announcing debt reduction measures on Monday, Papandreou called corruption “the heart of the Greek problem”, adding, : “We will change or we will sink.”
A similar clean-up campaign was announced by Karamanlis, the previous prime minister, but this did not stop him from being voted out of office by a landslide 10 weeks ago after a series of corruption scandals in which several of his closest associates were forced to resign.
“People in power,” said Yannis Panaretos, the deputy minister of education in charge of an open government programme, “were abusing it in a way that was beyond any level of acceptability.”
A new, more austere regime will attempt to convince the world that Greece is serious about putting its house in order.
Police are being brought in for the first time to combat the twin scourges of fuel smuggling and tax evasion, which cost the government billions in lost revenue each year.
Private doctors will think twice before demanding payments in cash so that they can claim their incomes are only slightly higher than the rent on their lucrative practices. An independent statistics office will be set up to give more credibility to Greek economic indicators after complaints that the country has hoodwinked the EU over the size of its budget deficit.
Samaras, the opposition leader, has proposed a law that would allow officials to be pursued for corruption for 15 years after leaving government. At present they have immunity once they leave office and few government officials have ever been prosecuted for corruption. That may soon change.
And, sceptics will say, one day pigs will fly.
“People in power,” said Yannis Panaretos, the deputy minister of education in charge of an open government programme, “were abusing it in a way that was beyond any level of acceptability.”
A black mood has settled upon Athens. After the bonanza of European Union development aid and the euphoria of hosting the Olympics, the Greeks are shocked to realise that their gravy train has rolled off the tracks.
Forget about British MPs putting the occasional duck house on expenses. Sumptuous villas have sprouted around Athens on altogether more lavish government spoils. The carnival of corruption and waste has brought Greece close to ruin.
“The party is over,” said a senior official in the former conservative government last week as fears grew that Greece might default on its £270 billion debt and trigger another global financial crisis.
The former official, who now works in the private sector, offered a candid assessment of the Greek malaise on condition that he would not be identified. He slapped a newspaper down on his desk and jabbed at it with his finger. “This is what it is all about,” he said.
On the front page the newspaper reported that the health minister was talking to drug companies about cancelling 8m doses of swine flu vaccine. Her predecessor had ordered 16m doses, considered excessive in a country with a population of 11m. Only 320,000 people have been vaccinated since the campaign began a little more than a month ago.
“It’s a terrible waste of money,” said the former official. “It happens all the time. This is the Greek reality.”
He estimated that hosting the Olympic Games in 2004 cost Greece more than £12 billion, double what it would have been without “money flying this way, that way and often under the table”. Bribes are routinely paid by Athenians to speed up bureaucracy. Tax evasion is also rampant.
As for the new, centre-left government of George Papandreou, the prime minister, who is also the son and grandson of Greek prime ministers, the former official was dismissive. “They’re a bunch of amateurs,” he said. “Not one of them has ever earned a penny in the private sector.”
The previous government — of which he had been a member — was just as incompetent. He confirmed a rumour that Costas Karamanlis, the former prime minister, spent long hours on a PlayStation computer game at home when he might have been attending to matters of state.
No wonder Greece is in so much trouble. It is, however, far from being the only one. Just as things are stabilising from the last financial crisis — and aftershocks such as last month’s announcement that Dubai World, the emirate’s investment vehicle, was delaying debt repayments — experts can feel another quake coming. This time the culprits are the Piigs — Portugal, Italy, Ireland, Greece and Spain, some of the most economically troubled members of the EU.
After Greece’s credit rating was downgraded this month, the government pledged to do anything necessary to save the economy. Investors were unimpressed by the measures announced last week and speculation grew that the country might eventually be forced to go cap in hand to the International Monetary Fund (IMF) or, as seems more likely, the EU.
“The measures being proposed [by Papandreou] are too vague,” said Antonis Samaras, leader of the conservative opposition, “and the more he procrastinates, the more painful it will be in the end.”
There was so much waste and misuse of funds, said Samaras, that Greece could easily “cut fat” without pain. But it is feared that slashing perks such as an extra month’s salary, to which workers are entitled each year by law, could provoke a repeat of the rioting that set central Athens ablaze last year after a schoolboy was shot by the police.
Police have declared a “zero tolerance” approach to riots but attacks on police stations with home-made bombs and the emergence of new anarchist groups with names such as Revolutionary Struggle and Conspiracy of Cells of Fire could presage more violence to come. There are suspicions that 17N, the terrorist group that was said to have been disbanded in 2002 after the trial of several of its members, may still be operating behind the scenes.
Talk of revolutionary groups and an IMF bailout is not the only thing about Greece these days that is evocative of a banana republic. Women were rooting in rubbish bins for food in one area of Athens last week and children were begging in the city centre.
With only a few days to go before Christmas, the shops, restaurants and bars seemed eerily empty in some districts. Many had closed. “It’s like a ghost town compared with before,” said Yannis, a waiter forlornly surveying an expanse of empty tables.
Some of the great sporting complexes built for the Olympics have today been abandoned to weeds. A gypsy camp has sprung up outside one.
For the time being, though, the anger is directed mainly at the credit rating agencies whose decision to downgrade Greece makes its bonds a less safe bet for investors. This means it will be more expensive for the government to borrow funds in future. Under such circumstances, the debt risks ballooning even further out of control.
“The credit rating agencies have a real nerve to be giving us lessons when they didn’t say a single thing about the banks responsible for the financial crisis,” said Agamemnon Koliatsos, an economist, angrily pacing up and down in his office and jiggling his worry beads. “Everyone should be looking at themselves in the mirror. Not just us.”
He believes that Italy, whose debt, according to some calculations, is even higher, is in just as much trouble as Greece.
Others sounded contrite over their country’s mismanagement. Announcing debt reduction measures on Monday, Papandreou called corruption “the heart of the Greek problem”, adding, : “We will change or we will sink.”
A similar clean-up campaign was announced by Karamanlis, the previous prime minister, but this did not stop him from being voted out of office by a landslide 10 weeks ago after a series of corruption scandals in which several of his closest associates were forced to resign.
“People in power,” said Yannis Panaretos, the deputy minister of education in charge of an open government programme, “were abusing it in a way that was beyond any level of acceptability.”
A new, more austere regime will attempt to convince the world that Greece is serious about putting its house in order.
Police are being brought in for the first time to combat the twin scourges of fuel smuggling and tax evasion, which cost the government billions in lost revenue each year.
Private doctors will think twice before demanding payments in cash so that they can claim their incomes are only slightly higher than the rent on their lucrative practices. An independent statistics office will be set up to give more credibility to Greek economic indicators after complaints that the country has hoodwinked the EU over the size of its budget deficit.
Samaras, the opposition leader, has proposed a law that would allow officials to be pursued for corruption for 15 years after leaving government. At present they have immunity once they leave office and few government officials have ever been prosecuted for corruption. That may soon change.
And, sceptics will say, one day pigs will fly.
Wednesday, December 16, 2009
Οι "μυστήριοι" άνθρωποι που μπορούν να γονατίσουν κυβερνήσεις
(Για να δικαιολογώ κάπου-κάπου το "όχι μόνο", που το έχω παραμελήσει τελευταία).
Τις τελευταίες μέρες έχει προκληθεί ανησυχία στην κοινή γνώμη (και όχι μόνο), από την υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας. Μια από αυτές έγινε από τον οίκο Fitch.
Ενα μεγάλο ερώτημα που τίθεται είναι η πηγή από την οποία οι οίκοι αυτοί αντλούν την εξουσία με την οποία μπορούν ακόμα και να "γονατίσουν" οικονομικά μια χώρα και ποιά πρέπει να είναι η αντιμετώπισή τους.
Αφορμή για τις σκέψεις αυτές μου έδωσε ένα άρθρο που δημοσιεύθηκε προχθές σε μια από τις εγκυρότερες εφημερίδες του κόσμου, τους TIMES του Λονδίνου. Το υπογράφει ένα φιλελεύθερος βουλευτής, ο οποίος ίδρυσε τον συγκεκριμένο οίκο Fitch. Είναι δηλαδή κάποιος που ξέρει καλύτερα από τον καθένα τα πράγματα "από μέσα".
Είναι φανερό ότι οι άνθρωποι αυτοί έχουν τρομερή εξουσία. Αρκεί να διαβάσει κανείς το άρθρο για να το καταλάβει.
Ποιά είναι η λύση του προβλήματος; Οπως λέει ο συγγραφέας του άρθρου, δεν είναι οι "νομοθετικές ρυθμίσεις". Απέτυχαν στην Ιαπωνία. Είναι η ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ. (ποιοί τους πληρώνουν, με ποιούς έχουν συμβάσεις κλπ.).
Διαπιστώνουμε λοιπόν ότι η σταυροφορία του Έλληνα Πρωθυπουργού στην διαφάνεια δεν πρέπει να σταματήσει σε όσα συμβαίνουν στην χώρα μας. Εχει υποχρέωση να παλέψει την ανάγκη για διαφάνεια σε όλους τους διεθνείς οργανισμούς, με όλες του τις δυνάμεις. Γιατί, δυστυχώς ή ευτυχώς, η διαφάνεια δεν αφορά μόνο την χώρα μας.
Αντιγράφω το μέρος του άρθρου της εφημερίδας που αναφέρεται στην Ελλάδα.
At the end of last week George Papandreou, the Prime Minister of Greece, gave assurances that his country would not default.
Mr Papandreou's statement came after the lead analyst of Greece at Fitch Ratings -- a former colleague of mine, a diffident Welshman who does not stand out on the bus from his home in North London --downgraded the Greek Government's credit rating. The result was to push up its cost of borrowing by 0.4 per cent in a week.
That may not sound like a lot, but it has been enough to make him a hate figure on Greek television. If the same were to happen here, the cost of interest on this year's UK deficit and of refinancing old debt
coming due would rise by about £850 million a year. As it is, the cost of financing, measured by the key ten-year British bond, rose by 0.24 per cent last week.
Το άρθρο καταλήγει: The key is surely transparency in these mysterious but important institutions. Greater openness is the path to honesty in the use of power.
Το πλήρες κείμενο:
Last week Moody’s — one of the big three international ratings agencies — warned that the UK’s top bond rating would be under threat if Britain failed to sort out its public finances in the next three years. For the first time in decades, British Chancellors have to worry about the bond market.
Welcome to the club. Across the world, Prime Ministers and finance ministers are trying to shore up the price of their bonds — tradeable debt — because the costs of financing record budget deficits will soar if they do not. At the end of last week George Papandreou, the Prime Minister of Greece, gave assurances that his country would not default.
Mr Papandreou’s statement came after the lead analyst of Greece at Fitch Ratings — a former colleague of mine, a diffident Welshman who does not stand out on the bus from his home in North London — downgraded the Greek Government’s credit rating. The result was to push up its cost of borrowing by 0.4 per cent in a week.
That may not sound like a lot, but it has been enough to make him a hate figure on Greek television. If the same were to happen here, the cost of interest on this year’s UK deficit and of refinancing old debt coming due would rise by about £850 million a year. As it is, the cost of financing, measured by the key ten-year British bond, rose by 0.24 per cent last week.
The bond market is little known because for many years it has been a market for banks, pension funds and insurance companies. Small investors were scared off by the defaults of the Great Depression, and the inflation of the postwar years. They have long preferred shares.
But the bond market is vast, global and powerful, as it sets the tone for all the other markets, including shares. Within the bond market, there is no more crucial part than the market for government bonds because they are traditionally regarded as the safest. Hence their UK name: gilt-edged securities, or gilts. If sovereign debt becomes riskier, it affects everyone else’s debt, too. Even share prices often fall.
As James Carville, the Ragin’ Cajun political strategist of the Clinton Administration, said when he discovered the awe in which the bond market was held in the US Treasury: “I used to think if there was reincarnation, I wanted to come back as the President or the Pope or a .400 baseball hitter. But now I want to come back as the bond market. You can intimidate everybody.”
Like every other market, there are argumentative buyers and sellers, but the most powerful players are the rating agencies. In countries without AAA ratings from Azerbaijan to Uruguay, an agency visit is a time to roll out the red carpet. Investment bank advisers fly from New York or London to coach the finance minister and central bank governor on what to say — and what not to say.
I remember first rating Poland on its re-entry to the bond market after the fall of communism. The team — agency analysts go in pairs or more, to raise the cost of bribery — was taken out to dinner on the first night of our week-long visit by the affable Deputy Finance Minister along with his nervous advisers. I asked the classic rating agency question: “What’s the worst thing that could go wrong?” To the consternation of the attendant bankers, the minister looked suicidally gloomy and said: “Russian tanks on the Vistula.”
The ratings agencies do not claim to pinpoint when a borrower will default, but to assess the likely chance that they may. The notations — from the top AAA down to C — reflect the probability of default.
There is a long history of corporate and bank borrowing against which defaults can be assessed. The difficulty arises in those areas — including government bonds — where there are not so many issuers and the history is patchy. Analysts then have to use their judgment, and we know that they can get things horribly wrong, as they did during the credit crunch.
That was particularly the case with the ratings on “structured finance” — the special bonds backed by other loans such as junk mortgages. The theory was that by putting together — “securitising” — enough rubbish, you could spread your risk and emerge with a good quality bond.
This was partly the operation of Huhne’s theorem of financial innovation, which is that new financial gizmos always disguise more risk than the markets take into account. In each upturn, there is usually some new instrument — in this crisis, securitised lending, but in the Eighties crisis it was multi-bank syndicated lending — which people think is far less risky than anything that went before.
We do not discover the error until the next crisis. During the boom, the risk of the innovation is systematically under-priced, helping bankers and brokers to make the most dangerous case in markets: “This time it is different.” Rating agencies ought to be immune, but sadly most people who work for them are human. This might account for why they are so vigorously rattling their chains today: hell hath no fury like an agency analyst caught out being a softie.
The agencies also have financial interests. As private research institutes, the agencies find it hard to get investors to pay for their knowledge. There is simply too much free research. So they ask for fees from the banks, companies and governments they rate. In theory, lots of checks and balances have been introduced to stop fees affecting ratings, and no one fee accounts for much revenue.
But those fees do undermine judgment, because the boss’s pay packet depends on growth and success. Throughout the last upturn, structured finance was the go-go sector of the bond market, coining billions for bankers and agencies. No one wanted to kill the golden goose.
What is the solution? Regulation would merely backfire, as it has done in Japan. The Japanese agencies’ ratings are now a regulatory requirement, but have as much credibility as a government-run newspaper. Competition works slowly, if at all, as it takes years for an agency to establish a track record and credibility to move the market.
Rating agencies have a narrow but enormous power, able to make and break governments and companies. Like any other powerful entity, their power should be held to account. The best option would be to insist that the agencies publish every year exactly how much they receive — or do not receive — from each bond issuer. Academics could then check whether there was a relationship between fees, ratings and rating changes. Agencies that wanted to keep their reputations would happily bite the hand that feeds them.
The key is surely transparency in these mysterious but important institutions. Greater openness is the path to honesty in the use of power.
Chris Huhne, Liberal Democrat MP for Eastleigh, founded the sovereign group at Fitch Ratings, and was group managing director
Τις τελευταίες μέρες έχει προκληθεί ανησυχία στην κοινή γνώμη (και όχι μόνο), από την υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας. Μια από αυτές έγινε από τον οίκο Fitch.
Ενα μεγάλο ερώτημα που τίθεται είναι η πηγή από την οποία οι οίκοι αυτοί αντλούν την εξουσία με την οποία μπορούν ακόμα και να "γονατίσουν" οικονομικά μια χώρα και ποιά πρέπει να είναι η αντιμετώπισή τους.
Αφορμή για τις σκέψεις αυτές μου έδωσε ένα άρθρο που δημοσιεύθηκε προχθές σε μια από τις εγκυρότερες εφημερίδες του κόσμου, τους TIMES του Λονδίνου. Το υπογράφει ένα φιλελεύθερος βουλευτής, ο οποίος ίδρυσε τον συγκεκριμένο οίκο Fitch. Είναι δηλαδή κάποιος που ξέρει καλύτερα από τον καθένα τα πράγματα "από μέσα".
Είναι φανερό ότι οι άνθρωποι αυτοί έχουν τρομερή εξουσία. Αρκεί να διαβάσει κανείς το άρθρο για να το καταλάβει.
Ποιά είναι η λύση του προβλήματος; Οπως λέει ο συγγραφέας του άρθρου, δεν είναι οι "νομοθετικές ρυθμίσεις". Απέτυχαν στην Ιαπωνία. Είναι η ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ. (ποιοί τους πληρώνουν, με ποιούς έχουν συμβάσεις κλπ.).
Διαπιστώνουμε λοιπόν ότι η σταυροφορία του Έλληνα Πρωθυπουργού στην διαφάνεια δεν πρέπει να σταματήσει σε όσα συμβαίνουν στην χώρα μας. Εχει υποχρέωση να παλέψει την ανάγκη για διαφάνεια σε όλους τους διεθνείς οργανισμούς, με όλες του τις δυνάμεις. Γιατί, δυστυχώς ή ευτυχώς, η διαφάνεια δεν αφορά μόνο την χώρα μας.
Αντιγράφω το μέρος του άρθρου της εφημερίδας που αναφέρεται στην Ελλάδα.
At the end of last week George Papandreou, the Prime Minister of Greece, gave assurances that his country would not default.
Mr Papandreou's statement came after the lead analyst of Greece at Fitch Ratings -- a former colleague of mine, a diffident Welshman who does not stand out on the bus from his home in North London --downgraded the Greek Government's credit rating. The result was to push up its cost of borrowing by 0.4 per cent in a week.
That may not sound like a lot, but it has been enough to make him a hate figure on Greek television. If the same were to happen here, the cost of interest on this year's UK deficit and of refinancing old debt
coming due would rise by about £850 million a year. As it is, the cost of financing, measured by the key ten-year British bond, rose by 0.24 per cent last week.
Το άρθρο καταλήγει: The key is surely transparency in these mysterious but important institutions. Greater openness is the path to honesty in the use of power.
Το πλήρες κείμενο:
Last week Moody’s — one of the big three international ratings agencies — warned that the UK’s top bond rating would be under threat if Britain failed to sort out its public finances in the next three years. For the first time in decades, British Chancellors have to worry about the bond market.
Welcome to the club. Across the world, Prime Ministers and finance ministers are trying to shore up the price of their bonds — tradeable debt — because the costs of financing record budget deficits will soar if they do not. At the end of last week George Papandreou, the Prime Minister of Greece, gave assurances that his country would not default.
Mr Papandreou’s statement came after the lead analyst of Greece at Fitch Ratings — a former colleague of mine, a diffident Welshman who does not stand out on the bus from his home in North London — downgraded the Greek Government’s credit rating. The result was to push up its cost of borrowing by 0.4 per cent in a week.
That may not sound like a lot, but it has been enough to make him a hate figure on Greek television. If the same were to happen here, the cost of interest on this year’s UK deficit and of refinancing old debt coming due would rise by about £850 million a year. As it is, the cost of financing, measured by the key ten-year British bond, rose by 0.24 per cent last week.
The bond market is little known because for many years it has been a market for banks, pension funds and insurance companies. Small investors were scared off by the defaults of the Great Depression, and the inflation of the postwar years. They have long preferred shares.
But the bond market is vast, global and powerful, as it sets the tone for all the other markets, including shares. Within the bond market, there is no more crucial part than the market for government bonds because they are traditionally regarded as the safest. Hence their UK name: gilt-edged securities, or gilts. If sovereign debt becomes riskier, it affects everyone else’s debt, too. Even share prices often fall.
As James Carville, the Ragin’ Cajun political strategist of the Clinton Administration, said when he discovered the awe in which the bond market was held in the US Treasury: “I used to think if there was reincarnation, I wanted to come back as the President or the Pope or a .400 baseball hitter. But now I want to come back as the bond market. You can intimidate everybody.”
Like every other market, there are argumentative buyers and sellers, but the most powerful players are the rating agencies. In countries without AAA ratings from Azerbaijan to Uruguay, an agency visit is a time to roll out the red carpet. Investment bank advisers fly from New York or London to coach the finance minister and central bank governor on what to say — and what not to say.
I remember first rating Poland on its re-entry to the bond market after the fall of communism. The team — agency analysts go in pairs or more, to raise the cost of bribery — was taken out to dinner on the first night of our week-long visit by the affable Deputy Finance Minister along with his nervous advisers. I asked the classic rating agency question: “What’s the worst thing that could go wrong?” To the consternation of the attendant bankers, the minister looked suicidally gloomy and said: “Russian tanks on the Vistula.”
The ratings agencies do not claim to pinpoint when a borrower will default, but to assess the likely chance that they may. The notations — from the top AAA down to C — reflect the probability of default.
There is a long history of corporate and bank borrowing against which defaults can be assessed. The difficulty arises in those areas — including government bonds — where there are not so many issuers and the history is patchy. Analysts then have to use their judgment, and we know that they can get things horribly wrong, as they did during the credit crunch.
That was particularly the case with the ratings on “structured finance” — the special bonds backed by other loans such as junk mortgages. The theory was that by putting together — “securitising” — enough rubbish, you could spread your risk and emerge with a good quality bond.
This was partly the operation of Huhne’s theorem of financial innovation, which is that new financial gizmos always disguise more risk than the markets take into account. In each upturn, there is usually some new instrument — in this crisis, securitised lending, but in the Eighties crisis it was multi-bank syndicated lending — which people think is far less risky than anything that went before.
We do not discover the error until the next crisis. During the boom, the risk of the innovation is systematically under-priced, helping bankers and brokers to make the most dangerous case in markets: “This time it is different.” Rating agencies ought to be immune, but sadly most people who work for them are human. This might account for why they are so vigorously rattling their chains today: hell hath no fury like an agency analyst caught out being a softie.
The agencies also have financial interests. As private research institutes, the agencies find it hard to get investors to pay for their knowledge. There is simply too much free research. So they ask for fees from the banks, companies and governments they rate. In theory, lots of checks and balances have been introduced to stop fees affecting ratings, and no one fee accounts for much revenue.
But those fees do undermine judgment, because the boss’s pay packet depends on growth and success. Throughout the last upturn, structured finance was the go-go sector of the bond market, coining billions for bankers and agencies. No one wanted to kill the golden goose.
What is the solution? Regulation would merely backfire, as it has done in Japan. The Japanese agencies’ ratings are now a regulatory requirement, but have as much credibility as a government-run newspaper. Competition works slowly, if at all, as it takes years for an agency to establish a track record and credibility to move the market.
Rating agencies have a narrow but enormous power, able to make and break governments and companies. Like any other powerful entity, their power should be held to account. The best option would be to insist that the agencies publish every year exactly how much they receive — or do not receive — from each bond issuer. Academics could then check whether there was a relationship between fees, ratings and rating changes. Agencies that wanted to keep their reputations would happily bite the hand that feeds them.
The key is surely transparency in these mysterious but important institutions. Greater openness is the path to honesty in the use of power.
Chris Huhne, Liberal Democrat MP for Eastleigh, founded the sovereign group at Fitch Ratings, and was group managing director
Tuesday, December 15, 2009
Συγγραφικά δικαιώματα και ηλεκτρονικά βιβλία
Φαίνεται ότι η εξέλιξη των θεμάτων που αναφέρονται στο ηλεκτρονικό βιβλίο σε διεθνές επίπεδο είναι πολύ ταχύτερη απ' όσο περίμεναν πολλοί.
Χαρακτηριστική είναι η παρακάτω σημερινή είδηση στους New York Times.(δυστυχώς, δεν έχω χρόνο να κάνω μετάφραση).
Ever since electronic books emerged as a major growth market, New York’s largest publishing houses have worried that big-name authors might sign deals directly with e-book retailers or other new ventures, bypassing traditional publishers entirely.
Now, one well-known author is doing just that.
Stephen R. Covey, one of the most successful business authors of the last two decades, has moved e-book rights for two of his best-selling books from his print publisher, Simon & Schuster, a division of the CBS Corporation, to a digital publisher that will sell the e-books to Amazon.com for one year.
Amazon, maker of the popular Kindle e-reader and one of the biggest book retailers in the country, will have the exclusive rights to sell electronic editions of “The 7 Habits of Highly Effective People,” and a later work, “Principle-Centered Leadership.” Mr. Covey also plans to gradually make other e-books available exclusively to Amazon, which will promote them on its Web site.
The move promises to raise the already high anxiety level among publishers about the economics of digital publishing and could offer authors a way to earn more profits from their works than they do under the traditional system.
Mr. Covey is making his books available to Amazon through RosettaBooks, an electronic book publisher that primarily traffics in the older works of authors like Kurt Vonnegut and Virginia Woolf.
Arthur Klebanoff, chief executive of RosettaBooks, said that Mr. Covey would receive more than half of the net proceeds that RosettaBooks took in from Amazon on these e-book sales. In contrast, the standard digital royalty from mainstream publishers is 25 percent of net proceeds.
“There are superstars, and superstars are entitled to more,” Mr. Klebanoff said.
Sean Covey, a son of Mr. Covey and chief innovation officer for Franklin Covey, a training and consulting firm that also publishes business books, said that the higher royalty rate was “a factor” in the decision to switch to RosettaBooks.
The elder Mr. Covey was also particularly attracted by Amazon’s plans to heavily promote the e-book editions of both “7 Habits” and “Principle-Centered Leadership.”
His move comes as publishers ratchet up their efforts to secure the digital rights to so-called backlist titles — books published many years, if not decades, ago. These books can be vitally important to publishing houses because they are reprinted year after year and provide a stream of guaranteed revenue without much extra marketing effort.
“The 7 Habits of Highly Effective People,” originally published in hardcover in 1989, is a steady seller for Simon & Schuster. This year alone, it has sold 136,000 copies in paperback, according to Nielsen BookScan, which generally tracks about 70 percent of sales.
Many authors and agents say that because the contracts for older books do not explicitly spell out electronic rights, they reside with the author. Big publishing houses argue that clauses like “in book form” or phrases that prohibit “competitive editions” preclude authors from publishing e-books through other parties.
Adam Rothberg, a spokesman for Simon & Schuster, declined to comment directly on Mr. Covey’s moves, but said, “Our position is that electronic editions of our backlist titles belong in the Simon & Schuster catalog, and we intend to protect our interests in those publications.”
Other publishers have moved to stake their claim on e-book rights for older titles. On Friday, Random House sent a letter to dozens of literary agents stating that on all backlist books, it retained “the exclusive right to publish in electronic book publishing formats.”
Sean Covey said the decision to publish the e-book editions of the two older titles through RosettaBooks and Amazon was not a result of dissatisfaction with Simon & Schuster. He noted that both he and his father had continued to publish books through Simon & Schuster and would do so in the future.
But the younger Mr. Covey noted that Franklin Covey was also experimenting with self-publishing new books, another way of cutting out the traditional print publisher. In August, the company published “Predictable Results in Unpredictable Times” by Stephen R. Covey, Bob Whitman and Breck England. It released an e-book edition through RosettaBooks and exclusively for the Kindle.
Sean Covey said that his father was co-author of another book, “Great Work, Great Career” that Franklin Covey was self-publishing. Amazon is taking pre-orders for it. That book will also be released in an exclusive Kindle e-book edition.
The skirmish over e-books is part of a larger multidimensional chess match being played among publishers, authors, agents and book retailers. The big publishing houses hate the uniform e-book price of $9.99 that Amazon and others have set for newer titles. Although the retailers are subsidizing that price, executives say they believe that such pricing harms the market for more expensive hardcovers, and some publishers have reacted by announcing they will delay the publication of certain e-books by several months after they are made available in hardcover.
Last week, Simon & Schuster said it would delay by four months the e-book versions of 35 titles being published in hardcover from January to April. Both the Hachette Book Group and HarperCollins Publishers Worldwide have also indicated they will delay e-book editions.
Reacting to that move, Drew Herdener, an Amazon spokesman, directly criticized Simon & Schuster and its chief executive, Carolyn Reidy.
“Simon & Schuster is backward-leaning,” Mr. Herdener said. “Carolyn wants to corral readers, force them to buy what they wouldn’t buy if they had a choice. It won’t work. The better approach is to embrace the evolution of the book and give customers what they want. Forward-leaning publishers are going to clean up.”
Mr. Rothberg, the Simon & Schuster spokesman, said that his company wasn’t trying to upset anyone. “The notion that we have done anything other than wholeheartedly embrace the digital revolution, whether it be for e-books, new formats, reaching out to our readers wherever they may be, and every other opportunity provided in the new digital era, is patently absurd,” he said.
He added, however, “We understand that there’s a lot at stake and we look forward to further discussions with Amazon about how to grow this business without making our discussions of a personal nature.”
Mike Shatzkin, the chief executive of Idea Logical, which advises publishers on digital strategy, said that publishers were trying to minimize Amazon’s outsize influence in the book business and preserve their own. “Publishers are trying to herd Amazon back into their corner and keep it there,” he said. “But I think that this is going to be a very difficult situation for the big publishers to control.”
Χαρακτηριστική είναι η παρακάτω σημερινή είδηση στους New York Times.(δυστυχώς, δεν έχω χρόνο να κάνω μετάφραση).
Ever since electronic books emerged as a major growth market, New York’s largest publishing houses have worried that big-name authors might sign deals directly with e-book retailers or other new ventures, bypassing traditional publishers entirely.
Now, one well-known author is doing just that.
Stephen R. Covey, one of the most successful business authors of the last two decades, has moved e-book rights for two of his best-selling books from his print publisher, Simon & Schuster, a division of the CBS Corporation, to a digital publisher that will sell the e-books to Amazon.com for one year.
Amazon, maker of the popular Kindle e-reader and one of the biggest book retailers in the country, will have the exclusive rights to sell electronic editions of “The 7 Habits of Highly Effective People,” and a later work, “Principle-Centered Leadership.” Mr. Covey also plans to gradually make other e-books available exclusively to Amazon, which will promote them on its Web site.
The move promises to raise the already high anxiety level among publishers about the economics of digital publishing and could offer authors a way to earn more profits from their works than they do under the traditional system.
Mr. Covey is making his books available to Amazon through RosettaBooks, an electronic book publisher that primarily traffics in the older works of authors like Kurt Vonnegut and Virginia Woolf.
Arthur Klebanoff, chief executive of RosettaBooks, said that Mr. Covey would receive more than half of the net proceeds that RosettaBooks took in from Amazon on these e-book sales. In contrast, the standard digital royalty from mainstream publishers is 25 percent of net proceeds.
“There are superstars, and superstars are entitled to more,” Mr. Klebanoff said.
Sean Covey, a son of Mr. Covey and chief innovation officer for Franklin Covey, a training and consulting firm that also publishes business books, said that the higher royalty rate was “a factor” in the decision to switch to RosettaBooks.
The elder Mr. Covey was also particularly attracted by Amazon’s plans to heavily promote the e-book editions of both “7 Habits” and “Principle-Centered Leadership.”
His move comes as publishers ratchet up their efforts to secure the digital rights to so-called backlist titles — books published many years, if not decades, ago. These books can be vitally important to publishing houses because they are reprinted year after year and provide a stream of guaranteed revenue without much extra marketing effort.
“The 7 Habits of Highly Effective People,” originally published in hardcover in 1989, is a steady seller for Simon & Schuster. This year alone, it has sold 136,000 copies in paperback, according to Nielsen BookScan, which generally tracks about 70 percent of sales.
Many authors and agents say that because the contracts for older books do not explicitly spell out electronic rights, they reside with the author. Big publishing houses argue that clauses like “in book form” or phrases that prohibit “competitive editions” preclude authors from publishing e-books through other parties.
Adam Rothberg, a spokesman for Simon & Schuster, declined to comment directly on Mr. Covey’s moves, but said, “Our position is that electronic editions of our backlist titles belong in the Simon & Schuster catalog, and we intend to protect our interests in those publications.”
Other publishers have moved to stake their claim on e-book rights for older titles. On Friday, Random House sent a letter to dozens of literary agents stating that on all backlist books, it retained “the exclusive right to publish in electronic book publishing formats.”
Sean Covey said the decision to publish the e-book editions of the two older titles through RosettaBooks and Amazon was not a result of dissatisfaction with Simon & Schuster. He noted that both he and his father had continued to publish books through Simon & Schuster and would do so in the future.
But the younger Mr. Covey noted that Franklin Covey was also experimenting with self-publishing new books, another way of cutting out the traditional print publisher. In August, the company published “Predictable Results in Unpredictable Times” by Stephen R. Covey, Bob Whitman and Breck England. It released an e-book edition through RosettaBooks and exclusively for the Kindle.
Sean Covey said that his father was co-author of another book, “Great Work, Great Career” that Franklin Covey was self-publishing. Amazon is taking pre-orders for it. That book will also be released in an exclusive Kindle e-book edition.
The skirmish over e-books is part of a larger multidimensional chess match being played among publishers, authors, agents and book retailers. The big publishing houses hate the uniform e-book price of $9.99 that Amazon and others have set for newer titles. Although the retailers are subsidizing that price, executives say they believe that such pricing harms the market for more expensive hardcovers, and some publishers have reacted by announcing they will delay the publication of certain e-books by several months after they are made available in hardcover.
Last week, Simon & Schuster said it would delay by four months the e-book versions of 35 titles being published in hardcover from January to April. Both the Hachette Book Group and HarperCollins Publishers Worldwide have also indicated they will delay e-book editions.
Reacting to that move, Drew Herdener, an Amazon spokesman, directly criticized Simon & Schuster and its chief executive, Carolyn Reidy.
“Simon & Schuster is backward-leaning,” Mr. Herdener said. “Carolyn wants to corral readers, force them to buy what they wouldn’t buy if they had a choice. It won’t work. The better approach is to embrace the evolution of the book and give customers what they want. Forward-leaning publishers are going to clean up.”
Mr. Rothberg, the Simon & Schuster spokesman, said that his company wasn’t trying to upset anyone. “The notion that we have done anything other than wholeheartedly embrace the digital revolution, whether it be for e-books, new formats, reaching out to our readers wherever they may be, and every other opportunity provided in the new digital era, is patently absurd,” he said.
He added, however, “We understand that there’s a lot at stake and we look forward to further discussions with Amazon about how to grow this business without making our discussions of a personal nature.”
Mike Shatzkin, the chief executive of Idea Logical, which advises publishers on digital strategy, said that publishers were trying to minimize Amazon’s outsize influence in the book business and preserve their own. “Publishers are trying to herd Amazon back into their corner and keep it there,” he said. “But I think that this is going to be a very difficult situation for the big publishers to control.”
Saturday, December 12, 2009
Οι φορητοί υπολογιστές στην A' Γυμνασίου
Στην προηγούμενη ανάρτησή μου, διατυπώθηκε σχόλιο, μέρος του οποίου αντιγράφω παρακάτω.
Είναι δύσκολο να γίνει άμεσα αξιολόγηση του μέτρου. Μπορούμε όμως να καταγράψουμε τις πρώτες εμπειρίες από μαθητές, δασκάλους και γονείς. Αυτό θα μας βοηθήσει να διαμορφώσουμε το επόμενο στάδιο της πραγματικής αξιολόγησης.
Τα παιδιά της α΄γυμνασίου πήραν από ένα υπολογιστή
Τα παιδιά της α΄γυμνασίου δεν χρησιμοποιούν τον υπολογιστή που πήραν στα περισσότερα μαθήματα
Γιατί οι περισσότεροι καθηγητές αν και δήλωσαν ότι επιθυμούν να συμμετέουν στο πείραμα, δεν κάνουν τίποτε γιατί δεν ξέρουν ούτε να χρησιμοποιούν τοον υπολογιστή αλλά ούτε και να εφαρμόζουν τις νέες διδακτικές προσεγγίσεις. Το δήλωσαν για να πάρουν τον υπολογιστή
Τα παιδιά δεν φέρνουν τον υπολογιστή στο σχολείο,τον έχουν σπιτι για να παιζουν παιχνίδια.
Και μην ξεχνάμε οτι οι υπολογιστές δόθηκαν λίγο πριν τις εκλογές.
Μην ξεχνάμε ότι σε κάθε υπολογιστή αντιστοιχούσε ένακουπόνι των 450 ΕΥΡΩ
Μην ξεχνάμε ότι οι προμηθετές έδιναν με τον υπολογιστή δώρα μέχρι και 250 ΕΥΡΩ [επιπλεόν... μήπως αυτό δεν μυρίζει σκάνδαλο.. δώρα οθόνες, παιχνίδια, πολυμηχανήματα, μακαρόνια, κονσέρβες, μαρμελάδες και ότι μπορεί να φανταστεί ο καθένας]
Και μη ξεχνάμε ότι οι προδιαγραφές των Η/Υ προκαλούν υποψίες.
Και για όλα αυτά κανένας δεν ενδιαφέρεται.
Και κανένας δεν έχει ξεκινήσει την διαδικασία αξιολόγησης της πρώτης εφαρμογής του μέτρου
Είναι δύσκολο να γίνει άμεσα αξιολόγηση του μέτρου. Μπορούμε όμως να καταγράψουμε τις πρώτες εμπειρίες από μαθητές, δασκάλους και γονείς. Αυτό θα μας βοηθήσει να διαμορφώσουμε το επόμενο στάδιο της πραγματικής αξιολόγησης.
Τα παιδιά της α΄γυμνασίου πήραν από ένα υπολογιστή
Τα παιδιά της α΄γυμνασίου δεν χρησιμοποιούν τον υπολογιστή που πήραν στα περισσότερα μαθήματα
Γιατί οι περισσότεροι καθηγητές αν και δήλωσαν ότι επιθυμούν να συμμετέουν στο πείραμα, δεν κάνουν τίποτε γιατί δεν ξέρουν ούτε να χρησιμοποιούν τοον υπολογιστή αλλά ούτε και να εφαρμόζουν τις νέες διδακτικές προσεγγίσεις. Το δήλωσαν για να πάρουν τον υπολογιστή
Τα παιδιά δεν φέρνουν τον υπολογιστή στο σχολείο,τον έχουν σπιτι για να παιζουν παιχνίδια.
Και μην ξεχνάμε οτι οι υπολογιστές δόθηκαν λίγο πριν τις εκλογές.
Μην ξεχνάμε ότι σε κάθε υπολογιστή αντιστοιχούσε ένακουπόνι των 450 ΕΥΡΩ
Μην ξεχνάμε ότι οι προμηθετές έδιναν με τον υπολογιστή δώρα μέχρι και 250 ΕΥΡΩ [επιπλεόν... μήπως αυτό δεν μυρίζει σκάνδαλο.. δώρα οθόνες, παιχνίδια, πολυμηχανήματα, μακαρόνια, κονσέρβες, μαρμελάδες και ότι μπορεί να φανταστεί ο καθένας]
Και μη ξεχνάμε ότι οι προδιαγραφές των Η/Υ προκαλούν υποψίες.
Και για όλα αυτά κανένας δεν ενδιαφέρεται.
Και κανένας δεν έχει ξεκινήσει την διαδικασία αξιολόγησης της πρώτης εφαρμογής του μέτρου
Friday, December 11, 2009
Το "Ευρωπαϊκό" Ηλεκτρονικό βιβλίο
Και ευρωπαϊκές εταιρίες, αποφάσισαν, με μεγάλη καθυστέρηση, να επενδύσουν στην πρωτοποριακή τεχνολογία του e-book.
txtr, a Berlin-based startup, is building an e-reader that it hopes will be Europe’s answer to the Amazon Kindle.
Christophe Maire, CEO of the company, is one of the co-founders of gate5, a German navigation/mapping service that was acquired by Nokia in 2006. While Maire went to work for the Finnish phone giant, his co-founders started txtr, and Maire only just joined as the CEO. txtr, expected to become available in the first half of 2010, has the same sized e-ink display as the smaller Kindle.
The device comes with txtr Net, a wireless service that uses a 3G network to download and sync books over the air using KPN’s mobile data network. The device is powered by a stripped-down version of Linux, and backed by a publishing platform and e-commerce system that are as simple to use as Amazon’s one-click service.
“Large publishers need to move, or run the risk of becoming like the music industry,” said Maire, pointing to how record labels are now beholden to Apple and its iTunes store. Amazon can do the same to the book industry, he said.
More importantly, the Kindle will eventually become more than just a book reader (GigaOm Pro, subscription req’d).
txtr, a Berlin-based startup, is building an e-reader that it hopes will be Europe’s answer to the Amazon Kindle.
Christophe Maire, CEO of the company, is one of the co-founders of gate5, a German navigation/mapping service that was acquired by Nokia in 2006. While Maire went to work for the Finnish phone giant, his co-founders started txtr, and Maire only just joined as the CEO. txtr, expected to become available in the first half of 2010, has the same sized e-ink display as the smaller Kindle.
The device comes with txtr Net, a wireless service that uses a 3G network to download and sync books over the air using KPN’s mobile data network. The device is powered by a stripped-down version of Linux, and backed by a publishing platform and e-commerce system that are as simple to use as Amazon’s one-click service.
“Large publishers need to move, or run the risk of becoming like the music industry,” said Maire, pointing to how record labels are now beholden to Apple and its iTunes store. Amazon can do the same to the book industry, he said.
More importantly, the Kindle will eventually become more than just a book reader (GigaOm Pro, subscription req’d).
Thursday, December 10, 2009
Την Παρασκευή στον 98.4
Η ανακοίνωση του σταθμού.
Στην εκπομπή «Το Πρόσωπο της Εβδομάδας» την Παρασκευή 11/12 και 10-11 το πρωί, ο Φοίβος Καρζής φιλοξενεί τον υφυπουργό Παιδείας, ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΡΕΤΟ.
Η διαχείριση και η μεταρρύθμιση. Οι τεχνολογίες και οι προκλήσεις. Το δημόσιο και το ιδιωτικό. Το σχολείο και η μάθηση. Οι εξετάσεις και η γνώση. Το άσυλο, τα επαγγελματικά δικαιώματα, η έρευνα. Η ελληνική εκπαίδευση από το νηπιαγωγείο μέχρι το Πανεπιστήμιο.
Ανανέωση: To αρχείο mp3 με την συνέντευξη μπορεί να βρεθεί εδώ
Στην εκπομπή «Το Πρόσωπο της Εβδομάδας» την Παρασκευή 11/12 και 10-11 το πρωί, ο Φοίβος Καρζής φιλοξενεί τον υφυπουργό Παιδείας, ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΡΕΤΟ.
Η διαχείριση και η μεταρρύθμιση. Οι τεχνολογίες και οι προκλήσεις. Το δημόσιο και το ιδιωτικό. Το σχολείο και η μάθηση. Οι εξετάσεις και η γνώση. Το άσυλο, τα επαγγελματικά δικαιώματα, η έρευνα. Η ελληνική εκπαίδευση από το νηπιαγωγείο μέχρι το Πανεπιστήμιο.
Ανανέωση: To αρχείο mp3 με την συνέντευξη μπορεί να βρεθεί εδώ
Η ανοικτή διακυβέρνηση και η στελέχωση του δημόσιου τομέα
Στην κεντρική σελίδα της ανοικτής διακυβέρνησης, υπάρχει μια γενική διατύπωση για όλες τις θέσεις που αναρτώνται. Σε κάθε οργανισμό, θα εφαρμοσθούν οι διαδικασίες που προβλέπονται από το ισχύον θεσμικό πλαίσιο. Δεν θα μπορούσε άλλωστε να γίνει διαφορετικά. Το θεσμικό πλαίσιο, βέβαια, εξελίσσεται.
Επίσης, η πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος, δεν συνεπάγεται υποχρεωτικά και την αυτόματη λήξη της θητείας όσων υπηρετούν. Όταν όμως θα χρειασθεί η πλήρωση κάποιας θέσης -σύντομα ή αργότερα- θα έχει διαμορφωθεί μια δεξαμενή επιλογών, που δεν αποκλείεται να συμπληρωθεί και με νέες. Σε κάθε περίπτωση όμως,η ύπαρξη της δεξαμενής θα επιταχύνει της διαδικασίες και θα συνεισφέρει σε μια καλύτερη επιλογή.
Wednesday, December 09, 2009
"Ανοικτό" Υπουργικό Συμβούλιο
Σήμερα, 9 Δεκεμβρίου 2009 στις 12:30, θα μεταδοθεί ζωντανά στο διαδίκτυο η Συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου.
Μπορείτε να την παρακολουθήσετε στο http://www.opengov.gr/home/ ή στο http://live.pasok.gr επιλέγοντας το format που υποστηρίζει ο υπολογιστής σας.
Μπορείτε να την παρακολουθήσετε στο http://www.opengov.gr/home/ ή στο http://live.pasok.gr επιλέγοντας το format που υποστηρίζει ο υπολογιστής σας.
Monday, December 07, 2009
Επαγγελματικά Δικαιώματα
Ξεκινά σε λίγο στο γραφείο μου συνάντηση για τα επαγγελματικά δικαιώματα με συμμετοχή Πρυτάνεων Πανεπιστημίων και Προέδρων ΤΕΙ.
Στη συνάντηση θα συμμετέχουν:
Οι πρυτάνεις του Ε.Μ.Π. Κ. Μουτζούρης, του Πανεπιστημίου Πατρών Σ. Κουμπιάς, του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Γ. Ζέρβας, του Πολυτεχνείου Κρήτης Ι. Γρυσπολάκης και οι πρόεδροι των ΤΕΙ, Αθήνας Δ. Νίνος, Πειραιά Λ. Βρυζίδης,Πάτρας Σ. Καπλάνης και Θεσσαλονίκης Π. Καρακολτζίδης.
Ανανέωση: Η ανακοίνωση μετά την συνάντηση.
Μετά από πρόσκληση του Υφυπουργού Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων Ι. Πανάρετου, πραγματοποιήθηκε σήμερα άτυπη συνάντηση με συμμετοχή πρυτάνεων και προέδρων ΤΕΙ για το θέμα των επαγγελματικών δικαιωμάτων.
Στην συνάντηση συμμετείχαν οι πρυτάνεις του Ε.Μ.Π. Κ. Μουτζούρης, του Πανεπιστημίου Πατρών Σ. Κουμπιάς, του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Γ. Ζέρβας, του Πολυτεχνείου Κρήτης Ι. Γρυσπολάκης και οι πρόεδροι των ΤΕΙ, Αθήνας Δ. Νίνος, Πειραιά Λ. Βρυζίδης, Πάτρας Σ. Καπλάνης και Θεσσαλονίκης Π. Καρακολτζίδης.
Η συνάντηση έγινε σε εξαιρετικά καλό κλίμα. Συμφωνήθηκε ότι πρέπει νε εξευρεθεί λύση για όλα τα εκκρεμούντα επαγγελματικά δικαιώματα, ιδιαίτερα όμως για εκείνα που εκκρεμούν από χρόνια.
Όλοι οι συμμετέχοντες διαβεβαίωσαν ότι θα εργασθούν ώστε να δοθεί λύση όσο το δυνατόν συντομότερα.
Συμφωνήθηκε επίσης ότι το θέμα των επαγγελματικών δικαιωμάτων πρέπει να αντιμετωπισθεί στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής πρακτικής.
Οι συναντήσεις αυτές θα συνεχισθούν. Σε επόμενο στάδιο, θα κληθούν και οι εκπρόσωποι των αντιστοίχων επαγγελματικών οργανώσεων.
Στη συνάντηση θα συμμετέχουν:
Οι πρυτάνεις του Ε.Μ.Π. Κ. Μουτζούρης, του Πανεπιστημίου Πατρών Σ. Κουμπιάς, του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Γ. Ζέρβας, του Πολυτεχνείου Κρήτης Ι. Γρυσπολάκης και οι πρόεδροι των ΤΕΙ, Αθήνας Δ. Νίνος, Πειραιά Λ. Βρυζίδης,Πάτρας Σ. Καπλάνης και Θεσσαλονίκης Π. Καρακολτζίδης.
Ανανέωση: Η ανακοίνωση μετά την συνάντηση.
Μετά από πρόσκληση του Υφυπουργού Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων Ι. Πανάρετου, πραγματοποιήθηκε σήμερα άτυπη συνάντηση με συμμετοχή πρυτάνεων και προέδρων ΤΕΙ για το θέμα των επαγγελματικών δικαιωμάτων.
Στην συνάντηση συμμετείχαν οι πρυτάνεις του Ε.Μ.Π. Κ. Μουτζούρης, του Πανεπιστημίου Πατρών Σ. Κουμπιάς, του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Γ. Ζέρβας, του Πολυτεχνείου Κρήτης Ι. Γρυσπολάκης και οι πρόεδροι των ΤΕΙ, Αθήνας Δ. Νίνος, Πειραιά Λ. Βρυζίδης, Πάτρας Σ. Καπλάνης και Θεσσαλονίκης Π. Καρακολτζίδης.
Η συνάντηση έγινε σε εξαιρετικά καλό κλίμα. Συμφωνήθηκε ότι πρέπει νε εξευρεθεί λύση για όλα τα εκκρεμούντα επαγγελματικά δικαιώματα, ιδιαίτερα όμως για εκείνα που εκκρεμούν από χρόνια.
Όλοι οι συμμετέχοντες διαβεβαίωσαν ότι θα εργασθούν ώστε να δοθεί λύση όσο το δυνατόν συντομότερα.
Συμφωνήθηκε επίσης ότι το θέμα των επαγγελματικών δικαιωμάτων πρέπει να αντιμετωπισθεί στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής πρακτικής.
Οι συναντήσεις αυτές θα συνεχισθούν. Σε επόμενο στάδιο, θα κληθούν και οι εκπρόσωποι των αντιστοίχων επαγγελματικών οργανώσεων.
Saturday, December 05, 2009
Φορείς του Υπουργείου Παιδείας
Αναρτήθηκε απόψε η πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για την πλήρωση των θέσεων ευθύνης των εποπτευομένων φορέων του Υπουργείου Παιδείας.
Η ανοικτή διακυβέρνηση και οι "κύκλοι"
Πίστευα -και πιστεύω- βαθύτατα στις ανοικτές διαδικασίες στελέχωσης των κυβερνητικών θέσεων. Εχω εξηγήσει επανειλημμένα σε προηγούμενες αναρτήσεις μου τους λόγους και δεν χρειάζεται να τους επαναλάβω.
Οσο με αφορά, είναι γνωστό ότι τοποθετήθηκα υπεύθυνος της δεύτερης φάσης (που αναφέρεται στην στελέχωση των υπολοίπων θέσεων, οι επικεφαλής των οποίων ορίζονται από την κυβέρνηση). Η φάση αυτή έχει αρχίσει με την ανάρτηση στο διαδίκτυο των θέσεων που πρόκειται να πληρωθούν. Οπως ανέφερε και ο Πρωθυπουργός, ποτέ στο παρελθόν οι πολίτες δεν είχαν την ευχέρεια να εκδηλώσουν το ενδιαφέρον τους για τις θέσεις αυτές. Ούτε καν τις γνώριζαν. (Το αστείο είναι ότι τις περισσότερες από αυτές, δεν τις γνώριζε ούτε η κυβέρνηση. Τις "ανακάλυπτε" καθώς περνούσε ο καιρός και "ειδικά" ενδιαφερόμενοι τις υπεδείκνυαν στους αρμόδιους υπουργούς).
Στην πρώτη φάση, η οποία αφορούσε την επιλογή γενικών και ειδικών γραμματέων, η συμμετοχή μου ήταν ελάχιστη. Δεν έκανα -ούτε συμμετείχα- σε οποιαδήποτε "πρώτη επεξεργασία" ή "προεπιλογή" ονομάτων, ούτε πρότεινα οποιοδήποτε όνομα για οποιαδήποτε θέση. (Αυτό το καταγράφω γιατί η διαφάνεια πρέπει να εφαρμόζεται παντού, και επειδή δεν θέλω να χρησιμοποιώ "κύκλους" (ούτε άλλωστε έχω τέτοιους κύκλους) για να δίνω την δική μου εκδοχή σε γεγονότα που με αφορούν).
Οι επιλογές, έγιναν -όπως και έπρεπε- μετά από συνεννοήσεις των αρμοδίων υπουργών (που υπέβαλαν τις προτάσεις τους στο γραφείο του πρωθυπουργού) και των θεσμικά υπευθύνων (αντιπροέδρου της κυβέρνησης, υπουργού επικρατείας, διευθυντή του γραφείου του πρωθυπουργού και του προϊσταμένου του γραφείου σχεδιασμού και στρατηγικής του πολιτικού γραφείου του πρωθυπουργού). Εγώ -όπως και άλλοι- συνεισφέραμε όσο μπορούσαμε στην προσπάθεια αυτή.
Αυτό δεν αποτελεί το πρωτότυπο στοιχείο της διαδικασίας. Έτσι γίνεται πάντα. (Ισως είναι η πρώτη φορά που γίνεται τόσο θεσμικά). Η πρωτοτυπία αυτή την φορά έγκειται στο ότι η δεξαμενή των υποψηφίων ήταν πολύ ευρύτερη από κάθε προηγούμενη. Και ήταν φυσικό αυτό να κάνει την διαδικασία δυσκολότερη.
Παρά τις αδυναμίες που παρουσιάστηκαν όμως και τα λάθη που έγιναν, νομίζω ότι τα πράγματα έγιναν καλύτερα τώρα από οποιαδήποτε προηγούμενη φορά. Και θα γίνουν πολύ καλύτερα την επόμενη. Οι εμπειρίες θα καταγραφούν για να βοηθήσουν σ' αυτό. Οι πολίτες πάντως έδειξαν -και δείχνουν- την αμέριστη υποστήριξή τους στην νέα αυτή πρακτική.
Οσο με αφορά, είναι γνωστό ότι τοποθετήθηκα υπεύθυνος της δεύτερης φάσης (που αναφέρεται στην στελέχωση των υπολοίπων θέσεων, οι επικεφαλής των οποίων ορίζονται από την κυβέρνηση). Η φάση αυτή έχει αρχίσει με την ανάρτηση στο διαδίκτυο των θέσεων που πρόκειται να πληρωθούν. Οπως ανέφερε και ο Πρωθυπουργός, ποτέ στο παρελθόν οι πολίτες δεν είχαν την ευχέρεια να εκδηλώσουν το ενδιαφέρον τους για τις θέσεις αυτές. Ούτε καν τις γνώριζαν. (Το αστείο είναι ότι τις περισσότερες από αυτές, δεν τις γνώριζε ούτε η κυβέρνηση. Τις "ανακάλυπτε" καθώς περνούσε ο καιρός και "ειδικά" ενδιαφερόμενοι τις υπεδείκνυαν στους αρμόδιους υπουργούς).
Στην πρώτη φάση, η οποία αφορούσε την επιλογή γενικών και ειδικών γραμματέων, η συμμετοχή μου ήταν ελάχιστη. Δεν έκανα -ούτε συμμετείχα- σε οποιαδήποτε "πρώτη επεξεργασία" ή "προεπιλογή" ονομάτων, ούτε πρότεινα οποιοδήποτε όνομα για οποιαδήποτε θέση. (Αυτό το καταγράφω γιατί η διαφάνεια πρέπει να εφαρμόζεται παντού, και επειδή δεν θέλω να χρησιμοποιώ "κύκλους" (ούτε άλλωστε έχω τέτοιους κύκλους) για να δίνω την δική μου εκδοχή σε γεγονότα που με αφορούν).
Οι επιλογές, έγιναν -όπως και έπρεπε- μετά από συνεννοήσεις των αρμοδίων υπουργών (που υπέβαλαν τις προτάσεις τους στο γραφείο του πρωθυπουργού) και των θεσμικά υπευθύνων (αντιπροέδρου της κυβέρνησης, υπουργού επικρατείας, διευθυντή του γραφείου του πρωθυπουργού και του προϊσταμένου του γραφείου σχεδιασμού και στρατηγικής του πολιτικού γραφείου του πρωθυπουργού). Εγώ -όπως και άλλοι- συνεισφέραμε όσο μπορούσαμε στην προσπάθεια αυτή.
Αυτό δεν αποτελεί το πρωτότυπο στοιχείο της διαδικασίας. Έτσι γίνεται πάντα. (Ισως είναι η πρώτη φορά που γίνεται τόσο θεσμικά). Η πρωτοτυπία αυτή την φορά έγκειται στο ότι η δεξαμενή των υποψηφίων ήταν πολύ ευρύτερη από κάθε προηγούμενη. Και ήταν φυσικό αυτό να κάνει την διαδικασία δυσκολότερη.
Παρά τις αδυναμίες που παρουσιάστηκαν όμως και τα λάθη που έγιναν, νομίζω ότι τα πράγματα έγιναν καλύτερα τώρα από οποιαδήποτε προηγούμενη φορά. Και θα γίνουν πολύ καλύτερα την επόμενη. Οι εμπειρίες θα καταγραφούν για να βοηθήσουν σ' αυτό. Οι πολίτες πάντως έδειξαν -και δείχνουν- την αμέριστη υποστήριξή τους στην νέα αυτή πρακτική.
Friday, December 04, 2009
Θέσεις Ευθύνης Φορέων του Υπουργείου Παιδείας
Θα αναρτηθεί σύντομα στην ιστοσελίδα της ανοικτής διακυβέρνησης η ανοικτή πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για την στελέχωση όλων των φορέων που υπάγονται στο Υπουργείο Παιδείας. Ελπίζω, όσοι πραγματικά ενδιαφέρονται, να εκδηλώσουν το ενδιαφέρον αυτό.
Δεν μπορώ να κρύψω την χαρά μου. Θα μπορούσα να πω συγκίνηση.
Το ότι έχω την ευθύνη της δεύτερης φάσης της ανοικτής διακυβέρνησης και το ότι έχουν ήδη αναρτηθεί προκηρύξεις για άλλους φορείς δεν με εμποδίζει να μην νοιώσω κάπως διαφορετικά –ίσως παράξενα- όταν αυτό γίνεται για τον χώρο που έχω υπηρετήσει σε όλη μου την ζωή.
Πού αλλού η αξιοκρατία και η διαφάνεια μπορεί να έχει μεγαλύτερη απήχηση από τον χώρο της παιδείας; Αν δεν πείσουμε τους νέους ανθρώπους ότι πιστεύουμε –και κυρίως εφαρμόζουμε καθημερινά- τις δύο αυτές θεμελιώδεις αξίες της δημοκρατίας, πώς θα τους πείσουμε ότι προσπαθούμε για ένα καλύτερο μέλλον;
Στην δική μου σκέψη,είναι και μια υπόσχεση για μία προσπάθεια, και μία πρώτη ένδειξη που απευθύνεται και σε όλους του νέους πού διαμαρτυρήθηκαν πριν ένα χρόνο –και εξακολουθούν να είναι θυμωμένοι με ό,τι συμβαίνει γύρω τους- ότι κάτι αλλάζει. Ξεκινώντας από τα μικρά, αλλά θεμελιώδη.
Δεν μπορώ να κρύψω την χαρά μου. Θα μπορούσα να πω συγκίνηση.
Το ότι έχω την ευθύνη της δεύτερης φάσης της ανοικτής διακυβέρνησης και το ότι έχουν ήδη αναρτηθεί προκηρύξεις για άλλους φορείς δεν με εμποδίζει να μην νοιώσω κάπως διαφορετικά –ίσως παράξενα- όταν αυτό γίνεται για τον χώρο που έχω υπηρετήσει σε όλη μου την ζωή.
Πού αλλού η αξιοκρατία και η διαφάνεια μπορεί να έχει μεγαλύτερη απήχηση από τον χώρο της παιδείας; Αν δεν πείσουμε τους νέους ανθρώπους ότι πιστεύουμε –και κυρίως εφαρμόζουμε καθημερινά- τις δύο αυτές θεμελιώδεις αξίες της δημοκρατίας, πώς θα τους πείσουμε ότι προσπαθούμε για ένα καλύτερο μέλλον;
Στην δική μου σκέψη,είναι και μια υπόσχεση για μία προσπάθεια, και μία πρώτη ένδειξη που απευθύνεται και σε όλους του νέους πού διαμαρτυρήθηκαν πριν ένα χρόνο –και εξακολουθούν να είναι θυμωμένοι με ό,τι συμβαίνει γύρω τους- ότι κάτι αλλάζει. Ξεκινώντας από τα μικρά, αλλά θεμελιώδη.
Wednesday, December 02, 2009
Ανδρέας Κουτούπης
Είχα γράψει σε προηγούμενη ανάρτησή μου: "Σε πολλές περιπτώσεις, θα γίνουν λάθη. Ιδιαίτερα όταν ο όγκος των αιτήσεων είναι τόσο μεγάλος".
Και (ένα) λάθος έγινε προχθές. ίσως γίνουν και άλλα.
Αυτό τι σημαίνει; οτι είναι λάθος η διαδικασία; Οχι βέβαια. Από το λάθος αυτό θα μάθουμε. Αν μη τι άλλο, όταν κανείς κοιτάει πέρα από τις "παραδοσιακά" πιό "ασφαλείς" επιλογές, όχι μόνο είναι πιθανόν να γίνουν λάθη, αλλά και τα λάθη αυτά να γίνουν ευρέως αντιληπτά.
Αυτό όμως που δίνει δύναμη για να συνεχιστεί η προσπάθεια, με τις όποιες ατέλειές της (και ιδιαίτερα τις πολλές δυσκολίες της), είναι μηνύματα όπως το παρακάτω σχόλιο ενός γονέα σε προηγούμενη ανάρτησή μου.
Και (ένα) λάθος έγινε προχθές. ίσως γίνουν και άλλα.
Αυτό τι σημαίνει; οτι είναι λάθος η διαδικασία; Οχι βέβαια. Από το λάθος αυτό θα μάθουμε. Αν μη τι άλλο, όταν κανείς κοιτάει πέρα από τις "παραδοσιακά" πιό "ασφαλείς" επιλογές, όχι μόνο είναι πιθανόν να γίνουν λάθη, αλλά και τα λάθη αυτά να γίνουν ευρέως αντιληπτά.
Φαντάζομαι επίσης πως το περιστατικό αυτό δίνει και κάποια τροφή για σκέψη (με επώδυνο βέβαια για την διαδικασία τρόπο) σε ορισμένους που ισχυρίζονται ότι η διαδικασία είναι ένας επικοινωνιακός μανδύας που απλώς νομιμοποιεί επιλογές με αμιγώς κομματικά κριτήρια.
Αυτό όμως που δίνει δύναμη για να συνεχιστεί η προσπάθεια, με τις όποιες ατέλειές της (και ιδιαίτερα τις πολλές δυσκολίες της), είναι μηνύματα όπως το παρακάτω σχόλιο ενός γονέα σε προηγούμενη ανάρτησή μου.
-
Σχολιάζω στην συγκεκριμένη αναρτηση σας, αν και το θέμα της ειναι άσχετο, για να συγχαρώ την Κυβερνηση για την αντιμετώπιση της υπόθεσης Κουτουπη.
Και το κάνω για δύο λόγους, ο πρωτος λόγος ειναι ότι είστε ο μοναδικός (από όσο γνωρίζω) κυβερνητικός αξιωματουχος που μας προσφερετε αυτη την δυνατοτητα της τόσο άμεσης επικοινωνίας και ο δευτερος λόγος ειναι ότι εχετε ορισθεί απο τον Πρωθυπουργό ως ένας εκ των αρμοδίων της διαδικασίας.
Νομιζω ότι και ο πλέον κακόπιστος επεισθη περί της διαφανειας της διαδικασίας. Δεν θα ισχυριστώ ότι το περιστατικό ήταν απο τις ευτυχέστερες στιγμές της χρονικά μικρής κυβερνητικής θητείας, αλλά η εντιμη αναγνωριση του λαθους ή της όποιας αβλεψίας "διπλοτσεκαρισματος", τιμα την Κυβέρνηση. Προφανώς δεν εκλεξαμε ψυχιατρους, κυβερνητες εκλεξαμε.
Και για να δώσω μια σχετική αναλογία με ζητηματα εκπαιδευσης, σήμερα κ. Υφυπουργέ, μου δωσατε την ευκαιρία σαν μητέρα να συζητησω με το παιδί μου, ότι όταν τολμάς να καινοτομησεις, μοιραια θα κάνεις και κάποια λάθη, τα οποια όμως πρέπει να ομολογείς με παρρησία και να διορθωνεις.
Τα παιδιά μας, που ζουν και εισπρατουν ένα επικινδυνο τοπίο απαξιωσης της ουσιαστικής πολιτικής, της δημοκρατίας και των θεσμών, ένα τοπίο που εκκολάπτει το αυγό του φιδιού, το γεγονός ότι η Κυβερνηση και η Πολιτεία βγαινει εντιμως να πει, καινοτομησαμε, δεν προσμετρησαμε όλες τις παραμετρους, κάναμε ένα λάθος, το παραδεχομαστε δημόσια και το διορθωνουμε έδωσε ένα πολύ μεγάλο μάθημα και ασκησης πολιτικής και δημοκρατίας αλλά το σημαντικοτερο ήθους και εντιμότητας στα παιδιά μας."
Subscribe to:
Posts (Atom)
Posts
